T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/192
KARAR NO: 2022/394
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ: 13/03/2021
KARAR TARİHİ: 21/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacı müvekkili şirket ... markası ile tanınan uluslararası turizm şirketi olduğunu, müflis şirketin ise üzere bir otel işletmecisi şirketi olduğunu, müvekkili şirket ile müflis arasında adı geçen şirketin işleticisi olduğu otelde müvekkili şirket tarafından temin edilecek müşterilerin sezon boyunca konaklatılması konusunda daha önce 2019 yılı sezonu için sözleşme imzalandığını, yine 27.08.2019 tarihinde 2020 yılı sezonu için Kontenjan Sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirket sözleşmeden kaynaklı ön ödeme ve diğer yükümlülüklerini yerine getirip oteli satış açarak sezona yönelik konaklama satışlarına başlamışken 2020 yılının Ocak ayında sözleşme konusu otelin 3. kişilere devir edildiğini, müflis şirketin artık oteli işletmeyeceği bilgisini aldığını, borçlu şirkete ... 22. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi keşide edilerek konu hakkında açıklama yapılmasının istendiğini, ancak verilen sürede herhangi bir cevap alınamadığını, müflis şirketin yükümlülüklerini yerine getirmeyerek müvekkili şirket tarafından alacağının 977.500 USD'lik kısmı yönünden ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...D.İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz kararı alındığını, ... Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, borçlu müflis şirketin içi haksız ve kötüniyetli olarak boşaltıldığından alacak tahsil edilemediğini, ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas 17.09.2020 tarihli kararı ile borçlu şirketin iflasına karar verildiğini, borçlu hakkında başlatılan takibin durdurulduğunu, müvekkilin bu kararı öğrenmesi üzerine yasal süre içerisinde iflas masasına kayıt başvurusunda bulunduğunu, sözleşmeye aykırı davranarak sözleşmenin feshine neden olan davalının cezai şarttan sorumlu olduğunu, Davacı müvekkili şirketin alacağının tamamına yakın kısmı nakden ödenmiş bulunan avans alacağı olduğunu, 2019 yılından devredilen alacak da aynı şekilde bir öncesi turizm sezonunda nakden ödenen ve eritilmeyen avans alacağının bakiye kısmı olduğunu, müflis şirket tarafından bu borç karşılığında kayıtsız şartsız borç ikrar içeren çekler düzenlendiğini, müvekkili şirkete teslim edildiğini, davacının alacağı tamamına yakın kısmı çeke dayalı olması ve yine alacağın banka ödemeleri ile sabit olması karşısında, İİK m.235/son maddesi gereğince davacının alacağın tamamı yönünden, mahkeme aksi kanaatte ise mahkemece takdir edilecek miktar yönünden ikinci alacaklılar toplantısına katılmasına karar verilmesini, davanın kabulünü, davacının 1.015.909,58 EURO ana alacağının sıra cetveline kaydını, sıra cetvelinin mahkeme kararına göre düzeltilmesini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı müflis ... A.Ş. hakkındaki ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 17.09.2020 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı iflas kararı kesinleşmemiş olmasından dolayı 2. alacaklılar toplantısı yapılmamış olduğundan İİK. 194. maddesi gereğince iş bu davanın 2. alacaklılar toplantısından 10 gün sonraya kadar bekletilmesi gerektiğini, bu durumun mahkemece dikkate alınmasını talep ettiklerini, davacı tarafın dava dilekçesine göre müflis şirket tarafından ödeme yapıldığı belirtilmekle müflis şirket yönüyle talepte bulunulması usul ve mevzuatlara aykırı olmakla davacı tarafın davasının reddini, davacı tarafın dava dilekçesine göre ... Genel İcra Dairesinin ...E. sayılı icra dosyası ile icra takibine başladığı belirtilmekle ... 3. İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasına alacak başvurusunda bulunmuş olup, alacağa konu edilen hususlar yargılamayı gerektirdiğinden ve asıl önemlisi müflis şirket yetkilisinin, alacak başvurularına ilişkin beyanlarında, davacı tarafın alacağının ihtilaflı olduğundan bahisle alacak başvurusunun reddedilmesine karar verilmesi üzerine işbu davanın açıldığını, davacı taraf iddiasını ispatla mükellef olmakla birlikte .. 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas ve... Karar sayılı iflas dava dosyasında da tedbir durumunun sorulmasını talep ettiklerini, iflasına karar verilen müflis şirket yönüyle İİK. 194. maddesi gereğince iş bu davanın 2. alacaklılar toplantısından 10 gün sonraya kadar bekletilmesini, mahkeme aksi görüşte ise yapılacak tahkikat sonrasında davacı tarafın iş bu haksız davasının reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde
Dava, İİK 235.madde kapsamında , konaklama sözleşmesinden kaynaklanan alacakların iflas masasına kayıt ve kabulü istemine ilişkindir.
Uyuşmazlık, davacının dava tarihi itibariyle 27/08/2019 tarihli konaklama sözleşmesi ve cari hesaptan kaynaklı alacağının bulunup bulunmadığı varsa davacının teminat olarak verilen çekler de nazara alınarak avans olarak gönderdiği tutarın ne kadar olduğu, avans olarak gönderilen miktarlar yönünden dekontlarda açıklama yer alıp almadığı, 2019 yılında devredilen cari hesap alacağının ne kadar olduğu, davacının katkı payı ve fuar katılım bedeli alacak isteminin sözleşme ile uyumlu olup olmadığı ve yine davacının sözleşme kapsamında cezai şart talep edip edemeyeceği, davalının iflasına karar verilmiş olması nazara alındığında davacının cezai şart talep edebileceği miktar konularından ibarettir.
İşbu kayıt-kabul davasının açıldığı tarihte ... A.Ş nin, iflas eden şirket konumunda olduğu sabit olmakla birlikte mahkememizce ...A.Ş. hakkında 17.09.2020 tarih ve 2020/140 Esas 2020/346 K sayılı kararla verilen iflas kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2021/23 Esas 2021/710 Karar sayılı ilamı ile kaldırılmış olduğundan dava dosyası mahkememizin 2021/590 Esas sırasına kaydı yapılmış ve mahkememizin 2020/589 E sayılı dosyada birleştirilerek yargılaya devam edildiği, dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce kayıt kabul davasının açıldığı tarihte davalı şirketin iflas eden şirket konumunda olduğu, esasen davalı şirket hakkında 17/09/2013 tarihinde iflas kararı verildiği, 12/02/2019 tarihi itibariyle ile mahkememizde kayıt kabul davası açıldığı, mahkememizdeki yargılamanın devam ettiği aşamada ise müflis davalı şirket hakkındaki iflas kararının Yargıtay 23.HD 2019/1116E. 2019/3288K.sayılı ilamı ile kaldırıldığı açıktır.
Buna göre Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2017/1908 E.-2020/3039 K.sayılı ilamı, bu Yargıtay uygulamasını benimseyen İstanbul BAM 17. Hukuk Dairesi 2021/894 E.-2021/1502 K.sayılı ilâmı dikkate alındığında, iflas kararının kesin olmak üzere kaldırılması nedeniyle davanın konusuz kaldığı kabul edilmekle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.
Bilindiği üzere davanın konusuz kalması durumunda HMK m.331 hükmü uyarınca davanın açıldığı tarih itibariyle tarafların haklılık durumunun araştırılması gerekir. Esasen haklılık durumunun araştırılması sonrası tarafların lehine veya aleyhine kısmen veya tamamen yargılama gideri takdir edilecektir. Ne var ki hükmün verildiği tarih itibariyle davalı şirketi temsil eden iflas masasını temsil etmekte olan iflas idaresinin görevi son bulmuştur. Bir başka deyişle kayıt kabul davasında doğal olarak davalı konumunda bulunan iflas masasının bu davada taraf olma durumu sona ermiştir. Davanın açıldığı tarih itibariyle davalı sıfatına haiz olan tarafın bu sıfatının sonradan kalkması durumunda artık verilecek hükmün infaz kabiliyeti olamayacağından davanın açıldığı tarih itibariyle tarafların haklılık durumunun araştırılmasında hukuki yarar dahi yoktur. İflas kararının kaldırılması sonrası sunulan vekaletname ise iflas masası adına sunulmamıştır.
HMK madde 33 uyarınca davanın konusuz kalması nedeniyle tarafların haklılık durumunun araştırılması ve buna göre taraflar lehine veya aleyhine yargılama giderinin takdiri ancak bu yargılama giderine hükmedildiği aşamada tarafın mevcut olması durumunda uygulanabilecek bir hükümdür. Oysaki davalı tarafında bulunan iflas masasının görevi sona ermiştir. Nitekim mahkememizce kabul edilen bu uygulama başkaca ilk derece mahkemeleri ve BAM uygulamalarında da kabul görmüştür. "Artık başvuru yapılan masanın kanuni temsilcisi olan iflas tasfiyesi ile ilgili iflas dairesinin görevi sona ermiş olduğundan bir an için aksinin kabulü ile yargılama giderlerine karar verilmesi halinde iş bu dosyada müflis şirket taraf olmayıp iflas idaresi taraf olduğundan infazı mümkün bulunmayacaktır. Bu nedenlerle 6100 sayılı HMK'nın 331.maddesindeki düzenleme kapsamında esastan sonuçlanmayan davada yargılama giderleri ile ilgili hükmün uygulanması mümkün görülmemektedir." (İstanbul BAM 17.HD 2021/894E 2021/1052K.sayılı ilamı)
Nitekim davanın konusuz kaldığı tarihten sonra iflas durumu ortadan kalkan davalının dahi davada taraf olabilmesi söz konusu olamayacaktır. Zira iflas kararının kaldırıldığı an itibariyle dava konusuz kalmış, konusuz kaldığı an itibariyle ise dava dilekçesinde davalı konumunda olan müflis şirketin iflas masasının bu davada taraf sıfatı sona ermiş, davacı dava açmakta haklı olsa dahi infaz edilebilecek bir karar kalmamıştır. Hal böyle olunca iflas kararının kaldırıldığı tarih sonrası konusuz kalan davada artık sonradan davalı şirket adına vekaletname sunulması da vekalet ücreti hükmedilmesini imkansız kılmaktadır. Dava tarihinden sonra iflas kararı hukuken ve kesin olarak kaldırılmış olmakla konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin 2020/140 Esas sayılı dosyasında 17/09/2020 tarihinde verilen iflas kararı kaldırılmış olduğundan konusuz kalan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Peşin harcın mahsubu ile başkaca harç olmasına yer olmadığına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-İflas kararı kaldırıldığından davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
5-Gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/04/2022
BAŞKAN
ÜYE
ÜYE
KATİP