T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/98 Esas
KARAR NO: 2022/49
DAVA: Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğü
DAVA TARİHİ: 03/05/2016
KARAR TARİHİ: 22/03/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı yan adına tescil edilen ... tescil 1 sıra numaralı tasarım, yenilik ve ayırt edicilik kriterlerini taşımamasına rağmen haksız bir şekilde tescil edildiğini, dosyada mübrez deliller ile de aşikar olduğu üzere, işbu dava konusu tasarımların, ... Hükümeti'nin kamu binalarında, aydınlatma projesi olarak kullanılmak üzere açmış olduğu ihaleye sunulduğunu, bu ihale usulünde, çeşitli firmaların detaylı teknik çizimlerini içeren sunumların hükümete sunulmuş olduğunu, bunlar arasından kabul edilenlerin ihaleye alındığını , davalının dayanak tasarımının yeni ve ayırt edici olmadığından ... tescil 1 sıra numaralı endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; firmalarının 1991 yılında kurulduğunu, müvekkilinin ...'a çok sayıda proje gerçekleştirdiğini, özellikle dava konusu... no.lu aydınlatma armatürlerinden çok sayıda üretmiş ve satışını gerçekleştirdiğini, müvekkilinin kendi piyasasından edindiği bilgi ve duyumlara göre davalı firma dava konusu ... no.lu tasarıma konu aydınlatma armatürünün ayırt edilemeyecek derecede benzerlerini üretmeye başlamış ve daha düşük fiyat verilerek ...'a çok sayıda ürün sattığını, bunun üzerine taraflarınca... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile tasarım hakkına tecavüzün tespiti ve maddi manevi tazminat istemli dava açıldığını, mahkemece verilen karar doğrultusunda davalının ...'de bulunan fabrikasına delil tespiti için gidildiğini tescilli tasarımının taklitlerine rastlandığını, ihlal edenin daha önce de müvekkilinin ... numaralı tasarımını da taklit etmiş ve... 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden davalı tarafın fabrikasında taklit olarak üretilen çok sayıda ürün tespit edildiğini, davacı tarafın sözde bir belgeye dayanarak tasarımının iptal edilmesini ileri sürdüğünü, davalının tasarım başvurusunun 2014 yılının aralık ayında yapılmış olup, öncesindeki 12 aylık hoşgörü süresi içerisinde kalan belgeler ile davalı tasarımının yeni olmadığının iddia edilemeyeceğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; davalı adına ... (tescil 1 sıra numaralı) endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine ilişkindir.
Davanın açılmasını müteakip davacının dava, davalının cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, duruşmada hazır olanlar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, arabuluculuk kurumundan faydalanmak istenilmediğinden tahkikat duruşmasına devam olunmuş, tarafların beyanlarında geçen deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, HMK 184.madde kapsamında hazır olanlardan tahkikat ile ilgili beyanları sorulmuş, HMK 186. madde kapsamında ise karar duruşmasında hazır olanlardan esas ile ilgili son diyecekleri sorulmuştur.
HMK 266. Madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişiler ..., ...ve ...'nun 06/04/2018 tarihli bilirkişi raporlarında: Davalı taraf, ... Hükümeti ile olan ikili ilişkiler kullanılarak bu tarz belgelerin isteğe bağlı olarak alınabilmekte olduğunu ve Davacı tarafça sunulan belgenin herhangi bir geçerliliği bulunmadığının iddia edildiğini,hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan ve üzerinde 15.04.2012 ile 10.09.2013 tarihlerini barındıran ve raporda resim olarak gösterilen belgenin geçerliliğinin belirlenmesinin heyetlerinin uzmanlık alanının dışında olması sebebi ile bu iddianın değerlendirilmediğini, Davalı tarafa ait hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı tasarım tescili Armatür, gövde ve çeşmeli kaide olmak üzere üç ana birimden oluşmakta olduğunu, Tasarımlar arasında bulunan farklar küçük ayrıntılarda olup, karşılaştırılan tasarımlara ayırt edici nitelik kazandırmamakta olduğunu, Hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan ve üzerinde 15.04.2012 ve 10.09.2013 tarihleri barındıran belgede yer alan görseller ile hükümsüzlüğü talep edilen belgeye konu tasarım arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları bildirilmiştir.
Somut olayda hükümsüzlük dayanağı fotokopi niteliğinde bir belge olup davacı yanca bu belgenin geçerliliği yönünde sübut vasıtası olacak delil sunulmamıştır.
Bilindiği üzere, yeni ve ayırd edici tasarımlar belge verilerek korunur. Bir tasarımın aynısı başvuru ve ya rüçhan tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise o tasarım yeni kabul edilir. Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılıklar gösteriyorlarsa aynı kabul edilir. Bir tasarımın ayırd edici niteliğe sahip olması, bu tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile karşılaştırılacak diğer tasarımın bıraktığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık olması anlamındadır. Ayırd edicilik değerlendirilmesinde ise kıyaslanan tasarımların farklılıklarından çok ortak özelliklerine ağırlık verilir ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu dikkate alınır.
Somut olayda davacının 15.06.2016 tarihli delil listesine eklediği ... makamlarınca daha önce kamuya sunulduğu belirtilen belgeler fotokopisi niteliğinde olup, davacı yanca nerden temin edildiği hususu ispat edilememiş olup, eksik tahkikat olmaması için ... dilinde İstinabe evrakları tamamlandıktan sonra ... Makamlarına istinabe suretiyle yazı yazılmıştır, ... Makamlarından gelen cevap yazısında söz konusu talebin yerine getirilemediği bildirilmiş, “İlgi yazılarına konu adli yardım talebinin iletildiği ... Dışişleri Bakanlığı’ndan alınan cevabi notada, Türkiye Cumhuriyeti ile ... Arasındaki Hukuki ve Cezai Konularda Adli Yardımlaşma Anlaşması’nda, tahkim konularında adli yardımlaşma öngörülmediğinden söz konusu talebin yerine getirilemediği”bildirilmiş olup, davacı vekili tekrar yazı yazılması talebinde bulunmuş ,davacı vekiline 15.1.2019 tarihli celsede tercüme belgelerini hazırlaması için süre verilmiş, daha sonraki celselerde de kesin süre verildiği halde eksiklikleri gidermediği, gerekli tercüme işlemlerini yaptırmadığı bu yönde ek sürede aldığı yargılamayı sürüncemede bıraktığı anlaşılmıştır.
Bu durumda mevcut dosyadaki delillere göre davanın sonuçlanması gereklidir. Davacı tarafın dayanak olarak gösterdiği belge fotokopi niteliğinde olup sihhatı yönünde davacı yanca ispat yükümlülüğü yerine getirilmemiştir. ... A.Ş. firmasının mahkemeye hitaben yazdığı yazı, davacı tarafın fotokopi niteliğinde belgeyi nasıl temin ettiğini ispat edememesi, Belgenin 2 farklı tarih taşıması, dolayısıyla hükümsüzlük isteminin tek dayanağının bu fotokopi belge olması, davacı yanca bu belge dışında başkaca delil sunulmamış olması, sunulan belgenin ise fotokopi niteliğinde olması, dolasıyla bilirkişilerin inceleme yaptıkları yani kıyaslama yaptıkları belgenin sıhhati hususunda mahkememizde oluşan şüphenin giderilmediği, bilirkişilerin sıhhatı tartışmalı fotokopi niteliğindeki ve nereden temin edildiği şüpheli belge ancak geçerli kabul edildiği takdirde hükümsüzlüğe konu olacağını bildirdiklerinden ve belgenin aslı sunulmadığı gibi davalıdan önce kamuya sunulduğu hususu da ispat hukuku ilkelerine göre kanıtlanmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir. Zira kural olarak herkes iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, kendisine ispat yükü düşmeyen diğer tarafın onun iddiasının aksini ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş sayılır.
Dosyaya ibraz edilen deliller, celp edilen TPE kayıtları, bilirkişi raporu, fotokopi niteliğindeki belgenin delil olamayacağı yöndeki yüksek yargı uygulamaları, kesin süre ile ilgili HMK hükümleri dikkate alınarak ispat edilemeyen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1-Davanın REDDİNE,
2-80,70 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 79,50 TL harcın davacıdan tahsiline,
3-Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 7.375 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,
Dair karar davacı vekilinin yokluğunda davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İSTİNAF YASA YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 22/03/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır