T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/244 Esas
KARAR NO:2024/47
DAVA:Marka hakkına Tecavüzün ve haksız rekabetin Tespiti
DAVA TARİHİ:04/11/2022
KARAR TARİHİ:13/02/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka hakkına Tecavüzün ve haksız rekabetin Tespiti davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin "..." , "..." , ibareli tescilli markalarından doğan haklarına davalı yanca tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden fiillerinin ivedilikle önlenmesi ve durdurulmasına, tecavüz suretiyle üretilen veya ithal edilen tecavüze konu ürünlere, bunların üretiminde münbasıran kullanılan vasıtalara bulundukları her yerde el konulmasına, verilen kararın ülke çapında yayın yapan gazetelerden birinde ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin faaliyet adresinin ... olduğu, öncelikle yetki itirazında bulunduklarını, 25.07.2019 tarih ve ... tescil numaralı ... markasının ... adına kayıtlı olduğunu ... markasının kullanım hakkının elde edildiğini , davanın süre yönünden reddi gerektiği, Müvekkilinin ... markasını 2019 yılında tescil ettirdikten sonra 10 yıllık bir koruma hakkına kavuştuğunu, Müvekkilinin marka hakkını tescil ettirdikten sonra nice 03 sınıfına dahil olan ürünler üretmekte ve iç piyasaya satışını gerçekleştirdiğini, bunun için çok büyük yatırımlar yaptığını ve üretmiş olduğu ürünler ile ciddi bir pazar payına ulaştığını, uzun yıllardır bu sektörde üretim yapmakta ve özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bilinen bir firma olduğunu , tüm faaliyetlerini yasal mevzuata uygun olarak yürüttüğünü, İki markanın da okunuşu ve yazım şekli farklı olup karıştırılmalarının mümkün olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; Marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti durdurulması önlenmesi, hükmün ilanı ve ihtiyat-i tedbir istemine ilişkindir.
Davanın açılmasını müteakip davacının dava, davalının cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, duruşmada hazır olanlar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, arabuluculuk kurumundan faydalanmak istenilmediğinden tahkikat duruşmasına devam olunmuş, her ne kadar zamanaşımı ve Yetki itirazında bulunulmuş ise de bu itirazlar yerinde görülmemiş, tarafların beyanlarında geçen deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, HMK 184.madde kapsamında hazır olanlardan tahkikat ile ilgili beyanları sorulmuş, HMK 186. madde kapsamında ise karar duruşmasında hazır olanlardan esas ile ilgili son diyecekleri sorulmuştur.
HMK 266. Madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişiler ... 05/03/2023 tarihli bilirkişi raporlarında; Davalının bebek şampuanı ürünleri üzerinde ... ibaresi kullanımının ... başvuru nolu "..." ibareli markadan farklı olduğu, bütünsel açıdan incelendiğinde, davalının "...+şekil ibareli kullanımların davacının "..." ve ... şekil markaları ile genel görünüm itibariyle BENZER olduğu, tescilli olunan 3. Sınıf bakımından aynı malları kapsadığı, aynı aile ürünü algısı yaratacağını, ortalama tüketici nezdinde karıştırılabileceğini, SMK mad.29 ve mad.7/2-b kapsamında marka hakkına Tecavüz oluştuğunu,
Davalının ... başvuru nolu "..." markasından farklı olarak davacının malları ile karıştırılacak kadar benzer şekilde kullanımlarının dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, Haksız Rekabet oluşturduğunu bildirdikleri anlaşılmıştır.
Marka Hakkına Tecavüz ve İlkeler
Bir markanın sahibinin izni olmadan, başkası tarafından 6769 sayılı SMK’nın 7. maddesinin 2. fıkrasının a, b ve c bentlerinde ve 3. Madde öngörülen şekilde kullanılması marka hakkına tecavüzdür. Zira SMK’nın 29. Maddesinde maddesin de tecavüz, 7. maddenin ihlâli olarak ifade edilmiştir. 6769 sayılı SMK'nın 7/3. maddesinde : tescilli markanın mal veya ambalajı üzerine konulması; markayı taşıyan malların piyasaya sürülmesi, teslim edilebileceğinin teklif edilmesi, bu amaçlarla stoklanması veya işaret altında hizmetlerin sunulması ya da sunulabileceğinin teklif edilmesi; işareti taşıyan malın ithal ya da ihraç edilmesi; işaretin, teşebbüsün iş evrakı ve reklamlarında kullanılması; işareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bağlantısı olmaması şartıyla işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük ya da benzeri biçimlerde kullanılması; işaretin ticaret unvanı ya da işletme adı olarak kullanılması; işaretin hukuka uygun olmayan şekilde karşılaştırmalı reklamlarda kullanılması marka hakkına tecavüz teşkil etmektedir.
Hükmün marka sahibine sağladığı yasaklama yetkisi sadece 7/3 hükmünde sayılan hallere münhasır değildir. 6769 sayılı SMK tarafından, tescilli bir markanın ticaret hayatında kullanımı genel olarak hukuka aykırı kabul edilmiş bulunduğundan, tescilli bir markanın aynısı veya benzerinin başka bir kişi tarafından izinsiz olarak ticari yaşamda kullanılması genel olarak yasaklanmıştır.
Hakkın mutlak karakterli olması sebebiyle marka sahibinin yapılmasının önlenmesini talep edebileceği 6769 sayılı SMK'nm 7. maddesinde yazılı eylemleri gerçekleştirenin gerçek veya tüzel kişi olması yahut özel hukuk veya kamu tüzel kişisi olması arasında fark bulunmamaktadır.
6769 sayılı SMK’nın 7/2,b hükmü uyarınca, tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılması marka hakkına tecavüzdür. Hüküm kapsamında ihlal eyleminin oluşabilmesi için markaların aynı veya benzer olması; ürün ve hizmetlerin aynı veya benzer olması ve tescilli markanın ayırt edicilik seviyesinin, markaların ortalama tüketicilerde bıraktığı genel izlenim itibariyle ilişkilendirme dahil karıştırılma ihtimalini doğuracak düzeyde bulunması gerekir. Somut olayda ise marka hakkına tecavüzün gerçekleştiği hususu hükme dayanak yapılan bilirkişi raporları ile sabittir.
Davalı yan savunmasında 25.07.2019 tarih ve ... tescil numaralı ... markasının ... adına kayıtlı olduğunu ... markasının kullanım hakkının elde edildiğini savunmuş ise de 6769 sayılı SMK 155. Maddesi maddesinde, marka, patent veya tasarım hakkı sahibinin, kendi hakkından daha önceki rüçhan veya başvuru tarihine sahip hak sahiplerinin açmış olduğu tecavüz davasında, sahip olduğu sınai mülkiyet hakkını savunma gerekçesi olarak ileri süremeyeceği düzenlenmiş olup, madde gerekçesinde de açıklandığı üzere bu madde ile başkasının sınai mülkiyet hakkına tecavüz ettikleri tespit edilen kişilerin, o sınai mülkiyet hakkından daha sonraki bir tarihte kendi adlarına yapılan tescile dayanmalarının önü kapatılmıştır. Diğer bir deyişle sonraki tarihli tescil, bir hukuka uygunluk nedeni olarak kabul edilmemiştir. Bu durumda, davalı kullanımının davacının marka hakkına tecavüz oluşturacağı ve haksız rekabet yaratacağı anlaşılmaktadır. Zira davacının ... sayılı ... şekil markasının 13.5.1993 tarihinde tescil edildiği, davalının kullanımındaki dava dışı ... adına kayıtlı ... şekil ibareli markanın 25.7.2019 tarihinde davacı ile aynı sınıf olan 03, sınıf için tescil edildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporunda da yapılan incelemede Davalı taraf, Font/ Yazı karakterinde ... biçimsel ifadesini yalın halini aynen kullandığı ve konumlamanın da Düz/İtalik Farklılığı ile aynı karakter kullanımı sebebiyle aynı aile ürünü algısı yaratacağı , Davacı Taraf ait ... ile Davalı Tarafa ait “...” “...” ürünlerinin benzer ve aynı firmanın ürünü olması ihtimalini pekiştirdiği, var olan benzerliğin iltibasa neden olması gözetilerek marka hakkına tecavüze neden olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda ... ve ... markalarını aynı reyonda gören tüketicinin aldanma ihtimali kaçınılmazdır.
Bilindiği üzere karıştırma ihtimali ortalama tüketicilerin her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Başka bir anlatım ile halkın söz konusu mal ve hizmetleri aynı ya da bağlantılı işletmelerden geldiğini düşünme tehlikesidir. Hem markanın hem de mal veya hizmetlerin aynı olması durumunda karıştırma ihtimali daha güçlüdür. Karıştırma ihtimalinden söz edilebilmesi için öncelikle tescil başvurusuna konu veya tescil edilmiş marka ile daha önce tescil edilmiş ve tescil başvurusu yapılmış markanın kapsadığı hizmetlerin aynı ya da benzer olması gerekmektedir. Eğer bu mal ve hizmetler aynı ya da benzer ise bu kez markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenecektir. Karıştırma ihtimali hem marka, hemde sınıf bakımından benzerlik gerektirdiğinden iki markanın tescil edildikleri, tescil başvurusunda bulunulduğu ya da kullanıldığı mal ve sınıfların ne kadar birbirine benzer ise karıştırılma ihtimalinin ortaya çıkmaması için markaların da o oranda birbirinden farklı olması gerekecektir. Markalar arasında sözcük, harf karakteri, şekil, grafik gibi renk unsurlarında hiçbir fark yok ise markalar arasında ayniyetten söz edilir. Eğer bu unsurlardan birinde küçük fark var ise benzer markalardan söz edilir. Markalar arasında karıştırma ihtimali incelenirken her bir unsura göre değil bir bütün olarak iki markanın bıraktığı genel global izlenimin markanın bütünüyle bıraktığı etki dikkate alınır.
Toplanan deliller kapsamına göre işin uzmanı veya dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı ... ibareli markanın tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu ürün için ayırdığı satın alım ve yararlanım süresi içinde, davalının kullanımına esas ... ibareli markayı gördüğünde bunun davacının mesnet markalarından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, tescilli markaların bir uzantısı, yeni bir versiyonu, yeni bir serisi olarak algılanmasının yüksek ihtimal dahilinde olduğu, taraf markaları arasında iltibas bulunduğu davalının eyleminin bir bütün halinde davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabete neden olduğu toplanan deliller ,marka tescil belgesi, ürün örnekleri, HMK 266 madde kapsamında denetim ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile sabit olduğundan davanın kubülüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜNE,
2-Davalının davacıya ait tescilli marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine,
3-Mahkememizce verilen 14.11.20213 tarihli ihtiyadi tedbirin karar kesinleşene kadar devamına,
4-Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye’de tirajı yüksek bir gazetede bir kez ilanına masrafın davalıdan tahsiline,
5-427,60 TL ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 346,90 TL harcın davalıdan tahsiline,
6-Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 25.500 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafın yargılama giderlerinden olan 80,70 TL başvuru harcı 80,70 TL peşin harç 232 TL tebligat masrafı, 6.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.393,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 13/02/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır