T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/264 Esas
KARAR NO: 2023/187
DAVA: Sözleşmeye dayalı alacak
DAVA TARİHİ: 26/11/2022
KARAR TARİHİ: 30/11/2023
Taraflar arasında sözleşmeye dayalı alacak davasının yapılan ön inceleme duruşmasında Mahkememizin yetkisiz olduğu anlaşılmış olmakla;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin halen ... Bölümünde öğretim üyesi olduğunu, 50 yılı aşkın süredir özgün hat ve kaligrafik eserler ürettiğini, müvekkilinin eser sahibi olduğu ... 2012 yılında ... Belediyesi tarafından düzenlenen ...'yı anma şenliklerinin afiş ve tanıtımlarında kullanıldığını, O tarihte müvekkilinin bir defalık izni ile gerçekleşen kullanımdan sonra 2014, 2016, 2018, 2020, 2021 ve 2022 yılı şenliklerinde de aynı görselin yasaya aykırı olarak şekilde kullanıldığını, eser sahibinin manevi ve mali haklarının zarara uğrağını, Haksız kullanımların söz konusu olduğu her yıl için ayrı ayrı hesaplanmak koşuluyla şimdilik 1.000 TL ‘nin FSEK 68/2 gereği eserin rayiç değerinin üç katı maddi tazminatın mahkemece tespit edilecek ihlal tarihinden itibaren başlayacak avans faiziyle birlikte davalıdan tazmini ile manevi tazminat davası açma hakları saklı kalmak kaydıyla, tüm yargılama harç ve giderlerinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 18.12.2022 tarihli cevaba cevap dilekçesinde ise; dava dilekçesinde tarih hatası yapıldığını, 2014 yılı yerine hataen 2012 yılı yazıldığını, izinsiz olarak 2016,2018,2020,2021,2022 yıllarında izinsiz kullanım olduğunu bildirmişlerdir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde, 2012 yılında ... temalı kaligrafik eserinin kullanımı için müvekkili kurum ... Belediye Başkanlığına bir defalık izin verdiğini ve sonraki yıllarda ... Belediye Başkanlığının haksız ve izinsiz olarak bu kaligrafik eseri kullandığını bu sebeple tazminat talebinde bulunduklarını belirtmiş ise de davacı ile müvekkili kurum arasında sözleşme imzalandığını, İş bu sözleşmede anlaşmazlık halinde ... Mahkemelerinin yetkili olduğunun kararlaştırıldığı, Yetki sözleşmesine göre yetkili mahkemenin ... Asliye hukuk Mahkemesi olduğundan yetkisizlik karar verilmesini, esas yönünden ise Müvekkili ... Belediye Başkanlığının 2012 yılında düzenlediği 53.Uluslararası ... diğer yıllar olduğu gibi karikatür ve grafik sanatçıları davet edilerek sergi açtığı, . Davaya konu çizimin Belediyece beğenilmesi üzerine 2014 yılında davacı ile müvekkil kurumun irtibata geçerek dava konusu tasarımın tüm hakları ile belediyeye ait olacağı yönünde net 2.000,00 TL bedel karşılığında sözleşme imzalandığını, Yapılan bu anlaşma üzerine Ödeme Emri Belgesi Harcama Pusulası düzenlenerek Brüt ücret olarak 2.529,98 TL tasarım bedeli bizzat davacıya ödendiğini, Hatta anlaşma öncesi davacı ... ile müvekkili kurum personeli mail yoluyla iletişime geçmiş ve tasarıma eklenecek yazıların detaylarını bildirdiğini, ... tarafından da çeşitli görseller önerildiğini, Dava konusu tasarımın bir nevi sipariş usulü ile alındığını, Yani davacı ile müvekkili kurum arasında 16.06.2014 tarihinde yazılı sözleşme yapılmış olup tasarımın tüm kullanım haklarının ... belediyesine ait olacağının kararlaştırıldığını, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; Davacıya ait eserin izinsiz kullanıldığı iddiası kapsamında FSEK 68. Md'ye göre şimdilik 1000 TL maddi tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Davanın açılmasını müteakip davacının dava, davalının cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, davalı ... yetki ilk itirazında bulunduğundan ve dosyaya sunulan 16.6.2014 tarihli Sözleşme incelendiğinde 4.madde düzenlemesine göre; yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olarak düzenlendiği anlaşıldığından yetki ilk itirazının yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan 16.6.2014 tarihli Sözleşme incelendiğinde 4.madde düzenlemesine göre; yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olarak düzenlendiği , sözleşmenin bir tarafının Davalı kamu tüzel kişisi olan ... Belediye Başkanlığı olduğu, davacı ... arasında düzenlendiği ve niteliği itibarıyla hizmet sözleşmesi niteliğinde bulunduğu anlaşılmıştır.
Taraflar Sözleşmenin 4. maddesinde açıkça ... Mahkemelerinin yetkili olduğunu kararlaştırmışlardır. Davalı vekili süresi içinde yetki itirazında bulunmuştur.
6100 sayılı HMK.'nın 6. Maddesi uyarınca "genel yetkili mahkeme , davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi" olduğu gibi 4721 sayılı TMK. Uyarınca da " tüzel kişinin yerleşim yeri kuruluş belgesinde başka bir hüküm bulunmadıkça işlerinin yönetildiği yerdir" hükmü tüm yetki itirazlarında dikkate alınmak zorundadır.
Yine HMK 17-1 maddesi "Tacirler veya kamu tüzel kişileri aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşme ile belirlenen bu mahkemelerde açılır" hükmünü içermektedir.
Davacı yan FSEK 68 madde kapsamında tazminat talepli dava açmış olup, FSEK 66 maddesine dayalı bir talepde bulunulmadığı anlaşılmaktadır.
Somut olayda davalı yan Belediye yani Kamu tüzel kişiliği niteliği olan bir kurum olup, sözleşme ile yetkili mahkeme açık irade ile kararlaştırıldığından davanın sözleşmede belirlenen, davalının bulunduğu ... Mahkemesinde açılması gerektiği, HMK.6 ve 17.madde düzenlemeleri gözetildiğinde mahkememizin yetkisiz olduğu sonucuna ulaşılarak davalı tarafın yetki itirazının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1-Yetki itirazının KABULÜNE; Mahkememizin YETKİSİZLİĞİ ‘ne , Dosyaya sunulan Yetki sözleşmesi kapsamına göre ... Mahkemelerinin yetkili olduğunun TESPİTİNE,
2-6100 sayılı HMK.nun 20. maddesi uyarınca kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içinde talep halinde dosyanın yetkili ...Asliye Hukuk Mahkemelerine gönderilmesine,
3-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 331/2. maddesi gereği harç ve yargılama giderlerinin yetkili mahkemece değerlendirilmesine, davaya yetkili mahkemede devam edilmemesi durumunda, mahkemece talep üzerine dosya üzerinden durumun tespiti ile yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretinin hüküm altına alınmasına,
Dair karar taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 HAFTA içerisinde İSTİNAF YASA yolu açık olmak üzere karar verilip tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 30/11/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır