T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/38 Esas
KARAR NO: 2019/391
DAVA: Markanın Hükümsüzlüğü, Marka Hakkına Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti
DAVA TARİHİ: 26/01/2018
KARAR TARİHİ: 15/10/2019
Mahkememizde görülmekte bulunan Markanın Hükümsüzlüğü, Marka Hakkına Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti talepli davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde: Davalı adına tescilli ... nolu "..." markasının hükümsüzlüğüne , davalı kullanımının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti, önlenmesi, durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA; Davalı vekili; müvekkilin markasının tescilli marka olduğunu, ihlal iddilarının kabul edilir nitelikte bulunmadığını, davalının adresi itibariyle yetkili mahkemenin Bakırköy olduğunu, esas yönünden de davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE;
Dava konusu uyuşmazlık; Davalı adına tescilli ... nolu "..." markasının hükümsüzlüğüne, davalı kullanımının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti, önlenmesi, durdurulmasına karar verilmesini taleplidir.
HMK 266. madde kapsamında bilirkişi raporu alınmasını müteakip, HMK 184.madde kapsamında hazır olanlardan tahkikat ile ilgili beyanları sorulmuş, HMK 186. madde kapsanında ise karar duruşmasında hazır olanlardan esas ile ile ilgili son diyecekleri sorulmuştur. Davacı marka hakkını ihlal kapsamında dava açtığından yetki itirazı da reddedilmiştir.
Türk Patent ve Marka Kurumundan davacı ve davalıya ait marka tescil belgeleri celp edilmiştir.
Davacının ... nolu ... markasının 35.sınıf için 25.12.2012 koruma tarihi itibarıyla, 11.03.2014 tarihinde tescil edildiği, bültende 30.05.2014 tarihinde yayınlandığı ve markanın koyu lacivert zemin üzerinde ... ibaresi ile oluşturulduğu anlaşılmıştır.
Davalının markası ise ... no ile 25 ve 25.sınıf için 15.12.2015 koruma tarihi itibarıyla, 13.6.2016 tarihinde tescil edildiği, bültende 30.7.2016 tarihinde yayınlandığı ve markanın ... ibaresi ile at başının dairesel bir şekil içinde bulunduğu bir şekil markası olarak siyah beyaz renklerde oluşturulduğu anlaşılmıştır.
HMK 266.madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Düzenlenen raporun denetim ve hüküm kurmaya elverişli, dosyaya sunulan deliller ile uyumlu olduğu anlaşıldığından mahkememezce hükme esas alınmıştır.
Bilirkişiler raporlarında özetle; Davacı markasının tanınmış olmadığını, markaya tecavüz ve haksız rekabet iddialarının ispatlanamadığını, Davacı yana ait davaya mesnet ... kod numaralı "..." ibareli marka ile dava konusu davalı yana ait ... kod numaralı "...” ibareli markaların nihai tüketici nezdinde iltibasa sebebiyet verecek kadar benzer olduklarını, markaların tesciIIi olduğu emtia da göz önünde bulundurulduğunda:
-Davalı markasının, davacı markası ile ortak olan Mal ve Hizmetlerin Sınıflandırılmasına İlişkin Tebliğin 25.Sınıfında yer alan “Koruyucu amaçlı alanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri, ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler.” emtiaları ile Mal ve Hizmetlerin Sınıflandırılmasına İlişkin Tebliğin 35. Sınıfında yer alan Müşterilerin bunları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri; ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler, mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, loptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetleri bakımından hükümsüz kılınması için gerekli şartların oluştuğunu bildirmişlerdir.
Dosyaya ibraz edilen tüm delil ve belgeler, marka tescil belgeleri dikkate alındığında dava, benzerlik nedeniyle marka hükümsüzlüğüne ve marka hakkına tecavüz idialarına ilişkin olup, tescil başvurusuna konu olan ya da tescil edilmiş olan bir marka daha önceden tescil edilmiş bir marka ile aynı ise aynı mal ve hizmetleri kapsıyor ise önceki tescil sahibinin itirazı üzerine TPE tarafından tescil başvurusu reddedilebileceği gibi, tescilin gerçekleşmiş olması halinde mahkemeye hükümsüzlük davası açılabilecektir. Tescil başvurusuna konu olan ya da tescil edilmiş bulunan marka tescil edilmiş veya tescili için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın kapsadığı mal veya hizmetler ile aynı veya benzer ise tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırma ihtimali var ise bu karıştırma ihtimali tescil edilmiş veya tescili için başvurusu yapılmış marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyor ise bu hal hem nispi red hem de hükümsüzlük nedenidir.
Karıştırma ihtimali ortalama tüketicilerin her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Başka bir anlatım ile halkın söz konusu mal ve hizmetleri aynı ya da bağlantılı işletmelerden geldiğini düşünme tehlikesidir. Hem markanın hem de mal veya hizmetlerin aynı olması durumunda karıştırma ihtimali daha güçlüdür. Karıştırma ihtimalinden söz edilebilmesi için öncelikle tescil başvurusuna konu veya tescil edilmiş marka ile daha önce tescil edilmiş ve tescil başvurusu yapılmış markanın kapsadığı hizmetlerin aynı ya da benzer olması gerekmektedir. Eğer bu mal ve hizmetler aynı ya da benzer ise bu kez markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenecektir. Karıştırma ihtimali hem marka, hemde sınıf bakımından benzerlik gerektirdiğinden iki markanın tescil edildikleri, tescil başvurusunda bulunulduğu ya da kullanıldığı mal ve sınıfların ne kadar birbirine benzer ise karıştırılma ihtimalinin ortaya çıkmaması için markaların da o oranda birbirinden farklı olması gerekecektir. Markalar arasında sözcük, harf karakteri, şekil, grafik gibi renk unsurlarında hiçbir fark yok ise markalar arasında ayniyetten söz edilir. Eğer bu unsurlardan birinde küçük fark var ise benzer markalardan söz edilir. Markalar arasında karıştırma ihtimali incelenirken her bir unsura göre değil bir bütün olarak iki markanın bıraktığı genel global izlenimin markanın bütünüyle bıraktığı etki dikkate alınır.
AB Adalet Mahkemesi (CJEU) uygulamalarında karıştırma ihtimalinin belirlenmesinde bir takım ilkeler mevcuttur. Uygulamalara göre karıştırma ihtimali ilgili tüm faktörler dikkate alınmak suretiyle marka veya işaretler birer bütün olarak değerlendirilmeli bu değerlendirme yapılırken uyuşmazlık konusu mal veya hizmetin talep edebilecek durumdaki ortalama tüketici gözü ile bakılmalı ortalama tüketicinin detayları incelemeden markayı bir bütün olarak algılayacağı gözönünde bulundurulmalı markadaki ayırt edici ve egemen unsurların bıraktığı genel intibaya göre görsel ve işitsel ve kavramsal anlamda karıştırma ihtimali bulunup bulunmadığı tartışılmalıdır.
Markalar arasında daha az derecedeki benzerlik mal veya hizmetler arasında daha çok benzerlik ile dengelenebilir. Bunun tersi de mümkündür. Ayrıca eğer önceki markanın ayırt ediciliği kendiliğinden çok yüksek ise veya kullanım sonucunda yüksek ayırt edicilik sağlanmış ise karıştırılma ihtimali de çok yüksek olacaktır. Salt çağrıştırma ihtimalinin varlığı karıştırma ihtimalini de mevcut olduğunun kabulü için yeterli değildir. Önceki markanın tanınmışlığı da tek başına karıştırılma ihtimalinin varlığı için yeterli değildir. Eğer her iki marka arasında çağrıştırma, tüketicide bu markayı taşıyan ürünlerin aynı ya da ekonomik olarak bağlantılı işletmelerden kaynaklandığı yolunda bir kanaate yol açacak nitelikte ise, bu durumda karıştırma ihtimalinin bulunduğu düşünülmelidir. Markalar arasında görsel, işitsel, kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı her iki markanın asli ve tali unsurları ile birlikte bütünü itibariyle bıraktığı izlenimler bakımından benzerlik olup olmadığı çağrıştırma söz konusu olup olmadığı, markaların ait oldukları mal veya hizmetlerin hitap ettiği tüketici kitlesinin eğitim ve toplumsal durumu, markaların tescilli oldukları malın ya da hizmetin değeri, buna bağlı olarak alıcının mal almaya gittiğinde harcadığı zaman kriterleri dikkate alınarak ortalama düzeydeki tüketici gözü ile karıştırma ihtimali mevcut olup olmadığı tespit edilecektir.
Somut olayda, davacının markası ... şekil markası olup, davalının markası ise ... ibarelerden oluşmaktadır.
Markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelemesi yapılırken ortalama tüketicinin gözüyle değerlendirme yapılması, markaların ayırt edicilik derecesi ve markanın asli ve ayırt edici unsurlarının bir bütün olarak incelenmesi,markanın bölünerek incelenmemesi gereklidir.
Söz konusu markalar dikkate alındığında ... ile ... ibarelerinde markada yer alan asli unsurlar ... ve ... ibareleri olup, birinin daha önce birinin daha sonra yazılması sonuca etkili olmadığı gibi davacı markasının başında ... ibaresinin bulunması, davalının ise markasında bir at başı figürünün bulunması markada tali unsurlar olup, tüketicinin aklında kalan markada yazı ifadaleri olup, davalı markasını gören tükecinin markaların farklı olduğunu düşünse dahi aynı işletmeden gelen seri marka ile karşı karşıya olduğunu düşüneceğinden, davacının tescilinin ... no ile ... ibaresi ile 11.3.2014 tarihinde tescil edildiği, Davalının ise ... markasının 13.6.2016 tarihinde tescil edildiği, 25.sınıf tescil ve ortak 35. sınıftaki çakışan emtilar yönünden davacı markasının tescilinin daha önceki tarihli olması, davalının davacı tescilinden daha öncesinde tescilsiz kullanım ile bir hak elde ettiğini de ileri sürmemiş olması gözetildiğinde karıştırma ihtimalinin varlığı gözetilerek davalı markasının karıştırma yaratan ortak sınıflar yönünden kısmı olarak hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerekmiştir.
Davacı yan davalı eyleminin aynı zamanda haksız rekabet ve marka hakkını ihlal yarattığını iddia ederek bu hususun tespitini talep etmiş ise de; sunulu deliller kapsamına göre davalının davacı markasını birebir kullanmadığı, davalı markasının tescilli marka olup, marka hükümsüz kılınana kadar kendi tescilli markasının kullanımının yasal olduğu, davacı markasının tescil aldığı tarih gözetildiğinde ayrıca davacı yanca tanınmışlık ile ilgili hiçbir delil sunulmadığından tanınmışlığa dayalı talebin dayanağının bulunmadığı, bu nedenle marka hakkını ihlal ve haksız rekabet istemiyle açılan davanın reddine. Yukarda açıklanan gerekçe ile markanın kısmı olarak hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1-marka hakkını ihlal ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti istemiyle açılan davanın reddine,
2-Davalı adına ... nolu “...” şekil ibareli markanın hükümsüzlüğü istemiyle açılan davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, davacı markası ile iltibas yaratan 25.sınıfta yer alan "koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler, ayak giysileri; ayakkabılar, terlikler, sandaletler, baş giysileri; şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler emtiaları ile 35.sınıfta yer alan müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için "koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler, ayak giysileri; ayakkabılar, terlikler, sandaletler, baş giysileri; şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler, malların bir araya getirilmesi hizmetleri: belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog vb. diğer yöntemler ile sağlanabilir" hizmetleri bakımından (sınıflar) yönünden markanın kısmi olarak HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE,
3-Kararın kesinleşmesini mütakip kesinleşmiş karar örneğinin ilgili sicile işlenmek üzere Türk Patent ve Marka Kurumuna Enstitüsüne gönderilmesine,
4-44,40 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile 8,50 TL eksik harcın davalıdan tahsiline,
5-Marka hakkını ihlal ve haksız rekabetin tespiti talebinin reddi nedeniyle; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 3.931 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Markanın kısmi olarak hükümsüz kılındığı anlaşıldığından kısmi kabul yönünden; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 3.931 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Markanın kısmi olarak hükümsüz kılındığı anlaşıldığından kısmi red nedeniyle; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 3.931 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinden olan 35,90 TL peşin harç, 39,90 TL başvuru harcı, 2.250 TL bilirkişi ücreti ve 195 TL tebligat-müzekkere masrafı olmak üzere toplam 2.520,20 TL'nin 1/2'sinin davalıdan alıanarak davacıya verilmesine,
9-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde taraflara iadesine,
Dair karar davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 HAFTA içerisinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı.15/10/2019
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır