T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/16 Esas
KARAR NO: 2019/466
DAVA: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/06/2013
KARAR TARİHİ: 17/12/2019
Taraflar arasında görülen davada ... 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 18/06/2015 tarih ve ...-... sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından istenmiş ve Yargıtay 11.HD’nin 2015/11631 esas- 2016/8781 karar ve 14.11.2016 tarihli Bozma ilamı sonrasında dava dosyası mahkememizin 2019/16 esas numarasına kayıtlanmış ve usul ve yasaya uygun görülen bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA; Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin ... Belediyesi ile ortak gerçekleştirdikleri proje kapsamında ... adlı albümün yapıldığını, albümdeki altı parçanın müvekkili tarafından bizzat seslendirildiğini ve bağlama çaldığını, 2006 yılında 10.000 adet albümün sadece kültürel amaçlı kullanılmak kaydıyla ... Belediyesi'ne teslim edildiğini ancak albümdeki parçalarının ticari amaçla "..., ... ve ..." sayfaları üzerinden internet aracılığıyla izinsiz pazarlandığını, davalılar ... A.Ş, ..., ... yetkilileri tarafından 2011 yılında 5450 adet bandrol alındığının tespit edildiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava haklarını saklı tutarak tecavüzün önlenmesini, izin alınmış ve sözleşme yapılmış olsaydı müvekkilin isteyebileceği bedelin ve rayiç bedelin FSEK 71. maddesi uyarında 3 katı fazlasının tespiti ile şimdilik 15.000 TL'nin davalılardan 13/08/2011 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte tahsilini, müvekkilinin isminin belirtilmemesi nedeniyle 25.000 TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini yargılama gideri ve vekalet ücretini karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 18.450 TL'ye yükseltmiştir.
SAVUNMA; Davalı ... ve ... A.Ş. vekili; dava konusu müziklerin ... bedeli ödenerek devir aldığını, müvekkilinin iyi niyetli olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Ltd. Şti. vekili; davacının ... Belediyesi için hazırlanan albümün yapımcısı olduğunu, gerekli bandrollerin alındığını, bu kapsamda davacıya da telif ödemeleri yapıldığını, 2011 yılında da müziklere ilişkin tüm haklarını diğer davalı ...'e devrettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE;
Dava, davacı tarafından seslendirilen ve bağlama çalarak icra edilen albümdeki parçaların davalılar tarafından izinsiz çoğaltılıp pazarlandığı ve satıldığı iddiasıyla açılan tazminat istemine ilişkindir.
Yargıtay 11.HD’nin 2015/11631 esas- 2016/8781 karar ve 14.11.2016 tarihli Bozma ilamı sonrasında dava dosyası mahkememizin 2019/16 esas numarasına kayıtlanmış, taraflara bozma ilamı tebliğ olunmuş, tarafların bozmaya karşı diyecekleri tespit edilmiş ve ve usul ve yasaya uygun görülen bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Yargıtay 11.HD’nin 2015/11631 esas- 2016/8781 karar ve 14.11.2016 tarihli Bozma ilamına göre;”.. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, davacı tarafından seslendirilen ve bağlama çalarak icra edilen albümdeki parçaların davalılar tarafından izinsiz çoğaltılıp pazarlandığı ve satıldığı iddiasıyla açılan tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, ... A.Ş.nin ihlal yaratan eyleme katılmadığı, diğer davalı ...ye teknik hizmet verdiği ve bandrol tutanağına göre üretim yaptığı gerekçesiyle bu davalılar yönünden husumet yokluğundan davanın reddine; diğer davalı ... davacının telif haklarına tecavüz ettiğinde FSEK 68. maddesi uyarınca 18.450 TL maddi tazminatın tahsiline, fazla talep ile manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir. Ancak, dosya kapsamında bulunan Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca düzenlenen 24.06.2011, 15.08.2011, 27.05.2016 tarihli uyuşmazlık konusu eserleri içeren albüme bandrol teslim tutanaklarında davalılardan ... A.Ş. “dolum yapan” olarak gösterilmektedir. Bu durumda, dava konusu albümün izinsiz çoğaltılması eyleminde adı geçen davalı şirketlerin de bu eserlerin CD ortamında dolum yapmak suretiyle eyleme aslen iştirak ettiği halde, mahkemece davalıların bu eyleminin teknik hizmet niteliğinde olduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün davacı yararına bozulması gerekmiştir.
3- Davacının manevi tazminat talebine gelince, mahkemece benimsenen 14.11.2016 tarihli bilirkişi raporunda, davacının uyuşmazlık konusu albümde yer alan musiki eserleri aranje eden (aranjör) olduğu kabul edilmiştir. Bu durumda, 5846 sayılı FSEK 6/4. fıkrası kapsamında davacının derleme eser sahibi olduğu ve bu hakkının ihlal edildiğinin anlaşılması nedeniyle kabul edilmek suretiyle FSEK 68. maddesi uyarınca mali haklar tazminatına da hükmedildiği halde, davacının derleme eser sahibi sıfatıyla manevi haklar tazminatına da hak kazanıp kazanmadığı hususunun da karar yerinde tartışılmaması doğru görülmemiş, hükmün davacı yararına bozulması gerekmiştir.SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; (2) ve (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA ..” şeklindeki gerekçesine göre bozmaya uyularak yeniden yargılama yapılmıştır.
Toplanan deliller, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; (ddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;) davacının söz konusu albümde 6 eserde icracı diğer 16 eserde de enstrümancı olduğu ve aranjörlük yaptığı, davacı tarafından eserin haklarının ... Belediyesi'ne devredilmemiş olduğu, davalı ... hernekadar eserlere ilişkin hakları iyiniyetle devraldığını savunmuş ise de 5846 sayılı Yasa'nın 54. maddesine göre davalı ...' in hukuki sorumluluğunun ortadan kalkmayacağı ve 5846 sayılı Yasa'nın 80. ve 68. 70. maddeleri gereğince eyleminin davacının telif haklarına tecavüz oluşturduğu, bilirkişi raporuna göre davacının icralarına göre bir yapımcıdan alması gereken ücretin toplam 6.150 TL olduğu ve bu miktarın FSEK 68. madde gereğince 3 katı karşılığı 18.450 TL tazminattan davalı Ecce Müzik ve davalı ...’nun sorumlu olduğu gözetilerek FSEK 68. madde dikkate alınarak 18.450 TL tazminatın 13/08/2011 tarihinden avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
Bilindiği gibi Eser türleri, 1951 tarih ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 2 ve devamı maddelerinde sahibinin hususiyetini taşıması ön koşuluyla ve sınırlı sayıda olmak üzere düzenlenmiştir. Kanunda sayılan eser türleri arasında, 2/3. maddesinde “bedii vasfı bulunmayan teknik ve ilmi mahiyetteki fotoğraf eserleri”, 4/5. maddesinde ise “güzel sanat eseri mahiyetindeki estetik değere sahip fotoğrafik eser ve slaytlar” ilim eseri mahiyetindeki eserleri de bulunmaktadır. Öte yandan anılan Kanunun 6.maddesi uyarınca, daha önceki bir eserden yararlanmak suretiyle, bu eserle bağlantısını devam ettirecek surette "işleme ve derleme" şeklinde yeni bir eser oluşturulması da mümkündür. FSEK 21.madde uyarınca bir eserden işleme hakkı münhasıran eser sahibine aittir. Bu itibarla işleme eser sahibi, asıl eser sahibinden izin almadan eseri oluşturmuş ise anılan eserden iktisadi maksatla çoğaltma, yayma ve benzeri yollarla iktisadi kazanç elde edemez (Ernst Hirsch, Fikri Say II, s. 92). Bununla birlikte işleme eserin oluşturulması münhasıran işleme eserin sahibinin iznine tâbi olmadığı gibi, izinsiz oluşturulmuş olsa bile işleme eserin sahibi, yararlanılan önceki eser sehibi de dahil olmak üzere, başkalarının kendisinden izinsiz olarak işleme eseri çoğaltma ve yayma eyleminde bulunmaları halinde eserden doğan maddi ve manevi haklara tecavüz nedeniyle, tecavüzün ref'i, maddi ve manevi tazminat davaları açmasına da bir engel bulunmamaktadır (L.Yavuz, Alıca, Merdivan FSEK Yorumu, C. I, s. 745-748).
Huzurdaki davada da hükme dayanak alınan mahkememizce benimsenen 14.11.2016 tarihli bilirkişi raporunda, davacının uyuşmazlık konusu albümde yer alan musiki eserleri aranje eden (aranjör) olduğu kabul edilmiştir. Bu durumda, 5846 sayılı FSEK 6/4. fıkrası kapsamında davacının derleme eser sahibi olduğu ve davacının mali hakkı yanında ayrıca derleme eser sahibinden izin almaksızın albülün izinsiz çoğaltıldığı dolayısıyla "Umuma Arz" (Md.14), hakkının ihlal edildiği gözetildiğinde davacının derleme eser sahibi sıfatıyla manevi hakkınında ihlal edildiği gözetilerek manevi hak ihlalinin niteliği, eylemin gerçekleşme şekli ve süresi, gözetilerek somut olaya göre takdiren 10.000 TL manevi tazminatın 13/08/2011 tarihinden ticari avans faiziyle birlikte davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve mütesilsilen alınarak davacıya verilmesine,manevi tazminatın sebepsiz zenginleşme aracı olamayacağı gezetilerek fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilerek yukadaki gerekçeye göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM:
1-... Limited şirketi hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine dair hüküm kesinleşmiş olmakla yeniden bu davalı yönünden kurulmasına yer olmadığına,
2- FSEK 68. Madde dikkate alınarak 18.450 TL tazminatın 13/08/2011 tarihinden ticari avans faiziyle birlikte davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3- Manevi hak ihlalinin niteliği gözetilerek somut olaya göre takdiren 10.000 TL manevi tazminatın 13/08/2011 tarihinden ticari avans faiziyle birlikte davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve mütesilsilen alınarak davacıya verilmesine,
4- Fazlaya ilişkin talebin reddine,
5-Karar tarihinden sonra müziklerin kullanımının önlenmesine,
6-1.943 TL ilam harcının peşin harçtan ve 59,00 TL ıslah harcından mahsubu ile 1.201,10 TL eksik harcın davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve mütesilsilen tahsiline,
7-Manevi tazminat talebi yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 1.200 TL vekalet ücretinin davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve mütesilsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Maddi tazminat talebi yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 2.214 TL vekalet ücretinin davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve mütesilsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Reddedilen manevi tazminat talebi yönünden; Avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince; 1.200 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Ltd ve ....'ye verilmesine,
10-Davacı tarafın bozma öncesi yapmış olduğu yargılama giderlerinden olan 24,30 TL bilirkişi ücreti, 683,10 TL peşin harç, 59,00 TL ıslah harcı, 2.000 TL bilirkişi ücreti, 335,30 TL tebligat-müzekkere masrafı, bozma sonrası 60,00 TL tebligat-müzekkere masrafı olmak üzere toplam 3.161,70 TL'nin davalı ... Ltd ve .... den müştereken ve mütesilsilen alınarak davacıya verilmesine,
11-Davalı tarafın bozma öncesi yapmış olduğu 54 TL yargılama gideri ve bozma sonrası 37 TL bozma sonrası yargılama gideri olmak üzere toplam 91 TL'nin davacıdan alınarak davalı ... Ltd ve ....'ye verilmesine,
12-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde taraflara iadesine,
Dair verilen karar davacı ve davalılar vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde YARGITAY NEZDİNDE TEMYİZ YASA YOLU açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 17/12/2019
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır