T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/799 Esas
KARAR NO:2024/275
DAVA:Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:26/11/2021
KARAR TARİHİ:30/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Davacı şirket vekilinin düzenlemiş olduğu 26/11/2021 tarihli harç kili şirket tarafından düzenlenen faturalar ile teknolojik ürünlerin davalı tarafa satıldığını, fatura bedellerine istinaden davalı tarafından kısmi ödemeler yapıldığını, davalının 123.282,97 TL bakiye borcu kaldığını, .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, .... İcra Hukuk Mahkemesinde ... K. sayılı kararı ile; fatura alacağına dayalı takip yargılama gerektirdiği gerekçesi ile reddedildiğini, açıklanan nedenlerle; ...taraflar arasında yapılan ticari mal alım satım nedeniyle düzenlenen faturalardan doğan 123.282,97 TL alacağın davalının temerrüde düştüğü 28/02/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsiline , yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; Davalı şirket tarafından sunulan cevap dilekçesine dosya kapsamında rastlanılmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasında yapılan ticari mal alım satım ilişkisinden kaynaklı düzenlenen faturalardan doğan 123.282,97 TL alacağın davalının temerrüde düştüğü 28.02.2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkindir.
Dava dosyasına celp edilen .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde ; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine faturalardan kaynaklanan alacaklarına istinaden ilamsız icra takibi yaptığı görülmüştür. Borçlu adına gönderilen örnek 7 nolu ödeme emri tebliğ edilmiş olup, borçlu süresi içerisinde vekili marifetiyle yapılan takibe itirazda bulunduğu, borçlu taraf itirazında; müvekkili şirketin ünvanının eksik yazıldığını, takip konusu faturaların da taraflarına tebliğ edilmediğini, ödeme emrine, borcun tamamına işlemiş ve işleyecek faize, faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz ettiklerinden İcra Müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği, durdurma kararından sonra takip alacaklısı/ işbu dosya davacısı tarafından ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile itirazın kaldırılması davası açıldığı, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı ilamında davacı yanın alacak talebinin faturalara dayandığı, alacağın varlığı yargılamayı gerektirdiği gerekçesi ile davanın reddine karar verildiği, bunun üzerine davacı yanın gelinen aşama itibari ile işbu davayı alacak davası şeklinde açmış olduğu görülmüştür.
İhtilaf , davacınn, dava tarihi itibari ile dava konusu faturalardan kaynaklanan 123.282,97 TL tutarındaki toplam alacağının, temerrüt tarihi olan 28/02/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsili istemine ilişkin olduğu, alacak miktarının tespiti için takip dayanağı belgelerin incelenmesi hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususların bilirkişiye tespit ettirilmesi mümkündür.
Bu kapsamda Muhasebe Finans Uzmanı ...'ndan alınan 09/11/2023 tarihli bilirkişi raporu ile ; Davacı şirket tarafından tanzim edilen faturalar muhatabının davalı şirket olduğu, İncelenen davacı şirkete ait 2018 yılı BS Formunda; davacı şirket tarafından davalı şirket adına toplam 11 adet fatura bedeli olarak KDV hariç 156.027,00 TL tutarının vergi dairesine bildirilmiş olduğu, Bu bildirimin karşılığında bulunan kayıtta; davalı şirket tarafından 2018 yılına ait BA Formları ile davacı şirket adına 11 adet fatura bedeli olarak KDV hariç 156.026,00 TL tutarının vergi dairesine bildirilmiş olduğunun görüldüğü, Buna göre; davacı şirket tarafından tanzim edilen faturaların, davalı şirketin kabulünde olduğunun ve ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, Davacı şirketin ticari defter kayıtlarında; 26.11.2021 dava tarihi itibarıyla davalı şirketin davacı şirkete 123.282,97 TL cari hesap borcu bulunduğu, Davacı şirket tarafından tanzim edilen faturalardan kaynaklanan dava tarihi itibarıyla toplam 123.282,97 TL tutarındaki bakiye alacağın davalı şirketten talep edilebileceği yönünde görüş ve kanaatte bulunmuştur.
... Vergi Dairesi Müdürlüğünün 13.01.2022 tarihli yazısı ekinde davacı şirkete ait 2018 yılı karşılaştırmalı BA-BS Formları gönderildiği, davacı şirkete ait 2018 yılı BS Formunda; davacı şirket tarafından davalı şirket adına toplam 11 adet fatura bedeli olarak KDV hariç 156.027,00 TL tutarının vergi dairesine bildirilmiş olduğu, buna göre; davacı şirket tarafından tanzim edilen faturaların, davalı şirketin kabulünde olduğu ve ticari defterlerinde kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır.Davacı şirket tarafından incelemeye sunulan ticari defter kayıtlarında; davalı şirket ile olan ticari münasebetin 120.01.046 no.lu hesap kodu altında takip edilmekte olduğu, davalı şirket adına tanzim edilen faturaların bu hesabın borcuna kaydedilmiş olduğu, davalı şirket tarafından yapılan ödemelerin bu hesabın alacağına kaydedilmiş olduğu, ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile açılan 05.11.2018 takip tarihi itibarıyla davalı şirket cari hesabının 165.282,97 TL borçlu durumda olduğu, 31.05.2019 tarihinde 42.000,00 TL bedelli çek tahsilatı yapıldığı ve davalı şirketin kalan 123.282,97 TL borç bakiyesinin şüpheli Ticari Alacaklar hesabına virman yapılmış olduğu bilirkişi tarafında tespit edilmiştir.
Her ne kadar davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamış ise de, takibe ve davaya konu faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olması halinde veya davalının bağlı olduğu vergi dairesi müdürlüğüne BA Formları ile bildirilmiş olması halinde fatura içeriği malların davalıya teslim edildiğinin kabulü gerekir. (Yargıtay 19.HD nin 2015/12329 E, 2016/6138 K. ve 2014/11846 E.15110 K.) şeklindeki emsal Yargıtay ilamından da anlaşıldığı üzere 2018 yılı BS Formunda; davacı şirket tarafından davalı şirket adına toplam 11 adet fatura bedeli olarak KDV hariç 156.027,00 TL tutarının vergi dairesine bildirilmiş olduğu, buna göre; davacı şirket tarafından tanzim edilen faturaların, davalı şirketin kabulünde olduğu sonucuna varılmıştır.
Bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 09.11.2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davacı lehine delil vasfını haiz olduğu, davacının ticari defterlerine göre,dava tarihi olan 26.11.2021 tarihi itibarıyla davalı şirketin davacı şirkete 123.282,97 TL cari hesap borcunun bulunduğu, dava tarihinden önce davalının temerrüde düşürüldüğüne dair dosyaya belge sunulmadığı bildirilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 222. maddesinde, "mahkeme ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir" hükmü bulunmaktadır.
Ticari davalarda, yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delil niteliğindedir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de, ancak HMK 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bu durumda her iki tarafın ticari defterlerinin de incelenmesi zorunludur. Ancak karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defteri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır. Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden, verilen kesin süreye rağmen defterlerini ibraz etmediği takdirde mahkeme karşı taraf defterindeki kayıtların doğru olduğunu kabul edebilir. Bu açıklamalar ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde, mahkemece taraflara ticari defterlerini sunmaları için süre verilmiş olup davacı defterleri üzerinden yapılan inceleme sonucu alınan bilirkişi raporu ile talep edilen alacağın varlığı kanıtlanmıştır. Davalı, defterlerini sunmayarak, davacının ticari defter kayıtlarının HMK 222. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığını tam olarak incelenebilmesine engel olduğundan, sunulmayan ticari defterlerinde davacının alacaklı olduğuna dair kayıtları mevcut olduğu halde sunulmadığını ve bunun sonucunda davacının incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekir. ( ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi 2020/526 Esas 2021/1517 Karar)
Tüm bu açıklamalar muvacehesinde toplanan deliller, icra dosyası, faturalar, vergi dairesi kayıtları, hüküm kurmaya elverişli 09/11/2023 tarihli bilirkişi raporu bir arada değerlendirildiğinde, davacı şirkete ait ticari defter kayıtları ile dosyaya celbedilen BA-BS formlarının incelenmesi neticesinde; davacı şirket tarafından tanzim edilen faturalardan kaynaklanan dava tarihi itibarıyla toplam 123.282,97 TL tutarındaki bakiye alacağın davalı şirketten talep edilebileceği, dava tarihinden önce davalının temerrüde düşürüldüğüne dair dosyaya belge sunulmadığından takip tarihi olan 05/11/2018 tarihinin temerrüt tarihi olarak değerlendirildiği, davalı, defterlerini sunmayarak, davacının ticari defter kayıtlarının HMK 222. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığını tam olarak incelenebilmesine engel olduğundan, sunulmayan ticari defterlerinde davacının alacaklı olduğuna dair kayıtları mevcut olduğu halde sunulmadığını ve bunun sonucunda davacının incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekeceğinden davanın kabulü cihetine gidilerek 123.282,97 TL'nin 05/11/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM :
1-Davanın KABULÜ ile, 123.282,97 TL'nin 05/11/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 8.421,46 TL karar harcından peşin yatırılan 2.105,37 TL harcın mahsubu ile noksan 6.316,09 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 19.725,28 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 3.420,00 TL yargılama gideri ile 2.105,37 TL peşin harç 59,30 TL başvurma harcı toplamı 5.584,67 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 30/04/2024
KATİP ...
e-imzalıdır
HAKİM ...
e-imzalıdır