T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/216 Esas
KARAR NO: 2022/176
DAVA: Markanın kullanmama nedeniyle İPTALİ
DAVA TARİHİ: 20/07/2020
KARAR TARİHİ: 22/11/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Markanın kullanmama nedeniyle iptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkilinin “...” markasını kendi faaliyet alanında yoğun olarak kullandığını, Davacı şirketin dünya çapında elektrostatik toz boya alanında lider bir tedarikçi olduğunu, basit el kaplamasından tam otomatik toz boyamaya kadar, çok çeşitli endüstriyel sektörde dünyanın dört bir yanındaki müşterilerin yüksek talep ve gereksinimlerini karşılayan çözümler sunduğunu, 60 tan fazla ülkedeki geniş bir uluslar arası distribütör ağı, ürünleri çok çeşitli endüstriyel kullanıcılara sattığını, “...” in davacı ürünleri için ve davacı tarafından özel olarak geliştirildiği bir teknoloji olduğunu, “... aparatının otomatik kontrolü için sırasıyla kontrol devreleri ve kontrol sistemleri” emtiasında davacının markasını tescil edememesi davacının bu zamana kadar ki yıllık sektörel bilinirliğine, markasını koruması için emek ve harcamalarına dair hak kaybı yaşamasına neden olacağına, davacı marka başvurusunun reddine gerekçe olarak gösterilen markanın hak sahibi tarafından marka tescilinin tüm sınıf olarak yapılmışsa da ...” ile ilgili veya ilişkili hiçbir faaliyeti bulunmadığını, internette yapılacak basit bir arama ile dahi davalı yanın markasal kullanımı ve faaliyet alanının kolaylıkla tespit edilebildiğini, Sprey kaplama makinaları ile bilgisayar kasalarının da tüketiciler nezdinde aynı rafta görülmesi ve birbirine ikame ürün sanılması gibi bir ihtimal söz konusu dahi olmadığını, bu halde davacının kısmi emtialı şekilde yapmış olduğu marka başvurusunda markasının red olarak tescil alamaması davacının mağduriyetini yarattığını, Davacı tarafından “...” markasına bu kadar yoğun kullanım ve yatırım söz konusuyken, davalı yanın hiçbir şekilde davacı emtiaları yönünden kullanımını gerçekleştirmediği, kullanmamasına dair de herhangi haklı bir nedeni bulunmamasına rağmen davacı marka tescil hakkını engellemesi Sınai Mülkiyet Kanunu ve marka korumasının özüne ve ruhuna aykırı olduğunu, bu nedenle davalı markasının iptali gerektiğini, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu Madde 9 ve 26 uyarınca ...nolu “...” ibareli markanın 9.sınıfta sınırlı emtiada(elektrostatik sprey kaplama aparatları, cihazları ve sistemlerinin otomatik kontrolü için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemleri) için kısmi olarak iptaline ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının ... ibaresini markasal olarak kullanılmadığını, bir teknolojik sistem çeşidi olarak kullanıldığını, davacı ürünü üzerindeki markanın ... olduğunu, ... ise bir düğmenin yanında yer alan ve düğmeye basılarak harekete geçirilecek bir çalışma sistemi olarak göstermeye yarayan bir gösterge olarak kullanıldığını, davacının markasal kullanımı olmadığını, Avrupa da marka olarak başvurusunun ise 2019 yılına ait olduğunu, davacının iddiasını kanıtlar markasal kullanıma dair tek bir delili olmadığını, Davalı müvekkilinin 2007 yılından bu yana önce yarattığı “...” markasını kullandığını, ... no ile ...sınıf için ... marka tescili için başvurulduğunu, 2007 yılından itibaren “...” sloganını ... markasının yanında kullandığını, daha sonra slogan ve markasını birleştirerek “...” markasına yatırım yaparak kullandığını, gerçek hak sahibi olduğunu“...” olarak ... nolu marka tescilini ....sınıfta gerçekleştirerek yurtdışında ürünler üreterek Türkiye ve yurtdışında sattığını, Davalının kendi markaları dışında dünyaca tanınmış ..., ..., ..., ..., ... vb gibi birçok bilgisayar markasının da Türkiye’de distribütörü olduğunu, ..., ..., ..., .... ... gibi tanınmış sitelerde davalı “...” markası ile ürünlerini sattığını, davacının WIPO Ticari Markası olarak başvurduğu ...sınıfta bilimsel ve elektrikli cihazlar ve aletler olduğunu, davacının markasının davalı markası olan “...” markası ile tanınmış hale geldiği alan ile tamamen örtüşmediğini, davalının uzun yıllardır emek vererek oluşturduğu tanınmışlığın davacı yararına kullandırılmasının Sınai Mülkiyet Kanununa aykırı olacağını, markanın müvekkili tarafından kullanıldığını bu nedenle davanın reddini talep ettikleri anlaşılmıştır.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; davalı adına "..." markanın ...sınıftaki sınırlı emtia (dava dilekçesinin 23.sayfasında bildirildiği üzere elektrostatik sprey kaplama aparatları, cihazları ve sistemlerinin otomatik kontrolü için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemleri) ile yapılan davacı başvurusunun tescilini engellemesine dayalı olarak kullanmama nedenine dayalı olarak davalı markasının kısmi olarak iptaline ilişkindir.
Davanın açılmasını müteakip davacının dava, davalının cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, duruşmada hazır olanlar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, arabuluculuk kurumundan faydalanmak istenilmediğinden tahkikat duruşmasına devam olunmuş, tarafların beyanlarında geçen deliller toplanmış, , HMK 266 madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmış HMK 184.madde kapsamında hazır olanlardan tahkikat ile ilgili beyanları sorulmuş, HMK 186. madde kapsamında ise karar duruşmasında hazır olanlardan esas ile ilgili son diyecekleri sorulmuştur.
Türk Patent ve marka kurumundan marka tescil belgeleri celp edilmiştir.
Davalı adına iptali talep edilen "..." markanın ...sınıf yönünden ... tescil nolu marka tescil belgesinde ticaret sınıfında ” Bilimsel amaçlı ve laboratuarda kullanım amaçlı olanlar dahil ölçme aletleri, cihazları, göstergeler ve laboratuarlarda kullanılan malzemeler. Ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar (veri işlem, haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları dahil). Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar. Antenler, uydu antenler, yükselticiler ve bunların parçaları. Bilet otomatları, nakit para çekme makineleri. Makine ve cihazlarda kullanılan elektronik elemanlar. Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları. Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar ( dalgıçlar için kulak tıkaçları dahil). Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları. Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları ( elektrik, elektronikte kullanılan kablolar ve güç kaynakları; piller, aküler, anot ve katotlar dahil). Ana fonksiyonu uyarı ve alarm olan cihazlar (taşıt alarmları hariç), elektrikli ziller. Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları. Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Mıknatıslar, dekoratif mıknatıslar. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil, yangın söndürme aletleri ve cihazları ( yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil ) emtia sınıflarında 25.6.2012 tarihinden itibaren davalı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.
Bilirkişiler ..., ..., ... 18/04/2021 tarihli bilirkişi raporlarında; Davacıya ait olduğu belirtilen ...” internet web sitesinin güncel olarak kullanımda ve aktif olduğu, internet sitesi içeriğinde davaya konu “...” irünlerin olduğu ve tanıtımların vapıldığı, Davalıya ait olduğu belirtilen ... internet web sitesinin güncel olarak kullanımda ve aktif olduğu, web sitesi içerisinde “Bilgisayar Kasaları”, "Güç Kaynakları (PSU)”, "Line İnteraktif UPS”, "Termal Macunlar” ve "Monitörler” ürün çeşitleri ile “...” ibareli çok sayıda ürünün tanıtımlarının yapıldığı, Davalıya ait olan ilgili internet web sitesinin “...” adresinde davalı tarafından ...” ibareli ürünlerin geçmiş yıllarda aktif olarak kullanıp kullanılmadığını tespit edebilmek adına web arşiv sistemi üzerinden yapılan inceleme sonucunda ilgili internet sitesinin 2012 yılından bu yana arşiv kayıtlarına ulaşıldığı ve davalı tarafından davaya konu “...” ibareli ürünleri internet sitesi içerisinde yoğun ve aralıksız bir şekilde kullanıldığının tespit edildiği, Davalı şirketin dava tarihinden geriye doğru son 5 yılı içerisinde davalı adına tescilli ... nolu ... ibareli markanın...Sınıf kapsamında elektrostatik sprey kaplama aparatları ve cihazlarını kullanmadığı, sistemlerinin otomatik kontrolü için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemlerini ise ciddi şekilde kullandığının tespit edildiğini, ... numaralı ... markasının 24.06.2013 tarihinde tescil edilmiş olmakla, davalı yan ... numaralı “...” markasını kısmen iptali talep edilen ...sınıfta yer alan “elektrostatik sprey kaplama aparatları, cihazları ve sistemlerinin otomatik kontrolü için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemleri” bakımından, kesintisiz ve aralıksız olarak ciddi bir şekilde kullanıldığını ispat ile yükümlü olduğunu; Elektrostatik sprey kaplama aparatları, cihazları ve elektrostatik sprey kaplama aparatları dışındaki diğer kontrol sistemleri üniteleri, devreleri, sistemleri ve aksesuarları bakımından davalı markasının iptal koşullarının oluşmadığını bildirmişlerdir.
Bilirkişiler ..., ..., ... 19/11/2021 tarihli EK bilirkişi raporlarında ; kök rapordaki görüşlerini tekrar etmişlerdir.
Bilirkişiler ...,..., ... 18/10/2022 tarihli bilirkişi raporlarında; Dosya içerisinde 1 adet CD olduğu, ... marka, ... Seri Numaralı CD içerisinde 2 adet video olduğu, Dosya içerisindeki CD içeriğinde davacıya ait olduğu belirtilen “...” ibareli ürünler hakkında. mp4 uzantılı tanıtım videolarının olduğu, ... isimli videoların olduğu, CD içerisinde bulunan ... oluştuğu, ilgili video incelendiğinde davacıya ait olduğu belirtilen dava konusu “...” ibaresinin bulunduğu ürün tanıtım videosunun olduğu, ... oluştuğu, ilgili video incelendiğinde davacıya ait olduğu belirtilen dava konusu “...” ibaresinin bulunduğu tanıtım videosunun olduğu, davalıya ait olduğu belirtilen“...” internet sitesine ait ... başlığı “...” içeriğinde davaya konu “...” ibarelerinin olduğu, “...” linkinde “Bilgisayar Kasaları” sayfa içeriğinde davaya konu “...” ibarelerinin olduğu, “...” linkinde “Güç Kaynakları (PSU)” sayfa içeriğinde davaya konu “...” ibarelerinin olduğu, “...” ibarelerinin olduğu, “...” linkinde “...” sayfa - içeriğinde davaya konu “...” ibarelerinin olduğu, “...” sayfa içeriğinde davaya konu “...” ibarelerinin olduğu, Davalı tarafından belirtilen “...” internet sitesinde dava konusu “...” kelimesi ile site içi arama yapılarak incelendiğinde, web sitesi içerisinde “...” , “...” ve “...” ürün çeşitleri ile “...” ibareli 80 adet ürünün satışının yapıldığı, Davalıya ait olduğu belirtilen ilgili internet web sitesinin “...” adresinde davalı tarafından “...” ibareli ürünlerin geçmiş yıllarda aktif olarak kullanıp kullanılmadığını tespit edebilmek adına web arşiv sistemi olan “...” üzerinden yapılan inceleme sonucunda 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 yıllarından birer tane web archive kaydı açılmış ve bu kayıtlarda ... ibarelerinin olduğu, Google Arama Motorunda dava konusu ilgili “...” kelimesi ile arama yapılmış olup, 1.Sayfada reklam dışındaki doğal sonuçların ...sırasında davalıya ait olduğu belirtilen “...” internet sitesinin çıkmış olduğu, yine 1.Sayfada reklam dışındaki doğal sonuçların 2.sırasında davalıya ait olduğu belirtilen “...” internet sitesinin çıkmış olduğu, Davalının markasını “sistemlerin otomatik kontrolu için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemleri” emtiaları yönünden ciddi bir biçimde kullanıldığını ispat ettiği Davalının markasını “elektrostatik sprey kaplama aparatları ve cihazları” emtiaları yönünden ciddi bir biçimde kullandığına dair yeteri kadar delil sunmadığını bildirdikleri anlaşılmıştır.
6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu 9. ve 26. Madde düzenlemeleri; İptal hâlleri ve iptal talebi
Madde 26- (1) Aşağıdaki hâllerde talep üzerine Kurum tarafından markanın iptaline karar verilir:
a) 9 uncu maddenin birinci fıkrasında belirtilen hâllerin mevcut olması.
Markanın kullanılması
MADDE 9 –“ (1) Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi bir biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir.” Hükmünü amirdir.
Bilindiği üzere markanın en önemli fonksiyonu, farklı işletmelere ait mal veya hizmetleri birbirinden ayırt etme olduğundan, ancak kullanılmakla bu fonksiyonu yerine getirilmiş olmaktadır. Bu sebeple markaların tescil edildiği her bir mal veya hizmet sınıfı yönünden kullanılması gerekmektedir. Markanın kullanılması kavramı ile belirtilen husus ise SMK m.9/2 hükmünde yer aldığı üzere, markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması ve markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması hususlarını da kapsayacak şekilde değerlendirilmektedir. Markanın iptali talepli uyuşmazlıklarda, markanın ciddi kullanımın incelenmesinde her olayın özelliklerine göre davadaki tüm veriler dikkate alınmalı ve kullanımın, ilgili markanın tescilli olduğu mal ya da hizmet sektöründe Pazar payı yaratmaya ya da mevcut Pazar payını sürdürmeye yeterli bir kullanım olup olmadığı değerlendirilmeli ve mal ya da hizmetin niteline göre, yeterli kullanım miktarının değişebileceği, bazı mallar yönünden az sayıda üretim yeterli olabilecekken, bazı mallar yönünden ise çok daha fazla kullanımın aranabileceği göz önünde bulundurulmalıdır. Markanın kullanılması yükümlülüğü tescil kapsamındaki her bir sınıf ve içerisindeki emtialar bakımından söz konusudur. Örneğin markanın yalnızca bir mal veya hizmet yönünden kullanılması halinde, sadece kullanımın gerçekleştiği mal ve/veya hizmet yönünden markasal kullanım gerçekleşmiş olacak, aynı sınıfta yer alan diğer emtialar yönünden marka kullanılmamış olacaktır. Markanın tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde kullanılmaması veya beş yıl kullanımına kesintisiz şekilde ara verilmesi hallerinde ise söz konusu mal ve hizmetler yönünden markanın iptali talep edilebilmektedir.
Davalının Marka tescil belgesindeki tescilli emtia sınıfı ile davacının dava dilekçesinde iptalini talep ettiği emtia sınıfı incelendiğinde; “...aparatları, cihazları ve sistemlerinin otomatik kontrolü için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemleri” ... numaralı marka tescil belgesinde bu emtiaların doğrudan tescil belgesi içinde yer almadığı tespit edilmiştir.
Davacı sınırlı emtialar yönünden iptal talebinde bulunmuş olup, şayet davacı davalının listesinde yer alan ve davalının kullanmadığını iddia ettiği ... Sınıf emtia türü ne ise dilekçesinde açıkça yazması gereklidir. Yorum yoluyla davalının tescil belgesinde olmayan emtia sınıfı için iptal kararı verilemez. ( aynı yönde Yargıtay 11,HD’nin 2016-2725 esas, 2017-4902 karar ve 2.10.2017 tarihli ilamları )
Zira bilirkişilerin de bu yönde açıklamada bulunmaları sonuca etkili görülmemiştir. Bilirkişiler davalının “...kaplama aparatları ve cihazları”yönünden markayı kullandığına dair herhangi bir delilin bulunmadığını bildirmişler ancak tescil belgesi incelendiğinde belgede bu emtia sınıfının yer olmadığı açıktır. Mahkeme tescil belgesinde olmayan bir emtia sınıfı yönünden iptal kararı veremez. Bir an için tescil belgesinde olmayan bir emtia sınıfı yönünden iptal kararı verilmiş olsa dahi infaz kabiliyeti olmadığından , iptal taleplerinin ancak tescilli olduğu emtia sınıfı kapsamına göre talep edilmesi gereklidir. Bilirkişiler Davalının markasını “sistemlerin otomatık kontrolü için sırasıyla elektrik ve elektronik kontrol üniteleri, kontrol devreleri ve kontrol sistemleri” emtiaları yönünden ciddi bir biçimde kullanıldığını ispat ettiğini tespit etmişlerdir. Zaten bu alanda davalının tescili bulunmaktadır. Dolayısıyla davacının bu emtia sınıfı yönünden davalının ciddi kullanımda bulunmadığı yönündeki iddiasının ispat edilemediği anlaşılmış olup, keza davacı Davalının markasını “elektrostatik sprey kaplama aparatları ve cihazları” emtiaları yönünden de kullanmadığını ileri sürmüş ise de davalının tescil listesinde bu sınıfın yer almadığı gözetildiğinde somut davada ise dava konusunun markanın kullanmama nedeniyle iptaline ilişkin oluşu, tescilli emtia sınıfı nazara alınarak iptal koşularının bulunup bulunmadığı inceleme konusu olduğundan keza yüksek yargı uygulamalarında ise tescilin içinde olduğu varsayılan ancak tescil belgesinde belirtilmeyen bir kısım ürünler bakımından kısmi hükümsüzlük kararı verilmesinin mümkün bulunmadığına işaret edilmesi, Rapor belirtilen ve davalının tescil belgesinde yer almayan "... kaplama aparatları, cihazları ve elektrostatik sprey kaplama aparatları" ise...sınıf kapsamında bulunmadığından davalının tabii olarak tescil belgesinde yer almayan bir emtia sınıfını kullanmasının da söz konusu olamayacağı, davacının da davalı tescil belgesinde yer almayan sınıf yönünden iptal talebinde bulunamayacağı, toplanan deliller, HMK 266 madde kapsamında alınan rapor içerikleri gözetildiğinde Davalının markasının tescilli olduğu Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları ( elektrik, elektronikte kullanılan kablolar ve güç kaynakları; piller, aküler, anot ve katotlar dahil)) ciddi olarak kullandıkları bilirkişi raporları ile tespit edildiğinden , keza “elektrostatik sprey kaplama aparatları ve cihazları” emtialarının ise davalının tescil belgesi içinde yer almadığı, dolayısıyla tescil belgesi içinde yer alamayan emtia sınıfında iptal kararı verilemeyeceğinden Yargıtay 11,HD’nin 2016-2725 esas, 2017-4902 karar ve 2.10.2017 tarihli ilamları da gözetilmek suretiyle sübut bulmayan davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-80,70 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 26,30 TL harcın davacıdan tahsiline,
3-Davanın reddi nedeniyle Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 15.000 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafın yapmış olduğu toplam 4.500 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,
Dair karar taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İSTİNAF YASA YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 22/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır