T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/250 Esas
KARAR NO: 2022/470
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/03/2021
KARAR TARİHİ: 20/05/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının tanzim ettiği iki adet faturaya dayanarak ... 9.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile müvekkili hakkında icra takibi başlattığını, adres değişikliği yapan müvekkili henüz mernis adresini güncellememişken ilgili icra takibine ilişkin ödeme emri eski adresine tebliğ edilmiş sayıldığını, bu şekilde kesinleşen icra takibi kapsamında müvekkiline ait ... plakalı araca haciz işlemi uygulandığını, aracı satmak üzere 13.10.2020 tarihinde notere giden müvekkilin haciz kaydının o sırada öğrendiğini, mecburen davalı alacaklının vekiliyle iletişim kurarak ödeme yaptığını, müvekkilinin icra takibine konu faturalarda belirtilen hizmetleri almadığını, bu sebeple iki adet iade faturası düzenlediğini, iade faturaları davalının muhasebe kayıtlarına düştüğünü ve whatsapp uygulamasından mesaj atarak da bildirimde bulunulduğunu, buna rağmen davalı tarafından kötü niyetli olarak icra takibi başlatıldığını, tüm bu nedenlerle, cebri icra tehdidi altında haksız yere ödenen 36.700,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle beraber geri ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretini davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; istirdat talepli açılan davanın yetkisiz mahkemede açılması nedeniyle usulden reddini, dava konusu iki adet faturayı müvekkilinin vermiş olduğu hizmete karşılık tahsil edemediğini, müvekkilinin mağdur olduğunu, icra dosyasından davacı yanın mernis adresine usulüne uygun tebligat yapıldığını, davacı yanın belirtmiş olduğu iade faturalarının ve mart ayına ilişkin hizmet alınmadığı iddialarının kötü niyetli olup gerçek dışı olduğunu, iade faturanın müvekkiline usulüne uygun tebliğ edilmediğini, tüm bu nedenlerle; yetkisiz yerde açılan davanın usulden reddini, istirdat talepli davanın esastan reddini, davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, icra dosyasına cebri icra tehdidi altında ödenen bedelin iadesi talebine ilişkin istirdat davasıdır.
Taraflar arasındaki ihtilaf, icra dosyasına cebri icra tehdidi altında ödenen bedelin iadesi talebinin yerinde olup olmadığı hususundan kaynaklanmaktadır.
Davacı tarafın tarafından sunulan e imzalı arabuluculuk tutanağında yazılı "... Arabuluculuk Bürosu"nun ... nolu dosyasının sistemden dosyaya eklenemediği, bu nedenle evrak doğrulama işleminin yapılamadığı, bu durumun 09/07/2021 tarihli celse tutanağında da yer aldığı, yine dosyada mübrez taraflar arasında elektonik imzalı olarak mahkememize sunulan "Arabuluculuk Sonuç Tutanağı"nda ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası kapsamında cebri icra tehdidi altında ödenen bedelin iadesinin istendiği, fakat icra dosyası UYAP' tan sorgulandığında icra takibinin ... Anadolu 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası üzerinden başlatılmış olduğunun görüldüğü, dava dilekçesinde de yine aynı şekilde davacı vekilince konu ve netice-i talep kısmında hatalı icra müdürlüğünün yazılmış olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle de davacı tarafın icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde dava açılmak isterken, sehven İstanbul Ticaret Mahkemelerinde dava açmış olduğu tespit edilmiştir.
Davalı vekilinin yetki ilk itirazı hususunda ise; HMK.’nın 6 ncı maddesine göre ‘genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir’. Bu kurala göre dava, davalının ikametgahının bulunduğu yer mahkemesinde görülecektir. Bu durumda davalının ikamegathının ...’da olduğu gözetildiğinde davanın İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemesinde açılması gerekmektedir.
Yine; İİK'nun 72/8 maddesine göre istirdat davasının; 2 özel yetkili yerde daha açılabileceği yani davalının (alacaklının) yerleşim yerinin bulunduğu (...’da) veya İcra takibinin yapıldığı yer (takip ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası) mahkemesininde de yani İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemesinde açılması gerekmekte olup; davacı borçlunun yukarıda belirtilen yer mahkemelerinden dileğinde dava açması mümkün iken, davacı borçlunun istirdat davasını bu mahkemelerden hiç birinde açmayıp yani yetkisiz mahkemede açtığının tespiti ile seçim hakkının davalı (alacaklıya) geçtiğinin kabulünün gerekeceği. Davalı yan HMK 19/2 gereği süresi içinde sunmuş olduğu cevap dilekçesinde yetki ilk itirazı ile yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri olduğunu bildirmiş olduğu görülmüştür. (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, sayfa 397)
Yine; tarafları karşılıklı olarak sundukları bir kısım whatsapp yazışmaları ve faturalar incelendiğinde, taraflar arasındaki yazılı olmayan ticari hizmet sözleşmesinden (danışmanlık hizmetinden) kaynaklanan fatura alacağının tahsili için başlatılan icra takibine karşı icra tehdidi altında ödendiği belirtilen icra dosya borcunun iadesinin talep olunduğu gözetildiğinde; HMK'nın 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu belirtilmiştir ki bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Ayrıca BK.'nun 73.(6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 89.) maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi (ifa edilmesi) gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir. Dolayısıyla davanın İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemelerinde açılması gerekmekte olduğu tespit edilmiştir.
Bu açıklamalar ışığında, somut olay değerlendirildiğinde, Davalı tarafın süresi içerisinde ileri sürdüğü yetki itirazının kabulü ile, yukarıda açıklanan yetki mevzuatına ilişkin tüm yetki kurallarının her biri ayrı ayrı göz önüne alındığında, her birini yönünden İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri yargı çevresinde yer aldığından, davacının davasının yetki yönünden usulden reddi ile davaya bakma yetkisi yönünden İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri'nin yetkili olduğuna, mahkememizin yetkisizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
1-)Davacının davasının yetki yönünden USULDEN REDDİNE,
2-)Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
3-)Karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın yetkili İSTANBUL ANADOLU ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
4-)HMK 331. maddesi gereğince harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin yetkili mahkemece karara bağlanmasına,
5-)HMK 20/1-son ve 331/2.m. gereğince, yetkisizlik kararının kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesi için başvurulmadığı takdirde harç, yargılama gideri ve vekalet ücreti konusunda ek karar yazılmasına,
Süresi içinde gönderilmesi için başvurulmaması halinde davanın açılmamış sayılacağı hususunun ihtarına,
dair Mahkememizin bu kararına karşı, gerekçeli kararının HMK 345/1 maddesi gereğince taraf vekillerine tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansının tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 20/05/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır