T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/182 Esas
KARAR NO: 2020/229
DAVA: Faydalı Modelin Hükümsüzlüğü
DAVA TARİHİ: 07/03/2012
KARAR TARİHİ: 23/09/2020
Taraflar arasında görülen davada kapatılan İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24.06.2009 tarih ve 2006/539-2009/147 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı-karşı davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, Yargıtay 11.HD'nin 2009/14171 esas- 2011/6426 karar ve 26.05.2011 tarihli bozma ilamı üzerine, Davacı-karşı davalılar vekili, karar düzeltme isteminde bulunmuş ve Yargıtay 11.HD'nin 2011/14322 esas, 2012/1178 karar ve 02.02.2012 tarihli ilamı ile davacı - karşı davalılar vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nun 442. maddesi gereğince REDDİNE karar verilmiş, dosya yüksek mahkeme denetimindeyken HSK’nun 02/08/2017 tarihli ve 1071 sayılı kararı uyarınca İstanbul 3 ve 4. FSH Hukuk Mahkemelerinin 08/08/2017 tarihi itibarıyla faaliyetlerinin durdurulmasına, 3. FSH Hukuk Mahkemesinde görülmekte olan dava, iş ve arşiv dosyalarının 1. FSH Hukuk Mahkemesine devrine karar verilmiş ,dava dosyası uyap tevzii bürosunca mahkememizin 2017/182 esas numarasına kayıtlanarak, usul ve yasaya uygun görülen bozma ilamına uyalarak yargılamaya mahkememizde devam edilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı adına ... sayı ile tescilli faydalı model belgesine konu anahtarların içine yerleştirildiği kasa ve kasa içerisinde çalışabilecek uygunlukta tasarlanmış anahtar ürününün uzun yıllardan beri mevcut olup kamuya sunulduğunu, yenilik vasfı bulunmadığını, 1967 başvuru tarihli ABD patent belgesi ve 1972 tarihli Fransa patent belgesinin davalının faydalı model belgesinin yeniliğini ortadan kaldıracak nitelikte olduğunu ileri sürerek, davalı adına ... sayılı "..." başlıklı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü, hükmün ilanını talep ve dava etmiş, karşı davaya cevabında, müvekkilinin faydalı model belgesinin yenilik vasfına sahip olduğunu savunarak, karşı davanın reddini istemiştir.
SAVUNMA; Davalı karşı davacı vekili, dava konusu faydalı model belgesine konu ürünün öncelikle müvekkili adına tescil edildiğini ve daha sonra davacı tarafından taklit edilmek suretiyle tescil ettirildiğini, müvekkilinin faydalı model belgesine konu ürünün yenilik vasfı taşıdığını savunarak, asıl davanın reddini, karşı davada ise davacı adına ... sayı ile tescilli "..." başlıklı faydalı model belgesinin yenilik kriteri taşımadığını, davacının ... nolu faydalı model belgesine konu ürünün müvekkilinin ürününün taklidi olduğunu ileri sürerek, davalı adına tescilli ... nolu faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI ve GEREKÇE:
Karşı davada uyuşmazlık; ... nolu faydalı model belgesine konu buluşun yenilik özelliği bulunmadığı iddiasıyla hükümsüzlüğüne ilişkindir.
Bozma öncesinde kapatılan İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24.06.2009 tarih ve 2006/539-2009/147 sayılı kararda; mahkemece bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, 1969 tarihli US 3.457,746 sayılı ABD Patent belgesi ile 1972 tarihli ... sayılı Fransız patent belgelerinde bulunan tüm istemlerin davalı adına tescilli ... sayılı faydalı model belgesinde belirtilen istemlere uyduğu, 551 sayılı KHK'nin 156. maddesinde belirtilen yenilik unsurunun bu faydalı model belgesi yönünden mevcut olmadığı ve hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, karşı dava yönünden yapılan değerlendirmede ise raporlarda belirtildiği üzere davaya konu faydalı model belgesinin istemlerde belirtilen yaprak yay (7), ek kapak (1) ve yiv delikleri (2,3) adlı unsurlarının ... sayılı faydalı model belgesinde mevcut olmadığı, bu unsurların yenilik ihtiva ettiği, karşı davacı tarafından dosyaya sunulan deliller ile karşı davalı/davacıya ait ... sayılı faydalı model belgesinin yeni olmadığının kanıtlanamadığı gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, davalı adına tescilli ... sayılı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, ilan talebinin reddine, karşı davanın reddine karar verildiği, dosyanın temyiz incelemesi için yüksek mahkeme denetimene gönderildiği, yüksek Yargıtay 11.HD'nin 2009/14171 esas- 2011/6426 karar ve 26.05.2011 tarihli bozma ilamı üzerine, Davacı-karşı davalılar vekili, karar düzeltme isteminde bulunduğu ve Yargıtay 11.HD'nin 2011/14322 esas, 2012/1178 karar ve 02.02.2012 tarihli ilamı ile davacı - karşı davalılar vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nun 442. maddesi gereğince REDDİNE karar verildiği anlaşılmıştır.
Bozma ilamında ": 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı karşı davacı ... vekilinin asıl davaya yönelik tüm temyiz itirazlarının reddi ile bu dava ile ilgili hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.
2- Karşı davaya yönelik olarak davalı karşı davacı ... vekili tarafından yapılan temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; karşı davada, ... nolu faydalı model belgesine konu buluşun yenilik özelliği bulunmadığı iddiasıyla hükümsüzlüğü talep edilmiştir.
551 sayılı KHK’nin 154. maddesinde, “bu KHK’nin 165. maddesi hükmüne göre yeni olan ve 10. madde anlamında sanayiye uygulanabilen buluşlar” için faydalı model belgesi verilebileceği düzenlenmiştir. Yenilik kriteri ise aynı KHK’nin 156. maddesinde tanımlanmış olup, buna göre faydalı model belgesi başvurusuna konu olan buluşun tescil edilebilmesi için, başvuru tarihinden önce Türkiye içinde veya dünyada herkesin ulaşabileceği şekilde yazılı olarak veya başka bir yolla açıklanmamış veya yöresel veya ülke çapında kullanılmamış olması halinde buluş yeni kabul edilir.
Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, 551 sayılı KHK ile “mutlak yenilik kriteri” benimsendiğinden, hükümsüzlük davasında bu yönün mahkemece re’sen dikkate alınarak, tarafların bildirdikleri delillerle birlikte anılan KHK’nin 154 ila 156. maddeleri hükümleri göz önüne alınmak suretiyle ve somut uyuşmazlık koşulları itibariyle de gerektiğinde bilirkişi görüşü alınarak çözüme kavuşturulması gerekmektedir.
Dava konusu uyuşmazlıkta davacı karşı davalılar, davalı karşı davacı adına tescil edilmiş olan faydalı modelin yenilik ve ayırt edicilik niteliği bulunup bulunmadığının tespiti açısından 1967 başvuru tarihli ABD Patent Belgesi ve 1972 tarihli Fransa Patent Belgesine konu buluşlar ile bilirkişi incelemesine dayanmışlardır. Davalı karşı davacı ... ise karşı davada kendisine ait ... nolu faydalı model belgesi ve yine kendisine ait ... markalı ürüne dayanmıştır.
07.04.2008 tarihli bilirkişi raporunda karşı dava konusu ... numaralı faydalı model belgesine konu buluş ile davalı karşı davacı tarafından delil olarak sunulan ... sayılı faydalı model belgesine konu buluş ile yine davalının ... markalı ürünü karşılaştırılmış ve hükümsüzlüğü istenilen ... sayılı faydalı model belgesine konu buluşun yaprak yay(7), ek kapak (1), yiv delikleri (2,3) numaralı istemlerinin farklı olmasından dolayı yeni olmadığı iddiasının kanıtlanamadığı, hükümsüzlüğünü gerektiren bir durum saptanamadığı belirtilmiştir. 10.03.2009 tarihli ek bilirkişi raporunda da aynı görüş tekrar edilmiştir. Mahkemece bilirkişi raporları benimsenerek, karşı davanın konusu olan ... sayılı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü isteminin reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, karşı davanın konusu olan ... nolu faydalı model belgesine konu buluşun yenilik unsuruna sahip olup olmadığı, bir başka deyişle, o buluşun dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmuş olup olmadığının tespitine yönelik araştırmanın kamu düzenine ilişkin olduğu gözetilerek, konusunda uzman olan bilirkişi veya bilirkişilerin yapacakları araştırma ile tarafların sunduğu delillerin ve özellikle ABD patent belgesi ve 1972 tarihli Fransa patent belgesine konu buluşlar ile karşı davanın konusu olan ... sayılı faydalı model belgesine konu ürünün karşılaştırılması sonucunda karşı davanın konusu buluşun 551 sayılı KHK’nin 156. maddesi uyarınca daha önce kamuya sunulup sunulmadığı araştırılarak, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, sadece davalı karşı davacının ... nolu faydalı model belgesine konu buluş ve Slot markalı ürünü karşılaştırılarak düzenlenen bilirkişi raporuna itibar edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı karşı davacı yararına bozulması gerekmiştir. SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı karşı davacı ... vekilinin asıl davaya yönelik temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA; (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı karşı davacı vekilinin karşı davaya yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile karşı davada verilen kararın davalı karşı davacı ... yararına BOZULMASINA".. şeklinde bozma ilamı bulunduğu anlaşılmış, bozmadan sonra HMK 266. madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişiler ..., ..., ... 24/01/2014 tarihli bilirkişi raporlarında; Karşı Davaya konu ... nolu Faydalı Model Belgesinin,(Tabloda) açıklamalar çerçevesinde istem 1 Bağımsız İstem olup buna bağlı olan İstem 2, İstem 3 yenilik içermemesine karşın İstem 4’ün yenilik içerdiği (İstem 5, İstem 6, İstem 7, İstem 8 ve İstem 9 ise İstem 4’ün aynı özelliği taşıyan değişik kıvrımlı şekillemeleridir) kanısına varıldığı, Böylece ... noln Faydalı Model Belgesi; İstem 4 açısından yenilik içermekte olup sadece İstem 4 (/istem 5, /istem 6, /istem 7, /istem8 ve /istem 9 ise istem 4'ün aynı özelliği taşıyan kıvrımlı şekillendirmeleridir)açısından yenilik içerdiği kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişiler ..., ..., ... 01/09/2015tarihli EK bilirkişi raporunda; İtirazlar içeriğine göre ana istem olan 1. İstem için görüşümüzü değiştirecek bir husus bulunmadığı ve bu nedenle dava konusu ... nolu faydalı model belgesinin 1. (istem yani ana istemin dosyaya sunulan delillere göre yenilik vasfına sahip olduğu, 1. İsteme bağlı yazılmış 2-10 nolu bağımlı istemlerin de yenilik özelliklerine sahip olduğu görüşünü bildirmişlerdir.
Bilirkişi ... 01/07/2020 havale tarihli raporunda; ... nolu "..." buluş başlıklı faydalı model belgesinin 2 ve 3 nolu istemlerinin koruma kapsamı oluşturacak nitelikte olmaması nedeniyle hükümsüz kılınması gerektiği, faydalı model belgesinin kalan istemleri ile yenilik vasfına haiz olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirmiştir.
Bilirkişiler ..., ..., ... 05/03/2020 tarihli raporlarında; dosyada bulunan ve ulaşılan delillerden hiçbirisi ... sayılı FM'nin 1 numaralı isteminde açıklanan unsurların tamamını birlikte açıklamamakta olduğunu, Bu nedenle ... sayılı FM'nin belirtilen deliller karşısında yeni olduğuna kanaat getirdiklerini, D4 dokümanın dosyada bulunmadığını, ve bu dokümana patent veritabanlarında yapılan araştırmadan ulaşılamadığını, öte yandan, davacı/karşı davalı tarafından ... no'lu FM başvurusuna yapıdan İtiraz dilekçesinde davacı/karşı davalı, D4 dokümanında "anahtarları içine almak üzere yan yana konumlandırılmış kanalları ve bu anahtarları sıkıştırma amacıyla yaprak yayları ihtiva eden bir anahtarlık düzeneğinin açıklandığını beyan ettiğini, Davacı/karşı davalının işbu dava kapsamında ayrıca ... sayılı FM'de açıklanan buluşun yeni olanı kısmının "yaprak yay (7)" ve "ek kapak (1)" olduğunu beyan ettiğini,bu nedenle D4 dokümanından yaprak yay ve ek kapak unsurlarının birlikte şüpheye yer vermeyecek bir biçimde açıklanıp açıklanmadığı konusunda tespitte bulunmak için dosya kapsamında yeterli bilgi bulunmadığından mevcut deliller karşısında yeniliğin ortadan kaldırılmadığını yine raporun 8.sayfasında ... faydalı modelin başvuru tarihi 31.12.2004 olup, rüçhanı bulunmadığını, tekniğin bilinen durumuna 31.12.2004 den önce açıklanmış olan bilgilerin dahil olacağını, delilller içinde dayanak gösterilen ...'in D7 nin yayınlandığı tarihin 21.9.2005 olduğunu, D7 belgesinde açıklanan bilgilerin takniğin bilenen durumuna dahil olmadığını, yine ... marka anahtarlık üretimine 2005 yılında başlandığı , ürünün bu tarihten önce kamuya sunulduğunun hükümsüzlük davası açan tarafça sunulan delillerle ispat edilemediğini, dolayısıyla tekniğin bilinen durumana dahil bulunmadığını, özetle sunulan delillerin hükümsüzlüğü istenen faydalı modelin yenilik vasfını ortadan kaldırmadığını bildirilmişlerdir.
551 sayılı KHK’nin 154. maddesinde, “bu KHK’nin 165. maddesi hükmüne göre yeni olan ve 10. madde anlamında sanayiye uygulanabilen buluşlar” için faydalı model belgesi verilebileceği düzenlenmiştir. Yenilik kriteri ise aynı KHK’nin 156. maddesinde tanımlanmış olup, buna göre faydalı model belgesi başvurusuna konu olan buluşun tescil edilebilmesi için, başvuru tarihinden önce Türkiye içinde veya dünyada herkesin ulaşabileceği şekilde yazılı olarak veya başka bir yolla açıklanmamış veya yöresel veya ülke çapında kullanılmamış olması halinde buluş yeni kabul edilir. Bozma ilamında da işaret edildiği gibi 551 sayılı KHK ile “mutlak yenilik kriteri” benimsendiğinden, hükümsüzlük davasında bu yön mahkemece re’sen dikkate alınacağından tarafların bildirdikleri delillerle birlikte anılan KHK’nin 154 ila 156. maddeleri hükümleri göz önüne alınmak suretiyle ve somut uyuşmazlık koşulları itibariyle bilirkişi görüşüne başvurulmuş olup,hükme dayanak yapılan gerek 15.6.2015 tarihli rapor( 01/09/2015 havale tarihli) EK bilirkişi raporunda; ana istem olan 1. İstem için dava konusu ... nolu faydalı model belgesinin 1. (istem yani ana istemin dosyaya sunulan delillere göre yenilik vasfına sahip olduğu, 1. İsteme bağlı yazılmış 2-10 nolu bağımlı istemlerin de yenilik özelliklerine sahip olduğu hususu denetime uygun olarak bilirkişilerin itirazların incelenidiği ek raporda da belirlenmiş olup, dava dosyasına karşı davacı yanca sunulan materyal üzerinde de bilirkişiler inceleme yapmış ve slot marka ürünün hükümsüzlüğü talep edilen üründen sonra yapıldığını ,dergilerde tanıtımı yapılan ürün olmadığını, fiziki olarak sunulan ürünlerin ise aynı ürün olmadığını tespit etmiş olup, hükme dayanak alınan bozma sonrasındaki rapor içeriklerinde faydalı madelin hükümsüzlük koşullarının bulunmadığı anlaşıldığından karşı davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.
Bozma ilama sonrasında alınan ve hükme dayanak yapılan 15.6.2015 tarihli ek raporun konusunda uzman üçlü bilirkişi heyetince keza 5.3.2020 tarihli son raporunda içinde patent vekili bulunan bilirkişi heyetince bilimsel verilere göre hazırlandığından, hükme dayanak olarak alınmış, bilirkişi raporlarının tamamı bir bütün halinde incelendiğinde keza dosyadaki dergi/ gazete reklamları, SLOT markalı anahtarlık ,endüstriyel tasarım tescil belgesi , istem ve dökümanlar, karşısında dava konusu ... numaralı Faydalı Model belgesinin yenilik içermekte olduğu için hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından karşı davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM:yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1 -ASIL DAVA KESİNLEMİŞ OLMAKLA YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA YER OLMADIĞINA,
2- KARŞI DAVANIN DAVANIN REDDİNE,
3-Karşı davada 54,40 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 42,20 TL harcın karşı davacıdan tahsiline,
4-Karşı davanın reddi nedeniyle, Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 4.910 TL vekalet ücretinin karşı davacıdan alınarak karşı davalıya verilmesine,
5-Karşı davada, karşı davalı tarafından yapılan 6.550 TL bilirkişi ücreti 512 TL tebliğat masrafı olmak üzere toplam 7.062 TL yargılama giderinin karşı davacıdan alınarak karşı davalıya verilmesine,
6-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,
Dair karar taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren2 haftalık süre içinde YARGITAY NEZDİNDE TEMYİZYASA yoluaçık olmak üzerekarar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 23/09/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır