T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/377 Esas
KARAR NO: 2022/685
DAVA: Alacak (Hava Taşımacılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/04/2021
KARAR TARİHİ: 12/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hava Taşımacılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili alacaklı ..., ...'deki müşterisi ... şirketi ile 3 parti olmak makine ekipman ve hammade satışı konusunda anlaştıklarını, müvekkilinin söz konusu anlaşmanın ilk partisini 1 adet 3 katlı tıbbi maske makinesi, 20 adet lastik birleştirme makinesinin, tıbbi maske ve önlük üretim atölyesi için gerekli diğer tüm ekipmanlar dahil olmak üzere, vesaik mukabili 112.892,80 Avro bedelli bir ihracat gerçekleştirdiğini, anılan makine ve ekipmanın 12.07.2020 tarihli fatura muhteviyatı ve 18.07. 2020 tarih ve ... NO lu konişmento ile çıkış yaptığını, yaklaşık bir hafta içinde ihracat ... isimli lojistik şirketi tarafından ...'deki alıcının limanına teslim edildiğini, müvekkili tarafından davaya konu vesaik mukabili ihracatımızın sevk evrakları alıcı taraf bankasına teslim edilmek üzere vesaik mukabili ihracat talimat eki ile birlikte 04.08.2020 tarihinde .... Bankası ... Şubesine teslim edildiğini, banka ise kendi iç ilişkisinde kullandığı ... şirketine evrakları teslim ettiğini, davalı ... bankası tarafından teslim alınan ihraç konusu malları temsil eden belgeler ve konişmentonun alıcı taraf bankasına çok uzun süre teslim edilemediğini ve gönderinin akıbetinden haber alınamadığını, ihraç konusu malları temsil eden evrakların alıcı bankasına ulaşmadığı için alıcı da limanda bekleyen malları çekemediğini, alıcı makul bir süre bekledikten sonra bütün siparişleri iptal ettiğini ve malı almaktan vazgeçtiğini bildirdiğini, müvekkilin ısrarlı sorgulamalarına rağmen konu muhataplar tarafından sağlıklı bir bilgi dahi verilmediğini, gönderinin muhataba teslim edildiğini kendilerinin bir sorumluluklarının olmadığını beyan ettiklerini, uzun süren yazışma ve sorgulamalar neticesinde gönderinin alıcı taraf bankasına ( ... Bankası) 17.11. 2020 tarihinde ulaştığının öğrenildiğini, davalıların kusurlu tutum ve davranışlarına devam ederek müvekkilinin zararının iyice büyümesine sebep olduklarını, davaya konu gecikme anormal ve ticari ilişkiyi ortadan kaldıran bir gecikme olduğunu, zira gemi ile malın kendisi bir haftada alıcı taraf limanına ulaştığı halde, malları temsil eden evraklar alıcı bankasına yaklaşık 4 aylık zaman içinde teslim edildiğini, bu durum kabul edilebilir bir durum olmadığını, davalı banka, konişmentonun kıymetli bir evrak olduğunu bilen, diğer davalı ... şirketi de mesleki faaliyet olarak taşıma işi yapan ve taşıdığı gönderinin önemini bilen mesleki uzmanlıkları olan şirketler olduğunu, Bu yönüyle davalılar konişmento evrakının ihracat işlemlerinde emtiayı temsil eden ve tamamlayan olmazsa olmaz bir belge olduğunu, mesleki uzmanlıkları gereği kıymetli bir evrak olduğunu bilen veyahut da bilmesi gereken kişiler olduğunu, davalıların üstlenmiş oldukları borcu ifa etmemeleri veya gereği gibi ifa etmemeleri nedeniyle her türlü zararının davalıların müşterek ve müteselsilen tazmin etmeleri gerekli olduğunu, davaya konu sorunların çözümü için zorunlu arabulucuya başvurulmuş fakat görüşmelerin anlaşmazlıkla sonuçlandığını belirterek davaya konu edilen kusurlu eylem nedeni ile alıcı tarafından teslim alınmayan ihraç mal nedeniyle tahsil edilemeyen ihracat bedeli 112.892,80 Avro’nun tazminatın sözleşmeye aykırılık tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tazmin ve tahsiline, liman teslimi ile bu güne kadar doğmuş ve devam eden dönemde doğacak demoraj ve ardiye bedellerine ilişkin ilerleyen dönemde talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla dava tarihine kadar doğmuş bulunan demoraj, ardiye masrafları ve navlun bedeli için HMK 107. Madde uyarınca, tahkikat esnasında zararlarımızın tam değeri belirlendiği anda arttırılmak üzere,1.000 TL tazminatın davalılardan ticari faizi ile birlikte müteselsilen tazmin ve tahsiline, davalıların edimlerini gereği gibi ifa etmemesinden kaynaklı 2 adet sipariş iptali nedeniyle müvekkilinin mahrum kalınan gelirlerine ilişkin zararları için, HMK 107. Madde uyarınca, tahkikat esnasında zararlarının tam değeri belirlendiği anda arttırılmak üzere, 5.000 TL müspet zararın davalılardan işleyecek ticari faizi ilke birlikte tazmin ve tahsiline, müvekkili şirketin prestij ve ticari itibarının uğradığı kayıp nedeniyle, 100.000 TL manevi zararın davalılardan müteselsilen tazmin ve tahsiline, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, huzurdaki davada, müvekkili bankanın hukuki sorumluluğu söz konusu olmadığını, Milletlerarası Ticaret Odası (ICC) 522 sayılı broşür kurallarına göre müvekkili bankanın hukuki sorumluluğu bulunmadığını, davacı tarafın ihracat vesaikinin gönderilmesi ile ilgili bilgi istenmesine rağmen müvekkili banka tarafından kendisine bilgi verilmediği şeklindeki beyanlarının gerçek dışı olduğunu, huzurdaki davada, ithalatçı (tahsil) bankasını davacı seçmiş ve yine davacı kaşe ve imzalı 04.08.2020 tarihli yazılı talimatında Milletlerarası Ticaret Odasının 522 sayılı broşürü hükümlerinin uygulanmasını talep ettiğini, müvekkili banka, yetkin ve özenli bir vekil gibi hareket ederek alanında uzman taşıma sektöründe dünya çapında olan diğer davalı ... Anonim Şirketi'ne teslim edildiğini, müvekkili bankanın sadece seçme işleminde değil ayrıca talimat verme işlemlerinde de gerekli özeni göstermiş ve davacı şirketten gelen başvuru ve talepleri gecikmeden tahsil (ithalatçı) bankasına swift mesajı ile gönderdiğini, ayrıca davacı şirketin başvurusu üzerine davacı şirketten ulaşan başvuru ve taleplerini aynı gün içerisinde taşıyan ... Şirketine ulaştırdığını, müvekkili banka tarafından 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'ndan kaynaklanan her türlü özenin gösterildiğini ve yükümlülüklerini yerine getirdiğini, vekalet sözleşmesinde vekil, sonucun gerçekleşmesini taahhüt etmediği gibi huzurdaki davada davacının bahsettiği zarara uğramasının nedeni müvekkil bankadan kaynaklanmayıp, diğer davalı ... Şirketi'nden kaynaklandığını, diğer davalı ... Şirketi zamanında ve doğru alıcıya teslim edemediyse eğer, müvekkili bankanın bir hukuki sorumluluğu bulunmadığını, Milletlerarası Ticaret Odası 522 sayılı broşürünün 14. maddesi gereğince, zamanında veya hiç teslim edilmeyen evraklar nedeniyle ortaya çıkacak zararlar bakımından bankaların hukuki sorumluluğu bulunmadığının düzenlendiğini, davacı ihracat vesaiklerini 04.08.2020 tarihinde müvekkili bankaya teslim etmiş ve 04.08.2020 tarihli İhracat Vesaik Mukabili Talimatını verdiğini, davacı şirketin, bu tarihten sonra ilk olarak müvekkili bankaya 05.10.2020 tarihinde başvurmuş olup, iki tarih arasında iki aydan daha fazla bir süre bulunduğunu, davacı şirket, 05.10.2020 gününden önce müvekkili bankaya başkaca bir yazılı veya sözlü olarak başvurmadığını, davacı şirket yaklaşık iki ay boyunca gönderinin akıbetini araştırmamış ve sormadığını, gemi ile taşınan bir malın iki ya da üç gün içerisinde alıcının limanına ulaştığı dikkate alınırsa, aradan yaklaşık iki ay kadar geçmesine rağmen davacı şirket vesaikler ile ilgili müvekkil bankaya başvurmamış ve akıbetini araştırmamış ve ilk olarak 05.10.2020 tarihinde vesaiklerin iadesini isteyerek başvurduğunu, aradan yaklaşık olarak iki ay geçerek ve bu iki ay boyunca herhangi bir işlem yapmayan ve girişimde bulunmayan davacı şirketin kendisinin kusurlu olduğunu belirterek Milletlearası Ticaret Odası (ICC) 522 sayılı Broşürü'nün 14. maddesi gereğince, davanın müvekkili banka yönünden reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı şirket üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde
Dava, ihracat vesaikinin tahsil bankasına geç ulaştırılmasından kaynaklanan zararın tazmini ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizin 2021/279 Esas sayılı dosyasında davalılardan ... Bankası A.Ş. davayı takip etmemesi ve davacının da duruşmaya katılmaması nedeniyle HMK 150. Maddesi gereği davacının bu davalı yönünden davasının işlemden kaldırılmasına ve işlemden kaldırılan dosyanın tefriki ile mahkememizin başka bir esasına kaydedilmesine karar verildiği, tefrik işleminin yapılarak mahkememizin iş bu esasına kaydının yapıldığı anlaşıldı.
Davacı vekilinin duruşma gün ve saatinden haberdar olmasına rağmen 14/04/2022 tarihli duruşmaya iştirak etmediği ve herhangi bir mazeret göndermediği anlaşılmıştır.
6100 sayılı HMK 150. Maddesi "usulüne uygun şekilde davet edilmiş taraflar gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.
İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak 3 ay içinde yenilenmeyen davalar süresinin dolduğu gün itibariyle açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır." hükümlerini ihtiva etmektedir.
Dosya kapsamından davacının dosyanın işlemden kaldırıldığı 14/04/2022 tarihli duruşmadan itibaren 3 aylık yasal süre içerisinde talebini yenilemediği anlaşılmakla HMK 150 maddesi gereği davanın açılmamış sayılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK 150 Maddesi gereği yenilenmeyen davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre manevi tazminat talebinin reddi nedeniyle tahsili gereken harç 80,70 ile maddi tazminat taleplerinin reddi nedeniyle tahsili gereken harç 80,70 TL olmak üzere toplam 161,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden manevi tazminat taleplerinin reddi nedeniyle 9.200,00 TL, maddi tazminat ve alacak taleplerinin reddi nedeniyle 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile karar verildi.12/09/2022
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...