T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2012/37 Esas
KARAR NO: 2018/384
DAVA: Marka (Tecavüzün Tespiti İstemli), Marka (Tecavüzün Giderilmesi İstemli), Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/02/2012
KARAR TARİHİ: 16/10/2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Tecavüzün Tespiti İstemli), Marka (Tecavüzün Giderilmesi İstemli), Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA; Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin 1862 yılında kurulmuş içecek sektöründe dünyanın önde gelen şirketlerinden birisi olduğunu, Türkiye ve dünya çapında tanınmış ..., ..., ... markalarının birçok sınıfta olduğu gibi 33. sınıf içinde bulunduğu ve tescilen sahibi olduğunu, davalının "..." ibareli markasının müvekkilinin ... ibareli markası ile iltibas yaratacak düzeyde benzer olduğunu,ayrıca davalının anılan markasını tescil edildiği şeklinden farklı ve müvekkilinin marka ve ürün ambalajlarıyla iltibas yaratacak şekilde kullanıldığını,yine davalının müvekkilinin ... ibareli markaları ile benzer olan ... ibaresini tescil ettirmek için başvuruda bulunduğunu, müvekkilinin bu başvuruya itiraz ettiğini, davalının bu ibareyi tescilli olmamasına rağmen müvekkili markasıyla iltibasa neden olacak şekilde ürünleri üzerinde kullandığını, davalının bu kullanımlarının müvekkili markasının tanınmışlığından faydalanmasına neden olacağını, dolayısıyla müvekkilinin marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil edeceğini, davalı eyleminin marka hakkını ihlal ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti, durdurulması, önlenmesi,... nolu ... şekil ibareli markanın hükümsüz kılınması, tedbir kararı verilmesi ve hükmün ilanı talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA; Davalı vekili beyan dilekçesinde; davacı markasının tanınmış marka olmadığını,davalı adına başvurusu yapılmış olan ... nolu ... markasına davacı tarafından yapılan itirazın TPE tarafından reddedildiğini, davacı yanın kendi adına tescil ettirmiş olduğu markaları da tescil ettirdiği biçimde kullanmadığını, davacının marka tescillerinin fiili kullanım şekillerinden farklı olduğunu, davacı yanın bu fiili kullanım şekilleri bakımından hakkının kaynağının araştırılması gerektiğini, davacının Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı verilerine göre ... markalı ürünler bakımından Türkiye'de 5 yıldan uzun bir süredir satışı bulunmadığını, davalının ... şişelerinin davacı yanın .. şişeleri ile aldanmaya neden olacak herhangi bir benzerliğinin olmadığını, davacının davaya konu ettiği ürün görsellerine uygun bir tescilinin TPE'de bulunmadığını, davacının ürünler üzerinde haksız rekabet hükümlerine göre üstün hak iddiası taşıyorsa bunu da ispat etmesi gerektiğini,haksız davanın reddi gerektiğini beyan etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; davalının "..." ibareli markasının davacının ... ibareli markası ile iltibas yaratacak düzeyde benzer olduğu, ayrıca davalının anılan markasını tescil edildiği şeklinden farklı ve davacının markası ve ürün ambalajlarıyla iltibas yaratacak şekilde kullanıldığı, yine davalının davacının ... ibareli markaları ile benzer olan ... ibaresini tescil ettirmek için başvuruda bulunduğu müvekkilinin bu başvuruya itiraz ettiğini, davalının bu ibareyi tescilli olmamasına rağmen davacı markasıyla iltibasa neden olacak şekilde ürünleri üzerinde kullandığını, davalının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlerinin tespiti, durdurulması, önlenmesi,... nolu kırbıyık mernitez şekil ibareli markanın hükümsüz kılınması, tedbir hükmün ilanı kapsamında açılmış bir dava olduğu anlaşılmıştır.
Türk Patent ve Marka Kurumundan marka tescil belgeleri celp edilmiştir.
HMK 266. madde gereğince bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır.
Bilirkişiler ..., ... ve ... 12.4.2016 tarihli raporlarında; davalının ... nolu markasının tescilli bulunduğu 33.sınıf yönünden hükümsüzlüğüne karar verilebileceğini bildirdikleri anlaşılmıştır.
Bilirkişiler Tolga Candan, Erkan Uzun ve Nilüfer Batur 8.5.2018 tarihli ek raporlarında; Davalı adına tescilli ... nolu "...“ markasının tescil belgesine uygun olarak kullanılmadığını, ... nolu " ..." markasının ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile hükümsüz kılındığı ve kararın kesinleştiğini, davalı eyleminin davacının marka haklarını ihlal ettiği gibi haksız rekabet de oluşturduğunu, davalının 2010/10372 nolu markasının tescilli bulunduğu 33.sınıf yönünden hükümsüzlüğüne karar verilebileceğini bildirdikleri anlaşılmıştır.
Davalı yanca rapora itiraz edilmiş ve ... ibaresinin cins isim olduğunun dikkate alınmadığını,Tüketici kitlesinin belirlenmediğini, müvekkili şirketin kullanımları açısından haksız rekabet değerlendirmesi yapılmasına rağmen hükümsüzlük değerlendirmesinin de kullanım şekli üzerinden yapıldığını, markasal karşılaştırmalarda bütün olarak inceleme yapılmadığını, yeni bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini bildirmişlerdir. Ancak itiraz sabepleri marka hukukuna ilişkin olup, kök ve ek raporda ayrıntılı olarak renkli görseller ile itiraz sebepleri tartışılmış olduğundan yeni bir heyet oluşturulmamıştır. HMK 266. madde gereğince düzenlenen raporlar denetim ve hüküm kurmaya elverişli bulunması nedeniyle rapor mahkememizce kabul edilmiştir.
TAPDK (Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu)fna müzekkere yazılarak "...” ibaresinin marka mı yoksa bir içecek cinsi mi olduğu sorulmuş, TAPDK'nın 21.06.2017 ve 14.07.2017 tarihli cevabi yazıları ile ... ibaresinin çeşitli alkollü içkilerde kullanılan bir marka olduğu bildirilmiştir.
Davacının dava dilekçesinde yer verdiği ve davalı tarafın www...com isimli internet sitesinden alınan görseller bilirkişi heyetince incelenmiştir. Davalının "...” markasını tescil edildiği şekli ile kullanmadığı ... ibaresini daha önce tescil ettirmiş olduğu ... nolu logo altında küçük puntolarla kullandığı, ... ibaresinin ürün üzerinde ön plana çıkartılarak büyük harflerle kullanıldığı ve arka fonunda yine tescilli logosunun kullanıldığı anlaşılmaktadır. Oysa, davalı tarafın tescilli marka görseli incelendiğinde yeşil dörtkenar içerisine yerleştirilen kartal mototifi üzerine “..." ibaresinin yazıldığı ... ibaresinin ise üst kısımda yer aldığı anlaşılmaktadır. Bu haliyle davalı kullanımları incelendiğinde davalı tarafın markasının tescil belgesine uygun surette kullanmadığı her ne kadar marka görsellerinde tescilli belgede yer alan sözcük markaları birebir kullanılmış olsa da genel kullanım görüntüsüne ve markaların tertip tarzına bakıldığında farklılık oluşturduğu anlaşılmıştır. Keza davalının ... ndu “..." markasını tescil edildiği şekli ile kullanmadığı markada KIRBIYIK ibaresi küçük kullanılarak ... ibaresinin ön plana çıkartıldığı, marka ile karşılaşan tüketicilerin öncelikle ... ibaresini algıladığı oysa markaların bir bütün dikkate alınması gerektiği husus göz önüne alındığında fiili marka kullanımlarında ... nolu ... markasının tescile uygun şekilde kulanılmadığı görselleri sunulan ürenlere ait resimlerin ve marka tescil belgelerinin incelenmesi ile anlaşılmıştır.
Yine bilirkişi raporlarında renkli görsellerine yer verilen davalı tarafın fiili kullanımı İncelendiğinde ... ibaresinin küçük yazıldığı ve tüketici tarafından ürün bütünü dikkate alındığında algılanamayacağı, üründe ön plana çıkan markasal kullanımın ... ibaresinden ibaret olduğu, davacı tarafın tescilli ... markası ile ... markası arasında ayırtedilemeyecek derecede benzerlik olduğu, ... markasının kendi sektöründeki yüksek tanınmışlığı da göz önüne alındığında markalar arasında karıştırılma ihtimali dahil ilişki kurma ihtimali olduğu bu nedenle davacı tarafın ... markasından kaynaklı haklarının ihlal edildiği ve davalı tarafın kullanım tarzının aynı zamanda davacı tarafın iş ürünleri ile karıştırılmaya yol açma İhtimali sebebiyle haksız rekabet niteliğinde oluştuğu bu kapsamda davacı yanca açılan davanın da kabulünün gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafın tescilli ... ve ... markaları İle ... markası arasında ayırt edilemeyecek derecede benzerlik olduğu, ... markasının kendi sektöründeki davalı tarafa kıyasen bilinirliği de göz önüne alındığında markalar arasında karıştırılma ihtimali dahil ilişki kurma ihtimali olduğu; davalı tarafın tacir olması nedeniyle ürünleri çok farklı şekillerde tasarlayarak tüketiciye sunma imkanı varken bunu yapmayıp davacı tarafın tescilli markalarına benzetmesi ve benzerlik neticesinde davalı tarafın satışa sunduğu ürünlerin davacı tarafa ait olduğu, yada seri marka izleniminin oluşabileceği, bu nedenle davacı tarafın ... ve ... markalarından
kaynaklı haklarının da ihlal edildiği ve davalı tarafın kullanım tarzının aynı zamanda davacı tarafın iş ürünleri ile karıştırılmaya yol açma ihtimali sebebiyle haksız rekabet niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
Davacı ayrıca davalı adına ... no ile tescilli kırbıyık martinez şekil ibareli markanın hükümsüz kılınmasını da talep etmiştir.
Davalı tarafın tescilli markası "...” ibarelerinden oluşmaktadır, davacı tarafın markası ise "...” ibaresidir. Davalı tarafın tescilli marka görseli İncelendiğinde ... ibaresinin küçük ... ibaresinin ön plana çıkartılarak yazıldığı görülmektedir. Davalı tarafın dosya içerisinde yer alan diğer marka başvurularına bakıldığında .... ibaresinin bir üst marka olarak kullanıldığı anlaşılmaktadır. KIRBIYIK ibaresi aynı zamanda davalı tarafın ticaret unvanınında esas unsurudur.
Marka görseline tüketici gözüyle bakıldığında markadaki baskın unsur ... ibaresidir.
Belirli bir derecede ayırt ediciliğin kabul edilmesi gerektiği göz önüne alınarak, önceki markanın bir bütün olarak ayırt ediciliği ile sonraki markanın ayırt ediciliğinin incelenmesi gereklidir. Örtüşen bileşenlere öncelik verilerek, önceki markanın ve sonraki markanın tüm bileşenlerinin ayırt ediciliği de ele alındığında her iki marka arasında iltibas bulunduğu tüketicinin aldanma ihtimalinin yüksek olduğu aşikardır.
Yine markalar düşük seviyede ayırt ediciliği olan bir unsuru paylaşıyorsa, karıştırılma ihtimali değerlendirmesinde örtüşmeyen bileşenlerin markaların genel izlenimi üzerindeki etkisine odaklanılacaktır. Örtüşmeyen bileşenlerin benzerlikleri/farklılıkları ve ayırt edicilikleri ele alınacaktır. Somut olayda ise marka tescil belgesinde dahi ... ibaresinin küçük ... ibaresinin ön plana çıkartılarak yazıldığı hususu sabittir. Marka tescil belgesinde davalı şirkete ait markada ... ibareleri yeşil karo şeklinin içerisinde yazılmış ve marnitez ibaresinin farklı ve daha dikkat çekici yazı boyutu ve yazı karakteri ile sarı renkte yazıldığı, davacı yanın markasının ise kırmızı bir dairenin içinden geçen siyah bir dikdörtgen içinde ... ibaresinin yazılması ile oluşturulduğu, dolayısıyla tüketicinin aklında kalan hususun logo olmayıp, markadaki yazı dizisi olması, bu kapsamda tüketicinin iki markayı bir arada inceleme şansı bulunsa dahi aynı firmanın seri markası olarak algılamasının kaçınılmaz olduğu, dolayısıyla iltibas riskinin bulunduğu hususu subut bulmuştur.
Toplanan deliller, denetime uygun bilirkişi raporları, marka tescil belgesi,... 1.FSSHM'nin 2013/140 esas-2014/131 karar sayılı kesinleşen mahkeme ilamı içeriği, ürünlerin tükeciye sunumuna ilişkin renkli görseller bir bütün olarak incelendiğinde; Davalı eylemlerinin davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine,durdurulmasına, önlenmesine, davalı adına ... no ile tescilli “... “ şekil ibareli markanın 33. sınıf emtia sınıfı için HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE, Kararın kesinleşmesini mütakip kesinleşmiş karar örneğinin ilgili sicile işlenmek üzere Türk Patent ve Marka kurumuna gönderilmesine, karar kesinleştiğinde, davalının davaya konu ürünler yönünden (kırbıyık martınez ve kırbıyık freezer) üretim satış, dağıtım ve ithal ve ihracının önlenmesine, aynı şekilde internet ve alan adı dahil reklam amaçlı tüm tanıtımların önlenmesine, tecavüz yönünden hükmün ilanında davacının hukuki menfaati bulunduğundan karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye’de tirajı yüksek bir gazetede bir kez ilanına masrafın davalıdan tahsiline, karar verilerek yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM; Yukarıda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1- Davalı eylemlerinin davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine,
2 -Davalı adına ... no ile tescilli “... “ şekil ibareli markanın 33. sınıf emtia sınıfı için HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE,
3 -Kararın kesinleşmesini mütakip kesinleşmiş karar örneğinin ilgili sicile işlenmek üzere Türk Patent ve Marka kurumuna gönderilmesine,
4-Karar kesinleştiğinde, davalının davaya konu ürünler yönünden(... ve ...) üretim satış,dağıtım ve ithal ve ihracının önlenmesine, aynı şekilde internet ve alan adı dahil reklam amaçlı tüm tanıtımların önlenmesine,
5-Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye’de tirajı yüksek bir gazetede bir kez ilanına masrafın davalıdan tahsiline,
6-35,90 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile 14,75 TL eksik harcın davalıdan tahsiline,
7-Markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti yönünden Avukatlık ücret tarifesi gereğince; 3.145 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Markanın hükümsüzlüğü nedeniyle; Avukatlık ücret tarifesi gereğince; 3.145 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinden olan 21,15 TL peşin harç, 21,15 TL başvuru harcı, 518,00 TL tebligat-müzekkere masrafı ve 2.400 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.960,30 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde taraflara iadesine,
Dair karar davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı ,gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 HAFTA içerisinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı.16/10/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır