T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/556
KARAR NO: 2020/176
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/05/2015
KARAR TARİHİ: 20/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından çek ile ilgili olarak icra takibinde bulunulması veya bu kişi tarafından çek bedelinin tahsili durumunda müvekkilinin telafisi mümkün olmayan zararının oluşacağından ... Bankası ... şubesinin 09/04/2015 vadeli ... seri numaralı keşidecisi ... A.Ş. olan 15.861,56-TL olan çek ve ... Bank ... şubesinin 02/04/2015 vadeli ... seri no'lu keşidecisi ...Şti. Olan 79.136,00-TL bedelli çeklerde asıl hamil ve alacaklı olduklarının tespitini, yıllardır piyasada ticaret yapan müvekkili şirket yetkilisinin 22/01/2015 tarihinde aracında meydana gelen hırsızlık neticesinde çeklerin elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduranların haklı hamil olmamaları nedeniyle çeklerin kendilerine iadesini, ...bank A.Ş.'ye icra baskısı altında ödenen paranın kendilerine iadesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu çekin TTK'da belirtilen tüm özellikleri taşıdığını ve kambiyo senedi vasfını kaybetmediğini, çekin çalınmış veya kaybolmuş olmasının çekin kambiyo vasfını yitirdiği anlamına gelmemesi nedeniyle çeklerin takibe koyulup icra baskısıyla tahsilat yapılmasının usul ve yasaya aykırı olmadığını, çekin ibraz kaşesi üzerinde Kayseri ... ATM. Tarafından verilen ödeme yasağı kararının bu davada taraf olmayan alacaklı bankaya bağlanmayacağından çeke dayalı olarak takip yapılmasına engel bir durum olmadığını, geçerli bir borç münasebetinin olmadığı hususunda ispat yükümlülüğünün borçluya ait olduğunu, toplam değeri 500.000,00-TL'yi geçen çeklerin aracın torpido gözünde saklanmasının hayatın olağa akışına aykırı olduğunu, Gebze İcra Hukuk Mahkemesinden yapılacak imza incelemesinin bekletici mesele yapılmasını, yargılama giderleriyle ücret-i vekaletin davacıya bırakılmasını talep etmiştir.
(II) ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER :
(1)Taraflara usulüne uygun olarak tebligatlar yapılmış olup; Gebze ... İcra Hukuk Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının gerekçeli kararı - kesinleşme şerhi - yargıtay ilamı, ...bank A.Ş. ... şubesinin 03/10/2016 tarihli müzekkere cevabı ekinde "Genel Kredi Sözleşmesi - Çek tevdi bordroları - ihtarname" Mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
(2)Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak, mali müşavir bilirkişi ...N'a tevdii edilen dosyada tanzim olunan 31/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafın çeklerini keşide eden ... A.Ş. Ve ... Şti. arasında ticari ilişki bulunduğunu, çeklerin bu ticari ilişki nedeniyle aldığı ve ticari defterlerine işlediğini, davacı tarafın ...Bankası... şubesine ait ... seri numaralı çekte cirosu bulunan "... Şti., ...Şti., ... Şti., ... Şti." ile ticari ilişkisinin tespit edilemediğini, ...Bank ... şubesine ait ... seri no'lu çekte cirosu bulunan " ... Şti., ... Şti." ile ticari ilişkisinin tespit edilemediği yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
(III) DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava çekten kaynaklı menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
Gebze İcra Hukuk Mahkemesi'nin ilgili sayılı ilamlarıyla dava konusu edilen çekler üzerinde davacıya ait gözüken bölümde yer alan imzanın şirket yetkililerine ait olmadığı tespit edilmiştir. Konu dahilinde imza incelemesi için ilgili mahkeme nezdinde yapılan tespit kapsamında ayrıca bir itiraz olmadığı da dikkate alınarak grafolojk yönde başkaca bir inceleme yapılmamıştır. Mahkememizce yapılan mali incelemeyle de davacı tarafın çek keşidecisi firmalarla ticari münasebeti olduğu, her iki çekte sonraki cirantalarla ticari münasebeti olmadığı rapor edilmiştir. İmzada sahtelik mutlak def'i niteliğindedir ve hak sahibi olduğunu öne süren herkese karşı ileri sürülebilir. Bu minvalde menfi tespit talebi yerinde görülmüştür. Öte yandan çekin istirdatı talebinde bulunulmuş ise de TTK 792. Uyarınca kötü niyet ve ağır kusur unsurları yönünden yasanın aradığı şartların somut olayda oluşmadığı takdir edilmekle istirdat talebi reddedilmiş ve aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
(IV) HÜKÜM SONUCU :
(1)Davanın menfi tespit istemi yönünden KABULÜ ile;
Davacının 02/04/2015 tarihli... Bank...şubesine ait ...çek no'lu keşidecisi ...Tekstil olan 9.136,00-TL bedelli çek ile 09/04/2015 tarihli...Bankası...Şubesine ait ... çek no'lu keşidecisi... olan 15.861,56-TL bedelli çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,
(2)Şartları oluşmadığının takdiriyle çekin ticari hayattaki tedavul fonksiyonu da dikkate alınarak istirdat isteminin reddine,
(3)Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 1.707,61 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 426,91 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.280,70 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
(4)Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen değer üzerinden AAÜT uyarınca 3.749,70 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine,
(5)Davacı tarafından yapılan; 27,70 TL başvuru harcı, 426,91 TL peşin harç, 4,10 TL vekalet pulu, 750,00 TL bilirkişi ücreti, 120,90 TL müzekkere, posta, tebligat masraflarından oluşan toplam 1.329,61 TL yargılama masrafının davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
(6)Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
(7)Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, 5235 sayılı Kanun'un 33-(1), 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-(1) ve devamı maddeleri uyarınca, gerekçeli kararın usulen taraflardan her birine tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre dahilinde, Mahkememize dilekçe ile başvurmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
Katip ...
✍e-imzalıdır.
Hakim ...
✍e-imzalıdır.
"5070 Sayılı Kanun hükümlerince bu belge elektronik imza ile imzalanmıştır. "