T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/146 Esas
KARAR NO:2023/128
DAVA:Tevdi Mahalinin Belirlenmesi
DAVA TARİHİ:27/04/2022
KARAR TARİHİ:11/05/2023
....Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/... esas-2022/... karar ve 29.4.2022 tarihli görevsizlik kararı üzerine dosya incelendi:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket telif haklarına saygılı bir medya kuruluşu (...) olduğu kuruluşundan beri yayın hayatı devam eden mecralarına ilişkin ... repertuvarlarının kullanılması halinde sözleşmeler akdedip ilgili bedelleri ödediği, ... ve ...'nin de arasında bulunduğu meslek grupları ile müvekkili "..." mecrasına ilişkin en son 2015 yılı dönemini içerir bir sözleşme imzalandığı, söz konusu sözleşmenin konusunu T.C. Sınırları içerisinde, ... epertuvarlarının müvekkil tarafından RD yayın istasyonu yayınlarında kullanılmasını içerdiği, söz konusu sözleşmeye istinaden karşı taraf ... 2700 TL ve ...'ye 2700 TL olmak üzere lisans bedeli ödendiği, söz konusu dönem ve öncesine ilişkin taraflar arasında herhangi bir ihtilaf bulunmadığı,her yıl müvekkili şirketin de içerisinde bulunduğu ... üyeleri televizyon kuruluşları ile meslek birliği karşı taraf arasında lisans bedelleri, artış oranları ve sözleşme şartlarına ilişkin çeşitli toplantılar yapıldığı, söz konusu toplantılar sonrasında alınan kararlar doğrultusunda televizyon ve radyo kuruluşlarınca ortak hareket edilmekte ve ... ile uzlaşma zemini sağladığı, müvekkili "..." mecrası 2016 ve 2017 yılında hiç yayın yapmadığı, Eylül 2018 yılında ise tv yayın hayatına tekrar başladığı, bu nedenle "..." ın 2019,2020 ve 2021 yılı yayınlarına ilişkin ... ve ...'ye 2015 yılında ödenen bedel üzerinden ... ile ... tarafından ortak mutabakatla belirlenen ilgili yıla özgü artış oranları uygulanarak ... ve ... için ayrı ayrı olmak üzere; 2019 yılı 4080,76 TL, 2020 yılı için 4.611,26 TL, 2021 yılı için 5175,22 TL bedel ödeme yapıldığı ancak bu bedellerden biri hariç diğer söz konusu bedeller kötü niyetli bir şekilde tarafımıza iade edildiği, müvekkili ile karşı taraf ... arasında yıllardır süren yazılı ve sözlü mutabakatlar bulunduğu ve müvekkili tarafından yıllık lisans bedeli artışları da bu mutabakatlar göz önünde bulundurularak yapıldığı ve ... ve ...'ye ayrı ayrı ödendiği, ancak daha sonradan bu ücretlerin iade edilmesi taraflar arasındaki yazılı ve sözlü mutabakatlara tamamen aykırı olduğunu, ... ... ve ...'ye müvekkilin ödemesi gerekli lisans bedellerinin zamanında ödenebilmesi, müvekkilinin edimlerini ifa edebilmesi için acilen bir ödeme yeri/tevdi makamı belirlenmesini talep ettikleri anlaşılmıştır.
SAVUNMA:Davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; mahkemenin görevsiz olduğunu, taraflar arasında "..." adlı yayın kuruluşu ile lisans sözleşmesi imzalanması hususunda geçerli herhangi bir yazılı-sözlü mutabakat bulunmadığını, davacı tarafından kötü niyetle yapılan ödemelerin iade edildiğini, keza taraflar arasında bir sözleşme bulunmadığını, davacının tevdi mahalli talebini kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının lisans bedeli olarak ifade ettiği ve yaptığı ödeme bedelleri aynı alanda faaliyet gösteren diğer kuruluşlarla yapılan lisans bedellerinin yanında oldukça düşük olduğunu, bu bedellerin kabul edilemeyeceğini, tevdi mahalli tayini hakkında henüz müvekkilleri cevap dilekçelerini vermeden verilen kararın haksız olduğunu, taraflar arasında ilgili yayın kuruluşuna ilişkin herhangi bir yazılı/sözlü/zımni kabul, mutabakat, anlaşma vs. kesinlikle mevcut bulunmadığından , davacının haksız davasının ve taleplerinin reddini , 27.06.2022 tarihli ara kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; tevdii mahalli tayinine ilişkindir.
HMK'nın 382/d-3. maddesi gereğince, tevdi mahalli tayini talebi çekişmesiz yargı işleri arasında sayıldığından ,aynı Yasa'nın 383. maddesine göre de; çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin, aksine bir hüküm bulunmadığı sürece Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu bilinmektedir.
İlgili meslek birliği tarafından ileri sürülen görev itirazı ise yerinde değildir.Zira davalılarca ileri sürülen hususların ancak açılacak bir davada tartışılması(tarife tespiti) mümkün olduğu bilinmektedir. Dava dilekçesi incelendiğinde ise davacı talebinin salt tevdii mahalli tayinine ilişkin olduğu açıktır. Dolayısıyla davacının dava dilekçesinde taraflar arasındaki önceki tarihli lisans sözleşmelerine yönelik bir inceleme yada yeni tarife belirlenmesi yönünden bir talepde bulunulmadığı anlaşılmaktadır. HMK'nın 382/d-3. maddesi gereğince ise görev hususu kamu düzenine ilişkin olup, dolayısıyla tevdi mahalli tayini talebi çekişmesiz yargı işleri arasında sayılmış olup, aynı Yasa'nın 383. maddesine göre de; çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkeme, aksine bir hüküm bulunmadığı sürece Sulh Hukuk Mahkemesi olarak belirlenmiştir. Bu durumda, Mahkememiz ile görevsizlik kararı veren Sulh Hukuk Mahkemesi asında görev uyuşmazlığı çıkmıştır. (Aynı yönde YARGITAY .... Hukuk Dairesinin 2014/... esas, 2015/... karar sayılı ilamları)
Mahkemelerin görevi kanunla düzenlenmiş olup, görev kuralları kamu düzenine ilişkin olduğundan yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınır..Yukarda açıklanan sebeplere istinaden Görev husususun res’en mahkemece dikkate alınacak olması hususu gözetilerek MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİNE, görevli Mahkemenin .... Sulh Hukuk Mahkemeleri olduğuna,
Her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığı çıktığından, HMK 20-21 ve 22. madde uyarınca Dosyanın süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde görevli mahkemenin belirlenmesi açısından dosyanın İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, Mahkememizce verilen 27.6.2022 tarihli tevdii mahalli tayini kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğinden aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Görev husususun res’en mahkemece dikkate alınacak olması hususu gözetilerek MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİNE, görevli Mahkemenin .... Sulh Hukuk Mahkemeleri olduğuna,
2-Her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığı çıktığından, HMK 20-21 ve 22. madde uyarınca Dosyanın süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde görevli mahkemenin belirlenmesi açısından dosyanın İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3- Mahkememizce verilen 27.6.2022 tarihli tevdii mahalli tayini kararının kaldırılmasına,
Dair karar taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 HAFTA içerisinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 11/05/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır