T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/437 Esas
KARAR NO: 2018/163
DAVA: Fikir Ve Sanat Eserinden Kaynaklanan Maddi ve Manevi Tazminat
DAVA TARİHİ: 10/08/2017
KARAR TARİHİ: 17/04/2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Eserinden Kaynaklanan Maddi ve Manevi Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından ... başlıklı web sitesinde müvekkili ...'mn İsim ve fotoğrafının izinsiz ve ticari amaçla kullanıldığını, şimdilik 500,-TL maddi tazminatın ve 20.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline,davacının isminin ve resmînin kullanılmasının engellenmesine ve ilgili siteden kaldırılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA; Davalı süresi içinde açılan davaya cevap vermemiş, duruşmadaki beyanı ile savunmalarını yazılı olarak yapacağını, sağlık sorunları olduğunu beyan etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE;
Dava konusu; davalı tarafından ... başlıklı web sitesinde davacı ...'nın isim ve fotoğrafının izinsiz ve ticari amaçla kullanıldığı iddiasıyla şimdilik 500 TL maddi tazminatın ve 20.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkin olarak açılmıştır.
HMK 266. madde gereğince bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Düzenlenen raporun denetim ve hüküm kurmaya elverişli bulunması nedeniyle rapor mahkememizce kabul edilmiş ve hükme dayanak yapılmıştır.
Bilirkişi ... 23.10.2017 tarihli raporunda; Bir görsel malzemenin eser olabilmesi için farklı bir noktadan yaklaşılması,herhangi bir ışık veya kompozisyon içermesi, sıradan olmaması gerektiğini, ...'nın görsel malzemesi başarılı bîr portre fotoğrafı olup ancak FSEK kapsamında ayırt edici bir özelliği olmadığından eser niteliği taşımadığından FSEK kapsamında korunamayacağını, davacının bulunduğu görsel eğer bir fotoğraf ajansından alınmış olsa idi, internet sayfasında kullanımının ticari kullanım değerinin yaklaşık 400 TL olacağını, Bu tür kullanımlarda,yani fotoğraf ajansından alınan görsellerde kişinin ismi veya şöhreti ödenecek değeri değiştirmeyeceğini, ancak bu fotoğrafların ticari olarak kullanabilmesi için önce modelden izin alınması gerektiğini , Dava konusu görselin FSEK göre sanat eseri olmadığını, bedelin 400 TL olacağını bildirdiği anlaşılmıştır.
Bilirkişiye manevi tazminat belirleme görevi verilmediğinden rapordaki manevi tazminat yönünden belirlenen bedel hükme esas alınmamış, maddi yönden belirlinen 400 TL hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili düzenlenen raporun miktar olarak çok düşük olduğunu, ajanslara yazı yazılması yönündeki taleplerinden vazgeçtiklerini, davanın toplanan delillere göre mahkemece tam kabul ile sonuçlandırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ise bilirkişi raporunu kabul etmediğini bildirmiş ancak yeni heyet oluşturulması yönünde sunduğu beyanların belirlenen rayice yönelik olmadığı, esasa yönelik olup, kullanımına ilişkin ikrar içeren dilekçe içeriği dikkate alındığında sunulan rapor maddi tazminat istemi yönünden mahkememizce denetime uygun bulunduğundan tahkitat sonlandırılmıştır.
Davacı vekili her ne kadar farklı bir mahkemeden alınmış raporun emsal alınmasını talep etmişse de, bilindiği üzere hukuk muhakemesinde taraflarca hazırlama ilkesinin geçerli olduğu, başka bir mahkemeden alınmış raporun taraflarının, ihlalin işlenme biçiminin farklı olduğu (davacının beyanına göre karikatür suretiyle ihlal) doğal olarak her olayın farklı şekilde sunulan deliler ile gerçekleşen ihlal ve süresine göre değerlendirilmesinin gerektiği bu nedenle somut olayda toplanan deliller, davacının ajanslara yazı yazılması yönündeki talebin vazgeçmiş olması, davalının yeni heyet talep etmesine rağmen duruşmaları takip etmemesi, d.iş dosyasında bilirkişi ... tarafından düzenlenen 11.11.2016 tarihli raporda davacının resminin kullanıldığı arama motorlarına ... menajer ibareleri yazıldığında davalının web sitesinin de çıktığı ve davacının fotoğrafı ve hayranlarının yorumlarının yer aldığının bildirildiği , incelenen resimde davacının portre fotoğrafının davalıya ait sitede kullanıldığı anlaşılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı ile dosyada alınan bilirkişi raporlarındaki tespitlere göre; dava FSEK hükümlerine dayalı kişilik haklarına tecavüzün tespit ve men' i ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup; Toplumsal hayata mal olmuş veya bir haberin konusu haline gelmiş bulunanlar hariç, herhangi bir şahsın fotoğrafı karakalem, renkli veya yağlıboya portresi yalnız başına iken veya bir topluluk içinde bulunurken, ya da birkaç kişi ile hirlikte çekilmiş resimleri onun izni olmaksızın teşhir veya diğer bir şekilde umuma arz edilemez ve herhangi bir tarzda kullanılamaz. Burada korunan resmin ya da portrenin ya da fotoğrafın eser niteliği olmayıp tasvir ulunan kimsenin kişilik hakkıdır. Çünkü, kişinin fotoğrafı, resmi ve portresi FSEK. anlamında eser olmasa bile korunur. Somut olayda, kullanılan görüntü, davacının fotoğrafıdır. fotoğrafı kullanan davalı , bizzat fotoğrafı çeken eser sahibi değildir. Böyle olsa idi bile ticari amaçlı hazırlanan bir sitede kullanmak için davacıdan muvafakat alması gerekir idi. Ancak FSEK m.86'da korunan kişilik hakkının istisnaları vardır. Kanuna göre, 1. Ülkenin siyasi ve toplumsal hayatında rol oynayan kişilerin resimleri, 2.Tasvir edilen kişilerin iştirak ettikleri resmi geçit, resmi tören yahut genel toplantıları gösteren resimler. 3.Günlük hadiselere ilişkin resimler ile radyo ve Tv haberleri için izin alınması şart değildir. Davalının internet setisinde yer alan fotoğraf maddedeki istisnalardan her üçüne de girmemektedir. Davalının sitesinde konser festival, şenlik, düğün, nişan, kutlama... etkinlik organizasyonları yaptığı reklamın hemen üzerinde davacı ...'nın şöhretinden faydalanma iradesinin açık göstergesi olarak fotoğrafının kullanıldığı anlaşılmıştır.
"Davacının görüntüsünü davalı firmanın web sayfasında/internette yayınlanması davacının kişilik haklarını zedeleyen hir eylemdir. davacı ile bu resmin kullanılması konusunda herhangi hir sözleşme yapmamış, kendisine reklam ücreti olarak herhangi bir bedel ödememiş, bu suretle hem haksız fiil işlemiş hem de davacının hu eylem nedeniyle manevi şahsiyetine karar vermiştir. Davacı FSEK m.86 dan kaynaklanan haklarını davalıya karşı dermayan edebilir. Somut olayda, maddi tazminatın şartları olan hukuka aykırı fiil. zarar, uygun nedensellik bağı ve kusur gibi şartlar yerine gelmiş ve davacı ünlü bir icracı sanatçı olarak hak ettiği reklam ücretini somut olayda elde edememiştir. FSEK m.86 kişilik hakkının korunmasına yönelik olduğundan ve olayda manevi tazminata hükmetmenin şartları gerçekleştiğinden ötürü mahkemenin uygun bir manevi tazminata hükmetmesinin şartları yerine geldiğinden toplanan deliller ve maddi yönden hükme esas alınan bilirkişi raporu kapsamına göre; Davalının izinsiz ve ticari amaçlı olanak ... başlıklı web sitesinde davacıya ait resim ve davacının ismini ticari amaçla kullanması nedeniyle davacının isim ve resminin davalı yanca kullanılmasının önlenmesine, davacıya ait resimlerin siteden kaldırılmasına, 400- TL maddi tazminatın 11.11.2016 tarihinden itibaren( değişik iş dosyasındaki bilirkişinin haksız fiili tespit tarihi olan ) işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline,fazlaya ilişkin istemin reddine, Manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 10.000 -TL manevi tazminatın 11.11.2016 tarihinden itibaren( değişik iş dosyasındaki bilirkişinin haksız fiili tespit tarihi olan ) işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilerek yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturmak gerekmiştir.
HÜKÜM;Yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre,
1-DAVANIN KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2-Davalının izinsiz ve ticari amaçlı olanak ... başlıklı web sitesinde davacıya ait resim ve davacının ismini ticari amaçla kullanması nedeniyle davacının isim ve resminin davalı yanca kullanılmasının önlenmesine, davacıya ait resimlerin siteden kaldırılmasına,
3- 400- TL maddi tazminatın 11.11.2016 tarihinden itibaren( değişik iş dosyasındaki bilirkişinin haksız fiili tespit tarihi olan) işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline,fazlaya ilişkin istemin reddine,
4-Manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 10.000-TL manevi tazminatın 11.11.2016 tarihinden itibaren (değişik iş dosyasındaki bilirkişinin haksız fiili tespit tarihi olan ) işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine,
5-710,42 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile 360,33 TL eksik harcın davalıdan tahsiline,
6-Maddi tazminat talebinin kısmen kabulü yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesi 13/2 maddesi gereğince; 400 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Manevi tazminat talebinin kısmen kabulü yönünden; Avukatlık asgari ücret tarifesi 10/1 maddesi gereğince 1.200 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinden olan 29,20 TL başvuru harcı, 350,09 TL peşin harç, 750 TL bilirkişi ücreti ve 180 TL tebligat müzekkere masrafı olmak üzere toplam 1.309,29 TL'nin takdiren 2/3'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde taraflara iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinün yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı. 17/04/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır