T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/479 Esas
KARAR NO: 2022/843 Karar
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/09/2020
KARAR TARİHİ: 19/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 02/02/2020 tarihinde ruhsat sahibi... Şti. olan ve ...Ltd. Şti tarafından ...'nın çöplerinin ...plakalı çöp kamyonu tarafından toplandığı sırada müvekkilinin işleteni olduğu ve park halindeki ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini ve müvekkiline ait aracın hasar gördüğünü, ... plakalı aracın hasarı giderilmiş ise de değer kaybı oluştuğunu ve ayrıca tamir süresince de araçtan istifade edilmediği için zararları oluştuğunu bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla değer kaybı nedeniyle şimdilik 20.000,00 TL ve mahrumiyet bedeli olarak da 100,00 TL'nin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet yokluğundan davanın reddi gerektiğini, ... plakalı aracın kendileriyle bir ilgisinin olmadığını, belediye ile ... Ltd. Şti. arasındaki protokol uyarınca meydana gelen kazalarda sorumluluklarının olmadığından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...Tic. Ltd. Ş.ti vekili cevap dilekçesinde özetle; iddia edilen davayı kabul etmediklerini, ... plakalı aracın davalı ...Ltd. Şti.'ye kiralandığını, kira sözleşmesinin ekli olduğunu, bu durumda kazadan şoför, ... Ltd. Şti. ve ...'nın sorumlu olduğunu, kamera kayıtlarında çarpma anının açıkça görünmediğini, araçta hasar olduğunun sabit olmadığını, aracın sallanmadığını, sürtmenin de görünmediğini, ayrıca bir şikayet de olmadığını, aylar sonra dava açıldığını, aracın ... Sigorta A.Ş.’ye trafik sigortalı olduğunu, davanın ihbarını istediklerini, davacının taleplerinin bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini, sebepsiz zenginleşmeye çalışıldığını, şişirme denilen fatura ve giderlerin raporda işlendiğini bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Ltd. Ş.ti vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının yeterli delil sunmadığını, davacının aracını park yasağı olan yere park ettiğini, kendi kusurlu hareketiyle oluşan zararı kendisinden talep ettiğini, olay yerinde keşfen bilirkişi incelemesi yapılmasını, araç sürücüsü ...'un belediye çalışanı olduğunu bu nedenle sürücünün kusurlu bulunması halinde sorumluluğun davalı belediyede olacağını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, araçta meydana gelen değer kaybı ve yoksunluk bedeli nedeniyle oluşan maddi hasar bedelinin tahsili davasıdır.
Davacı vekili, ruhsat sahibi ... Ltd. Şti. olan ve fakat ... Ltd. Şti tarafından ...'nın çöplerinin ... plakalı çöp kamyonu tarafından toplandığı 02/02/2020 tarihinde davacı müvekkilinin işleteni olduğu ve park halindeki ... plakalı aracın yanından geçerken sürtmesi neticesinde davacıya ait aracın hasar gördüğünü, ... plakalı aracın hasarı giderilmiş ise de değer kaybı oluştuğunu ve ayrıca tamir süresince de araçtan istifade edilmediği için zararları oluştuğunu bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla değer kaybı nedeniyle şimdilik 20.000,00 TL, mahrumiyet bedeli olarak da 100,00 TL'nin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Trafik kazalarından kaynaklanan sorumluluk davalarında, davalı işleten ile davalı sigortacının sorumluluğu paralel olup 2918 sayılı KTK'nın 85 v.d. maddelerinde düzenlenen tehlike sorumluluğu, davalı sürücünün sorumluluğu ise 6098 sayılı TBK'nun 49 v.d. maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı kusur sorumluluğu olup, işleten, sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. 2918 sayılı yasanın 86. maddesi kapsamında işleten ve sigortacı, zarara sebep kazanın ''mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri gelmiş'' olduğunu ispat etmediği sürece meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle zarara sebep kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan meydana geldiğini ispat yükü davalı işleten ve sigortacıda olmasına karşılık TBK m.50 kapsamında meydana gelen zararın miktarını ispat külfeti zarar görenin kendisindedir.
İhtilaf, tarafların vaki kazadaki tazminata esas kusur oranı ile davacının aracında meydana gelen hasar bedeli ve tamir süresince araçtan yoksun kalmaktan kaynaklanan zararın tespiti noktalarında toplanmaktadır. Kusur oranı, değer kaybı ve mahrum kalınan süreye karşılık gelen tazminat miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirilmesi gerekmektedir.
Dosya içerisinde örneği bulunan ...ihale kayıt numaralı "ÇÖP TOPLAMA, NAKLİ VE KENT TEMİZLİĞİ İÇİN ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMINA AİT SÖZLEŞME"nin incelenmesinde davalı ... Belediyesi ile diğer davalı .... Ltd. Şti arasında yine sözleşmede örneği bulunan ... kayıt nolu "ÇÖP TOPLAMA, NAKLİ VE KENT TEMİZLİĞİ İÇİN ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMI İŞİNİN TEKNİK ŞARTNAMESİ" kapsamında davalı ... Ltd. Şti.'nin belediyeye ait çöpleri 01/01/2020 - 30/06/2022 tarihleri arasında toplama işin üstlendiği görülmektedir.
Dosya içerisinde örneği dosya içersinde bulunan 16/04/2018 tarihli Araç Kira Sözleşmesi ile davalılardan ... Ltd. Şti.'nin kendisine ait ... plakalı Isuzu ... model çöp kamyonunu diğer davalı ... Ltd. Şti.'ye aylık 10.000,00 TL + KDV bedelle kiraladığı ve sözleşmenin 4.d-son maddesi ile de aracın işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğu üstlenmiş olduğu görülmektedir.
Dosya içerisinde örneği bulunan ... sayılı trafik sigorta poliçesinden ruhsat sahibi davalı ... Ltd. Şti olan ... plakalı arcın işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğun 12/02/2019 - 2020 tarihleri arası araç başına maddi hasar bakımından 36.000,00 TL limit ile sigorta güvencesine alınmış olduğu görülmektedir.
Bu kapsamda makine mühendisi bilirkişi...dan alınan 31/03/2021 tarihli bilirkişi raporu ile; dava dosyasının incelenmesi sonucunda ... Sokakta yerinde yapılan keşif incelemesi, kamera kaydı, ekspertiz raporu ve kaza resimlerinin incelenmesi neticesinde ve piyasa araştırması sonucunda bahsi geçen ... plakalı araçta oluşan hasarın ... plakalı araçtan kaynaklandığı, aracın fiili kiralayanı ve kullananının ... Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü personeli olduğu ve bu kazadan dolayı toplamda 195.000,00 TL kaybın olabileceği tespit edilmiştir.
Davacı vekili, 29/04/2022 havale tarihli dilekçesi ile dava miktarının arttırmak suretiyle 195.000,00 TL'nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Bu rapora yönelik itirazlar nedeniyle bu kez İTÜ Makine Mühendisi emekli ... ve İTÜ Karayolları ve Trafik Öğr. Üyesi Dr. Yük. Müh. ...'den alınan 25/11/2021 tarihli bilirkişi raporu ile; olay mahallindeki yolun ve park halindeki araçların genişlikleri, çöp kamyonunun boyut ve özellikleri nazara alınarak dosya içerisindeki tüm bilgiler olayın cereyan tarzı ışığında değerlendirildiğinde, ... plaka numaralı araçtaki hasarın çöp kamyonunun geçişi sırasında meydana geldiği kanaatine varılmaktadır. Nitekim, video kayıtlarında hasara sebep olan sürtme net olarak görülemese de çöp kamyonu sürücüsünün tam davacı taraf aracının yanından geçtikten sonra duraklaması ve yanındaki kişinin sağ geriyi kontrol etmesi de bu kanaati desteklediği, çöp kamyonu sürücüsünün sevk ve idaresindeki aracın boyut ve özelliklerinin bilincinde olması, olay mahallindeki daralmış yol kesimine geldiğinde geçişini kontrollü bir şekilde sürdürmesi, gerekirse yanında bulunan kişilerden yardım alması gerektiği, belirtilen hususlara riayet etmediği anlaşılan dava dışı çöp kamyonu sürücüsünün tedbirsiz, dikkatsiz, trafik düzeni ve güvenliğiyle ilgili özen yükümlülüğüne aykırı hatalı sevk ve idaresinin kazanın meydana gelmesinde birinci derecede ve tam etkili olduğu kanaatine varıldığı, 31/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen kusur durumu da tarafımızca isabetli görüldüğü, dava konusu ... plaka sayılı araç, 2017 model BMW marka, ... tipinde, 32.821 km de olan özel oto olduğu, dosya içindeki fotoğraflardan aracın hasar durumu hakkında bilgi edinildiği, arka tampon ve çamurluktan başlayan sürtünmeye bağlı hasar izlerinin öne doğru azalmakta olduğu, ancak sağ arka kapı, sağ ön kapı, çamurluk ve sağ ön jantta devam ettiği, aynada hasar meydana gelmiş olduğu, onarım çalışmaları ile ilgili verilen ekspertiz raporunda, onarımın 10 gün süreceği, davcının araç mahrumiyeti nedeni ile gülük zararının 1.500,00 TL olacağı belirtilip onarım süresi içinde bu nedenle uğrayacağı zararın 15.000,00 TL olduğu görüşüne varıldığı, aracın hasar durumu incelendiğinde, sigorta işlemleri için geçecek süre ve onarım süresi toplamının bu raporda belirtildiği gibi 10 gün olacağı, ancak muadil araçların kiralama bedelinin olay tarihinde 1.000,00 TL dolayında olduğu, bu nedenle davacının aracını kullanamamasından dolayı davacının günlük net mahrumiyet bedelinin 800,00 TL olduğu, bu nedenle davacının araç mahrumiyet zararının 800,00 x 10 = 8.000,00 TL olduğu, araçların kaza geçirmelerinden sonra yapılan onarıma rağmen, aracın marka ve modeline, hasar durumu ve onarım şeklinde, aracın kullanım şartlarına, kilometresine bağlı olarak ikinci el satış fiyatında azalma meydana geldiği, araçların değer kaybının tespiti, Yargıtay kararları doğrultusunda, aracın kazadan önceki güncel değeri ile, kazadan ve yapılan onarımdan sonraki güncel değeri arasında fark hesaplanarak hasara uğrayan aracın kazadan önceki değeri konusunda dosya içindeki bilgiler değerlendirildiğinde, ... tarafından 1.490.000,00 TL, ... tarafından 1.510.000,00 TL, ... sitesinde 1.475.000,00 TL ve kasko değer listesinde 1.357.177,00 TL değer verilmiş olduğu, tüm bu bilgiler doğrultusunda dava konusu aracın kazadan önceki piyasa değerinin 1.500.000,00 TL olduğu, kazadan ve yapılan onaırmdan sonraki piyasa değerinin 1.425.000,00 TL olacağı, böylece araçtaki değer kaybının1.500.000,00 – 1.425.000,00 = 75.000,00 TL olduğu sonuç olarak tüm bu açıklamalar ışığında davacı ... A.Ş. adına kayıtlı ... plaka numaralı araçtaki hasarın çöp kamyonunun geçişi sırasında meydana geldiği, dava dışı sürücü ...’nun hatalı sevk ve idaresinin kazanın meydana gelmesinde birinci derecede, tam ve %100 (yüzde yüz) oranında etkili bulunduğu, davacının araç mahrumiyet zararının 8.000,00 TL araç değer kaybı zararının 75.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
İki rapor arasında çelişki olması karşısında bu çelişkinin giderilmesi amacıyla makine mühendisi bilirkişi ... ve İTÜ Trafik Kürsüsü ...'dan alınan 11/06/2022 tarihli bilirkişi raporu ile; dava konusu ... plakalı ... marka ... Li tipi ve 2017 model ve kaza tarihinde 32.821 Km’deki ticari binek otomobilde başvuru konusu trafik kazası nedeniyle meydana gelen maddi hasara ilişkin olarak dosyada sunulan ekspertiz raporunun ve hasarlı araç fotoğraflarının incelenmesinden, araçta meydana gelen ve değer kaybına etki edebilecek işlemlerin değiştirilen parça olmadığı, sağ arka çamurluk ve sağ arka kapının düzeltildiği, arka tampon plastik olduğundan değer kaybı oluşturmadığı, sağ ön kapıdaki çizik de pasta cila işlemiyle giderilebilecek boyutta olduğu, TRAMER sorgulamasında, dava konusu aracın dava konusu kazadan önce maddi hasarlı kazasının olmadığı, yapılan onarım işleminin orijinal parça ve malzeme ile yetkili serviste yapıldığı, dava konusu aracın ülkemizde yüksek fiyatlı araç sınıfında olup markası, tipi, modeli nedeniyle yavaş hızda alınıp satılan araç kategorisinde yer aldığı, davacı şirketçe dosyaya sunulan değer kaybı raporunda, araçta değer kaybı oluşturmayan sağ ön kapı, arka tampon, ön jant, dikiz aynası da değer kaybına dahil edildiğinden bu raporda belirlenen değer kaybı miktarına itibar edilemediği, aracın kaza tarihindeki kasko değeri 1.104.960,00 TL, aracın kaza tarihindeki ikinci el rayiç satış değerinin pazarlık payı da düşüldüğünde ve aracın yavaş satılan bir araç olduğu da dikkate alındığında 1.100.000,00 TL olduğu, yapılan piyasa araştırmasında aracın kazadan önceki değerinin 1.100.000,00 TL ve kazadan sonraki değerinin 1.025.000,00 TL olduğu, değer kaybının ise 75.000,00 TL olduğu, araçtaki hasarın 10 iş gününde tamir edilebileceği, aynı marka ve model bir araç için kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 800,00 TL olduğu, bu kapsamda araçtan yoksun kalma nedeniyle uğranılan zarar miktarının 7.500,00 TL olduğu, bu kapsamda davacının davalıdan talebi mümkün zarar miktarının toplamda 75.000,00 + 7.500,00 = 82.500,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ile alınmış olan son bilirkişi raporu ile daha önceki raporlar arasındaki çelişkinin giderilmiş olması ve her üç bilirkişi raporunda çöp kamyonunun neden olduğu tespit edildiğinden mahkememizce bilirkişilerin bu kanaatleri yerinde bulunmak suretiyle son rapor ile tesipt edilen hasar miktarı esas alınarak davalı ...'nın üst işveren diğer davalı ... Ltd. Şti'nin çöp kamyonunun işleteni olmaları nedeniyle bu davalılar bakımından davanın kısmen kabulü ile, ... ile davalı ... 82.500,00 TL tazminatın 02/03/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin kısmın reddine, diğer davalı ... Ltd. Şti'nin işleteni sıfatı olmadığı için bu davalı bakımından ise pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... ŞİRKETİ bakımından PASİF HUSUMET YOKLUĞUNDAN DAVANIN REDDİNE,
2-Davalı ... ile davalı ... bakımından DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
82.500,00 TL tazminatın 02/03/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Fazlaya ilişkin kısmın REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 5.635,58 TL nispi karar harcından, 343,26 TL peşin harç ve 2.990,00 TL ıslah harcı toplamı 3.333,26 TL harcın mahsubu ile noksan kalan 2.302,32 TL harcın davalılar ... Şti. ve ...'ndan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 13.200,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar .. Şti. ve ...'ndan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalılar ... Ltd. Şti. ve ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 17.875,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar ... Ltd. Şti. ve ... verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 3.267,50 TL yargılama giderinden davanın kabul ret miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 1.382,40 TL yargılama gideri ile 343,26 TL peşin harç, 54,40 TL başvurma harcı ve 2.990,00 TL ıslah harcı toplamı 4.770,06 TL'nin davalılar ... Ltd. Şti. ve ...'ndan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı ... Ltd. Şti. tarafından yapılan toplam 2.000,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ret miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 1.153,84 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı ... Tic. Ltd. Şti.'ye verilmesine, bakiye kısmın davalı ... Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılar ...Tic. Ltd. Şti. ve ...'ndan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/10/2022
Katip ...
Hakim ...
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 343,26 TL
Islah Harcı: 2.990,00 TL
Karar Harcı: 5.635,58 TL
Noksan Harç: 2.302,32 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 3.440,00 TL
Davalı Taşsan Cihan İnş. ... Ltd. Şti. Gider Avansı
Yatırılan Avans : 2.000,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 5.000,00 TL
Posta Giderleri : 267,50 TL