T.C.
İSTANBUL
1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/67 Esas
KARAR NO : 2025/228
DAVA : Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 27/03/2024
KARAR TARİHİ : 08/10/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin uzun yıllardır. tekstil sektöründe faaliyet gösterdiğini, tasarımını yaptığı kıyafetler ile piyasada tanınan ve kendine saygı duyulan bir şirket olduğunu, haricen yapılan araştırmalar sonucunda, aleyhine tespit talebinde bulunan firmalarca, müvekkiline ürünlerin taklitlerinin üretildiği ve satıldığının görüldüğünü, Müvekkiline ait ürünler haksız şekilde Instagram hesabında (... linkinde) satılmakta olduğunu, söz konusu müvekkiline ait tescilli tasarım ürünlerin satıldığı Instagram hesabına ait (...) ve ... (...) görüntülerini mahkemenize sunulduğunu, Müvekkiline ait ürün katalogları çıkar çıkmaz, aleyhine tespit istenilen firmalar tarafından, Müvekkil şirketin ürünlerini gördüğü gibi hızlı bir şekilde, müvekkilin ürünlerinin taklitlerinin üretilmiş olduğunu, müvekkil tasarlamış olduğu kıyafetlerini, TPE nezdinde tescil et müvekkili tarafından tasarlanan tespite konu modellerin, müvekkili için ciddi maliyetlere mal olurken (..., tasarımcı, stilist, kumaş seçimi, denemesi, kesimi, vs giderleri) modeli taklit eden firmalar, sair giderler olmadan, emek ve zaman harcamadan piyasada zaten tutulan-satılan modelleri sıfır maliyetle hem piyasaya arz etmekte hem de gider olmadığı için çok düşük fiyatlara piyasaya arz ettiğinden haksız rekabet hükümlerini de ihlal ettiğini, Karşı tarafça, Müvekkiline ait TPE nezdinde tescilli: ... Başvuru numaralı ETTB'de yer alan Tasarım No:...numaralı ile ... Başvuru numaralı ETTB'de yer alan ... numaralı ve ...Başvuru numaralı ETTB'de yer alan ... numaralı ve başkaca tasarımların Yoğun olarak taklit edilip üretildiğini, bu nedenlerle müvekkiline ait tasarımlara, hangi şahıs veya tüzel kişilerce tecavüz edildiğinin tespitinin, karşı yanın iş yerlerinde müvekkilime ait tasarımların taklit edilip edilmediğinin. Taklit olarak üretilip ürünlerinin satışa arz edilip edilmediğinin, taklit ürünler kaç renk tespit mahallinde vergi levhasının araştırılması ve tespiti, karşı tarafın fiillerinin SMK, TTK'ya göre haksız rekabet olup olmadığının tespiti ile yerinde yapılacak inceleme üretim araçlarına el konulmasına, tecavüzün devamını önlemesine yönelik kararlar verilmesine, müvekkiline ait tasarımların tespiti halinde bu ürünlerin toplattırılması, yediemine teslimine, tespiti istenilen ürünlerin üretiminde kullanılan makine ve teçhizatın toplatılıp yediemine teslimine, üretim ve satışın durdurulmasına, gecikme halinde veya haberdar olması halinde mevcut durumun korunması imkansız olduğundan bilirkişi dâhil edilmek sureti ile yerinde tespit yapılmasına karar verilmesini ve müvekkilinin endüstriyel tasarım patentini tescil ettirdiği ve tescil başvurusunu yaptığı ekte tescil numaraları verilen ürünlerin, aleyhine tespit talebinde bulunulanın adresteki taklit ürünlerle karşılaştırılmalarının yapılarak taklit olup olmadıklarının tespiti ile ücreti vekalet ve dava masraflarının davalı tarafa tahmiline karar verilmesini, talep etmiştir.
Bilirkişiler .., ..., ... ve ...28.10.2024 tarihli bilirkişi raporlarında özetle; Davalıya ait olduğu belirtilen ...” isimli Instagram sosyal medya hesabının profil “...” sayfasının güncel olarak yayında olduğu ancak davaya konu paylaşımların güncel olarak açık ve faaliyette olmadığı tespit edilmiş olup, davacı tarafından dosya içeriğinde delil tespit raporu ile sunulmuş olan bahse konu sosyal medya hesaplarına bağlı linkler/sayfalar hakkında güncel ve Dosyada sunulan rapor üzerinden yapılan araştırma ve inceleme sonuçları raporda sunulduğunu, Dava dosyasına sunulan belgelerin doğrulanması amaçlı TPE internet üzerinden yapılan araştırma-inceleme sonucu ve davacı taraf ... (TPE Kod: ...)'na ait;
-... no 07.03.2023 tarihli ... sınıflarda “...” ... Endüstriyel Tasarım Tescili Dava konusu ... ve ... nolu Giysi Tasarımı 07.03.2028 tarihine kadar,
-... no 03.04.2023 tarihli ... sınıflarda “...” ... Endüstriyel Tasarım Tescili Dava konusu ... nolu Giysi Tasarımı 03.04.2028 tarihine kadar,
-... no 02.08.2023 tarihli ... sınıflarda “...”... Endüstriyel Tasarım Tescili Dava konusu ... nolu Giysi Tasarımı 02.08.2028 tarihine kadar, SMK kapsamında koruma altında olduğu tespit edildiği,
Dava konusu benzerlik ve ayırt edicilik yönünden karşılaştırılan tasarımlar tesettür giyim kapsamındaki “abiye” tasarımlar olduğunu, Davacı Taraf ...'na ait ... tarihli ... Başvuru nolu Tasarım No: ... Ön/Arka görünüş Resimler ile Davalı Taraf ...” ait “...” markalı Tespit Raporunda Sunulan Instagramda tanıtılan 30.07.2024 yayım tarihli ... kodlu BAYAN ELBİSE; Tasarımların model ve kesimleri benzer olup, modeli özgün kılan; Tek göğsü kapatacak Omuz/Bel sol bölgede orta bölümünde kesilen ve omuz bölgesine doğru çıkan pileli düz bir bölüme, prenses model omuzlara, Belde aynı kumaşdan kuşak mevcut olup, bel bölgesinin yanlarına kadar gelen ve arka bölümden aşağıya doğru yere kadar uzanan bol pelerin etek kısmına, boğaz bölümünden aşağıya kadar tüm vücudu saran taşlı desene sahip giyim kısmına sahip olduğunu, her iki tasarımın omuzları prenses model, etek ve boyun kısmı aynı olduğunu, tasarımlar üzerinde ve uzun kollarda taşlı işlemeler bulunmakta ancak taşların dizilimi karışık çizgili/dikey çizgili deseni ile farklıdır. Kısmi farklılık göstermesine rağmen bütünsel görüş ile, tasarımların; izah edilen tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşlarıyla ortaya çıkan genel görünümleri bakımından bilgilenmiş kullanıcıda yarattıkları etkilerin iltibas yaratacak derecede BENZER olduğu sonucuna varıldığını, davacı taraf ...'na ait ... tarihli ... Başvuru numaralı Tasarım No: ...Ön/Arka Görünüş Resimler ile Davalı Taraf ...” ait “...” Tespit Raporunda Sunulan Instagramda tanıtımı yapılan ... kodlu ...; Tasarımların; model ve kesimleri benzer olup her iki giysi ürünü de; Tek göğsü kapatacak (sol/sağ farklılığa rağmen) şekilde bel bölgesinin orta bölümünde kesilen ve omuz bölgesine doğru çıkan pileli düz bir bölüme, prenses model omuzlara, bel bölgesinin yanlarına kadar gelen ve arka bölümden aşağıya doğru yere kadar uzanan bol etek kısmına, boğaz bölümünden aşağıya kadar tüm vücudu saran taşlı desene sahip giyim kısmına sahip olduğunu, taşlı bölümdeki desenler ve tespit edilen ürünün kol kısmının biri fazladan taşlı desene sahip olacak şekilde detayda farklılık göstermesine rağmen bütünsel görüş ile, tasarımların; izah edilen tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşlarıyla ortaya çıkan genel görünümleri bakımından bilgilenmiş kullanıcıda yarattıkları etkilerin iltibas yaratacak derecede BENZER olduğu sonucuna varıldığını, Davacı Taraf ...'na ait ...tarihli ... Başvuru numaralı Tasarım No: ... ve Davalı Taraf ...” ait “...” Markalı Tespit Raporunda Sunulan İnstagramda tanıtımı yapılan ... kodlu BAYAN ELBİSE; Her İki giysi ürünü de; tek göğsü kapatacak şekilde bel bölgesinin orta bölümünde kesilen ve omuz bölgesine doğru çıkan pileli düz bir bölüme, prenses model omuzlara, uzun kollardan biri düz diğeri taşlı desenli kol kısımlarına, bel bölgesinin yanlarına kadar gelen ve arka bölümden aşağıya doğru yere kadar uzanan bol etek kısmına, boğaz bölümünden aşağıya kadar tüm vücudu saran taşlı desene sahip giyim kısmına sahip olduğunu, taşlı bölümdeki desenler detayda farklılık göstermesine rağmen bütünsel görüş ile, her ne kadar taşlı bölümdeki desenler detayda farklı olsa da, tasarımların; izah edilen tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşlarıyla ortaya çıkan genel görünümleri bakımından bilgilenmiş kullanıcıda yarattıkları etkilerin iltibas yaratacak derecede BENZER olduğu sonucuna varıldığını, davacı taraf ...'na ait ... tarihli ... Başvuru numaralı Tasarım No: ... ve Davalı Taraf ...” ait “...” “...” Markalı Tespit Raporunda Sunulan Instagramda tanıtılan ... kodlu ...; Her iki giysi ürünü de; bel bölgesinde kuşağa, kuşağın altında düz ve üstünde sağ/solda çapraz devam eden pilelere, prenses model omuzlara ve tüm elbise boyunca taşlı desene sahip olduğunu, bel kuşak altı sağ/sol yana uzanan volan yapı Modeli özgünleştiren özellikte olduğunu, Davalı tarafa ait Modelin Arka Yüzü Bel kuşak altı düz olduğu, Tüketicide model seçiminde kısmi faklılığın ayırtedici özellik taşımadığı, Taşlı bölümdeki desenler detayda kısmi farklılık göstermesine rağmen bütünsel görüş ile, Her ne kadar taşlı bölümdeki desenler detayda farklı olsa da, tasarımların; izah edilen tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşlarıyla ortaya çıkan genel görünümleri bakımından bilgilenmiş kullanıcıda yarattıkları etkilerin iltibas yaratacak derecede BENZER olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişiler...,..., ... ve... 07/02/2025 tarihli ek bilirkişi raporlarında özetle; Kök Rapor sayfa-24'te "Dava Dilekçesinde Talep Edilen Pascal Adetlerine Göre" başlığı altında dava dilekçesinde mevcut taleplere göre yapılan hesap ayrıntıları bulunmakta olup tekrar sunulduğunu, 1 tasarım için 100 kat x 1 renk 500 adet kesim x 5 beden 2500 adet En Az Üretilmesi gerektiğini, Elde edilen toplam karın ortalama olarak %50'sinin sermayeden, %25'inin çalışanların emek ve gayretinden %25'ininde tasarımdan kaynaklandığı göz önüne alındığında en az 13.724.992,86 TL x %25 = 3.431.248.21 TL tazminat miktarının hesaplandığını, Elde edilen toplam karın ortalama olarak %50'sinin sermayeden, %25'inin çalışanların emek ve gayretinden %25'ininde tasarımdan kaynaklandığı göz önüne alındığında en az 2.762.500,00 TL x %25 = 690.625.00 TL tazminat miktarının hesaplandığını, Ortalama tazminatın 3.431.248.21 TL + 690.625.00 TL = 4.121.873,21 / 2 = 2.060.936,61 TL olarak hesaplanarak sonuç ve kanaatlerini sunmuşlardır.
Davacı vekili 18.04.2025 tarihli dilekçesi ile; Talep artırım dilekçelerinin ve taleplerinin kabulü ile dava dilekçesinde daha sonra alacak miktarı belirlediğinde arttırılmak kaydıyla, 1.000,00 TL maddi tazminat taleplerini bilirkişi raporu doğrultusunda 150.000,00 TL'ye arttırdıklarını, maddi tazminatın tespit tarihinden itibaren işletilecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte ödenmesini, 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini, Davalının, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ve 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Haksız Rekabet hükümlerinin ve Türk Borçlar Kanunu hükümlerinin ihlali nedeniyle müvekkili adına TPE nezdinde tescill...Başvuru numaralı tasarım,... başvuru numaralı tasarım ile TPE nezdinde tescill...Başvuru numaralı Endüstriyel Tasarım Tescil Formunda yer alan tasarımlara yukarıda belirtilen kanunlara ve ilgili hükümlere aykırı olarak yapmakta olduğu haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, ... 2.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin ...Değişik İş Sayılı dosyasında yaptıkları masrafların (bilirkişi ücreti vb.) ve vekalet ücretlerinin davalıdan alınarak taraflarına verilmesine, ... 1.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Değişik İş Sayılı dosyasında yaptıkları masrafların((bilirkişi ücreti vb.) ve vekalet ücretlerinin davalıdan alınarak taraflarına verilmesine, ... 7. İcra Dairesi ... sayılı İcra dosyası kapsamında yapılan tüm masrafların(yolluk, yediemin ücreti, nakliye ücreti, harç vs) taraflarına verilmesine, ... 5. İcra Dairesi ...sayılı icra dosyası kapsamında yapılan tüm masrafların(yolluk, yediemin ücreti, nakliye ücreti, harç vs) taraflarına ödenmesine, taklit edilen halen yedieminde olan ürünlerin ve el konulmayan diğer ürünlerin, SMK 149. Maddesinin 1-e) "(d) bendi uyarınca elkonulan ürün, cihaz ve makineler üzerinde kendisine mülkiyet hakkının tanınması" gereğince davalı taraftan alınarak, müvekkiline teslimine taleplerinin kabul edilmemesi halinde taklit ürünlerin imhasına, Hükmedilecek mahkeme kararının masrafların davalı tarafça karşılanarak tirajı yüksek bir gazetede kamuya ilanına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmalığın; Davanın, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ve 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Haksız Rekabet hükümlerinin ve Türk Borçlar Kanunu hükümlerinin ihlali nedeniyle Endüstriyel Tasarım Hakkına tecavüzün tespiti, önlenmesi, durdurulması, ürünlerin imhası ve kararın ilanı ile Bilirkişi İncelemesinin ardından alacak miktarının kesin olarak belirlendiğinde artırmak kaydıyla 1.000,00 TL (belirsiz alacak) maddi tazminat ve 50.000,00 TL manevi tazminat istemine ilişkin olduğu tespit edildi.
İkame edilen dava yönünden dilekçeler teatisi aşaması usul ve yasaya uygun olarak tamamlanmış olup, davalı taraf her ne kadar usulsüz tebligatlar yapıldığı yönünde itirazda bulunmuş ise Davalı tarafın usulsüz tebligat iddiası sebebi ile Mahkememizce gerekli araştırmaların yapıldığı, yapılan incelemede tebligat mazbatalarında imzası bulunan ...'nin her ne kadar davalı tarafça SGK kaydı bulunmayan bir kişi olduğu iddia edilmiş ise de SGK tarafından gönderilen cevabi yazıda bahsi geçen kişinin davalı iş yerinde sigortalı olarak çalıştığı görüldüğü, her ne kadar kolluk cevabi yazısında ...'nin iş yerinde olmadığı yönünde tespit yapılmış ise de Mahkememizin kolluktan araştırılması istenilen husus...'nin araştırma tarihinde iş yerinde olup olmadığı değil bahsi geçen iş yerinde çalışıp çalışmadığına ilişkin olduğu ancak ilgili kolluk birimi tarafından müzekkere içeriği yeterince okunmadan eksik araştırma ve tespit yapıldığı gelen SGK cevabi yazısı nazara alındığından, yeniden kolluk araştırmasına lüzum bulunmadığı, yapılan tebligat işlemlerinde herhangi bir usule aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davalı tarafın bu yöndeki itirazlarının reddine karar verilmiş olup bir an için tebligatın usulsüz olduğu varsayımında dahi, davalı yan ilk defa vekaletnameyi 29/04/2025 tarihinde sunduğu, dosya kapsamına davalı tarafça sunulan ilk beyan dilekçesinin ise 25/06/2025 tarihli olduğu, bu durumda her halükarda cevap verme süresinin dolduğu anlaşılmakla davalı yanın itirazları yerinde bulunmamıştır.
Tüm dosya içeriği incelendiğinde; ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi ... Değişik İş sayılı dosyası kapsamında 01.02.2024 tarihinde, davalı ...'a ait adreste Bilirkişi marifetiyle tespit işlemi yapılmıştır.
13.02.2024 tarihli Bilirkişi Raporunun Sonuç Bölümünde şu değerlendirmelere yer verilmiştir;
" Aleyhine tespit istenene ait iş yerinde ... kodlu abiyeden: 4 renk toplam 21 adet ürün (38- 48 Beden aralığında) 6 adet antrasit, 4 adet lacivert, 6 adet gold, 5 adet siyah ürün tespit edildiği,
Tespit isteyen tarafa ait ... numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ... kodlu ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları,
Aleyhine tespit istenene ait iş yerinde ... kodlu abiyeden: 5 renk toplam 12 adet ürün (38-48 Beden aralığında) 2 adet antrasit, 2 adet gri, 2 adet mint yeşili, 3 adet lila, 3 adet gold ürün tespit edildiği,
Tespit isteyen tarafa ait ... numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ... kodlu ürün ve aleyhine tespit istenene ait instagram hesabında tespit edilen ürün görseli arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları,
"Ve yine benzer hususlar ... 2. Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ... Değişik İş Sayılı dosyasında 29.02.2024 tarihinde bilirkişi marifetiyle tespit edilmiştir.
Davalı yanın davacıya ait tasarımları satışa arz ettiği gibi Instagram isimli sosyal medya uygulaması üzerinden paylaşımlar yapmıştır. Bu paylaşımlar uzun süre boyunca sosyal medyada kalmaya devam etmiş, Bu hususa ilişkin tespitler de yine Bilirkişi marifetiyle yapılmıştır.
Değişik İş dosyası kapsamında tanzim edilen 06.03.2024 tarihli Bilirkişi Raporunda detaylı değerlendirmeler yapılmış olup, sonuç bölümünde;
"• ... linkinde bulunan instagram hesabında 28 Ocak ve 3 Şubat 2024 tarihlerinde paylaşılan giysi ürünleri ile talep eden tarafa ait ...numaralı tescilde görülen tasarımın genel izlenimleri itibarıyla benzer oldukları,
... adresinde “...”isimli işyerinde yapılan incelemede tespit edilen 4 farklı renkte toplam 11 adet ... kodlu giysi ürünü ile ...numaralı tescilde görülen tasarımın genel izlenimleri itibarıyla benzer oldukları," şeklinde tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır.
Değişik İş dosyası kapsamında tanzim edilen 06.03.2024 tarihli Bilirkişi Raporunun ilgili kısmı şöyledir;
"Adreste tespit edilen ... kodlu aşağıda yeşil olarak görülen giysi ürünü ile ... numaralı tescilde görülen tasarımın karşılaştırma görseli aşağıda sunulmuştur. Tasarımlar tesettür giyim kapsamındaki ürünlere ait olup, her iki giysi ürünü de; bel bölgesinde kuşağa, kuşağın altında düz ve üstünde çapraz devam eden pilelere, prenses model omuzlara ve tüm elbise boyunca taşlı desene sahiptir. Her ne kadar taşlı bölümdeki desenler detayda farklı olsa da, tasarımların; izah edilen tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşlarıyla ortaya çıkan genel görünümleri bakımından bilgilenmiş kullanıcıda yarattıkları etkilerin iltibas yaratacak derecede benzer olduğu görülmektedir.
Aynı adreste tespit edilen ... kodlu aşağıda lacivert olarak görülen tasarım ile talep eden tarafa ait ... numaralı tescilde görülen tasarımın karşılaştırma görseli aşağıda sunulmuştur. Tasarımlar tesettür giyim kapsamındaki ürünlere ait olup, her iki giysi ürünü de; tek göğüsü kapatacak şekilde bel bölgesinin orta bölümünde kesilen ve omuz bölgesine doğru çıkan pileli düz bir bölüme, prenses model omuzlara, biri düz diğeri taşlı desenli kol kısımlarına, bel bölgesinin yanlarına kadar gelen ve arka bölümden aşağıya doğru yere kadar uzanan bol etek kısmına, boğaz bölümünden aşağıya kadar tüm vücudu saran taşlı desene sahip giyim kısmına sahiptir. Her ne kadar taşlı bölümdeki desenler detayda farklı olsa da, tasarımların; izah edilen tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşlarıyla ortaya çıkan genel görünümleri bakımından bilgilenmiş kullanıcıda yarattıkları etkilerin iltibas yaratacak derecede benzer olduğu görülmektedir."
Yukarıda aktarılan Değişik İş Dosyalarında detayları görüleceği üzere; davacıya ait TPE nezdinde tescilli en az 3 farklı tasarımı davalı tarafından yoğun olarak taklit edilip satışa sunulmuştur. Yine farklı tarihli birçok Instagram paylaşımı ile taklit ürünler sosyal medyada paylaşılmıştır.
Davalı yan ilk olarak dosya kapsamına sunulu değişik iş dosyalarında da görüleceği üzere 2024 yılı Ocak ayında davacıya ait ait tescilli tasarım ürünü instagram hesabında paylaşmış olup ilk tespit Tespit işlemi 1 Şubat 2024 tarihinde yapılmış olup tespit işlemlerine rağmen devam eden süreçte davacıya ait tescilli tasarım ürünlerinin davalı tarafça instagram hesabında hikaye olarak paylaşıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce sadece dava öncesi yapılan tespit işlemleri ve akabinde alınan raporlar ile yetinilmemiş olup, mahkememizce de ayrıca rapor alınmış, alınan bilirkişi raporu ile de ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ... Değişik İş Dosyası ile ... 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...Değişik İş Dosyasında, davacıya ait tescilli tasarım ürünleri ile davalı tarafından bahse konu ürünlerin benzerlik taşıdığı tespit edilmiştir. İşbu dava dosyasında alınan bilirkişi raporunda da, davacıya ait tasarımların; tasarım unsurları ve bunların bir arada oluşuyla meydana gelen genel görünümleri bakımından, bilgilenmiş bir kullanıcıda benzer etki yaratacak şekilde iltibas yaratacak derecede benzer olduğu sonucuna varıldığı belirtilmiştir. Bu bağlamda gerek dava öncesi açılan değişik iş dosyalarında alınan raporlar gerekse de iş bu dava dosya kapsamına alınan raporlar ile tasarım hakkına tecavüzün husule geldiği tartışmasız bir şekilde saptanmış olup, nitekim davalı vekili davanın esasına ilişkin beyan ve rapora itirazları bildirir 25/06/2025 tarihli beyan dilekçesinde benzerlik bulunduğu yönündeki alınan raporlara yönelik bir itirazda bulunmamış olup, davalı yanın alınan raporlar ile ilgili itirazının davalı yanın üretici sıfatının bulunmadığı, perakende satış yaptığına ilişkin olup, davalı yan iddiasını tevsik amacı ile vergi levhası sunmuş ise de, davalı yanın üretici yahut satıcı olup olmamasının öneminin bulunmadığı, davalı yanın tasarım hakkına tecavüz olduğu açıkça tespit olunun ürünleri gerek fiziki gerekse de sosyal medya hesaplarında satışı sunmak suretiyle tasarım hakkına tecavüz eylemlerini gerçekleştirdiği ayrıca iki ayrı tespit işleminin mevcudiyetine rağmen ilk yapılan tespit işlemi sonrasında da ihlal eylemlerini sürdürdüğü, bu bakımından kusurunun da ayrıca bulunduğu anlaşılmakla davacı yanın tasarım haklarına yapılan tecavüzün tespiti ile durdurulmasına ve önlenmesine, işbu dava konusuna ilişkin Tecavüz mahsulü olan ve tedbir kapsamında olan ürünlerin kararın kesinleşmesi ile masrafı davalı yana ait olmak üzere imhasına, kararın kesinleşmesi ile kesinleştiği tarihte en yüksek tiraja sahip üç gazeteden birinde kararın bir defaya mahsus masrafı davalı yana ait olmak üzere ilanına dair aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
Davacı yan ne kadar aynı zamanda haksız rekabet hükümlerinin uygulanması gerektiğine ilişkin ayrıca haksız rekabet kapsamında dava ikame etmiş ise de; tasarımların kendi özel yasası niteliğindeki 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (mülga 556 sayılı Marka KHK) hükümleriyle korunması ve 6102 sayılı TTK’nın 55/1-a-4 maddesindeki düzenleme karşısında, konuya ilişkin olarak Yargıtay'ın da bu konudaki eski içtihatlarınından dönmesi hasebiyle güncel ve yerleşik hale gelen Yargıtay kararları da nazara alındığında davacının haksız rekabet iddialarının dinlenilebilmesi mümkün olmadığı gibi uyuşmazlığın özel kanun niteliğini haiz olan 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'na göre değerlendirilmesi gerekmektedir. İş bu sebeple Haksız rekabetin tespiti, durdurulması ve önlenmesi istemli davanın REDDİNE dair aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
Yukarıda aktarılan tasarım hakkına tecavüz eylemlerindeki ihlalin boyutu dikkate alınarak tasarım hakkına tecavüz teşkil eden fiil nedeniyle taktir olunan 30.000- TL manevi tazminatın somut olayın özelliği, hak ve adalet ilkesine uygun olduğu gözetilerek ; Manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 30.000 TL manevi tazminatın 01/02/2024( ilk tespit tarihi) tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi( davanın konusu nazara alındığında uygulanması gereken faiz türü ticari reeskont faiz olup, en yüksek mevduat faizi uygulanması talebi uygun bulunmamıştır.) ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazla manevi tazminat istemin REDDİNE, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.
Mahkememizce maddi tazminat hesaplaması yapılması amacı ile bilirkişi raporu alınmış ise de alınan raporda ihtiyati tedbir kapsamında ele geçirilen ürünler üzerinden ve seri üretim esasına göre olmak üzere alternatifli hesaplama yapılmış olup, ele geçirilen ürünlerin tedbir kararı kapsamında el konulması ve davanın kesinleşmesi ile imha edilecek olması hasebiyle salt bu ürünler üzerinden hesaplama yapılmasının hakkaniyete uygun olmayacağı, dosya kapsamına alınan iki ayrı tespit raporu incelendiğinde ilk tespit öncesi ve sonrasında devam eden taklit ürün satışlarının mevcudiyeti sebebi ile salt tespiti yapılan ürünler üzerinden hesaplamanın doğru sonuca götürmeyeceği, bilirkişilerin belirlediği diğer alternatif yöntem ise pastal hesabı olup, bu yöntemin ise bilirkişi kök ve ek raporda da açıkça tespit edildiği üzere somut olay yönünden uygun bulunmadığı tespiti yapılan ürün sayısı ve davacı yanın dava konusu tasarımlarının tescil edildiği tarih ile ihlal tarihi arasındaki zaman aralığı ve ele geçirilen ürünler nazara alındığında fahiş ölçüde yüksek bir rakamın doğmasına sebebiyet vereceği ayrıca dava konusu sektörün abiye sektörü olması, bu sektörde aynı modelin yüksek miktarda üretilmesi yerine model farklılıkları ile üretim tercih edildiğinden pastal hesabının da somut dava yönünden doğru sonuç vermeyeceği, bilirkişi raporlarında davalı yan ile irtibat kurulamaması sebebi ile ticari defter kayıtlarının incelenemediği, bu durumda TBK 50-51. Maddesinin uygulanması gerekeceği, ihlalin boyutu, tescili yapılan davacı yanın tasarımlarının korunmaya başladığı tarih, ihlal tarihleri, paylaşılan ürün çeşitliliği, paylaşılan mecralar ve fiziki olarak ele geçirilen ürün adetleri nazara alınarak somut olay yönünden 150.000,00 TL maddi tazminat uygun bulunmuş, Tecavüz eylemleri sebebi dayanak gösterilmek suretiyle talep edilen maddi tazminat isteminin TBK 50 ve 51. Maddeleri gereğince mahkememizce tayin edilerek, somut olay ve dosya kapsamı nazara alınarak takdiren 150.000,00 TL maddi tazminatın 01/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının hak sahibi olduğu alacağın 150.000,00 TL olması hasebiyle davacı vekilinin fazlaya dair hakkının saklı kalması yönündeki istemi yerinde olmadığından, fazlaya dair maddi tazminat istemin REDDİNE dair aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile;
-Davacı yanın tasarım haklarına yapılan tecavüzün tespiti ile durdurulmasına ve önlenmesine,
-Haksız rekabetin tespiti, durdurulması ve önlenmesi istemli davanın REDDİNE,
-Tecavüz eylemleri sebebi dayanak gösterilmek suretiyle talep edilen maddi tazminat isteminin TBK 50 ve 51. Maddeleri gereğince mahkememizce tayin edilerek, somut olay ve dosya kapsamı nazara alınarak takdiren 150.000,00 TL maddi tazminatın 01/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazla maddi tazminat istemin REDDİNE,
-Tecavüz eylemleri sebebi dayanak gösterilmek suretiyle talep edilen manevi tazminat isteminin 30.000,00TL olarak takdiri ile 30.000,00 TL manevi tazminatın 01/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazla manevi tazminat istemin REDDİNE,
-İşbu dava konusuna ilişkin Tecavüz mahsulü olan ve tedbir kapsamında olan ürünlerin kararın kesinleşmesi ile masrafı davalı yana ait olmak üzere imhasına,
-Kararın kesinleşmesi ile kesinleştiği tarihte en yüksek tiraja sahip üç gazeteden birinde kararın bir defaya mahsus masrafı davalı yana ait olmak üzere ilanına,
-Değişik iş ve icra dosyalarında yapılan masrafların yargılama giderleri kısmında ele alınarak değerlendirilmesine,
2-Davanın kabul değeri üzerinden davalı yandan alınması gereken 12.295,80 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL peşin harç ile tamamlama harcı olarak alınan 2.550,00 TL'nin toplamı olan 2.977,60 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 9.318,20 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, davalı yandan alınması gereken karar ve ilam harcı tutarına mahsubu yapılan davacıdan peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 2.977,60 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Davacı tarafça iş bu dava dosyasında başvurma harcı, posta, müzekkere, tebligat ve bilirkişi ücretleri olarak yapılan toplam 20.383,60 TL yargılama giderinden kabul ve ret oranları nazara alınarak takdiren 18.345,24 TL olan kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Dava öncesi açılan ... 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ...değişik iş dosyasında yapılan başvurma, peşin ve vekalet harçları , posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olarak toplam 9.522,90 TL, ... 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 2024/34 değişik iş dosyasında yapılan başlangıçta alınan başvurma, peşin ve vekalet harçları , posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olarak toplam 5.722,90 TL, ... 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ...değişik iş dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararının infazı için ... 7. İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyada yapılan yargılama gideri masrafı toplam 12.868,00 TL, ... 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ...değişik iş dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararının infazı için ... 5. İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyada yapılan yargılama gideri masrafı toplam 7.260,80 TL olmak üzere iş bu dava öncesi yapılan 35.374,60 TL yargılama gideri olup, bahsi geçen dosyalarda( 2 ayrı icra dosyası ve 2 ayrı değişik iş dosyasında ) karşı taraf sayısının iki olması, bahsi geçen her bir dosyanın karşı tarafında bir tarafın iş bu dava dosyası davalısı olması sebebi ile dava öncesi yapılan yargılama giderlerinin iş bu dava kapsamında yarısının ele alınıp değerlendirilmesi, dava öncesi yapılan yargılama giderlerinin diğer yarı kısmının ise ilgili değişik iş ve icra dosyalarında karşı taraf olan diğer kişiler yönünden varsa esasa dair açılan davalarda ele alınıp değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla, dava öncesi yapılan 35.374,60 TL yargılama giderinden iş bu esas dava dosyası payına düşen 17.687,30 TL yargılama giderinden kabul ve ret oranlara nazara alınarak 15.918,57 TL kısmının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Tasarım hakkına yapılan tecavüze ilişkin açılan dava yönünden maktu 40.000,00 TL, maddi tazminat istemi yönünden 40.000,00 TL, manevi tazminat istemi yönünden 30.000,00 TL olmak üzere toplam 110.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Haksız rekabeti konu alan dava yönünden maktu 40.000,00 TL, redde konu olan manevi tazminat istemi yönünden 20.000,00 TL( Anayasa Mahkemesi'nin, manevi tazminat istemli davalarda kısmi ret kararında karşı tarafa vekalet ücreti verilmesi uygulamasının iptal edilmesine ilişkin kararın henüz yürürlüğe girmemesi sebebi ile manevi tazminat istemi yönünden reddedilen kısma ilişkin olarak karşı tarafa vekalet ücreti takdir edilmiştir.) olmak üzere toplam 60.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Arta kalan gider ve delil avansının kararın kesinleşmesi ile yatıran tarafa iadesine,
Dair karar taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İSTİNAF YASA YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.08/10/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır