T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/207
KARAR NO: 2022/428
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ: 18/03/2020
KARAR TARİHİ: 28/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili bankanın... Şubesi nezdinde, ...A.Ş. lehine, kredi hesapları açıldığını ve kullandırıldığını, kredi hesapları 03/06/2016 tarihi itibarıyla kat edilerek, müflis ...A.Ş. ile müteselsil kefillerine ... 6. Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye nolu ihtarnamesi gönderilmiş ise de, borcun ödenmediğini ... 4.İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı haciz yolu ile ilamsız icra takibi ikame edildiğini ve takibin kesinleştiğini, müvekkili bankanın müflis ... TURİZM VE TİC.A.Ş.’den 30/05/2019 iflas karar tarihi itibariyle; 2.004.567,85. TL nakit ve 20.280,00 TL gayrinakit olmak üzere toplam 2.024.847,85. TL alacağımızın iflas masasına kayıt ve kabulünün talep edildiğini, müvekkili banka alacak kayıt dilekçesinin 33 numarasını aldığını, ...tarihli ... sayılı 16.500,00. TL bedelli 1 adet teminat mektubu muhatabın talebi üzerine 17/09/2019 tarihinde aynı tutar üzerinden nakde dönüştüğünü, 19/09/2019 tarihli dilekçe ile işbu tazmin teminat mektubu tutarı olan 16.500,00. TL'nin nakit alacak olarak kayıt ve kabulünün talep edildiğini, ancak iflas müdürlüğü dosyasından ilan edilen 1 ila 403 kayıt numaralı alacaklara ilişkin düzenlenen sıra cetvelinde kayıt no 33'de yer alan müvekkili banka alacağının tamamının reddine karar verildiğini belirterek reddedilen 2.024.847,85 TL alacağımız yönünden İİK 235/1 madde gereği, ikinci alacaklılar toplantısına katılmamıza ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesini, Müflis ....Tic.A.Ş.’nin iflas idaresince ... 3.İflas Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasından reddedilen iflas karar tarihi itibari ile bildirilen 2.004.567,85.TL nakit ve 20.280,00. TL gayrinakit olmak üzere toplam 2.024.847,85. TL alacağın, alacak kayıt dilekçesindeki kayıt ve şartlarla Müflis ...Tic.A.Ş.’nin iflas masasına kayıt edilmesine, müflis şirket hakkında iflasın açılmasına dair verilen karar tarihinden sonra teminat mektubundan kaynaklı 16.500,00. TL gayrinakit alacağımız muhatabın talebi üzerine 17/09/2019 tarihinde aynı tutar üzerinden nakde dönmüş olmakla bu hususun İflas Müdürlüğünce nazara alınmasını, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmış ancak cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
Mahkememizin 01/07/2021 tarihli duruşma ara kararı gereğince dosyanın bankacılık konusunda uzman ..., ..., ... vasıtasıyla davacı banka ile müflis arasında akdedilen kredi sözleşmeleri kapsamında müflise tahsis edilen kredi borçlarının ödenip ödenmediği, davacı bankanın iflas tarihi itibariyle talep edebileceği nakdi ve gayrinakdi alacak miktarı, iflas tarihinden sonra nakde dönüşen alacak miktarı, netice itibariyle davacının iflas masasına kaydedilmesi gereken nakdi alacak tutarı ile şarta bağlı alacak tutarı hususlarda rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş bilirkişiler ..., ..., ... tarafından sunulan 08.10.2021 tarihli raporda özetle, davacı bankanın davalı kredi borçlusu müflis ... Turizm Ve Tic. A.Ş.'den, iflas tarihi 30.05.2019 itibariyle 1.013.718,45.-TL. asıl alacak, 920.840,13.-TL. % 30'dan temerrüt faizi, faizin %5'i 46.042,01.-TL. de BSMV ve 1.058,58,-TL masraf olmak üzere toplam 1.981.659,16.-TL. alacaklı bulunduğu, davacı bankanın ... 3. İflas Müdürlüğünün ... sayılı dosyasından, tamamı reddedilen alacağın 1.981.659,16.-TL olarak masaya kaydığı gerektiği, taliki şarta bağlı olarak genel kredi sözleşme hükümleri gereği olarak 3 adet çek depo karşılığı olarak 3.780,00,-TL, Mer'i olan 16.500,00,-TL tutarındaki Teminat Mektubu toplamı 20.280,00,-TL'nin Taliki şarta bağlı olarak Masaya kaydı gerektiği, 16.500,00,-TL tutarındaki teminat mektubunun, muhatabın yazılı talebi sonucu, iflas tarihi olan 30.05.2019 dan sonra olmak üzere; 17.09.2019 tarihinde nakde dönüşmüş olup iflas müdürlüğünce taliki şarta bağlı alacaktan tenzil edilerek nakit talep edilen alacak tutarına eklenmesi gerektiği, tarafların masraf, vekalet ücreti ve benzeri diğer taleplerinin mahkemenin takdirleri içinde kaldığı yönünde görüş ve kanaat belirtildiği anlaşılmıştır.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde
Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacakların iflas masasına kayıt ve kabulü istemine ilişkindir.
Uyuşmazlık, davacı banka ile müflis arasında akdedilen kredi sözleşmeleri kapsamında müflise tahsis edilen kredi borçlarının ödenip ödenmediği, davacı bankanın iflas tarihi itibariyle talep edebileceği nakdi ve gayrinakdi alacak miktarı, iflas tarihinden sonra nakde dönüşen alacak miktarı, netice itibariyle davacının iflas masasına kaydedilmesi gereken nakdi alacak tutarı ile şarta bağlı alacak tutarı konularından ibarettir.
İflas masasının bu safi (net) mevcudu (masaya giren mal, alacak ve haklar), "alacakların ödenmesine tahsis olunur" (İİK m.184,I,c.1). Buradaki "alacaklar" teriminden maksat, aslında yalnız "iflas alacaklarıdır." İflas alacağı, iflas açıldığı anda müflise karşı hukuken mevcut olan alacaklar yani müflisin iflasın açıldığı andaki borçları olup, iflas masasından istenebilirken (masaya yazdırılabilirken), müflisin iflas açılmasından sonra doğan alacakları, iflas alacağı olmadığından, iflas masasından talep edilemez.
Bu nedenle, iflas masasından istenen bir alacağın, iflas alacağı mı, yoksa masa alacağı mı olduğunu belirlemenin büyük önemi vardır. Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır.
İİK'nın 235. maddesine göre, kural olarak sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde ticaret mahkemesine dava açabilirler. Ancak aynı Kanun'un 223. maddesi hükmüne göre alacaklı tebligata elverişli adresini bildirip kararın tebliği için avans yatırmışsa 15 günlük dava açma süresi, kararın tebliğ tarihinden itibaren işlemeye başlar.
Davacı vekili, kredi sözleşmesinden kaynaklanan nakdi alacaklar ile iade edilmeyen çek yapraklarından kaynaklı sorumluluk tutarları ve iade edilmeyen teminat mektubu bedeli yönünden gayri nakdi alacakların iflas masasına kaydını talep etmiştir.
... Şirketi hakkında ... 18.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E sayılı dosyasında 30/05/2019 tarihi itibari ile iflasın açılmasına karar verildiği, iflas kararının henüz kesinleşmemiş olduğu, davacının alacak başvurusunun 33 sıra numarasına kaydedildiği, davacı tarafından alacak kayıt başvurusu sırasında 100 TL tebliğ avansının yatırıldığı, sıra cetvelinin 12/03/2020 tarihinde ilan edildiği, ret kararının davacıya 15/06/2020 tarihinde tebliğ edildiği, davanın 15 günlük hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.
Dava dilekçesi ve bilirkişi raporundan şart bağlı alacak olarak kaydı istenen alacak yönünden iade edilmeyen çek yaprakları bilgisi tespit edilemediğinden davacı vekiline, iade edilmeyen 3 adet çek yaprağının her birinin baskı tarihi ve seri numaralarını içerir bilgileri sunmak üzere süre verilmiş, davacı vekili tarafından sunulan çek statüleri listeleme raporundan iade edilmeyen çek yapraklarının baskı tarihlerinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Öte yandan 5941 sayılı Çek Kanunu’nda 6273 sayılı Kanunla yapılan değişikliklerle çek defterlerinin herbir yaprağı üzerine çekin basıldığı tarihin yazılması zorunlu kılınmış; çekin, üzerinde yazılı baskı tarihinden itibaren beş yıl içinde ibraz edilmemesi hâlinde, bankanın karşılıksız çeklerle ilgili ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğunun sona ermesi öngörülmüştür. Üzerinde çekin basıldığı tarih olan çek yapraklarına ilişkin esaslar ise TCMB tarafından 03.03.2012 tarih ve 28222 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Çek Defterlerinin Baskı Şekline, Bankaların Hamile Ödemekle Yükümlü Olduğu Miktar İle Çek Düzenleme ve Çek Hesabı Açma Yasağı Kararlarının Bildirilmesine ve Duyurulmasına İlişkin Tebliğ (Sayı: 2010/2)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (2012/2)” ile belirlenmiş ve bankalar bu Tebliğ’de belirlenen esaslar dahilinde çek defterleri üzerinde baskı tarihine yer vermeye başlamışlardır. Üzerinde basıldığı tarih yer almayan çeklerle ilgili olarak muhatap bankanın kanunen ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu ise Çek Kanunu’nun Geçici 3 üncü maddesi uyarınca bu çeklerin 30.06.2018 tarihine kadar muhatap bankaya ibraz edilmemesi halinde sona erecektir. Somut olayda da gayrinakit alacak talebine konu edilen çekler üzerinde baskı tarihi bulunmadığı ibraz ve iade edilmeyen çek yaprakları nedeni ile bankanın yasal sorumluluk tutarlarını ödeme yükümlülüğünün 30.06.2018 tarihi itibari ile sona erdiği anlaşılmıştır.
Davacı bankanın ... Ticari Şubesi ile müflis şirket arasında 25/11/2011 tarihli 2.000.000 EUR ve 14/06/2013 tarihli 10.000.000-TL tutarlı genel kredi sözleşmesi imzalandığı, genel kredi sözleşmeleri çerçevesinde müflis şirkete sabit faizli döviz kredisi ile çek ve teminat mektubu kredileri kullandırıldığı, borcun ödenmemesi üzerine müflis borçlu hesabının katedilerek Antalya 6.Noterliğinin 06/06/2016 tarihli 10015 yevmiye sayılı ihtarnamesinin keşide edildiği, ihtarnamenin asıl borçlu müflis şirkete 07/06/2016 tarihinde tebliğ edildiği, verilen 1 günlük mehil sonrası davalının 09/06/2016 tarihinde temerrüde düştüğü ,30/05/2019 iflas tarihi itibari ile davacı bankanın davalıdan 920.840,13 TL temerrüt faizi ,46.042,01 TL BSMV ve 1058,58 TL masraf olmak üzere 1.981.659,16 TL nakdi alacak talep edebileceği yine davacı bankanın iflas tarihi itibari ile mer'i olup iflas masasına başvuru tarihinden sonra nakde dönen 16.500 -TL tutarlı teminat mektubu bedelini talep edebileceği, İİK 193.madde gereği iflas kararının kesinleşmesi ile birlikte müflis hakkında açılan takiplerin düşeceği ve davacının icra takibinden kaynaklanan vekalet ücretini talep edemeyeceği, bu suretle davacı bankanın nakdi alacaklar ile tazmin edilen mektup bedelinden kaynaklanan alacak olmak üzere toplam 1.998.159,16 TL nin iflas masasına davacı alacağı olarak kaydını talep edebileceği dikkate alınarak 1.998.159,16 TL'nin davacı alacağı olarak iflas masasına kayıt ve kabulüne; buna karşılık iflas tarihi itibari ile iade edilmeyen çek yaprakları nedeni ile şarta bağlı alacak olarak kaydı istenen alacaklar yönünden; davacı bankanın karşılıksız çeklerle ilgili sorumluluk tutarını ödeme yükümlülüğünün 30.06.2018 tarihi itibari ile sona erdiği dikkate alınarak davacının iade edilmeyen çek yapraklarından kaynaklı şarta bağlı alacak kayıt isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
1.998.159,16 TL'nin davacı alacağı olarak iflas masasına kayıt ve kabulüne, fazla talebin reddine,
2-Peşin harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL'nin davalıdan alınıp hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 6.000,00 TL bilirkişi masrafı, 78,25 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 6.078,25 TL yargılama giderinin kabul oranına göre takdiren 6.070,00 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, kalan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince takdir olunan 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince takdir olunan 3.780,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 10 günlük süre içerisinde Temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 28/04/2022
BAŞKAN
ÜYE
ÜYE
KATİP