T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/654
KARAR NO : 2025/678
DAVA : Sıra Cetveline İtiraz
DAVA TARİHİ : 11/10/2018
KARAR TARİHİ : 26/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
(1) Davacı Tarafın İddialarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 8. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile davalı şirket aleyhine ilamsız icra takibi yapıldığını, davalının takibe, borca ve imzaya itiraz ettiğini, davalının itirazı ile takibin durduğunu, davalının haksız ve kötü niyetli bir itirazda bulunduğunu, davalının kısmi ödeme yaptığı, bakiye borcu ödememesi nedeniyle borçlu şirkete ait araçlar üzerine 21/06/2018 tarihinde haciz talep edildiğini ve sonrasında 26/07/2018 tarihinde bakiyeyi haricen ödeyerek dosyanın işlemden kaldırıldığını, davalı şirketin icra dosyasına yapmış olduğu borca ve ferilerine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalı şirkete ait olan araçlar üzerine ihtiyati haciz konulmasını, davalı şirketin %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
(2) Davalı Tarafın Savunmalarının Özeti:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalının karşılıklı akitlerinde her zaman ahde vefa ilkesinin gereği olarak üzerine düşen yükümlülüklerini ifa ettiğini, davacı tarafından ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasıyla davalı aleyhinde icra takibi başlatıldığının taraflarınca tespit edilmesi üzerine davalının alacaklıya herhangi bir borcu bulunmadığından haksız şekilde açılan takibin tamamına, borca ve fer’ilerine itiraz edildiğini, davacının taleplerinin hukuka aykırı olduğunu, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
(II) ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:
1-... Defterdarlığından gelen davacı şirketin BA/BS formları,
2-... Vergi Dairesinden gelen davalı müflis şirketin BA/BS formları,
3-...tanbul 2. İflas Dairesinin ... İflas sayılı dosyasında ... Şubesi tarafından herhangi bir alacak kayıt talebinde bulunulmadığı bilgisi,
3-Bilirkişi kök raporları,
4-Tüm dosya kapsamı.
(III) DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, SABİT GÖRÜLEN VAKIALAR, ÇIKARILAN SONUÇ VE HUKUKÎ SEBEPLER:
Davacının davası itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasında davacı tarafından davalı aleyhine ... 8. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasında davalı aleyhine faturaya dayanan ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından icra takibine süresi içinde itiraz edildiği hususunda herhangi bir uyuşmazlık yoktur.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu icra takibine dayanak faturadan dolayı davacının davalıdan bir alacağının bulunup bulunmadığı, var ise alacak miktarının ne kadar olduğu hususundadır.
Dosyanın incelenmesinde, davanın ilk olarak ... Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığı, yargılama sırasında davalı hakkında Mahkememizin... Esas ... Karar sayılı dosyasında iflas kararı verildiği, bu haliyle davanın kayıt kabul davasına dönüştüğü, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas...Karar sayılı kararı davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verildiği, dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine tevzi edilmek üzere ...Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderildiği ve dosyanın ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiği, ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile Mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından uyuşmazlığa ilişkin alınan 28.08.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacının ticari defterlerine göre davacı tarafından davalı adına tanzim edilen takibe dayanak 61.450,00 Euro bedelli faturadan dolayı davalıdan bakiye 59.357,08 Euro alacaklı göründüğü bildirilmiştir.
Mahkememizin...Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, 2022/723 Karar sayılı kararı ile 15.09.2022 tarihi ile davalının iflasına karar verildiği, verilen kararın 09.05.2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
... 2. İflas Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabına göre davacının iddia edilen fatura alacağına ilişkin kayıt başvurusunda bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davalı müflis şirketi temsilen iflas idaresine davalının ticari defterlerini dosyaya ibraz etmek üzere kesin süre verilmiş, kesin süre içinde davalı tarafın ticari defterleri dosyaya ibraz edilmemiştir.
Mali müşavir bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 25.02.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davalının ticari defterleri ibraz edilmediğinden mali yönden inceleme yapılamadığı bildirilmiştir.
2004 sayılı İİK m. 67 hükmünde düzenlenen itirazın iptali davası, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse; 6100 sayılı HMK'nın 190. maddesi gereğince ispat yükü, kanunda özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir.
Bu açıklamalar göstermektedir ki, itirazın iptali davası, icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir.
6100 sayılı HMK'nın 222. maddesine göre; ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. Ayrıca ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.
Kanunda aksine özel bir düzenleme olmadıkça; taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü (4721 sayılı TMK m. 6), diğer bir ifadeyle, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran taraf ispat yükü altında (6100 sayılı HMK m. 190) olup, bu temel kuralların da sonucu olarak herkes iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. İspat yükü kendisinde olmayan diğer taraf da ispat yükünü taşıyan tarafın iddiasının doğru olmadığı hakkında delil sunabilir. Karşı ispat faaliyeti için delil sunan taraf, ispat yükünü üzerine almış sayılmaz (6100 sayılı HMK m. 191). Eldeki davada ispat yükü cari hesaba konu faturalardaki ürünlerin davalıya teslim edildiğini iddia eden davacı üzerindedir.
6102 sayılı TTK'nın 64/2. maddesine göre; tacir, işletmesiyle ilgili olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki bir kopyasını, yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklamakla yükümlüdür. Madde gerekçesinde tacirin bu yükümlülüğü belgeleme ve kaydın belgeye (evrak-ı müsbiteye) dayanması (belge yoksa kayıt da yoktur) ilkesine dayandırılmıştır.
Ticari defter ve kayıtların usulüne uygun tutulmuş olmasının yanında defterlerde yer alan kayıtların dayanağının da usulüne uygun olması gerekir. Bu kapsamda davacının usulüne uygun tutulan ticari defterlerinde kayıtlı olan faturanın dayanağının da usulüne uygun olduğunun ispatlanması gerekir. Fatura düzenlenmesi ve dayanağı kanıtlanamayan bu faturanın davacı defterlerinde kayıtlı olması ve faturaya itiraz edilmemiş olması tek başına akdi ilişkinin kanıtı olamaz (Yargıtay HGK'nın 19/09/2018, E. ... K. ... tarih ve sayılı ilâmı). Davada ispat külfeti fatura nedeniyle alacaklı olduğunu iddia eden davacının üzerinde olup, davacının faturalara konu malları davalıya teslim ettiğini usulüne uygun delillerle ispatlaması gerekir (Yargıtay 19. HD'nin ..., E. ..., K.... tarih ve sayılı ilâmı). Aynı şekilde akdi ilişkinin inkar edildiği hallerde, fatura düzenlenmesi ve tebliğ edilen bu faturaya süresinde itiraz edilmemesinin tek başına alacağın varlığını göstermez (Yargıtay 19. HD'nin 06/01/2014, E. ..., K. ... tarih ve sayılı ilâmı).
Ticari defterler HMK’nun 199. maddesi kapsamında davanın ispatına yarayan belgelerdendir. Bu nedenle belgelerin ibrazına ilişkin 6100 sayılı HMK hükümleri uygulanmalıdır. İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir (6100 sayılı HMK m. 220/1). Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir.Aynı yönde bkz. Yargıtay 23. HD'nin 06/12/2016 tarih ve ...E., ...K. sayılı ilamı)
İİK'nun 195/1. maddesinde "Borçlunun taşınmaz mallarının rehni suretiyle temin edilmiş olan alacaklar müstesna olmak üzere iflasın açılması müflisin borçlarını muaccel kılar. İflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ile takip masrafları anaya zammolunur." hükmü yer almaktadır. İİK'nın 195. maddesinde müflisin borçlarının iflasın açılması ile muaccel olacağı ve iflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ve takip masraflarının ana paraya ilave edilerek masaya kaydedileceği öngörülmüş olduğuna göre, iflas masasına yazılacak alacakların iflas tarihi itibariyle hesaplanıp, belirlenmesi gerekmektedir. İflasın açılması ile ipotekle temin edilen alacaklar hariç, diğer alacaklar muaccel hale gelir ve iflasın açıldığı tarihe kadar işleyen faizler ve takip masrafları da asıl alacağa eklenerek masaya yazılır. Hükümde öngörülen alacaklar ana para alacağı ile iflas tarihine kadar işlemiş faiz ve alacaklı daha önce takibe geçmiş ise takip masrafları olup, tahsil harcı takip masrafı ise de borçlunun iflas etmesinden dolayı bir tahsilat yapılmadığından tahsil harcının iflas masasına kaydı istenemez.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından açılan itirazın iptali davasının davalının yargılama sırasında iflasına karar verilmesi nedeniyle kayıt kabul davasına dönüştüğü, davacının ticari defterlerine göre davacının davalıdan59.357,08 Euro alacaklı göründüğü, davalı tarafın ticari defterlerini ibraz etmekten kaçınması sebebiyle davalı defterleri üzerinde bilirkişi yapılamadığı, bu durumda Mahkememizce davacının ticari defterlerine itibar edildiği, davalının iflas tarihi olan 15.09.2022 tarihi itibariyle Euro TCMB efektif satış kurunun 18,2697 TL olduğu ve davacının iflas masasına kaydedilebilecek alacağının( 18,2697*59.357,08 =1.084.436,05 TL olduğu anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
Davacının davasının KISMEN KABULÜNE,
-1.084.436,05 TL'nin davacı alacağı olarak iflas masasına kayıt ve kabulüne,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40 TL maktu karar harcından, peşin yatırılan 5.350,82 TL harcın mahsubu ile noksan kalan 4.735,42 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 30.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 14.525,45 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 12.469,53 TL yargılama gideri ile 5.350,82 TL peşin harç, 35,90 TL başvuru harcı ve 59,10 tedbir talebi harcı toplamı 17.915,35 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 26/09/2025
KATİP
¸e-imzalıdır
HAKİM
¸e-imzalıdır
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç : 5.350,82 TL
Karar Harcı : 615,40 TL
Noksan Harç : 4.735,42 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 14.525,45 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 00,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 8.960,00 TL
Posta Giderleri : 5.565,45 TL