T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/229 Esas
KARAR NO: 2019/105
DAVA: Haksız Rekabet ve Markaya Tecavüzün Tespiti, Önlenmesi, Men'i, Maddi-Manevi Tazminat İstemli
DAVA TARİHİ: 30/11/2016
KARAR TARİHİ: 07/03/2019
Mahkememizde görülmekte bulunan Haksız Rekabet ve Markaya Tecavüzün Tespiti, Önlenmesi, Men'i, Maddi-Manevi Tazminat İstemli davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA; Davacı dava Dilekçesinde özetle; Müvekkilin “...” isminin marka haline getirdiğini, özellikle dış giyim ve aksesuarlarında kalitesinin yüksek olduğunu; markanın Avrupa ülkelerinde önemli bilinirliği olduğunu,Müvekkili ...; Türk Patent Enstitüsü nezdinde, ... Kodu 03,14,18,20, 21,24,25, 28 olan emtiayı kapsayan "..." isim markasını, 13.12.2012 tarihinden 13.12.2022 tarihine kadar ...-Ticaret markasıyla 04/05/2004 tarihinde tescil ettirdiğini, ... tescil no.lu “...” ve ... başvuru no.lu kuru kafa şekil marka başvurularının da bulunduğunu, davalı hakkında ... 1.Fikri ve Sınai Haklar hukuk Mahkemesinde ... d.iş sayılı dosyasında delil tespiti yapıldığını, ürünlerin taklidinin davalı işyerinde ele geçtiğini, davalının bu tespit sonrasında kış ürünleri içinde satışa devam ettiğini, bu nedenle tedbir kararı verilmesi gerektiğini, davacı markasının kullanılmasının tüketici nezdinde müvekkilinin markası ile iltibas yaratacağını ve karışıklığa sebebiyet vereceğini; Davalının, müvekkiline ait tescilli markaya tecavüzünün ve bu eyleminin haksız rekabet oluşturduğunun tespiti ile tecavüzün ve markanın ihlalinin men'ine, el konulan taklit ürünleri davalının bir lisans anlaşması ile hukuka uygun satışa sunmuş olması halinde ödeyeceği lisans bedelinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 2,000-TL maddi tazminatın , 30.000.00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili ile hüküm özetinin gazetede ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA; Davalı vekili davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE
Dava konusu uyuşmazlık,davacının tescilli markasına davalı yanca gerçekleştirilen markaya tecavüzünün ve bu eyleminin haksız rekabet oluşturduğunun tespiti ile men'ine, davalının bir lisans anlaşması ile hukuka uygun satışa sunmuş olması halinde ödeyeceği lisans bedelinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 2.000 TL maddi tazminatın, 30.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili ile hüküm özetinin gazetede ilanına, ihtiyadi tedbire hükmedilmesine istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
HMK 266. madde gereğince mali bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Teknik yönden değişik iş dosyası kapsamında bilirkişi Şahin Akkaya tarafından yapılan inceleme ve rapor kapsamı da hükme esas alınmıştır.
Türk Patent ve marka kurumundan marka tescil belgeleri ile değişik iş dosyası celp edilmiştir.
HMK 266. madde gereğince bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Düzenlenen raporun marka hukuku yönünden denetim ve hüküm kurmaya elverişli bulunması nedeniyle rapor mahkememizce kabul edilmiş ve hükme dayanak yapılmıştır.
Rapor kapsamına göre davacının marka hakkının ihlal edildiği ve davalı eyleminin haksz rekabet teşkil ettiği tespit edilmiştir.
Davacı maddi tazminat istemini lisans seçeneğine göre talep etmiştir.
Ancak salt taraf cirolarına göre emsal lisans bedeli hesaplanamayacağı hususu sabittir. Zira değişik iş dosyası kapsamında bilirkişi Şahin Akkaya tarafından yapılan inceleme ve rapor kapsamına göre davalı işyerinde toplamda 173 adet ürün ele geçmiş, bu miktar ise ürün çeşitliliğine göre oldukça fazla bir miktar olup, ayrıca eşofman takımı, tişört gibi ürün çedinin bol olduğu ve ürünler üzedinde davacının bizatihi marka ve logusunun bulunduğu görsel resimlerlerden anlaşılmıştır.
Yine davalı İşyeri Laleli gibi yabancı turistlerin yoğun ilgi gösterdiği merkezlerden olup, her ne kadar bilirkişilerce hükme dayanak olacak bir lisans bedeli tespiti yapılamadığı anlaşılmış ise de Davacının maddi tazminat talebi yanında eylemin durdurulması ve önlenmesi taleplerini içerdiğinden , hükmedilecek tazminat miktarı ihlal edeni tekrar harekete geçirecek ölçülerden de uzak olması gereklidir. Bu durumda maddi tazminat BK hükümlerine göre mahkememizce takdir edilmiştir.
Davacının tercih ettiği tazminat şeklî olan lisans uyarınca, davacının davalıdan talep edebileceği maddi tazminat tutanın gerçeğe uygun hesap etme imkanı olmadığı, Ancak, dava konusu markanın bilinen ve ülkemizde de tescilli marka kapsamında olması ve korumadan faydalanma süresi, emsal mahkeme ilamlarındaki gerekçeler göz önünde bulundurularak, emsal Lisans bedeli ile ilgili %15 oranı uygulandığında davacının bilinen bir marka olması nedeniyle belirli bir kapasitede satış ve ciro yapacağı gerçeğinden hareket ile keza davacının markasının benzeri olan ürün satışlarının piyasada ortalama değeri, bu neviden satışları içerisindeki payı, davacı markasının tescilli marka olması nedeniyle belirli bir marka değerinin bulunmasının tüketici için tercih sebebi olduğu, dolayısıyla Marka hakkına tecavüz edenin, markayı bir lisans anlaşması île hukuka uygun şekilde kullanmış olması halinde ödemesi gereken lisans bedeline göre davacının davalıdan talep edebileceği maddi tazminat tutarı mahkememizce 10.000 TL olarak tespit edilmişse de davacı yan belirsiz alacak hükümlerine göre ve fazlaya ilişkin haklarını satlı tutarak 2.000 TL maddi tazminat talep ettiğinden 2.000 TL maddi tazminata hükmedilmiştir.
Somut dava dosyasında incelenen deliller ve somut olayın özelliği nazara alındığında davalıların tacir olarak işletme işlettiği, davacının markasını bilmediğinin ileri sürelemeyeceği, ele geçen ürün sayısı ve çeşitlilik dikkate alındığında, davacı markasının bilenen marka olması halen ülkemizde markanın geçerli olması gerçeğinden hareketle BK hükümlerine göre 10.000- TL maddi tazminatın emsal lisan olacağı mahkememezce BK hükmlerine göre tespit edilmiştir. Ancak davacı yan belirsiz alacak hükümlerine göre ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 2.000 TL maddi tazminat talep ettiğinden talep ile beğlı kalınarak 2000 TL maddi tazminata hükmedilmiştir.
Borçlar Kanunu' nun 51. maddesine göre somut olayın özelliklerine, kusurun ağırlığına ve hakkaniyete göre maddi tazminat talepleri değerlendirilmiştir.
Davacı manevi tazminatta da talep etmiştir. KHK m. 62/1-b’de, marka hakkı tecavüze uğrayan marka sahibinin manevi tazminat talep edebileceği belirtilmiştir. Mütecavizin kusurlu olması şartıyla, markası ile işletmesinin ticari hayattaki imajının ve kendisine duyulan güvenin sarsılması nedeniyle, marka sahibinin ticari ve kişisel varlığında meydana gelen olumsuz sonuçların ortadan kaldırılması amacıyla manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. Ancak KHK’da hangi hallerde manevi tazminata hükmedilebileceği belirtilmemiştir. Somut olayda davalı tarafından taklit ürünler ticari saha içinde yani işyeri içinde ele geçirilmiştir. Somut olayda davalı, basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğünü ihlal ederek, davacıya ait markayı taşıyan ürünleri taklit olduğunu bilerek satışa sunduğu ve davacının marka hakkına tecavüz eylemini gerçekleştirdiği anlaşılmaktadır. Davalı, davacıya ait markanın tanınmışlığından yararlanarak, taklit ürünler satması, davacının haksız rekabet içinde bulunduğunu göstermektedir. Davalının, davacının marka hakkına tecavüz eylemi ve haksız rekabeti kusur niteliğinde olduğundan davacının manevi tazminata hak kazanacağından hareket ile somut olayın özelliği hak ve nesafet ilkesi gereği 10.000 -TL manevi tazminatın ödenmesine, hükmün ilanında davacının hukuki menfaati bulunduğundan ilan istemininde kabulüne karar verilerek yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur..
HÜKÜM; Yukarıda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2-Davalının davacıya ait tescilli marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine,
3-Marka hakkını ihlal nedeniyle KHK 66/C maddesi kapsamında Borçlar Kanunu hükümlerine göre talep edebileceği maddi tazminat ele geçen ürün, davacı markasının değeri ve gerekçesi ayrıntılı kararda belirtileceği üzere mahkememizce 10.000 TL olarak belirlenmiş ise de; talep ile bağlı kalınarak 2.000-TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına,
4-Manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 10.000-TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine,
5-Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye’de trajı yüksek bir gazetede bir kez ilanına masrafın davalıdan alınmasına,
6-Mahkememizin 16.12.2016 tarihli tensip 9 nolu ara kararı uyarınca verilen ihtiyati tedbirin karar kesinleşene kadar devamına, karar kesinleştiğinde taklit ürünlerin masrafı davalıdan alınak imhasına,
7-819,72 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile 273,24 TL eksik harcın davalıdan tahsiline,
8-Kabul edilen maddi tazminat talebi yönünden; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 2.000 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 3.931 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Markaya tecavüzün tespiti ve önlenmesi yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 3.931 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
11-Reddedilen manevi tazminat talebi yönünden; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 3.931 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
12-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinden olan 29,20 TL başvuru harcı, 546,48 TL peşin harç, 1.000 TL bilirkişi ücreti, 284,00 TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 1.859,68 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
13-D.iş tespit dosyasında yapılan yargılama giderlerinden olan 29,20 TL başvuru harcı, 48,10 TL peşin harç ve 500 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 577,30 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
14-Davalı tarafın yapmış olduğu yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
15-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair verilen karar davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı.07/03/2019
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır