T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/1190 Esas
KARAR NO:2021/61
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:29/12/2018
KARAR TARİHİ:27/01/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile, davacı ile davalı arasında davacı şirketçe yapılan ... kapsamında 2415 adet konutun yer aldığı 19 blokun tümü için 07/11/2012-07/11/2015 tarihlerini kapsayan ... poliçe numaralı ... Poliçesi tanzim edildiğini, işbu poliçenin sigorta değerinin 247.500.000TL olup, poliçenin yer kayması riskini de teminat altına aldığını, işbu proje kapsamında bulunan ... blok arasındaki zeminde bir kaç gün aralıklarla devam eden şiddetli yağış sonrası 03/05/2015 tarihinde kayma meydana geldiğini ve zemin üzerinde yer alan betonarme istinat duvarının işbu kayma nedeniyle hasar gördüğünü, söz konusu hasarın, zaman geçirilmeden davalı borçlu tarafa bildirildiğini ve hasar nedeniyle meydana gelen zararın poliçe kapsamında davalıdan talep edildiğini, ancak davalı tarafından yeterli araştırma ve inceleme yapılmadan fore kazık uygulaması mevcut olmadığından bahisle taleplerini haksız yere red ettiğini, davalı tarafça hasar tespitinde hasar gören duvar değil, daha sonra yapılan duvarların dikkate alındığını, davalıya ihtarname gönderilerek dava konusu somut olaydan bahsedilerek 403.276,21TL zararın ödenmesinin talepte bulunulduğunu, davalı tarafça sadece 13/12/2017 tarihinde 34.643,00TL ödeme gönderildiğini, kalan miktar için bir ödeme yapılmaması üzerine davalı hakkında ....İcra Müdürlüğünün... esas numaralı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız olduğunu beyanla, haksız ve kötü niyetli itirazın iptaline ve takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesi ile, huzurdaki dav aya konu taleplerin çekişmeli yani öncelikle yargılama yapılmasını gerektirecek nitelikte olduğundan işbu itirazın iptali davasının reddi gerektiğini, huzurdaki davada hukuki yarar yokluğu nedeniyle de reddi gerektiğini, sigortalı inşaatta meydana gelen hasar poliçe teminatına girmediğini, sigortalı inşaatta meydana gelen hasar ...A4-h maddesi "plan, proje veya hesap hatasından dolayı sigortalı mallarda meydana gelecek fiziksel ziya ve hasarlar teminat dışıdır" hükmü kapsamında teminat dışı olduğundan davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davalı şirket tarafından davacıya ödeme yapılmadığını, eksper tarafından hazırlanan raporda, istinat duvarının stabil olmadığını ve hasarın meydana gelmesinde istinat duvarının hatalı tasarlanmış olmasının yakın sebep olduğu sonuç ve kanaatine ulaşıldığını, bu kapsamda sigorta genel şartlarına göre proje hatalarına bağlı olarak oluşan hasarların teminata girmediğini, ancak davalı nezdinde düzenlenen poliçe ile ... numaralı tasarımcı rizikosu ek teminatının verilmiş olup, bu teminata göre her ne kadar tasarlanan istinat duvarı teminata girmemekteyse de hatalı tasarlanan duvarın kayması sonucu doğru imal edilmiş dolgu malzemelerinin atılma masrafının ilgili limit dahilinde teminat kapsamında değerlendirildiğini, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, davalı tarafından duvarın kayması sonucu oluşan toprağın atılma masrafı olan 33.643,00TL tazminat miktarının sigortalı davacıya ödenerek tüm sorumluğun yerine getirildiğini, davalı şirketin poliçe kapsamında tazminattan indirim yapma imkanı mevcut olduğunu beyanla, haksız ve yasal dayanaktan yoksun işbu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, ... poliçesi, mahsup fişi, fotoğraflar, ihtarname, zemin ve temel etüt raporu, 28/09/2012 tarihli tadilat yapı ruhsatı, mimari proje, ....İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası, ekspertiz raporu, celp olunmuştur.
....İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... AŞ tarafından borçlu ... AŞ aleyhine 368.633,21TL asıl alacak, 98.667,45TL işlemiş faiz, 243,00TL tebliğ gideri olmak üzere toplam 467.543,66TL üzerinden takip başlatıldığı, itiraz üzerine takibin durduğunu görülmüştür.
Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak, dosya bilirkişiye gönderilmiş olup, bilirkişiler Jeoloji Mühendisi..., Sigortacı ... ve İnşaat Mühendisi ... tarafından tanzim olunan 20/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda; fore kazık imalatının yapılmamış olmasının davacının ağır kusurunu oluşturup oluşturmayacağı yönünde yapılan incelemede, projeler incelenmediğinden taraflarınca proje hatası tespit edilememekle beraber, iksa yapıları yapı ruhsatına esas olup, istinat duvarına ait bir evrakın (statik hesap ve projesi) imar işlem dosyasında bulunmaması isnadı, davacı tarafın kusurunu ortaya koyduğunu, yeni yapılan iksa projesinin fore kazık ve istinat duvarı olarak yapıldığının ekspertiz raporundan anlaşıldığını, yeni yapılan projenin belediyeye sunularak yapı ruhsatı alınmadığının dosya kapsamından anlaşıldığını, muafiyetin bulunup bulunmadığı, muafiyet sebebiyle tazmini gereken bir zarar varsa bu zararın indirimin gerekip gerekmediği yönünden yapılan incelemede, poliçenin muafiyet başlığı altında ...-İşlerinde asgari 20.000USD hasarın %10'u ve plan ve proje yapımcısı 10.000USD olarak belirlendiğini, meydana gelen olay sebebiyle davacı tarafın uğradığı zararın poliçe kapsamında bulunup bulunmadığı, poliçe kapsamında ise davacının söz konusu zararı davalı sigorta şirketinden isteyip isteyemeyeceği, indirim yapılması gerekiyorsa ne miktarda indirim yapılması gerektiği, ayrıca söz konusu tespit edilecek hasar bedelinden davalı tarafından yapılan kısmi ödemenin de mahsubu ile davacı tarafın talep edebileceği miktarın tespitinin istenilmesi yönünden yapılan incelemede, mühendislik hizmeti alarak zemin koşulları dikkate alınarak oluşturulan ve belediyesine sunulan ve onaylı bir projeye istinaden yapılan istinat duvarının mevcut yağış koşullarında oluşan hasarın önlenebileceğini, poliçede "Kloz 115-tasarımcı rizikosu teminatı e)Sigorta konusu malların, kusurlu malzeme ve/veya işçilik ve/veya kusurlu tasarım nedeniyle maruz kaldığı ziya veya hasarlar sonucunda, yenisiyle değiştirilmesi, onarımı veya düzeltilmesi için yapılan masraflar istisnadır, ancak bu istisna, hasardan doğrudan ve birinci derecede etkilenmiş mallarla sınırlı olacak, doğru olarak inşa edilmiş kısımlarda kusurlu malzeme ve/veya işçilik ve/veya kusurlu tasarım nedeniyle meydana gelen bir olay sonucunda meydana gelecek ziya veya hasarlar için uygulanmayacaktır" olarak belirlendiğini, hatalı tasarıma mevcut istinat duvarının yıkılması nedeni ile mevcut toprağın kayması sonucu oluşan enkaz bedelinin poliçe kapsamında olduğunu, mahkememizce aynı görüşe ulaşılması durumunda, 25/07/2016 tarihli ekspertiz raporunda enkaz kaldırma masrafı 61.250,00TL olarak tespit edilerek, 26.607TL proje hatasından kaynaklı muafiyet düşülerek 34.643,00TL bedelin davacıya ödendiğini, bu tutarın kadri maruf olduğu kanaatine varıldığını, mahkememizce poliçe kapsamına istinat duvarının da dahil olması kanaatine varılması durumunda istinat duvarları için 195.420,99TL hasar tutarının ekspertiz rapor tarihi itibari ile serbest rayiç değerleri yansıttığını, bu durumda talep edilebilecek tutarın 61.250,00TL - 26.607,00TL + 195.420,99TL= 230.063,99TL olarak hesaplandığını, tespit edilen hasarın 195.420,99TL olarak hesaplandığında tazminat tutarının 176.723,99TL olduğunu, mahkemece poliçenin düzenlendiği tarihte mevcut olmayan yeniden yapımı sırasında yapılan istinat duvarları altındaki kazık imalatının poliçe kapsamına dahil olması kanaatine varılması durumunda kazık imalatı için 146.605,22TL hasar tutarının ekspertiz rapor tarihi itibari ile serbest rayiç değerleri yansıttığı, bu durumda talep edilebilecek tutarın 61.250TL-26.607TL + 195.420,99TL + 146.605,22TL= 376.669,21TL olarak hesaplandığını, tespit edilen hasar tutarının 342.026,21TL olarak hesaplanması halinde talep edilecek tazminat tutarının 288.686,21TL olarak hesaplandığını belirtmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş olup, rapora karşı beyan ve itirazlar dosyaya sunulmuş, mahkememizce bilirkişi raporuna itirazlar değerlendirilebilecek nitelikte görüldüğünden yeniden rapor aldırılması yada ek rapor aldırılması taleplerinin reddine karar verilmiştir.
Dava, alacağın tahsili amacıyla davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebidir.
Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının beyanları, icra takip dosyası, tanzim olunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında davacı tarafından yapılan ... kapsamında 2415 adet konutun yer aldığı 19 blokun tümü için 07/11/2012-07/11/2015 tarihlerini kapsayan ... poliçe numaralı ... Poliçesinin tanzim edildiği, işbu poliçenin sigorta değerinin 247.500.000,00TL olduğu, taraflar arasında imzalanan işbu proje kapsamında bulunan ... blok arasındaki zeminde bir kaç gün aralıklarla devam eden şiddetli yağış sonrası 03/05/2015 tarihinde kayma meydana geldiği ve zemin üzerinde yer alan betonarme istinat duvarının işbu kayma nedeniyle hasar gördüğü, taraflar arasındaki uyuşmazlığın, taraflar arasında akdedilen poliçe kapsamında davacıya ait inşaatta oluşan zararın tazmini amacıyla davalı sigorta şirketi aleyhine başlatılan icra takibine davalının itirazı noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
... Poliçesinin incelenmesinde risk bilgileri başlığında... adet konut inşaatı yerinin 250.000.000,00TL ve 07/11/2012-07/11/2016 dönemi olmak üzere teminat altına alındığı, Muafiyet başlığında ...-Yer Kayması- Çökme Asgari 20.000USD hasarın %10'u oranında, plan ve proje yapımcısı 10.000USD olmak üzere hasarın %10'un tenzili muafiyet uygulanacağının taraflar arasında mutabakata varıldığı, sigorta konusu malların, kusurlu malzeme ve/veya işçilik ve/veya kusurlu tasarım nedeniyle maruz kaldığı ziya veya hasarlar sonucunda, yenisiyle değiştirilmesi, onarımı veya düzeltilmesi için yapılan masrafların istisna olduğu, ancak bu istisnanın hasardan doğrudan ve birinci derecede etkilenmiş mallarla sınırlı olacak, doğru olarak inşa edilmiş kısımlarda kusurlu malzeme ve/veya işçilik ve/veya kusurlu tasarım nedeniyle meydana gelen bir olay sonucunda meydana gelecek ziya veya hasarlar için uygulanmayacağının düzenlendiği, dava konusu yapının bulunduğu alanın Bayındırlık ve İskan Bakanlığının resmi gazetede yayımlanan Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkındaki Yönetmeliğine göre, 1.derece deprem alanı üzerinde olduğu, Mayıs 2011 tarihinde hazırlanan zemin ve temel etüt raporu incelendiğinde, yapılan testler ve deneyler sonucunda inceleme alanında bu blokların konsolidasyon değerlerine göre yapılan oturma hesaplarında kabul edilebilir limitlerde olduğundan oturma problemi olmadığının tespit edildiği ve raporun Doğal Afet Risklerinin Değerlendirilmesi başlığı altında, inceleme alanında herhangi bir heyelan, kaya ve çığ düşmesi gibi afet riski beklenmediğinin tespit edildiği görülmüştür.
Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu tanzim olunan ve mahkememizce de kabul gören bilirkişi raporundaki tespitlere göre, jeolojik özellikleri yönünden, killi-sitli bünyeye sahip birimlerde sıklıkla zemin problemi yaşanabildiği, killer üzerine inşa edilen mühendislik yapılarının, zeminlerin şişme özelliğinden kaynaklanan yukarı doğru kaldırma kuvvetine maruz kaldıkları, bu kuvvetlerin, temel yapıları ve elemanlarını yukarı doğru kaldırıp çatlatıp kırdığı, su içeriğindeki artışın killerde şişmeye neden olduğu, kil-silt bünyeye sahip toprak yapısı fazla yağışın düştüğü zamanlarda istinat duvarları ve binalar için risk oluşturabileceğini, zeminin şişmesinin yaşanan olayların nedeni olduğunu, yağış iklimindeki değişikliğin, şiddet ve ani yağışların yer kaymasına sebep olmakla istinat duvarında hasara sebep olduğu, dava konusu taşınmazın zemin yapısının killi, siltli ve kumlu yapıya sahip jeolojik birimlerden oluşması ve söz konusu yer kaymasının yaşandığı tarihten bir kaç gün önce şiddetli yağışın olması ve bunun sonucunda da killi ve siltli yapıya sahip birimin bünyesine su alıp şişmesi, bükülmesi sonucu üzerindeki istinat duvarına yukarı doğru basınç uygulamasından oluşan hareketlenme sonucunda yer kayması ve bunun sonucunda da ... blokları arasındaki betonarme istinat duvarında hasar oluştuğu, davacı tarafından istinat duvarı ile ilgili herhangi bir proje sunmadığı, projeler incelenemediğinden proje hatası tespit edilememekle beraber, iksa yapıları yapı ruhsatına esas olup, istinat duvarına ait bir evrakın (statik hesap ve projesi) imar işlem dosyasında bulunmamasının istinat projesini ve davacı tarafın kusurunu ortaya koyduğu, yeni yapılan iksa projesinin fore kazık ve istinat duvarı olarak yapıldığının ekspertiz raporundan anlaşılmakta olduğu, yeni yapılan projenin belediyeye sunularak yapı ruhsatı alınmadığı, mühendislik hizmeti alarak zemin koşulları dikkate alınarak oluşturulan ve belediyesine sunulan ve onaylı bir projeye istinaden yapılan istinat duvarının mevcut yağış koşullarında oluşan hasarı önleyebileceği, hatalı tasarıma mevcut istinat duvarının yıkılması nedeni ile mevcut toprağın kayması sonucu oluşan enkaz bedelinin poliçe kapsamında olduğu, 25/07/2016 tarihli ekspertiz raporunda enkaz kaldırma masrafının 61.250,00TL olarak tespit edildiği ve 26.607,00TL proje hatasından kaynaklı muafiyetin düşülmesi ile 34.643TL bedelin davacıya ödendiği, istinat duvarındaki hasarın poliçe kapsamında olduğu, istinat duvarları için 195.420,99TL hasar tutarının ekspertiz rapor tarihi itibari ile serbest rayiç değerleri yansıttığı, bu durumda talep edilebilecek tutarın hesaplanan 34.643,00TL + tespit edilen hasar olan 195.420,99TL toplamı olan 230.063,99TL'den muafiyet tutarı olan (... İşlerinde 20.000USD x 2,667) 53.340,00TL'nin düşülmesi ile tazminat tutarının 176.723,99TL olarak hesaplandığı, davacının bu talebi yönünden icra takibi yapmakta haklı olduğu, davacının 1.652,24TL işlemiş faiz ve 243,00TL tebliğ gideri alacağı bulunduğu, davalı tarafından bu alacağa yönelik yapılan itirazın haksız olduğu anlaşılmakla, davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile, davalı tarafından .... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın 176.723,99 TL asıl alacak, 1.652,24 TL işlemiş faiz ve 243,00 TL tebliğ gideri olmak üzere toplam 178.619,23 TL yönünden itirazın iptali takibin bu miktar üzerinden devamına, takibe takip tarihinden itibaren asıl alacak üzerinden işletilecek değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, faize faiz yürütülmemesine, her ne kadar davacı tarafça yıkılan duvarın yerine inşaa edilen istinat duvarının inşaası için gerekli bedel için de dava açılmışsa da, sigorta poliçesinin sadece zarar gören yapının uğramış olduğu zarar sebebiyle oluşan zarar miktarını poliçe kapsamında karşıladığı, bu zarar miktarının mahkememizce kabul gören bilirkişi raporuna göre 176.723,99-TL olarak hesaplandığı, bu bedelin ve bu bedel yönünden davanın kabulü gerektiği, ancak zarar gören duvarın bedeli dışında yeniden yerine yapılan istinat duvarı yönünden harcanan bedelin poliçe kapsamında bulunmadığı, bu nedenle kalan kısımlar yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş, ayrıca alacak belirlenebilir olmadığından ve yargılama aşamasında bilirkişi hesaplamaları sonucu tanzim olunan rapor ile hasar tutarları belirlendiğinden, davacının İİK 67/2 mad uyarınca icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ve dosya içeriğine göre;
1-Davacının davasının KISMEN KABUL - KISMEN REDDİ ile, davalı tarafından .... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın 176.723,99TL asıl alacak, 1.652,24 TL işlemiş faiz ve 243,00 TL tebliğ gideri olmak üzere toplam 178.619,23TL yönünden itirazın iptali takibin bu miktar üzerinden devamına, takibe takip tarihinden itibaren asıl alacak üzerinden işletilecek değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, faize faiz yürütülmemesine, kalın kısımlar yönünden ve icra inkar tazminatı istemi yönünden davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir olunan 20.918,83TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir olunan 28.674,71TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 12.201,47TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 8.021,90TL (dava açılırken 35,90TL +tamamlama harcı 5.612,28TL+ icrada 2.373,72TL)nin mahsubu ile bakiye 4.179,57TLnin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti ve posta masrafı olmak üzere toplam 3,705,00TLnin davanın kabul ve red oranına göre (0,38) hesaplanan 1.407,90TLsinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın kendi üzerinde bırakılmasına,
Ayrıca davacı tarafından bu dava nedeniyle 5.648,18TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/01/2021
Başkan ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Katip ...
e-imzalı