T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/583
KARAR NO: 2020/425
DAVA:İTİRAZIN İPTALİ (FİKİR VE SANAT ESERİ SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN)
DAVA TARİHİ: 26/12/2018
KARAR TARİHİ: 31/12/2020
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı ...Tic. Ltd.Şti. hakkında ... 24. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile 20/03/2008 tarihli Müzik Eseri Lisans Sözleşmesi ve faturalardan kaynaklanan 16.018,77 TL asıl alacak ve 11.770,43 TL faiz olmak üzere toplam 27.789,20 TL alacağın tahsiline ilişkin olarak 13/08/2018 tarihinde ilamsız takip başlatılmış olduğunu, borçlunun 16/08/2018 tarihinde borca, işlemiş faize ve borcun fer’ilerine itiraz ettiğini, icra takibine haksız ve mesnetsiz olarak yapılan itiraz sebebiyle dava açma zorunluluğunun doğduğunu, itirazın iptali ile takibin devamını ve müvekkili lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davaya konu icra takibine dayanak faturaların kendilerine tebliğ edilmediğini, dolayısıyla temerrüde düşmediklerini ve bu sebeple faiz talebinin haksız olduğunu, 2012-2015 ve 2016 tarihli faturaların tahsili için 2018 yılında icra takibi başlatılmasının faiz işletmek adına kötü niyetle yapıldığını, TBK 120. maddesi uyarınca uygulanabilecek azami faiz oranının belli olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmede kararlaştırılan faiz oranının TBK 120. maddeye aykırılık teşkil etmekle fahiş olduğunu, taraflar arasında Müzik Eseri Lisans Sözleşmesi akdedilmesini takip eden süreçte müvekkilinin bulunduğu bölgeden kaynaklı sebeplerle tam zamanlı ve tam kapasiteli çalışamadığını bu sebeple 2017 yılında ...’a başvurularak 2017 telif bedellerinin ... ve ... meslek birlikleri açısından iptal edildiğini, davaya konu fatura bedellerinin ise bahsi geçen olaylar dikkate alınmadan müvekkilinin tam kapasiteli çalıştığı varsayımı üzerinden düzenlendiğini, haksız açılan davanın reddini talep etmiştir.
... 24. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası istenmiştir.
HMK 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
06/09/2019 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir.
06/09/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacı Şirketin 16.018,77 TL. anapara 11.763,60 TL faiz ile birlikte toplam 27.782,37 TL sözleşmeye istinaden düzenlenen faturalardan alacağı olduğu, dava vekalet, harç ve Masrafları toplamının 3.829,73 TL olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
11/06/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacı ve davalı arasında 20.03.2008 tarihinde Müzik Eseri Lisans Sözleşmesi imzalandığı, davacının davaya konu yıllarına ait Kanuni Defter tasdiklerinin zamanında yapıldığı, usulüne uygun tutuldukları ve Mahkeme nezdinde delil niteliğinde olduğu, davaya konu asıl alacağı teşkil eden 3 adet faturalar ile faturalandırılmış toplam bakiyenin 16.018,77 TL olduğu ve bu bakiyenin davacının kayıtlarında bulunduğu, Müzik Eseri Lisans Sözlesmesine göre önce ödeme tarihlerinde ödeme yapılıp bu tarihlerden 2 gün sonra faturaların düzenlenmesi ve gönderilmesi gerektiği, bu yüzden tebligata gerek olmadığı, dosya muhteviyatında bulunan davaya konu faturaların davalı şirkete ... fiması vasıtasıyla teslim edildiğini gösteren fatura detay raporlarına göre 1-) 31.12.2012 tarih ve ... numaralı faturanın 04.01.2013 tarihinde, ... numarasıyla, 2-) 24.11.2015 tarih ve ...numaralı faturanın 01.12.2015 tarihinde ... numarasıyla, 3-) 13.10.2016 tarih ve ... numaralı faturanın 15.10.2016 tarihinde ... numarasıyla tebligatlarının yapıldığı, bu tebligatlara herhangi bir itiraz tebligatının bulunmadığı, taraflar arasındaki Müzik Eseri Lisans Sözleşmesinin tebligat maddesine göre yapılan tebligatların iadeli taahhütlü olması gerekmekte olup dava dosyasında tebliğ alanın imzalarına rastlanılmadığı, Müzik Eseri Lisans Sözleşmesine göre dava dosyasındaki son ödeme tarihleri bu tarihlerde ödemeler yapılmadığı için muaccel tarihler olduğu, muacceliyet kesbeden (2012 yılı için 2.766,04 TL son ödeme tarihi 30.06.2012, 2013 yılı için 2.973,21 TL son ödeme tarihi 30.06.2013, 2014 yılı için 3.151,31 TL son ödeme tarihi 30.06.2014, 2015 yılı için 3,452,26 TL son ödeme tarihi 30.06.2015, 2016 yılı için 3.675,96 TL son ödeme tarihi 30.06.2016) alacakların ve son ödeme tarihlerinden 13.08.2018 icra takibine kadar gecen süre için hesaplanan toplam gecikme faizi 15.516,64 TL bulunduğundan, davacının toplam alacağının 16.018,77 TL+ 15.516,64 TL = 31.535,42 TL olduğu, icra takibi bakiyesi için fatura tarihinden 13.08.2018 icra takibine kadar gecen süreyi kapsayarak hesaplama yapıldığından toplam gecikme faizi 11.763,60 TL bulunarak (Anapara+gecikme faizi) 16.018,77 TL+ 11.763,60 TL = 27.782,37 TL olarak davanın açıldığı, Mahkeme tarafından itirazın iptali kabul görürse borçlu aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilebileceği bildirilmiştir.
DEĞERLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava:Taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri gereğince davalının ödemekle yükümlü olduğu fatura bedellerini ödememesinden dolayı ... 24. İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine, davalının itiraz etmesi üzerine takibin durdurulması nedeni ile itirazın iptali, takibin devamı ve %20 'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir.
Davacı Meslek Birliği ile davalı şirket arasında 20/03/2008 tarihli Eğlence Tesisleri - Eğlence Yeri - Gece Klübü - Diskotek - Pavyon - Gazino - Bar - Restaurant - Lokanta - Cafe - Taverna - Kabare - Özel Plajlara ilişkin Müzik Eseri Lisans Sözleşmesi imzalandığı anlaşılmıştır.
Müzik Eseri Lisans Sözleşmenin "Mali Şartlar" başlıklı 6/3 maddesinde: 01.01.2009 tarihinden itibaren sözleşmenin otomatik olarak yenilendiği ve her bir yıl takvim yılı için ödenecek mali hak bedeli bir önceki yılın mali hak bedeli esas alınarak otomatik olarak, TUİK tarafından belirlenen yıllık ortalama ÜFE+TÜFE / 2 üzerinden belirlenir ve İlgili yılın en geç (6) altıncı ayının son iş gününe kadar nakden Meslek Birliklerine ödeyecektir.
6/4.maddesinde: Meslek Birlikleri faturayı ödemenin yapıldığı günden İtibaren 2 (iki) iş günü içinde tanzim edip gönderir. Ödemeler karşılığında faturalar, KDV eklenerek kesilir. Sözleşmeden doğan her türlü vergi, resim ve harçlar LİSANS ALAN tarafından ödenir. Ödemelerin gecikmesi halinde lisans alan Türk Lirası için aylık %2,03 gecikme faizini Meslek Birliklerine ödeyeceğini açıkça kabul, beyan ve taahhüt eder. Gecikme halinde, belirtilen son ödeme günleri esas alınarak gecikme faizi işletilecek, aynı zamanda vadesi gelmeyen taksitler de muacceliyet kesbedecektir. Lisans alan, ödemelerini işbu sözleşmede belirtilen ödeme tarihlerinde yapmaması durumunda Meslek Birlikleri tarafından herhangi bir yazılı ihtara gerek kalmaksızın temerrüte düşeceğini kabul , beyan ve taahhüt eder. Ayrıca Meslek Birliklerine ödenmesi gereken bedellerin kısmen ödenmemesi durumunda sözleşme tüm Meslek Birlikleri açısından ihlal edilmiş olacaktır ve Meslek Birlikleri sözleşmeyi feshetme hakkına sahip olacaktır hükümlerinin yer aldığı görülmüştür.
İtirazın İptali davası açılırken gecikme faizi talep edilmiştir. Temerrüt için faturaların ödenmesi konusunda taraflar arasında bir sözleşme olduğundan sözleşmedeki süre geçerlidir.
TTK'nun 1530/2. maddesindeki "...Ticari işletmeler arasında mal ve hizmet tedariki amacıyla yapılan işlemlerde, alacaklı, kanundan veya sözleşmeden doğan tedarik borcunu yerine getirmiş olmasına rağmen, borçlu, gecikmeden sorumlu tutulamayacağı hâller hariç, sözleşmede öngörülmüş bulunan tarihte veya belirlenen ödeme süresinde borcunu ödemezse, ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer..." hükmüne göre ticari işletmeler arasındaki mal ve hizmet tedariki amacıyla yapılan işlemlerde, sözleşmede öngörülen tarihte veya belirlenen ödeme süresi içinde ödeme yapmayan borçlu, bu tarihlerin geçmesi ile ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşmektedir. Böyle bir hâlde TTK'nun 1530/3 uyarınca temerrüde düşen borçlunun alacaklısı, sözleşmede öngörülmüş bulunan tarihten veya belirlenen ödeme süresinin sonunu takip eden günden itibaren, ödeneceği kararlaştırılmamış olsa bile faize hak kazanmaktadır.
Müzik Eseri Lisans Sözleşmesine göre kararlaştırılan tarihlerde ödemeler yapılmadığı için bu tarihler muaccel tarihler olmaktadır. Gecikme faizleri, bu muaccel tarihlere göre hesaplanmalıdır.
Türk Ticaret Kanunu ile Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca usulüne uygun tutulan ticari defter ve belgelerin sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, bilirkişi incelemesine göre davacı şirketin ticari defter, kayıt ve dayanağı belgelerin birbirini teyit etmesi nedeni ile T.T.K. 85. maddesi gereğince delil niteliğine haiz olduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşme, icra takip dosyası, Mahkememizce itibar edilen bilirkişi raporları ve bütün dosya kapsamından: Davacı ve davalı arasında 20.03.2008 tarihinde Müzik Eseri Lisans Sözleşmesi imzalandığı, tarafların davaya konu yıllara ait kanuni defter tasdiklerinin zamanında yapıldığı, usulüne uygun tutuldukları ve delil niteliğinde olduğu, davaya konu asıl alacağın dayanağı 3 adet fatura ile faturalandırılmış toplam bakiyenin 16.018,77 TL olduğu, bu bakiyenin davacının kayıtlarında bulunduğu, Müzik Eseri Lisans Sözlesmesine göre önce ödeme tarihlerinde ödeme yapılıp bu tarihlerden 2 gün sonra faturaların düzenlenmesi ve gönderilmesi gerektiği, bu yüzden tebligata gerek olmadığı, davaya konu faturaların davalı şirkete ... fiması vasıtasıyla teslim edildiğini gösteren fatura detay raporlarına göre; 31.12.2012 tarih ve ... numaralı faturanın 04.01.2013 tarihinde, ... numarasıyla, 24.11.2015 tarih ve ... numaralı faturanın 01.12.2015 tarihinde ... numarasıyla, 13.10.2016 tarih ve ...numaralı faturanın 15.10.2016 tarihinde ... numarasıyla tebligatlarının yapıldığı, bu tebligatlara itiraz edilmediği, taraflar arasındaki Müzik Eseri Lisans Sözleşmesinin tebligat maddesine göre yapılan tebligatların iadeli taahhütlü olması gerektiği, tebliğ alanın imzalarına rastlanılmadığı, Müzik Eseri Lisans Sözleşmesine göre son ödeme tarihlerinde, ödemeler yapılmadığı için bu tarihlerin muaccel tarihler olduğu, muacceliyet kesbeden (2012 yılı için 2.766,04 TL son ödeme tarihi 30.06.2012, 2013 yılı için 2.973,21 TL son ödeme tarihi 30.06.2013, 2014 yılı için 3.151,31 TL son ödeme tarihi 30.06.2014, 2015 yılı için 3,452,26 TL son ödeme tarihi 30.06.2015, 2016 yılı için 3.675,96 TL son ödeme tarihi 30.06.2016) alacakların ve son ödeme tarihlerinden 13.08.2018 tarihli icra takibine kadar gecen süre için hesaplanan toplam gecikme faizinin 15.516,64 TL olduğu, davacının toplam alacağının 16.018,77 TL+ 15.516,64 TL = 31.535,42 TL olduğu, icra takibi bakiyesi için fatura tarihinden 13.08.2018 tarihli icra takibine kadar toplam gecikme faizinin 11.763,60 TL (anapara+gecikme faizi) 16.018,77 TL+ 11.763,60 TL = 27.782,37 TL olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne, dava konusu alacak belli (likit) olduğundan davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
1-... 24.İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapılan itirazın kısmen iptaline,
2-16.018,77-TL asıl alacak, 11.763,60-TL faiz olmak üzere toplam 27.782,37-TL üzerinden takibin devamına,
3-Asıl alacak tutarı olan 16.018,77-TL'nin % 20'si üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine,
4-2.116,66 TL ilam harcından peşin harcın mahsubu ile eksik 1.642,08 TL harcın davalıdan tahsiline,
5-Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 5.900-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafın yaptığı 35,90 TL başvuru harcı, 474,58 TL peşin harç, 750,00 TL bilirkişi ücreti, 101,00 TL tebligat-müzekkere gideri olmak üzere toplam 1.361,48 TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
8-Taraflarca fazla yatırlan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talepleri halinde iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İSTİNAF YASA YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 31/12/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır