T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/545 Esas
KARAR NO : 2026/421
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/09/2024
KARAR TARİHİ : 13/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 08.01.2024 tarihinde sürücü ..., idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkile ait ... plakalı araca çarparak maddi hasarlı trafik kazasına neden olduğu; kazada, ... plakalı araç sürücüsü tam (%100) kusurlu olduğu; davacıya ait araç herhangi bir hasarlı kazaya karışmadığı; kazadan sonra aracın piyasa değeri önemli ölçüde azaldığı; davalı ...A.Ş. adına kayıtlı ... plaka sayılı araç, ... nolu ZMMS ve ... nolu İhtiyari Mali Mesuliyet poliçeleri ile davalı ... Sigorta Şirketi tarafından sigortalandığı; davalı Sigorta Şirketine, ... nolu ZMMS poliçesi kapsamında 15.05.2024 tarihinde ve ... nolu Genişletilmiş Kasko Poliçesi kapsamında 09.07.2024 tarihinde e-posta yoluyla tazmin başvurusu yapıldığı, şirket tarafından 02.07.2024 tarihinde 5.000,00TL ve 22.07.2024 tarihinde 24.473,00TL olmak üzere toplam 29.473,00TL kısmi ödeme yapıldığı neticeten davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin şimdilik 50,00TL tazminatın kaza tarihi olan 08.01.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
SAVUNMA/ Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı yan tarafından kazanın ait aracın kendisine çarpması şeklinde gerçekleştiği belirtilmişse de kazanın sebebi esasen davacının önce yol vermesi ve daha sonrasında aracını hareket ettirmesi sebebiyle araçların çarpışması olduğu; davacı tarafından benzer şekilde şirkete ait aracın sürücüsünün kusur oranı da %100 olarak belirtmişse de bu beyanlar gerçeği yansıtmadığı;trafik kazalarında kusur oranları bilirkişilerin görseller nezdinde detaylı incelemelerinin ardından çevresel etkenlerle değerlendirilmesi gerektiği; davacı taraf kaza sonrasında ilgili sigorta şirketine başvuru yaptığı ve değer kaybı tazminatına ilişkin olarak toplamda 29.473,00 TL ödeme aldığı halde hala bir alacağı olduğu yönünde talebi olduğunu savunduğu; böyle bir alacağın varlığı söz konusu olmadığı; neticeten haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Davalı ...Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle, huzurdaki uyuşmazlığa konu kaza kapsamında müvekkil şirket tarafından davacı aracın kasko sigortacısı olan ... sigorta A.Ş'ne 13.750,00 TL, davacı vekiline toplam 28.473,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı; yapılan bu ödeme ile müvekkil şirketin sorumluluğu sona erdiği; mahkemece aksi kanaatte olunması durumunda da ise müvekkil şirketin sorumluluğu bakiye poliçe limiti kadar olacağı; davacının tüm talepleri yönünden zamanaşımı defi itirazı olduğu; sigorta şirketi tarafından davacının değer kaybı ve maddi hasar tazminat taleplerine ilişkin incelemeler 04.12.2021 tarihli yeni genel şartlar ekinde yayınlanan hesaplama yöntemlerine ve metninde belirtilen maddi hasara ilişkin orijinal parça, onarım ve eş değer parça hususları dikkate alınarak eksper çalışmaları yapılmış, hak sahibine bildirimde bulunulmuş ve tazminat ödemeleri yapıldığı; yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiği; şirketin sorumluluğu, kaza tarihini itibari ile benzer hasarlardaki onarım uygulamasına göre, eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki parça bedelleri ile sınırlı olduğu; KDV yönünden sorumluluğu bulunmadığı, teminat hallerinin araştırılması araç mahrumiyet bedeli, aracın işletilememesinden doğan kazanç kayıpları gibi yansıma zararlar ZMMS teminatı dışında kaldığından söz konusu taleplerin reddi gerektiği; kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilin sorumluluğuna karar verilse dahi temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faize karar verilmesi gerektiği neticeten haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Davalı ... adına dava dilekçesi ekleri ile birlikte tensip zaptının duruşma gün ve saatini bildirir şekilde usule uygun şekilde tebliğ edildiği halde cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşıldı.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, haksız fiilden kaynaklanan tazminat davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın, davacıya ait ... plakalı araç ile ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının aracında meydana gelen değer kaybının zmss kapsamında ödenen miktar dışında oluşup oluşmadığı, zarar var ise miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz 25/12/2024 tarihli duruşma ara kararı ile dosyanın İTÜ görevli 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdi ile davaya konu kaza nedeniyle araç sürücülerinin kusur oranının tespiti için rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.Bu kapsamda..., ... ve...'den alınan 05/02/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... plaka numaralı davalı taraf otomobilinin sürücüsü davalı, ...'ne girmeden kavşağı kontrol etmesi, doğru yönde seyretmekte olan davacı otomobilinin geçmesini beklemesi, kavşağın serbest olduğuna kanaat getirince ancak kavşağa girmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmemiş, kontrolsuz bir şekilde kavşağa girmiş ve sola dönmek istemiş, bu suretle, ...'nde doğru yönde seyretmekte olan davacı sürücü yönetimindeki otomobilin yolunu kesmiş, ilk geçiş hakkını ihlal etmiştir. Davalı sürücü ...'nın, tedbirsiz, dikkatsiz, trafik düzeni ve güvenliği ile ilgili dikkat ve özen yükümlülüklerine, kavşaktaki geçiş hakkı kurallarına, dönüş yapan sürücülerin, doğru geçmekte olan araçlara ilk geçiş hakkını verme zorunluluğuna aykırı şekilde hareket ettiği, bu hatalı sevk ve idaresinin, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 84/h maddesindeki "Araç sürücüleri, trafik kazalarında, kavşaklarda geçiş önceliğine uymama halinde asli kusurlu sayılırlar." hükmü de uyarınca, olayda, birinci (asli) derecede ve takdiren % 75 (yüzde yetmişbeş) oranında etkili bulunduğu mütalaa olunduğu, 34-BS-0901 plaka numaralı otomobilin maliki ve sürücüsü davacı, kontrolsuz kavşağa yaklaşırken, aracın hızını azaltması, muhtemel araç hareketlerine karşı müteyakkız davranması, davalı sürücünün tehlike yaratan manevrasını farkedince, etkin fren ve direksiyon manevrası tedbirlerine başvurması gerekirken, bu hususlara riayet etmemiştir. Davacı sürücü ...'nin, tedbirsiz, dikkatsiz, dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı şekilde hareket ettiği, bu hatalı sevk ve idaresinin, olayda, ikinci (tali) derecede ve takdiren % 25 (yüzde yirmibeş) oranında etkili olduğu kanaatine varıldığı tespit edilmiştir.
Mahkememiz 12/03/2025 tarihli ara karar ile davacıya ait aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında değer kaybının oluşup oluşmadığı varsa oluşan değer kaybından ve davalı sigorta şirketlerinin ve diğer davalıların sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususunda rapor alınması için dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdine karar verilmiştir. Bu kapsamda makine mühendisi ...'den alınan 03/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... plaka no'lu aracı Kasko sigortacı ile sigortalayan ...Şirketi tarafından, araç kazaya uğradıktan sonra açtığı ... no ile hasar dosyasının (içinde değişen parçaların kotlarının ve uygulanan işçiliklerinde bulunduğu orijinal ekper raporunun bulunduğu) ... Sigortadan istenmesi gerektiği, davacıya ait ... plaka no'lu aracın onarımını yapan ... Şirketi tarafından düzenledikleri hasar onarım faturasının dava dosyasına sunulması gerektiği tespit edilmiştir.
Mahkememiz 01/10/2025 tarihli duruşma ara kararı ile dava dışı ... Sigorta'ya müzekkere yazılarak ... nolu hasar dosyasının mahkememize gönderilmesinin istenilmesine, bu hususta davacı vekiline elden takip yetkisi verilmesine, ara karar yerine getirildiğinde dosyanın önceki bilirkişiye tevdii ile mahkememizin 12/03/2025 tarihli celse 2 nolu ara karar uyarınca rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Bu kapsamda bilirkişiden alınan 22/12/2025 tarihli ek raporda özetle; dava konusu kazanın meydana gelişinde;... otoparkında bulunan şarj cihaz ünitesinde işletmeliğini yüklenen ...A.Ş.'nin %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, aracından inip aracının ön tarafına doğru yürürken önünde bağlıymış gibi duran çelik boru korucuya istem dışı basan ... plaka no'lu aracın sürücünün kusursuz olduğu, davacıya ait ... plaka no'lu araçtaki hasarların ... sistemi boyasız olamayacağı, davacının aracının onarımı sırasında 5 (beş) gün aracını kullanamamaktan dolayı maddi zararı 25.355 TL olacağı tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede, davacıya ait ... plakalı aracın 08/01/2024 günü ...'nde seyir halinde bulunduğu esnada, davalı ...'in sevk ve idaresinde olan davalı şirkete ait davalı sigorta şirketinin zmss olduğu ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında KTK m. 84/h uyarınca "Araç sürücüleri, trafik kazalarında, kavşaklarda geçiş önceliğine uymama halinde asli kusurlu sayılırlar." hükmü ve trafik kaza tespit tutanağındaki tespitler dikkate alındığı davalı ...'in %75 kusurlu, davacının da davalının tehlike yaratan manevrasını farkedince, etkin fren ve direksiyon manevrası tedbirlerine başvurması gerekirken dikkatli olmaması nedeniyle %25 kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Davacının aracında meydana gelen kaza nedeniyle oluşan değer kaybı yönünden davalı sigorta şirketi tarafından ibraz edilen 17/09/2024 tarihli beyan dilekçesi ekinde yer alan davacı vekiline 5.000,TL ve 24.473,00 TL olmak üzere toplam 29.473,00 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. İş bu nedenle davacının davalı araç sigortacısnın zmss kapsamında ödenen miktar dışında değer kaybı tazminatı oluşup oluşmadığı, zarar var ise miktarının tespitine ilişkin bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
Davacının aracında meydana gelen değer kaybı yönünden, kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, kullanım amacı, kullanım süresi, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın kaza tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farkın ortaya konularak değer kaybı bedeli hususlarına kök raporda hasar dosyasının celbi talep edildiği; ek raporda yapılan tespitler değerlendirildiğinde aracın kazadan önceki piyasa rayiç bedeli belirlenirken, daha önceki kazalardaki değer kayıpları da dikkate alınarak piyasa rayiç bedeli belirlemek gerekir.
Bir kazada değer kaybı belirlenebilmesi için, hasarlanan parçaların daha önce başka bir kazada hasarlandıysa o parçalarda değer kaybı olmadığı dikkate alınması gerekir. Dava dosyasında Sigorta Gözetim Merkezinden mahkemeye gönderilen yazıya göre, dava konusu kazanın meydana geldiği 08/01/2024 tarihinden önce başka bir kazaya uğramadığı anlaşılmıştır. Fabrikasyon boyama (aracın üretici firması tarafından üretilen, teknik olarak uygun olan (sac çelikten) malzemeden yapılan parçanın; boya yapmadan önce temizleme, durulamama, fosfatlama, kataforez boya, 2 kat normal boya ve vernikleme hattında işlem gören) işlemlerinin dışında, yani aracın kaporta aksamı haricinde, boyandıktan sonra araca monte edilen, hafif şiddetteki darbeleri sönümleyerek karoserin hasar görmesini engelleyici işleve sahip tamponlar, farlar, stoplar, panjur, davlumbaz vb. plastik aksamın, orijinali ile değişmesi veya orijinaline uygun onarımı ve boyanması değer düşürücü nitelikte olmadığı; tampon demirleri, hafif ve orta şiddetteki çarpmalarda, darbe şiddetini tamponla birlikte sönümleyerek aracın şasi aksamının hasar görmesini engelleyen, sökülüp takılabilen bir parçadır. Aracın tamponunun altında kalan, dışarıdan bakıldığında hiçbir şekilde görülmeyen, orijinali ile değiştirildiğinde işlevselliğinde kayıp oluşmayacak söz konusu parçanın orijinali ile değiştirilmesi ya da onarımı değer düşürücü nitelikte değildir.
Karoser aksamının sökülebilir parçaları üzerinde, orijinali ile yapılan değişim işlemlerinde değer düşümüne neden olan işlem, aracın fabrikasyon boya bütünlüğünü ve orijinalliğini bozan boya uygulamasıdır. Aynı fabrikada, aynı kalıpla şekillendirilmiş, aynı yüzey hazırlama ve korozyon önleme yöntemleri uygulanarak son kat boyaya uygun hale getirilmiş karoser aksamının, sökülerek yerine yenisinin takılmasının uygulanan boya işlemi haricinde değer düşümü üzerine etkisi bulunmamaktadır.
Davacıya ait aracın hasarlı durumunu gösterir fotoğrafları; kazada sağ önden aldığı darbe nedeniyle hasarlandığı; ekspertiz raporu ve aracın hasarlı durumunu gösterir fotoğrafları incelendiğinde, araçta değer düşümüne yol açan aracın boya bütünlüğünü bozan parça sadece sağ ön çamurluğun (far kısmının hasarlanması) hafif düzeltilip ve boyanmasıdır. Aracın bu parçalar dışında hasarlanıp değiştirilen parçalar ile, onarılan parçalar mekanik ve plastik malzeme kökenli parçaları olduğu; davacıya ait ... plaka no’lu araçta değer kaybı 35.088,00 TL olduğu; davalının %75 kusur durumu dikkate alındığında 26.316,00 TL değer kaybı oluştuğu; davalı zmss tarafından davacıya ödenen 29.473,00 TL dikkate alındığında davacının davalı taraftan alacağı kalmadığı anlaşılmıştır.
Taraf itirazlarının değerlendirilmesi için dosyanın üç kişilik makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdii ile davacı vekilinin rapora karşı itirazları da dikkate alınmak suretiyle önceki bilirkişi kök ve ek raporu ile hasar dosyası da incelenerek davacıya ait aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında değer kaybının oluşup oluşmadığı varsa oluşan değer kaybından ve davalı sigorta şirketlerinin ve diğer davalıların sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususunda rapor alınmasına karar verildiği ancak davacı vekilince süresi içerisinde bilirkişi ücretinin yatırılmadığı; bu durumda ek rapora karşı teknik itirazların değerlendirilmesi ancak teknik bilirkişi raporu ile tespit edileceğinden bilirkişi ücreti yatırılmadığından ek bilirkişi raporunda tespit edilen ve yukarıda izah olunan hususlarda davacının değer kaybı tazminatının davalı zmss tarafından ödendiği ve bakiye alacağın kalmadığı tespit edilmekle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL karar harcının peşin yatırılan 427,60 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 304,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davalılar lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 50,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 13/05/2026
KATİP
¸e-imzalıdır
HAKİM
¸e-imzalıdır
Full & Egal Universal Law Academy