T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/766 Esas
KARAR NO: 2019/188
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/07/2015
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının... Bankası...Şubesinde kredi kartı mevcut olduğunu, 30/12/2014 günü sene sonu hesaplarını kapatırken bu kredi kartından 2014 yılı Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık aylarında bilgisi ve haberi olmadan muhtelif tarihlerde toplam 151.032,70 TL tutarlı alışverişler yapıldığını tespit ettiğini, kredi kartı limitinin 250.000,00 TL olduğunu, kart ödemesinin otomatik ödeme olduğunu ve bu harcamaların ancak sene sonunda paralar çekildiğini anladığını, 31/12/2014 tarihinde ... Bankası ... Şubesine yazılı başvuruda bulunarak alışverişlerin kendisinin yapmadığını bildirmiş ve haksız olarak alınan paraların kendisine iadesini talep ettiğini, bu alışverişlerde mail order yoluyla davacının hesabından para çeken davalıların ticareti karşılığı başka firmalara faturalar düzenlediğinin ortaya çıktığını, davalılar mail order işlemi yaparken mail order belgesini düzenlemediğini, kredi kartı dökümlerine göre davacının kredi kartından davalılardan ...Şti. 80.681,79 TL, ...Şti. 50.120,00 TL, ... 3.000,00 TL, www.....com-iş 2.036,91 TL, ...Şti. 3.159,00 TL ve ...12.035,00 TL çekildiğini, davacının yapılan bu işlemlerden 31/12/2014 günü haberdar olduğunu, davalı ... tarafından Ekim, Kasım ve Aralık 2014 tarihinde mail order yoluyla kredi kartından çekilen paralardan 69.991,00 TL'sini iade ettiğini, diğer davalılar ise banka olarak işlem yapmaya yetkileri olmadığı gerekçesiyle ret etmiş ve davacıya ödemediğini, davacının hesabından çektikleri para ile sınırlı olarak davalı banka ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsil edilmesini, alacağın davacı hesabından paranın tahsil edildiği tarihten başlayarak faiz işletilmesine, vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
... ŞTİ. CEVABI: Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının dava dilekçesinin ekinde belirttiği belgeleri göndermediği, dava konusu kredi kartının davacıya ait olmadığı takdirde aktif husumete itiraz ettiğini, davalı şirketin unvanı dava dilekçesinde davalı olarak başka bir unvan olarak yazıldığını, davacının davasını sebepsiz zenginleştirmeye dayandırdığını, davalı, ... isimli firmaya satış işlemi gerçekleştirdiğini, ürünleri teslim ettiğini ve fatura düzenlediğini, davalının mal varlığında sebepsiz artış olmadığını, 250.000,00 TL limitli kredi kartı kullanmak ve bu kredi kartından yapılan toplam 151.032,70 TL harcamanın bir sene boyunca fark etmemenin hayatın olağan akışına ters olduğunu, sadece kredi kartı sahibinin bilgisi dahilinde olması gereken kart bilgilerini başka şahıslara intikal ettiren, bu kredi kartını kart sahibi dışında kullanan kişiler hakkında herhangi bir suç duyurusu yapıldığı dava dilekçesinde belirtilmediğini, davalı, ... isimli firmaya irsaliyeli fatura kestiğini ve malları ...isimli şahsa teslim edip, kredi kartı ve fatura bilgilerini bu şahıstan aldığı için davanın ... isimli firmaya ve ... isimli şahsa ihbar edilmesini, haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
... ŞTİ. CEVABI: Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından ikame edilen ve dava dilekçesinde izahatı yapılan bu işlemlerde kredi kartının ne şekilde kullanıldığı ve kim tarafından kullanıldığı konusunda herhangi bir açıklama yapılmadığını, davacının kendi kusurunu dava dilekçesine eklemediğini ve buna ilişkin ceza davası dosyasından ve bu dosyadaki ifade tutanaklarından bahsetmediğini, davacı tarafından savcılık şikayeti de yapıldığını ve kovuşturması Bakırköy ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile devam ettiğini, söz konusu alışverişlerde kullanılan kartı kendi işçisinin kullandığını ve bu kartı bir hafta yanında çalışan işçisine abisine götürmesi için birkaç defa güvendiği için verdiğini beyan ettiğini, davacının hesap ekstrelerini zamanında incelemeyerek ticari hayatın kendisinden beklenen sorumluluğu yerine getirmediğini, kredi kartını ve kredi kartı bilgilerini kendi rızası ve kusuruyla kendi işçisiyle paylaşan davacının iyi niyetinden bahsetmenin hayatın olağan akışına tamamen aykırı olduğunu, zararın doğmasına ve artmasına neden olan davacı kendi lehine hak ve iddiasında bulunduğunu, çoğu bankanın mail order yoluyla yapılan alışverişlerde 3D secure güvenlik sistemini kullandığını, yapılan alışverişlerde kart sahibinin güvenli olarak oluşturduğu şifresini telefon yoluyla onaylaması durumunda ilgili alışverişin onayına rıza getirdiğini, davacı tarafından hem mail order adresinin hem de telefon numarasının bankada bulunduğuna rağmen yapılan alışverişlerde davalı bankanın kendisini bilgilendirmediğini belirtmesi karşısında bankanın da sorumluluğu bulunduğunu, davanın reddine ve yargılama giderinin davacı tarafa yükletilmesini istemiştir.
...CEVABI: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Tüm bankaların web tabanlı otomasyon yazılım sistemleriyle iş gördüğünü, bu nedenle davacıya bildirim yapılmamış olmasının düşünülemeyeceğini, bunun tek istisnasının iletişim bilgilerinin yanlış kaydedilmesinden kaynaklanabileceğini, bu durumda da sorumlunun banka personeli olacağını, davacı ile müvekkili ve diğer davalı firmaların alışveriş içerisinde olduğunu, bankanın zamanında bildirimde bulunmadığını, bulunmuş olsa idi davacının zarara uğramayacağını ve sorumlu kişinin hemen bulunabileceğini, davacının bildirim aldığı halde karşı çıkmaması da zımni kabul olduğunu, bu durumda müvekkilinin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, müvekkili açısından davanın reddi gerektiğini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
... ŞTİ. CEVABI: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu olayda gerçekleştirilen satış işlemleri benzer iş yerleri ve benzer iştigal konulu iş yerlerinde her ay (altı ay boyunca) düzenli olarak gerçekleştiğini ve bu süre içerisinde 250.000,00 TL limiti olduğu iddia edilen kredi kartından toplamda 151.032,70 TL'lik alışveriş yapıldığını, bu bedelin kart limitinin %60'ına tekabül ettiğini, bu rakamın son derece yüksek olduğunu ve bankanın bu durumu fark etmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının bu alışverişten dolayı her ay asgari ödemede bulunduğunu, 5464 Sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu madde 10 hükümleri gereği, bankaların kredi kartı hesap özeti düzenlemesi ve kart hamiline bildirmesinin zorunlu olduğunu, davalı ... Bankasının bu yasal zorunluluğu yerine getirdiğini, tam altı ay boyunca altı defa davacı tarafa hesap özeti ekstresi gönderildiğini ve davacı tarafından hesap özetlerine itiraz edilmediğini, bu bağlamda davacı tarafın dava konusu alışverişi kabul ettiğini, müvekkil şirkete isnat edilebilecek bir ihmalin söz konusu olmadığını, müvekkil şirketin ticari örf ve adetin gereklerine uygun davrandığını, haksız davanın usul ve esastan reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
... BANKASI CEVABI: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin dilekçesinde açıkça belirtilen davacının 151.032,72 TL olarak bildirdiği zararın 69.991,92 TL'sini davacıya 18/05/2015 tarihinde kredi kartı hesabına iade edildiğini, müvekkil davalı bankanın işbu davada taraf sıfatı bulunmadıgını, kural olarak kradi kartı hamillerinin itirazları uluslararası kart kuruluşları tarafından belirlenen itiraz çözümleme kuralları çerçevesinde değerlendirilerek ve yasal düzenlemelere uygun olarak sonuçlandırıldığını, dava konusu olayda davalı bankanın müşterinin mağduriyeti giderilmiş olduğundan davada davamı bankanın taraf sıfatının bulunmadığını, davacı tarnafın fazlaya ilişkin taleplerinin muhatabının davalı banka olmadığını, davacı şirketin basiretli bir tacir olarak kredi kartı ekstrelerini altı ay boyunca kontrol etmediğinden kusurlu ve sorulmu olduğunu, ... numaralı şirket kredi kart hamilinin itirazı uluslararası kart kuruluşları tarafından belirlenen itiraz çözümleme kuralları çerçevesinde ve yasal düzenlemelere uyğun olarak sonuçlandırıldığını, davalı banka yönünden davada taraf sıfatı kalmadığını, davamı banka yönünden esastan reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
BİLİRKİŞİ RAPORU: Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak, dosya rapor tanzimi için bilirkişi... ve ...'a tevdi edilmiş olup, tanzim olunan 25/06/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davacı lehine davalı banka tarafından tahsis edilerek teslim edilen Şirket Kredi Kartının ... tarafından ağabeyine götürmesi için çalışanı ...'e verdiğini, kart bilgilerinin de bu aşamada ... tarafından kopyalanmış olduğu, davacının kredi kartının 3. Kişi tarafından kullanımından kaynaklanan ve süresi içinde itiraz edilmeyen ve bakiye kalan zararından gerek kart çıkaran davalı ...Ş, gerekse davalıların üye iş yeri bankalarının (...bank, ... ve ... Yasa, Uluslararası banka kartı uygulamaları, yeknesak kuralları ile bankacılık uygulama ve teamülleri gereğince sorumlu olamadıkları, ancak davacının kalan bakiye zararlarından: 10.689,87 TL'sinden ... Şti., 50.120,00 TL'den ..., 12.035,00 TL'den ..., 3.159,00 TL'den ...Şti., 3.000,00 TL'den ...Şti.'nin üye iş yeri bankası ile davalılar arasın da imzalanan üye iş yeri sözleşmeleri, uluslararası kredi kart uygulama ve yeknesak kuralları, 5464 sayılı kredi kartları ve banka kartları kanunu, bankacılık uygulama ve teamülleri gereğince ve dosya kapsamı incelenen tüm belge ve bilgiler birlikte değerlendirildiğinde, Mail order yöntemiyle işlem yapan ve yukarıda yer verilen şirketlerin hizalarındaki tutarlardan davacıya karşı sorumlu olduklarını, tarafların tacir olduklarını, dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince 14/07/2015 dava tarihinden itibaren %10.50 Ticari temerrüt faizi (01/01/2017 tarihinden itibaren %9.75) talep edilebileceğini bildirmiştir.
Davacı vekili vermiş olduğu 17/11/2017 tarihli Feragat dilekçesi ile ...Şti. hakkındaki dava taleplerinden feragat ettiğini beyan etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: .
Uyuşmazlık, Davacının ... Bankası ... Şubesinden kullanmış olduğu kredi kartının davacının rızası dışında dava dışı eski çalışanı tarafından kullanılarak davalılardan mail order yöntemi ile yapılan alışver nedeniyle davalıların üzerlerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemediği iddiasına dayalı tazminat davası olup davacı bu alışverler nedeniyle kredi kartı kullanılarak davacıdan tahsil edilmiş olan paranın davalılardan hahsiline karar verilmesini talep etmektedir.
Tüm dosya kapsamı ve Bakırköy ... Asliye Ceza Mahkemesinin...Esas sayılı dosyasından mail order yöntemi ile kredi kratı kullanılarak yapılmış olan bu alışverişlerin davacnın dava dışı eski çalışanı ... tarafından ve davacının bilgisi dışında yapıldığı açıkça anlaşılmaktadır.
Tarafların bildirmiş olduğu deliller celp edilip ticari defterler incelenmek sureti ile bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Buna göre; 2014 yılı içerisinde davacıya ait kredi kartı kullanılmak sureti ile
... Şti.den 80.681,79-TL, ...Şti den 50.120,00-TL, ... Şti. Den 3.000,00-TL, www....com-iş ten 2.036,91 TL, ...Şti.den 3.159,00-TL, ... ten 12.035,00-TL tutarında olmak üzere toplam 151.032,70-TL'lik işlem yapıldığı, davacının yapılan kart harcamalarına itiraz etmesi üzerine davacının itiraz tarihinden geriye dönük olarak 90 gün(davacının kredi kartının VİSA CART olması nedeniyle) süre içerisinde yapılan harcamlarla ilgili olarak üye işyeri ...bank tarafından davalı ...Şti.den yapılan alışveriş nedeni ile tahsil edilen 69.991,92-TL'nin davacı hesabına iade edildiği anlaşılmıştır.
Davalı ...nin yapılan başvuru üzerine gerek 5464 sayılı yasa gerek Bankacılık uygulama ve teamüllerine göre chargeback (ters ibraz) yolu ile sorumlu olduğu 90 günlük süre içerisine yapılan harcamaları davacıya iade edilmiş olması, kredi kartının limitinin 100.000,00-TL olması karşısında yapılan harcamaların 1.000,00-TL ile 15.000,00-TL arasında değişmesi ve bu tutarlarda yapılan alışverişler bir hayli fazla olması karşısında, yapılan işlemlerin banka tarafından şüpheli işlemler olarak tespit edilemeyebileceği hususları değerlendirildiğinde davalı bankanın yasal mevzuat ve sektör uygulamalarına uygun davranmış olduğu kabul edilmiş, bu nedenle davalı ... Aş. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.
5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunun 17/2. maddesinde “Üye işyerleri, mal ve hizmet bedeli karşılığını banka kartı veya kredi kartı ile ödemek isteyen kişilerin imza gerektiren işlemlerde imza kontrolünü yapmak, kartın tahrifata uğrayıp uğramadığını kontrol etmek ve üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlarca kendilerine ulaştırılan bilgiler çerçevesinde kartın geçerliliğini tespit etmekle yükümlü olup, gerekli durumlarda kart üzerinde yer alan bilgilerle kimlik belgesi üzerinde yer alan bilgileri karşılaştırmak üzere geçerli bir kimlik belgesi ibrazını talep etmek ve harcama belgesi üzerindeki bilgilerle kredi kartı üzerindeki bilgileri karşılaştırarak kontrol etmekle yükümlüdür. Bu kontrollerin yapılmamasından doğan zararlardan üye işyerleri sorumludur.” 18/son maddesinde ise “Üye işyerleri, 20. madde uyarınca harcama belgesi düzenlenmeksizin çeşitli iletişim araçları yoluyla veya sipariş formu vasıtasıyla işlem yapılmasına olanak sağlamak üzere kuracakları sistemlerin güvenli bir şekilde çalışmasını temin etmekle yükümlüdür.”aynı kanunun 32/1. maddesinde “Kart numarası bildirilmek suretiyle üye işyerinden telefon, elektronik ortam, sipariş formu veya diğer iletişim araçları yoluyla yapılan işlemlerden doğacak anlaşmazlıklarda ispat yükü üye işyerine aittir.” şeklinde yasal düzenleme yapılmıştır. Buna göre üye işyerleri olan diğer davalıların (İş Bankası dışındaki davalılar) ilgili yasal düzenlemeler ve bankacılık uygulama ve teammülerine göre üzerlerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemiş oldukları kanaatine varılmıştır. Öte yandan davacının henüz bir haftalık bir çalışması bulunan çalışanına kredi kartını vermesi, harcamaları ve hesap ekstrelerini 6 ay kadar uzun bir süre kontrol etmemesi bu suretle basiretli bir tacir gibi hareket etmeyerek zararın artmasına, tazmin yükümlülerinin durumunun ağırlaşmasına sepep olduğu kabul edilerek TBK 52. Maddesi uyarınca tazminattan takdiren %50 oranında indirim yapılmak sureti ile davalılar ...Şti. ... Şti, ...Şti, ...- ... yönünden yapılan işlemlerinden itibaren avans faizi uygulanmak sureti davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiş, reddedilen kısım takdiri indirim nedeniyle olduğundan reddilen miktar yönünden yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiştir.
Davalı ... Şti. Aleyhine açılan davadan feragat edildiğinden davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklanacağı üzere,
Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİ ile;
1-... Aleyhine açılmış olan davanın REDDİNE,
2-...Şti. Aleyhine açılan davadan feragat edildiğinden DAVANIN ESASI HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
3-( %50 oranında hakkaniyet indirimi yapılmak sureti ile ) 5.345,00 TL' nin 30/09/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Şti.' den alınarak davacıya ödenmesine,
4-( %50 oranında hakkaniyet indirimi yapılmak sureti ile ) 3.562,05 TL' nin 11/07/2014 tarihinden, 7.312,05 TL' nin 05/08/2014 tarihinden, 2.812,05 TL' nin 08/08/2014 tarihinden, 1.447,05 TL' nin 05/09/2014 tarihinden, 9.925,00 TL' nin 26/09/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Şti.' den alınarak davacıya ödenmesine,
5-( %50 oranında hakkaniyet indirimi yapılmak sureti ile ) 1.500,00 TL' nin 15/07/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Şti.' den alınarak davacıya ödenmesine,
6-( %50 oranında hakkaniyet indirimi yapılmak sureti ile ) 2.747,05 TL' nin 05/08/2014 tarihinden itibaren, 3.250,00 TL' nin 06/08/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... - Kozmar Kozmetik' ten alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
7-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 2.588,96 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.383,99 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.204,97 TL harçtan davalı;
a- ...Şti. 327,75 TL.sinden,
b-... - ... 409,65 TL.sinden,
c-... Şti. 365,11 TL.sinden,
d- ... Şti. 102,46 TL.sinden sorumlu olmak üzere işbu davalılardan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
8-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 9.233,34 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
9-Talep gibi feragat yönünden ve ret yönünden davalılar ...Şti. Ve ... Bankası yönünden davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerlerinde bırakılmasına,
10-Davacı tarafından yapılan; peşin harç, başvuru harcı, vekalet harcı, bilirkişi ücreti, müzekkere ve tebligat masraflarından oluşan toplam 3.585,79 TL yargılama masrafından;
a-Yargılama giderinin 896,44 TL' sinin Davalı ... Şti.' den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
b-Yargılama giderinin 896,44 TL' sinin Davalı ... Şti.' den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
c-Yargılama giderinin 896,44 TL' sinin Davalı ... Şti' den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
d-Yargılama giderinin 896,44 TL' sinin Davalı ... - ...' ten tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
11-Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., tarafından yapılan masrafların kendi üzerine bırakılmasına,
12-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve temyiz harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."