T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/353 Esas
KARAR NO : 2025/558
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 25/05/2023
KARAR TARİHİ : 08/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın ...vade tarihli ... numaralı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile müvekkili şirket nezdinde sigortalı olduğunu, 19/10/202 tarihinde sigortalı ...'e ait dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... ili, ... İlçesi, ... Caddesinden gelerek ... Sokak istikametine seyir halindeyken ... Cadde kavşağına geldiğinde aracının sağ ön kısımları ile ...Caddesi üzerinde seyir halinde bulunan davalı şirket nezdinde sigortalı dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol ön kısımlarına çarpması neticesinde yaralamalı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, tutulan kaza tespit tutanağına kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün kuralı ihlal ettiğinin belirtildiğini, müvekkili şirketin meydana gelen kaza neticesinde dava dışı sigortalıya 13/11/2020 tarihinde 3.447,00-TL ödeme yaptığını, bu ödemeye ilişkin davalı şirketin müvekkili şirkete sigortalısının kusuru oranında 861,75-TL ödeme yaptığını, meydana gelen kaza neticesinde sigortalı araçta meydana gelen hasara ilişkin dava dışı sigortalının müvekkili şirket aleyhine ... Valiliği İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı'nın ... sayılı kararı ile dava dışı sigortalının başvurusunun kabulü ile 11.000,00-TL'nin 12/11/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte dava dışı sigortalıya ödenmesine karar verdiğini, bu karara karşı taraflarınca ... 1. Tüketici Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile dava açılarak karara itiraz edildiğini, kararın düzeltilerek onandığını tüm bu nedenlerle, ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasına yapılan haksız itirazının iptaline, alacak miktarı likit olduğundan kötü niyetli bir şekilde takibe itiraz eden davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Arabuluculuk görüşmelerinde kusur oranı değişmesi sebebiyle rücu talebinde bulunulduğunun belirtildiğini, ödeme emrinde hesaplanan geçmiş gün faizi ve asıl alacağa işletilen faize ilişkin talebin isabetsiz olduğunu, zorunlu mali sorumluluk sigortasından kaynaklanan hasar kaybı alacağına temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz uygulandığını, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere bir an için davacının haksız fiil sorumluluğuna dayanabileceğinin kabul edilse bile davacının bu taleplerinin sigortacı müvekkili bakımından reddedilmesinin gerektiğini, tüm bu nedenlerle, davanın arabuluculuk dava şartı eksikliğinden ötürü usulden reddine, davanın esastan reddine, davacının arabuluculuk dava şartından yoksun olmadığı kabul edilirse, arabuluculuk görüşmelerinin davaya konu talepten başkaca bir talep etrafında gerçekleştirildiğinden icra inkar tazminat talebinin reddine, davacının faiz talebinin tamamen reddine, faiz talebinin kabul edilmesi halinde temerrüt tarihinden itibaren yasal adi faizin uygulanmasına, yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın, Rücuen tazminat isteminden kaynaklanan ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmüştür.
Mahkememizin 03/12/2024 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile dosyanın makine mühendisi ... ile Sigorta uzmanı ...'a tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller kapsamında davacının takip alacağı yönünden haklı olup olmadığı konusunda rapor alınmasına karar verilmekle, mahkememiz dosyası bilirkişilere tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 11/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, ve yaralanmalı trafik kazası olduğu, Meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir ve öngörülebilir kaza niteliğinde olduğu, Dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu, dava konusu araçta KDV hariç ve işçilik dahil 18.700,43 TL hasar meydana gelmiş olduğu, Dava konusu kaza kapsamında;... plaka sayılı araç isü ...'ın % 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu, dava konusu kaza kapsamında aracın maliki ve işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk açısından değerlendirmenin Sn. Mahkemenin nihai taktirlerine maruz olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ... “ın % 25 kusur oranı ile tali kusurlu olduğu, dava konusu kaza kapsamında aracın maliki ve işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk açısından değerlendirmenin Sn. Mahkemenin nihai taktirlerine maruz olduğu, Her ne kadar Sn. Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (Asli Kusurlu, Tali Kusurlu, Kusur Oranı, Müterafik Kusur, Hatır Taşıması vb.) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir. Bu kapsamda davacı tarafından kusur oranı nispetinde talep edilebilecek hasar miktarının 18.700,43 TL X 96 25 - 4.675,10 TL ödenen 861,75 TL sonrası 3.813,35 TL olacağı " şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizin 25/03/2025 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile Taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda dosyamızın önceki Bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş, mahkememiz dosyası yeniden bilirkişilere tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından sunulan 30/05/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Ancak dosya kapsamında indirim yapılmamış olduğu, sadece davalı vekili tarafından 30/12/2020 tarihinde 861,75-TL olarak davacı ... SİGORTA A.Ş “ne ödenme yapılmış olduğunun belirtilmiş olduğu, bu kapsamda söz konusu ödemenin yapılmış olduğunun belgelendirilmesi ve Sn. Mahkeme tarafından kabulü ile davacı tarafından kusur oranı nispetinde talep edilebilecek hasar miktarının 18.700,43 TL X 94 25 -4.675,10TL ödenen 861,75 TL sonrası 3.813,35 TL olacağı, Yukarıda belirtilen hususların Sn. Mahkeme tarafından dikkate alınmasını bunun haricindeki Kök Rapor görüş ve kanaatlerimin aynen devam ettiğini görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.
19/10/2020 tarihinde davacı şirket nezdinde sigortalı ...'e ait dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ... ili ... ilçesi ... Caddesinden gelerek ... Sokak istikametine seyir halindeyken ...Cadde kavşağına geldiğinde aracının sağ ön kısımları ile ...Caddesi üzerinde seyir halinde bulunan davalı şirket nezdinde sigortalı dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol ön kısımlarına çarpması neticesinde yaralamalı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Tutulan kaza tespit tutanağına kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 57/1-a "Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar." kuralını davalı şirket nezdinde sigortalı araç sürücüsü ise 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 52/1-a "Sürücüler, Kavşaklara yaklaşırken,dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak zorundadırlar." kuralının ihlal ettiği görülmüştür.
Davacı şirket meydana gelen kaza neticesinde dava dışı sigortalısına dosyaya sunulu ödeme dekontundan da anlaşıldığı üzere 13/11/2020 tarihinde 3.447,00-TL ödeme yaptığı, bu ödemeye ilişkin davalı şirketin davacı şirkete , sigortalısının kusuru oranında 861,75-TL ödeme yaptığı, meydana gelen kaza neticesinde sigortalı araçta meydana gelen hasara ilişkin dava dışı sigortalının, davacı şirket aleyhine ... Valiliği İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığına başvuruda bulunduğu, ... Valiliği İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı'nın ... sayılı kararı ile dava dışı sigortalının başvurusunun kabulü ile 11.000,00-TL'nin 12/11/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte dava dışı sigortalıya ödenmesine karar verildiği, bu karara karşı davacı sigorta şirketi tarafından ... 1. Tüketici Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile dava açılarak karara itiraz edildiği,.... 1. Tüketici Mahkemesi ... Esas...Karar sayılı ilamı ile açılan davanın reddine , ... Valiliği İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı ... sayılı kararının "11.000,00-TL'nin 09/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte" şeklinde düzeltilerek kararın devamına karar verildiği, dava dışı sigortalı tarafından söz konusu ilamın ... İcra Daires...Esas sayılı dosyası ile icraya konu edildiği, davacı sigorta şirketi tarafından söz konusu icra dairesine 21/11/2022 tarihinde 19.229,83-TL ödeme yapıldığı, davacı şirketin işbu kaza neticesinde toplamda 22.676,83-TL ödeme yapmış olduğu, davacı şirket tarafından ödenen hasar tazminatına konu hasara sebebiyet veren kazanın meydana gelmesinde davalı şirket nezdinde sigortalı dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın %25 oranında kusurlu olduğu, davalının da sigortalısının kusuru oranında bu hasar tazminatından sorumlu olacağı iddiası ile, davalı aleyhine ... 24. İcra Müdürlüğünün... E. Sayılı dosyası ile davalı şirketin yaptığı 861,75-TL mahsup edilerek icra takibi başlatıldığı, davalı şirket tarafından işbu takibe itiraz edildiği ve itirazın iptali için işbu davanın süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.
Davacı tarafça kaza sonucu meydana gelen hasar nedeni ile davalının sigortalısının kusuru oranında sorumluluğunun bulunduğu gerekçesi davalıdan hasar tazminatının rücuen tahsili için işbu davanın açıldığı görülmüştür.
Mahkememizce kusura durumuna ilişkin alınan raporda, davacı şirket nezdinde sigortalı ...'e ait dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç yönünden, KTK Madde 47/d “d)Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere, uymamak, "KTK Madde 52/a-b a) Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken,ve teknik hızlarını azaltmak, b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, KTK Madde 57/ a-c-2 a) Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar. 2. Motorlu araçlardan soldaki sağdan gelen araca, geçiş hakkını vermek zorundadırlar. KTK Madde 84/h h) Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama, kurallarının ihmal ve ihlal edilmesi nedeni ile % 75 oranında kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç yönünden ise, KTK Madde 47/d “d)Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere, uymamak, "KTK Madde 52/a-b a) Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak kurallarının ihmal ve ihlal edilmesi nedeni ile % 25 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiş, mahkememizce denetime elverişli gerekçeli işbu rapora itibar edilmiştir.
6102 sayılı TTK'nın 1472. maddesinde halefiyet düzenlenmiştir. Maddede, sigortacının sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği ifade edilmiştir. Sigortalının tazminat alacağının hukuki temelinin haksız eylemden, kanundan veya sözleşmeden kaynaklanmış olması arasında hiçbir fark yoktur. TTK 1472. maddeden kaynaklanan halefiyet hakkı sigortacıya, zarar sorumlusundan, sigortalısına ödediği sigorta bedeli kadar talep hakkı ve bunun doğal sonucu olarak da zarar sorumlusuna karşı dava hakkını sağlamaktadır. Bu dava türüne doktrin ve uygulamada sigortacının rücu davası adı verilmektedir. Her tazminat davasında olduğu gibi, sigortacının açtığı rücu davasında da davalının kusurunu ve zararı ispat etmek davacı sigortacıya düşer. Halefiyete dayalı sigorta rücu davasında sigortacı halefiyet hukuki ilişkisi sebebiyle ancak selefinin sahip olduğu haklara sahip olur. Sigortacı halefiyete dayanarak rücu davasını zarar sorumlusu aleyhine yönelttiğine göre, sigortalının zarar sorumlusuna karşı açacağı tazminat davasında sigortalı neyi ispat etmesi gerekiyorsa, sigortacıda bu davada onu ispat etmekle yükümlüdür.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından kasko poliçesi kapsamında sigortalanan ... plakalı araç ile davalı ... A.Ş. Tarafından zorunlu mali trafik sigortası kapsamında sigortalanan... plakalı aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, dava dışı sigortalı araç sürücüsünün %75 kusurlu olduğu ve davacı tarafından sigortalısına yapılan ödemelerin araçta meydana gelen hasar nazara alındığında kadri maruf olduğu, makine mühendisi tarafından tespit edilen hasar bedeli 18.700,43 TL'nin davalının oluşan zarardan kusuru oranında (%25) ve önceden ödenen 861,75 TL düşüldükten sonra kalan 3.813,35-TL miktardan sorumlu olacağı anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile davalı tarafından ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 3.813,35-TL asıl alacak, 165,76-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.979,11-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, Alacak likit olduğundan İİK md. 67/2 uyarınca asıl alacağın %20'si oranındaki 762,67-TL İcra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın KISMEN KABULÜ ile davalı tarafından ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 3.813,35-TL asıl alacak, 165,76-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.979,11-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-) Alacak likit olduğundan İİK md. 67/2 uyarınca asıl alacağın %20'si oranındaki 762,67-TL İcra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40-TL karar harcının, peşin yatırılan 179,90-TL harçtan mahsubu ile bakiye 435,50-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.979,11-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 1.028,84-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-)Davacı tarafından yapılan toplam 10.149,25-TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 8.064,17-TL yargılama giderinin ve 179,90-TL peşin harç ve 179,90-TL başvurma harcı toplamı 8.423,97-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-)Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinden ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre 2023 yılı tarifesine göre toplam 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin 2.542,58-TL'nin davalıdan, 657,42-TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
8-)Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 08/07/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır