T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/734
KARAR NO: 2021/871
DAVA: İtirazın İptali (İpoteğin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takipten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/12/2019
KARAR TARİHİ: 09/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (İpoteğin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takipten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket müşterilerine satışa sunduğu ürünleri fason diye tabir edilen şekilde 3. kişi ve şirketlere ürettirmek suretiyle ürünlerin üretimini gerçekleştirmekte olduğunu, davacı yan ile müvekkili şirket arasında uzun yıllardır devam eden üretim ve satın alma ilişkisi bulunduğunu, taraflar arasında akdedilen üretim ve satın alma sözleşmesi huzurda görülmekte olan dosyada mübrez olduğunu, bahse konu üretim ve satın alma ilişkisinin ise; müvekkili şirket tarafından mağazalarında satışa sunulacak ürünlere ilişkin kumaş tela ve benzeri ürünleri davacı yana satmakta, davacı yan tarafından da müvekkilim şirketçe temin edilip kendilerine satılan malzemelerden sipariş edilen ürünleri üretmek suretiyle müvekkilim şirkete satışını gerçekleştirdiğini, davalı ...Ltd. Şti.’de müvekkili şirket ile olan mevcut ticari ilişkisi neticesinde doğmuş doğacak borçlarının teminatı olmak üzere davalı ... adına kayıtlı ... İli ... İlçesi ... Mah. 1078 Ada 2 Parselde kayıtlı taşınmaza 2. dereceden 500.000,00-TL ve ... İli ... İlçesi ... Mah. 321 Ada 32 Parseldeki 93, 94, 108 ve 124 numaralı 1 dereceden 130.000,00-TL tutarlı ipotekleri aldığını, taraflar arasındaki ticari ilişki devam ederken davalı ...Tic. Ltd. Şti. tarafından siparişlere konu ürünlerin malzemelerinin müvekkili şirket tarafından temin edilmiş olmasına rağmen üretimi geciktirmiş ve gerçekleştirmediğini, bunun üzerine ise müvekkili şirketin konuyla ilgilenen çalışanları davalı ... Ltd. Şti. yetkilisi olarak bilinen ... ile çeşitli toplantılar gerçekleştirildiğini, ancak gerçekleştirilen toplantılara istinaden davalı ... Ltd. Şti. tarafından verilen taahhütler yerine getirilmeyerek üretimlerdeki aksaklıklar ve teslimdeki gecikmeler artarak devam ettiğini, taraflar arasında gerçekleştirilen son toplantıda ...Tic. Ltd. Şti. yetkilisi şirketinin müvekkili şirkete 9.574.476,68-TL borcu olduğu, işbu borcu nedeniyle elinde bulunan henüz üretimi yapılmamış siparişlere ilişkin müvekkili şirket tarafından temin edilen kumaş ve benzeri tüm malzemelerin iade edileceği hususlarını içeren huzurda görülmekte olan dosyada mübrez bir protokol imzalandığını, yapılan protokol gereğince ... Şti. tarafından bir takım kumaş ve benzeri ürünlerin müvekkili şirkete iade edildiğini, gerçekleştirilen iade sonucunda davalı ...Tic. Ltd. Şti.’nin müvekkili şirkete 6.536.043,42-TL tutarında borcu kaldığını, anılan tutarın ...Tic. Ltd. Şti. tarafından ödenmemiş aksine asılsız ve iftira mahiyetindeki iddialar ile müvekkili şirket yetkilisi ve çalışanları aleyhine bir takım şikayetler yapıldığını, bunun üzerine müvekkili şirketin bahse konu 6.536.043,42-TL alacaklarının tahsiline girişildiğini, ...Ltd. Şti. anılan borcunun 630.000,00-TL’nın tahsili için huzurda görülmekte olan davaya konu ... 10. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası üzerinden davalılar aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, bununla birlikte müvekkili şirketin bakiye alacağının tahsili için de ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalılar tarafından ... 10. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibine haksız ve hukuka aykırı bir şekilde itiraz edildiğini, gerçekleştirilen haksız ve hukuka aykırı itirazın iptali için zorunlu arabuluculuğa başvurulduğunu, arabulucu nezdinde herhangi bir anlaşma gerçekleşmemesi nedeniyle huzurda görülmekte olan davanın ikame edildiğini belirterek davalıların ... 10. İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasına yaptıkları itirazın iptaline, ... 10. İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasındaki alacakların asıl alacaklara ipotek resmi senedinde kararlaştırılan yıllık %48 oranında işleyecek faizi ile birlikte tahsiline, itiraz edilen 630.000,00 TL tutarı üzerinden %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili firma ...Tekstil firması fason tekstil ürünleri imalat eden ve bu tekstil ürünlerini tedarikçisine teslim eden, sipariş üzerine fason üretim yapan bir firma olduğunu, alacaklı olan ... firması ise büyük bir perakendeci olup sattığı ürünlerin bir kısmını müvekkili firmaya üreterek tedarik eden firma olduğunu, alacaklı firma yapılacak ürünün kumaşını ve modelini müvekkili firmaya teslim ettiğini, müvekkili firmanın da, alacaklıdan teslim aldığı kumaşları belirtilen modele uygun olarak kesim, dikim, ütü, son ütü, kontrol ve paketleme yaparak kendisine kumaş olarak gelen ürünü giyilecek ve satıma hazır bir halde alıcısına teslim ettiğini, tarafların yaklaşık 4-5 yıldan beri bu ticari ilişkiyi sürdürdüklerini, müvekkiline teslim edilen kumaşlar ve verilecek avansları karşılamaya yönelik olarak alacaklı ... firması davalı müvekkili ... firmasından teminat almak istemiş, müvekkili şirketin sahibi olan ... gelini olan davalı ...'e ait ...'de işyeri olan gayrimenkulü ipotek ettirmek için 500.000 TL bedelle ipotek ettirdiğini, taraflar arası ipotek senedi sözleşmesi ne göre 500.000 TL ipotek koyulacağını, davacı tarafın 130.000 TL fazladan ve sözleşme dışı ...'teki gayrimenkule fazladan ve sözleşme dışı ipotek koydurduğunu, müvekkili firmanın alacaklı firmaya hiç bir borcu kalmadığını, tüm malları ve alacakları alacaklı firmaca 06.08.2019 tarihinde 13 TIR olarak tüm kumaşlar zorla ve cebren alındığını, şirketine zorla el konulması nedeni ile müvekkili firmaya bu kumaşlar nedeni ile ne kadar karşı fatura kesildiği bilinmediğini, müvekkili firmanın hiç borcunun kalmadığını, vergi kayıtlarının celp edilmesi gerektiğini, taraflar arasında akdediği ileri sürülen 06.08.2019 tarihli protokolün hile, cebren ve zorlama ile yetkiliye imzalatılması nedeni ile iş bu sözleşmenin geçerli olmadığını, müvekkili şirket yetkilisinin iradesi sakatlandığını, iradesi elinde yokken zorla ve cebirle iş bu sözleşme imzalatıldığını, BK 26 ve 37 mad.leri vd. gereğince bu sözleşmenin geçersiz olduğunu, öncelikle iş bu takibe konu edilen alacağın cebren ve hile ile müvekkilinden alınmış olması, davacı alacaklı tarafın sözleşmeye aykırı, yasalara aykırı olarak şirketi yetkili nail olmayan yetkisiz vekiller tarafından ve yetkilerinin aşımı ile faiz miktarı belirlenmesi, her iki müvekkili açısından faiz oranlarının yasal olmaması, sözleşmeye aykırı olarak ve limit aşılarak ...'teki gayrimenkuller üzerine 130.000 TL fazladan ipotek konulması, Türk Ticaret Yasasına aykırı olarak muacceliyet kesbedilmeden icraya konulması, haksız kötüniyet talebi nedeni ile işbu davanın borcun tamamının ödenmesi nedeni ile esastan reddine, ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile yapılan ... 10. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takibin TMK 887 mad. hükümlerine haiz olmaması nedeni ile iptaline, faiz oranlarının ve talep edilen faiz miktarının BK 88 vd maddeleri gereğince yeniden düzenlenmesi ile yasa gereği faizlerin tatbikine, taraflar arasında alacak verecek ve ceza davasının HMK gereğince bekletici mesele yapılmasına, haksız talep edilen kötüniyet tazminatının reddi ile davacı aleyhine müvekkilleri lehine haksız takip nedeni ile %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.
06.08.2019 tarihli protokolün hile ve zorlama ile imzalatılıp imzalatılmadığı konusunda dinlenen Davalı tanığı ... beyanında; 06.08.2019 tarihinde ... genel müdürlüğünde bulunan şirketteydim, yaklaşık 1,5 yıl önce kotondaki işimden ayrıldım, ben satın alma sorumlusuydum, ben 3. kattaki dokuma tedarik bölümünde çalışıyordum, ... bütün üretimini ben takip ediyordum, ... beynin akrabası olan ... bölüm yöneticisi olur, kendisi o gün bizi toplantıya çağırdı, 3. katta toplantı odasında buluştuk, ... bey ... yetkilisi olur, ... beyle ... yetkilisi ... o gün konuşmak için şirkete geldiler, daha doğrusu ... bey o gü şirketteydi, ... Bey saat 17:00 gibi şirkete gelerek toplantıya gireceğini söyledi ve ... beyle görüşmek için 5. kata gitti, ondan sonrasını ben görmedim, daha sonra o akşam hastahanede ... beyi gördüm, 5. kata gittikten sonra ben ... beyi görmedim, ben olanları bizzat görmedim, ben hastaneye gittiğimde Kotonun diğer tedarikçileri vardı, onlarda ... Beye destek için gelmişti, ... beyin ağzından kendisini ... beyin darp ettiğini ve tehdit ettiğini söyledi, hastanedeyken protokolün zorla imzalatıldığını söyledi, ben o gün işten 18:00'da çıktım, ben ... beyin firmasından beni aradıkları için ve ... beye ulaşamadıkları için ben ... beyi görmeye Kotona gittim, ben ... Beye gitmek için şirkete saat 19:00'da gittiğimde ... Beyin hastaneye götürüldüğünü öğrendim, ben protokol içeriğini bizzat görmedim. ... Beyin o gün ... Beyle görüşme talebi olmuştu . Beni telefonla arayan muhasebe yetkilisi soyismini hatırlamadığım ... isimli bayan ... kalite kontrol yöneticisi tarafından gelip el koyduklarını ve kumaşları boşalttıklarını söyledi" şeklinde ,
Davalı Tanığı ...; 06.08.2019 tarihinde Kotondan beni arayarak görüşme talep ettiler, saat 15:00 ila 15:30 civarında ... bulunan şirkete gittim, 4. Katta yönetim ofisine alındım, ... beyin özel odasına gittim, ... ve ... benimle beraber odaya geldi, sonra ... bey o iki kişiyi odadan çıkardı, ayrıca ben cep telefonumu masaya koymuştum, ... bey cep telefonumu aldı ve içerideki ana odaya koydu, cep telefonumu kapattı, kimse kafama silah dayamadı, ... bey bana '' sen ne yaptığını zannediyorsun, beni mi kazıklayacaksın '' şeklinde söylemlerde bulundu, ben de ona siz ne yapmaya çalışıyorsunuz dedim, sonra avukatını çağırdı ve protokolü hazırlattı, ben bunlara itiraz etmedim, ben ... beyden böyle birşey beklemiyordum, normal bir görüşme yapılacağını düşünmüştüm, son bir ayda kendisiyle 3-4 kez görüşmüştük, ''seni öldürürüm, ölünü bile bulamazlar'' dedi, protokolü bu sebeple imzaladım, protokolü imzaladıktan sonra rahatsızlandım, kapıyı kimse kilitlemedi, kapıda kimse beklemiyordu, ancak psikolojik olarak orada 4 saat kalmak ve telefonumun kapalı olması beni rahatsız etti, protokolü psikolojik baskı altında imzaladım, bu nedenle rahatsızlandım. Yılmaz bey benim rahatsızlandığımı görünce yeğeni ... hanımla beraber beni hastaneye gönderdi, " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde
Uyuşmazlık, davacının 06.08.2019 tarihli protokol kapsamında davalı şirketten alacaklı olup olmadığı, protokol tarihinden sonra davalı tarafından kumaş (ürün) teslimi şeklinde veya nakit olmak üzere ödeme yapılıp yapılmadığı, varsa miktarı, protokolün hile ve zorlama ile imzatılıp imzalatılmadığı, varsa davacının alacak sebebiyle ipoteğin paraya çevrilmesini talep edip edemeyeceği konularından ibarettir.
Dava, davalı ipotek borçlusu 3. şahıs tarafından dava asıl borçlu şirket ile davacı arasındaki alım satım sözleşmesinden doğan borcu teminat altına almak için tesis edilen ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile yapılan icra takibine, asıl borçlu ve ipotek maliki tarafından yapılan vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davalı asıl borçlu şirket ile davacı şirket arasındaki alım satıma dayalı ticari ilişkinin teminatını teşkil etmek üzere, davalı ... adına kayıtlı ... İli ... İlçesi ... Mah. 1078 Ada 2 Parselde kayıtlı taşınmaza 2. dereceden 500.000,00-TL ve ... İli ... İlçesi ... Mah. 321 Ada 32 Parseldeki 93, 94, 108 ve 124 numaralı 1 dereceden 130.000,00-TL tutarlı ipotek tesis edildiği, asıl borçlunun satın aldığı emtiaların bedelini ödemediğinden bahisle ... 10. İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasında ipotek limiti 630.000-TL nin tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız icra takibine başlandığı ve itiraz üzerine iş bu davanın ikame edildiği anlaşılmıştır.
İpotek akit senedinde, ipotek veren davalı ...'ün/ taşınmaz malikinin borçtan şahsen sorumlu olmadığı anlaşılmaktadır. Türk Medenî Kanunu'nun 887. maddesi uyarınca, ipotekli taşınmazın maliki, borçtan kişisel olarak sorumlu değil ise, ipotekle teminat altına alınan alacağın muaccel olması için yapılması gereken ihbarın hem borçluya hem de taşınmaz malikine yapılması gerekir. Malike karşı yapılacak ihbarın amacı, kişisel alacağın değil, ipoteğe ilişkin ayni talebin muacceliyet kazanması için zorunluludur. Akit tablosu kayıtsız şartsız belli bir para borcu ikrarına havi değil ise, başka bir ifadeyle somut olaydaki gibi, ipotek satıma dayalı cari hesap sözleşmesinin teminatı olarak verilmiş ise, bu halde alacağın miktarını kesin olarak akit tablosundan anlamak mümkün olmayacağından ipotek veren taşınmaz malikine gönderilecek muacceliyet ihbarında, ipotekle teminat altına alınan alacağın miktarının açıkça gösterilmesi gerekir.
Bu açıklamalar ışığında, davacı tarafça icra takibinden önce, ipotek veren taşınmaz malikine usulüne uygun muacceliyet ihbarı gönderilmediği , bu durumda, borçtan şahsen sorumlu olmayan ipotek veren 3. kişiye takip yapılmadan önce usulüne uygun muacceliyet ihbarı keşide edilerek tebliğ edilmesi takip ve aynı zamanda HMK'nın 114/2. maddesi anlamında bir dava şartı olduğundan davanın dava şartı yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının usul yönünden REDDİNE,
2-Peşin alınan 7.608,83 TL harçtan tahsili gereken 59,30 TL maktu harcın mahsubu ile bakiye 7.549,53 TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4-Arabuluculuk faaliyeti nedeniyle sarf edilen 1.320,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesap ve takdir edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Gider avansının kalan kısımlarının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davalı vekili ...'nın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 09/12/2021
BAŞKAN ...
ÜYE ...
ÜYE ...
KATİP ...