T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/244 Esas
KARAR NO: 2020/21
DAVA: ... Haysiyet kurul kararının iptali
DAVA TARİHİ: 06/06/2018
KARAR TARİHİ: 21/01/2020
Mahkememizde görülmekte bulunan ... Haysiyet kurul kararının iptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:,
İDDİA:Davacı tarafın dava dilekçesinde özetle; Davacının ... Yönetim kurulu üyesi iken Kültür Bakanlığı tarafınından ... yönetim kurulunun tedbiren işten el çektirilmesi ve geçici yönetim kurulu atanması sonrasında ... haysiyet kurulu (29/05/2018 tarih 2.4/2338 evrak kayıt numaralı)tarafından üyelikten ihracına karar verildiği, söz konusı kararın hukuka aykırı olduğu, kaldı ki bakanlığın geçici yönetim atamasına dair işleminin İstanbul İl İdare Mahkemesi tarafından da iptal edildiği, kendisine hangi konuda suçlandığını bilmeksizin savunma hakkı kısıtlanarak verilen üyelikten çıkarma kararının iptal edilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA; Davalı tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle; ... Üye Disiplin Yönergesinin 6/b maddesinde: "... Genel Kurulları ve ...’ın tüm çalışma mahallerinde huzur, sükûn ve çalışma düzenini engelleyici tutum ve davranışlar içinde olmak, ... çalışanları veya diğer üyeler hakkında yüze karşı veya gıyapta hakaret, tahkir edici sözler sarf etmek, genel ahlak ve edep dışı davranışlarda bulunmak" hükmü düzenlenerek KINAMA yaptırımı; 8/a maddesinde ise: "Kasıtlı eylem ve söylemleriyle ...’ın çalışmasına, amaçlarını gerçekleştirmesine engel olmak" hükmü düzenlenerek ÜYELİKTEN ÇIKARMA yaptırımı öngörüldüğü, ... Haysiyet Kurulu, iş bu dava konusu kararları ... Haysiyet Kurulu Yönergesinde belirlenen çalışma esas ve usullerini dikkate alarak ve dosyada mevcut bilgiler ve belgelerden edindiği “kanaat” ve ... Üye Disiplin Yönergesinin ilgili maddesi doğrultusunda karar verildiği. ... haysiyet Kurulu tarafından verilen kararın ... Disiplin Yönergesine uygun olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu ön incelemesi aşamasındaki davacı asilinde beyanı dikkate alınarak ... Haysiyet Kurululunun ... tarihli ve ... nolu kararının hukuka aykırı olduğu iddia edilen ,... Haysiyet Kurulunun 29/05/2018 tarihli üyelikten çıkarma karanının İPTALİNE karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Taraflarca hazırlama ilkesine göre getirtilecek tüm deliller toplanmış ön inceleme, tahkikat ve sözlü yargılama safhaları yapılarak yargılamaya son verilmiştir.
Bilirkişi ... 23.10.2019 tarihli raporunda; Kınama cezasına esas alınan ve davacıya ait olduğu muhtemel olan ... toplantısında yaptığı konuşmada isim vermeden ... yönetimi ile ilgili bazı usulsüzlükleri tespit ettiğini ve bunlarla İlgili yargı yoluna başvurduğunu belirttiği, her ne kadar isim verilmemiş olsa da toplantıda hazır bulunanların ... üyeleri olmaları sebebiyle davacı konuşmasının matufiyet unsurunu İçerip İçermediği ve bu suretle ... ÜYE DİSİPLİN YÖNERGESİNİN ilgili maddesinin ihlali niteliğinde değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğunu, Çıkarma cezasına esas alınarı Kültür Bakanlığı Teftiş Raporunun 1,7,8. Sayfaları İncelendiğinde ... ve ekibinin Haysiyet kurulu ve yönetim kuruluna etki ederek bazı muhalif üyeleri haksız yere çıkardıklarına ilişkin İddianın somut verilere dayanmadığının İfade edildiğini, bununla birlikte ... isimli kişinin İhracı olayı İle ilgili olarak ... ekibinin Haysiyet Kurulu ile işbirliği içerisinde olduğunun ifade edildiği, bu kollektıf nitelikteki iddia dışında davacının bireysel olarak ne tür bir eylemle ...’nın ihracı olayında etkili olduğuna dair somut bir veriye rastlanmadığı, dolayısıyla davacıya uygulanan üyelikten çıkarma işleminin hukuka uygun olup olmadığının nihai takdir değerlendirmesinin Mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir,
... Üye Disiplin Yönergesi, Haysiyet Kurulu Yönergesi, ... Tüzüğü, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Haklan Genel Müdürlüğü’nun inceleme raporları, ... Haysiyet Kurulunun ... tarih ... evrak kayıt numaralı kararı ile iddia ve savunmalar bir bütün olarak incelendiğinde;
Davalı Meslek birliği 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca kurulan, statüsü ve kuruluşu yasa tarafından belirlenen, müzik eserleri alanında faaliyet gösteren bir meslek birliğidir. ..., müzik eseri/hak sahiplerinin (Besteci, söz yazarı, aranjör, editör) çıkarlarını korumak, 5846 sayılı Kanunla tanınmış hakların idaresi ve takibini, alınacak ücretlerin tahsilini ve hak sahiplerine dağıtımını sağlamak amacıyla faaliyette bulunmakta ve bu kapsamda eser sahiplerinden ve yasadan aldığı yetkiler çerçevesinde hareket etmekte olup, yine aynı kanunun 42/B maddesi gereği T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığının idari ve mali denetimine tabi bir meslek birliğidir.
... meslek birliği içinde bazı görüşleri ile meslek birliğine yön vermek isteyen grupların varlığı yazılı ve sosyal medyada da yer almakta olup, esasen topluma sanatçı kişilikleri ile örnek olması gereken insanların bu tarz davranışlardan uzak kalmasının gerektiği, sanatçının toplumda yerinin daha güçlü hissedilmesi için maddi ve manevi varlığını geliştirmesi için meslek birliğinin kuruluş amacı gözetilerek hareket etmelerinin gerekli olduğu bilinmektedir.
Kurul tarafından verilen cezalarında birlik adına verilmesi nedeniyle orantılı ve ölçülü olması yanında ... meslek birliği tüzük ve yönetmeliğine de uygun olarak verilmesi gereklidir.Demokratik toplum düzeninin gereklerinden biri de bireylerin özgürlüklerini sınırlayan her nevi tasarrufun açık ve şeffaf düzenlemelere göre yapılması ve bu düzenlemelerin de yargısal denetime tabi olmasıdır.
Davacının hak mahrumiyetine konu karar dava dilekçesine eklenmiş ... meslek birliği tarafından da dayanak belgeler 24.7.2018 tarihli yazılarının ekinde sunulmuştur.
Davacı yan dilekçesinde netice kısmında açıkça ... Haysiyet Kurululunun ... tarihli ve ... nolu kararının hukuka aykırı olduğu iddiasıyla, ... Haysiyet Kurulunun 29/05/2018 tarihli üyelikten çıkarma karanının İPTALİNE ve tedbir kararı venrilmesine yönelik olarak dava açtığını bildirmiş ön incelemede bu uyuşmazlık üzerinden tespit edilmiş sonrasında da davacının bu tespite bir itirazının bulunmadığı anlaşılmıştır. Şu halde huzurdaki davada davacıya verilen kınama cezasının iptali dava edilmeyip, üyelikten ihraca ilişkin olarak sunulan deliller incelenecektir.
Davacı hakkında ... Haysiyet Kurulunun 29/05/2018 tarihli kararı ile 8/a maddesine göre üyelikten çıkarıldığı anlaşılmaktadır.
Kurul tarafından verilen cezaların orantılı ve ölçülü olması gerekir. Yasa koyucu, kamu düzeninin korunması amacıyla ceza hukuku alanında düzenleme yaparken Anayasa'ya ve ceza hukukunun temel ilkelerine bağlı kalmak koşuluyla toplumda hangi eylemlerin suç sayılacağı ve suç sayılan bu eylemlerin hangi tür ve ölçüde cezai yaptırıma bağlanacağı konusunda anayasal sınırlar içinde takdir yetkisine sahiptir. Bu yetki, idari yaptırımlar bakımından da geçerlidir. Bu bağlamda hukuk devletinde, ceza hukuku alanında olduğu gibi idari yaptırımlara ilişkin düzenlemelerde de kuralların, önleme ve iyileştirme amaçlarına uygun olarak ölçülü, adil ve orantılı olması gerekir. Ceza hukuku alanında olduğu gibi hak yoksunluğu getiren diğer düzenlemelerde de hukuka aykırı eylem ile yaptırım arasında adalet ve hakkaniyet ilkelerine uygunluk bulunmalıdır. Davacı hakkında herhangi bir suç duyurusunda bulunulmadığı, hakkında açılmış herhangi bir ceza davasının da bulunmadığı sunulu deliller kapsamından anlaşılmaktadır.
Çıkarma cezasına esas alınarı Kültür Bakanlığı Teftiş Raporunun 1,7,8. Sayfaları, taraf iddia ve savunmaları, inceleme raporları, üyelikten ihraca ilişkin dayanak belgeler bilirkişi raporu ile birlikte değerlendirildiğinde; ... ve ekibinin Haysiyet kurulu ve yönetim kuruluna etki ederek bazı muhalif üyeleri haksız yere çıkardıklarına ilişkin İddiaların bulunduğu, bununla birlikte ... isimli kişinin İhracı olayı İle ilgili olarak ... ekibinin Haysiyet Kurulu ile işbirliği içerisinde olduğunun ifade edildiği, bu kollektıf nitelikteki iddia dışında davacının bireysel olarak ne tür bir eylemle Suat Suna’run ihracı olayında etkili olduğuna dair dava dosyası içinde somut bir veriye rastlanmadığı, öte yandan Kültür Bakanlığı Teftiş Kurulu inceleme raporunda da haysiyet kurullarının ... üyeliğinden ihracı bir araç olarak kullandıkları hususuna yer verildiği, davacının breysel hangi eylem ve tutumlarının ihraç sebebi olduğu hukuki denetime uygun olarak üyelikten ihraç gerekçesinde belirlenmediğinden davacıya breysel anlamda uygulanan üyelikten çıkarma işleminin hukuka uygun olmadığı anlaşıldığından davanın kabülüne, davalının ihracına dayanak ... HAYSİYET KURULUNUN ... TARİHLİ ÜYELİKTEN ÇIKARMA KARARININ İPTALİNE, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM:Yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1-Davanın KABÜLÜNE, davalının ihracına dayanak ... HAYSİYET KURULUNUN ... TARİHLİ ÜYELİKTEN ÇIKARMA KARARININ İPTALİNE,
2-Mahkememizce oluşturulan 22.1.2019 tarihli ihtiyati tedbirin karar kesinleşene kadar devamına,
3-54,40 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 18,50 TL harcın davalıdan tahsiline,
4-Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 4.910 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafın yargılama giderlerinden olan 35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL peşin harç, 133,40 TL tebliğat masrafı 1000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.205,20 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,
Dair karardavacı ve davalı vekilininyüzüne karşı , gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren2 HAFTA içerisinde İSTİNAFYASA yoluaçık olmak üzerekarar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 21/01/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır