T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/323 Esas
KARAR NO : 2025/269
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/05/2024
KARAR TARİHİ : 15/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 0.04.2023 tarihinde saat 16.30 sıralarında müvekkiline ait olup sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ...Caddesi üzerinde seyir halinde iken ... kesişimine / kavşağına geldiği esnada sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka saylı aracın kontrolsüzce ...Caddesine doğru ilerlemesi neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, karşı tarat ül kazada 94 100 kusurlu olduğunu, bu kapsamda Sigorta Tahkim Komisyonuna müracaat edilmiş olduğunu ve bilirkişi incelemesinde müvekkilinin aracında 25.000,00 TL Değer Kaybı meydana gelmiş olduğunun tespit edilmiş olduğunu, dosya kapsamında fazlaya ilişkin hakları Salı kalmak kaydıyla 14.000,00 TL ye ıslah edildiğinden talepleri doğrultusunda karar verilmiş olduğunu, davalı sigorta şirketinin kısmi davada edilemeyen 11.000,00 TL bakiye değer kaybı bedelini yasal süresi içerisinde ödememiş olduğunu, bakiye değer kaybının poliçe limitleri kapsamında ödenmesi gerektiğini, bu vs. Nedenler ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla bakiye 1.000,00 TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olan 13.02.2024 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; öncelikle müvekkili sorumluluğunun poliçe limiti ve sigortalısının kusuru ile sınırlı olduğunu, poliçe limitinin 120.000,00 TL olduğunu, kusur incelemesi yapılması gerektiğini, zamanaşımı bulunduğunu, ayrıca aracın geçmiş hasar kaydı ve kullanılmışlık düzeyinin önem arz ettiğini, bu nedenle araştırma yapılması gerektiğini,...faizin avans faizi olamayacağı, ve temerrüt tarihinden itibaren faiz istenemeyeceğini,...tek taraflı alınmış olan Ekspertiz Rapor tespitlerinin fahiş olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiğini, davacı vekiline 13.09.2023 tarihinde 6.914,00 TL Değer Kaybı ödemesi yapılmış olduğunu, ayrıca Sigorta Tahkim Komisyonu kararına göre de 14.000,00 TL ödeme yapılmış olduğu, bu kapsamda toplam ödenen Değer Kaybı tutarının 20.914,00 TL olduğunu ve Sigorta Tahkim Komisyonu Bilirkişi Raporunda hesaplanan 25.000,00 TL nin dikkate alınması ile davacının bakiye 4.086,00 TL bakiye Değer Kaybı olması gerektiğini, 28.09.2023 tarihinde 34.526,01 TL rucuen tazminat ödemesi yapılmış olduğu, bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, tazminat davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın; davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araç ile çarpışması sonucu davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen değer kaybının Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ... Esas sayılı dosyasında karar verilen tutardan bakiye kalan kısmın davalıdan tahsili istemine ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmüştür.
Mahkememizin 19/11/2024 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile dosyanın makine mühendisi bilirkişi ...'na tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller ve sigorta tahkim komisyonu kararı dikkate alınarak davacının bakiye alacak talebinde haklı olup olmadığı ve var ise alacak miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişi ...'na tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından sunulan 03/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, TRAFİK KAZASI olduğu, Meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir/ öngörülebilir bir kaza niteliğinde olduğu, Dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu, Dava konusu araç onarımının ekonomik olduğu ve dosya muhteviyatına sunulmuş lan 02.05.2023/01.06.2023 tarihli ve ... no.lu Hakan Sigorta Ekspertiz Raporuna göre ava konusu araçta KDV ve işçilik dahil 34.526,01 TL hasar meydana gelmiş olduğu önün de tespitte bulunulmuş olduğu, Dava konusu aracın dosya muhteviyatına sunulmuş olan Ekspertiz Raporları ve kazalı araç fotoğraflarının incelenmesi neticesinde kaza tarihi itibariyle değer kaybı hesaplamasına esas; Ön Tampon ( Değişim/ Boya), Sağ Ön Çamurluk ( Değişim/ Boya) , Motor Kaputu ( Onarım/ Boya) hasarının bulunduğu, Dava konusu aracın yapılan inceleme ve araştırma neticesinde gerek internet siteleri, gerek tamir atölyeleri/ servisleri gerekse galerilerden yapılan araştırmalarda, pandeminin ve ekonomik dalgalanmaların araç 2. El piyasalarda yukarıya doğru iveme ile yaratmış olduğu artışın dikkate alınması ile kaza tarihi itibariyle ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığı / TSB tarafından belirtilen Kasko Değeri ile geçmiş hasar kaydı bilgilerinin birlikte dikkate alınması ile 2. El piyasa rayiç değerinin yaklaşık 335.000,00 TL civarında olduğu, Dava konusu kazada hasar gören parçaların daha önce hasar görmemiş olması durumunda Yargıtay'ın istikrar bulmuş olan kararları ile Anayasa Mahkemesinin 09.10.2020 tarihli iptal kararı doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi, kararına göre kaza tarihi itibariye reel piyasada;Dava konusu aracın kazadan önceki kazasız ( Dosya muhteviyatında dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtlarına yönelik bilgi, belge ve doküman bulunmadığı görülmüştür.) 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu artırıcı etkinin dikkate alınması ile 335.000,00 TL civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, marka: özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (341.335 km de) vb. etkenler baz alınmıştır.) yaklaşık 310.000,00 TL civarında olacağı, bu kapsamda Değer Kaybının 335.000,00 TL-310.000,00 TL =25.000,00 TL civarında olacağı, Nihai taktirin Sn. Mahkemeye ait olduğunu, Dava konusu kaza kapsamında; ...plaka sayılı araç sürücüsü ... İn 96 100 kusur oranı ile ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu, Dava konusu kaza kapsamında aracın maliki ve işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk açısından değerlendirmenin Sn. Mahkemenin nihai taktirlerine maruz olduğu, Dava konusu kazanın ... plaka sayılı aracın asli kusur sayılan kavşaklarda geçiş önceliğine uymaması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ... plaka sayılı araç sürücüsü ... un kusursuz olduğu, Her ne kadar Sn. Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (Asli Kusurlu, Tali Kusurlu, Müterafik Kusur, Hatır Taşıması, Müşterek ve Müteselsil Sorumluluk vb.) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir. Bu kapsamda davalı tarafından 6.914,00 TL ( Dekont sunulmuştur. ) ve Sigorta Tahkim Komisyonu kararı kapsamında 14.000,00 TL ödeme yapılmış olduğu ( Taraflar arasında ihtilaf yoktur.) dikkate alındığında davacının kusur oranı nispetinde bakiye 25.000,00 TL -20.914,00 TL = 4.086,00 TL Değer Kaybı alacağının bulunduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. " şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Somut olayda, 30.04.2023 tarihinde saat 16.30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ... Caddesi üzerinde seyir halinde iken...Cadde kesişimine/ kavşağına geldiği esnada sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka saylı aracın kontrolsüzce ( KTT da fren tutmadığının beyan edilmiş olduğu belirtilmiştir) ... Caddesine doğru ilerlemesi neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş...” olduğu ,bu kapsamda tarafların aralarında kaza oluş şekli ile ilgili mutabık kalınarak müşterek imzalı tutanak tanzim edilmiş olduğu görülmüştür.
... plaka sayılı araç sürücüsü ... in meskun mahalde seyir halinde iken trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uyması, kaza mahalli kavşağa gelmeden hızını azaltması, kavşağı etkin şekilde kontrol ederek varsa trafik levhalarını ve trafik durumunu dikkate alarak geçiş yapmadan önce kaplama içerisinde seyir halinde olan araçların yakınlık ve uzaklık durumlarını dikkate alıp geçiş önceliğini durdurulamayacak kadar yaklaşmış araçlara vermesi gerektiği, bu nedenle gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyerek sebebiyet vermiş olduğu kazada ;KTK Madde 47/d “d)Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere, uymamak, “KTK Madde 52/a-b a) Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, b) Hızlarını, kullandıkları aracın teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, KTK Madde 57/ a-c-2 a) Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar. KTK Madde 84/h h) Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama, kurallarının ihmal ve ihlal edilmesi nedeni ile %100 kusur oranı ile asli ve tam kusurlu olduğu, dava konusu kazanın ... plaka sayılı aracın asli kusur sayılan kavşaklarda geçiş önceliğine uymaması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ... plaka Sayılı araç sürücüsü'nün kusursuz olduğu tespit edilmiştir.
Dosya muhteviyatına sunulmuş olan ... tarihli ve ... no.lu Ekspertiz Raporuna göre dava konusu araçta KDV ve işçilik dahil 34.526,01 TL hasar meydana gelmiş olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olduğu,... Ltd. Şti. tarafından tanzim edilmiş olan Kara Taşıtları Değer Kaybı Ekspertiz Raporunda dava konusu araçta 2. El Piyasa Rayiç Değerinin 500.000,00 TL olduğunun kabulü ile Ön Tampon, Sağ Ön Çamurluk, Motor Kaputu hasarı yönünden 75.000,00 TL Değer Kayı meydana gelmiş olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olduğu görülmüştür.
Dosya muhteviyatına sunulmuş olan 15.12.2023 tarihli Sigorta Eksperi Bilirkişi ... tarafından tanzim edilmiş Sigorta Tahkim Komisyonu Bilirkişi Raporunda dava konusu aracın 2. El rayiç değerinin 425.000,00 TL olarak baz alınarak Ön Tampon, Sağ Ön Çamurluk, Motor Kaputu hasarları dikkate alındığında 25.000,00 TL Değer Kayı meydana gelmiş olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olduğu, davacı vekiline 13.09.2023 tarihinde 6.914,00 TL Değer Kaybı ödemesi, yapılmış olduğu, ayrıca davalı tarafından Sigorta Tahkim Komisyonunu kararına binaen 14.000,00 TL ödenmiş olduğu yönünde ihtilaf olmadığı, ... tarihli ve... no.lu Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem kararında dava konusu araçta 14.000,00 TL Değer Kaybı oluştuğundan bahisle karar oluşturulmuş olduğu, dava konusu aracın SBM kayıtlarına göre dava konusu kaza öncesinde geçmiş hasar kaydı bulunup bulunmadığına yönelik bilgi ve belge bulunmadığı görülmüştür.
Dava konusu aracın dosya kapsamında sunulmuş olan Ekspertiz Raporları ve kazalı araç fotoğraflarının incelenmesi neticesinde kaza tarihi itibariyle değer kaybı hesaplamasına esas; Ön Tampon ( Değişim/ Boya), Sağ Ön Çamurluk ( Değişim/ Boya) ve Motor Kaputu ( Onarım/ Boya) hasarının bulunduğu, Dava konusu aracın Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından kaza tarihi için tespit edilen Kasko Değerinin 180.116,00 TL olduğu, TSB kayıtlarına göre rapor tanzim tarihi olan Şubat 2025 güncel Kasko Değerinin 300.861,00 TL olduğu hükme esas alınan 03/03/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre dava konusu aracın gerek internet siteleri, gerek tamir atölyeleri/ servisleri gerekse galerilerden yapılan araştırmalarda, pandeminin ve ekonomik dalgalanmaların araç 2. El piyasalarda yukarıya doğru iveme ile yaratmış olduğu artışın dikkate alınması ile kaza tarihi itibari ile ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığı / TSB tarafından belirtilen Kasko Değeri ile geçmiş hasar kaydı bilgilerinin birlikte dikkate alınması ile 2. El piyasa rayiç değerinin yaklaşık 335.000,00 TL civarında olduğu tespit edilmiştir.
Tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araç tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Aracın onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir. Olaydan sonraki mal varlığı değeri, zarar verici olayın meydana gelmemesi halinde değerinden daha az ise zarar var demektir. Gerçekten bir şeyin tahrip edilmesi veya zarar görmesi halinde nesnel zararı tayin etmek için kural olarak objektif değeri esas almak gerekir.
Konuya ilişkin emsal nitelikteki Yargıtay 4.Hukuk Dairesi E...., K. ..., T.18.03.2002 sayılı kararında; " Aracın onarıldıktan sonra mübadele ( rayiç ) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir. Olaydan sonraki mal varlığının değeri, zarar verici olayın meydana gelmemesi halinde değerinden daha az ise, zarar var demektir. Gerçekten bir şeyin tahrip edilmesi veya zarar görmesi halinde nesnel zararı tayin etmek için kural olarak objektif değeri esas almak gerekir. Bu ise mübadele (rayiç ) değeridir." denilmektedir
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ... sayılı kararında;"...dairemizce değer kaybının belirlenmesi hususunda esas alınan, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el piyasa değeri arasındaki fark kriterine uyulmaksızın hesaplama yapılarak sağlanmıştır. Bilirkişi raporunda belirtilen yöntemle değer kaybının tespit olunduğu rapora dayalı olarak hüküm kurulamaz. Bu durumda mahkemece aracın model, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının zararının belirlenmesi" içtihat edilmektedir.
Emsal Yargıtay kararları ve kanun hükümleri kapsamında dosya kapsamında alınan denetime ve hüküm kurmaya elverişli 03/03/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre, aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi kararına göre kaza tarihi itibariyle reel piyasada ;dava konusu aracın 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu artırıcı etkinin dikkate alınması ile 335.000,00 TL civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (341.335 km de) vb. etkenler baz alınarak yapılan hesaplamada yaklaşık 310.000,00 TL civarında olacağı, bu kapsamda değer kaybının 335.000,00 TL- 310.000,00 TL : 25.000,00 TL olacağı, davalı tarafından sunulan dekonttan da anlaşıldığı üzere 6.914,00 TL ve Sigorta Tahkim Komisyonu kararı kapsamında 14.000,00 TL ödeme yapılmış olduğu dikkate alındığında davacının bakiye 25.000,00 TL-20.914,00 TL : 4.086,00 TL değer kaybı alacağının bulunduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü cihetine gidilerek 4.086,00-TL'nin 13/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-) Davanın KISMEN KABULÜ ile 4.086,00-TL'nin 13/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40-TL karar harcının, peşin yatırılan 427,60-TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 187,80-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 4.086,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-)Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 6.914,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-)Davacı tarafından yapılan toplam 5.321,00-TL yargılama giderinin davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 1.976,50-TL yargılama gideri ile 427,60-TL peşin harç ve 427,60-TL başvurma harcı toplamı 2.831,70-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin 1.337,23-TL'nin davalıdan, 2.262,77-TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
7-)Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 15/04/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır