T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/503 Esas
KARAR NO:2021/464
DAVA:Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:07/06/2018
KARAR TARİHİ:10/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... nolu tesisatın kurulu işyerinde davalı kurumca 11/04/2018 tarihli ve ... seri nolu zabıt gereğince, harici hat çekildiği gerekçesi ile 19.718,50-TL kaçak tahakkuk ve 23.917,90TL ek kaçak tahakkuk olmak üzere toplamda 43.636,40-TL elektrik bedeli tahakkuk edildiğini, davacının işyerindeki iki cihazdan birinin arızalı olması nedeniyle enerji tüketmediğinin tutanak ile sabit olduğu,ndan tahakkuk edilen enerji bedellerinden HMK 107. Maddesi gereğince mahkemece tahkikat neticesinde gerçek tüketim bedelinin kesin olarak tespiti halinde talebi arttırmak koşulu ile gerçek tüketim bedeli olan 13.500,00-TL dışında kalan 30.136,40-TL oranında borçlu olmadıklarının tespiti ile enerjisinin kesilmemesi yönünde tedbir kararına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının kullanmış olduğu abonelik işyerine ait ise tacir sıfatına haiz olup olmadığının araştırılarak tacir sıfatına haiz olmaması halinde dosyanın Asliye Hukuk Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesini, 13/06/2018 tarihli tedbir kararının davalı şirketin mağduriyetine sebebiyet verdiğini, ihtiyati tedbir talebinin kabulü kararından rücu edilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise alacaklarının tamamının %100'nün teminata bağlanması ve bu kapsamda davalının daha fazla mağduriyetine sebebiyet verilmemesi adına davalı lehine ihtiyati tedbir/ihtiyati haciz kararı verilmesini, davalı şirketin tahakkuklarının yerinde olduğunu, 11/04/2018 tarihinde davaya konu tesisatın bulunduğu mahalde davalı kurum kaçak ekipleri tarafından yapılan kontrolde "Abonenin kofreden "Harici Hat" alacak "TMŞ" vasıtasıyla kaçak elektrik kullandığı tespit edildi." şeklinde tespit yapılarak davacı yan adına ... seri nolu kaçak zabtı tanzim edildiğini, davacı yanın dava dilekçesinde mahalde 2 kazan olduğu fakat kazanlardan bir tanesinin arızalı olduğu ve kazanlardan her birinin gücünün 2000 Watt olduğu hesaplamanın toplamında 4000 Watt 2 cihaz üzerinden hatalı yapıldığı yönündeki iddiasının kabulünün mümkün olmadığını, zira mahalde bulunan kazanlardan her birinin gücünün 2000 Watt değil 20000 Watt olduğunu, ayrıca kaçak tahakkuk hesaplamasının, 20000 Watt 1 kazan üzerinden yapıldığını, kaçak ek tahakkukunun ise esas işi ütü paket olan iş yerinde 2. kazanın uzun zaman arızalı kalmasının olağan gelmediğini bu sebeple 2 kazan 40000 Watt üzerinden yapıldığını, davacı yanın dava dilekçesinde mahali 01/06/2017 tarihinde kiraladığını ancak tadilat dolayısıyla Nisan 2018 başında ütü paket faaliyetine başladığını iddia ettiğini, kira ve vergi ödemesi yapılan bir işletmede yaklaşık 1 yıl tadilat çalışması yapılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, ... numaralı zabıt ile ilgili mahalin fotoğraflarının ve video kayıtlarının mevcut olduğunu, davacı yanın kaçak elektrik tüketmiş olduğunun sabit olduğunu, bu itibarla kendisine tahakkuk edilen kaçak elektrik tüketim faturasındaki borçtan sorumlu olduğunu, davalı şirket tarafından yapılan tüm işlem ve hesaplamaların EPDK mevzuatına ve hukuka uygun olduğunu, bu nedenle haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER :
(1)Taraflara usulüne uygun olarak tebligatlar yapılmış olup; dava dilekçesinde bildirilen abone işlem dosyası, 11/04/2018 tarih ve ... nolu kaçak elektrik tespit tutanağı, kaçak elektrik ve kaçak elektrik ek tahakkuku ve faturalar Mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
(2)Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak, Elektrik Elektronik Mühendisi ...'a tevdii edilen dosyada tanzim olunan 11/06/2019 havale tarihli bilirkişi ön raporunda özetle; davacı vekilinin dava dilekçesindeki iddialarının değerlendirilebilmesi için davacının tutanak öncesi ve sonrası tüketimlerinin çok yönlü kıyaslanması gerektiği kanaatine varıldığı, dosya kapsamında davacı şirketin geçmiş dönem tüketimleri ile tutanak sonrasına ait tüketim kayıtlarının bulunmadığının anlaşıldığı, ... A.Ş. veya davalı vekilinden, davacı ... tarafından imza edilen 301 99 89 nolu aboneliğe ait endeks döküm kayıtları (2017 Ocak - Günümüz tarihları arası), ... seri nolu tutanağın düzenlenmesine neden olan harici hattın varlığının gösterir video örneğinin temin edilmesine müteakip esas rapor düzenlenebileceği yönünde görüş bildirmiştir.
(3)Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak, Elektrik Elektronik Mühendisi ...'a tevdii edilen dosyada tanzim olunan 21/09/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının ticari faaliyetini yürüttüğü adreste kaça elektrik kullandığından bahisle tanzim edilen tutanakta sayacın markasının belirtildiği, mahalde 2 adet ütü kazanınından birinin çalışmadığının belirtildiği, ütü kazanının her birinin 20 kw( 20000 watt) gücü olduğunu, davalı kurumca tutanak tarihinden geriye doğru 360 gün üzerinden 180 gün için kaçak tahakkuku kalan 180 gün için ise kaçak ek tahakkuku tahakkuk ettirildiğini, harici hat çekilerek kullanıldığı iddia edilen dönem günlük tüketim ortalaması ile tutanak sonrasına ait ihtilafsız dönem günlük tüketim ortalamaları arasında bariz fark olduğunu, ayrıca dava konusu dönemde davacının sayacının kayıt ettiği günlük 11,37 kwh'lik tüketim, tutanakta tespit edilen 1 adet 20 kw güç tüketen ütü kazanının günlük tüketebileceği elektrik miktarına göre de oldukça düşük olduğundan harici hat çekilerek elektrik tüketildiğinin sabit olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde 26 gereği dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da yapı bina giriş noktasından sayaca kadar olan tesisata müdahale ederek elektrik enerjisi tüketilmesinin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir hükmünün bulunduğunu, yapılan hesaplama ve tablolandırma neticesinde davacının 18.839,02 TL tutarlı kaçak tahakkuktan sorumlu tutulabileceği, davacı tarafça tutanak tarihi itibariyle tüketilen elektriğin kaçak elektrik tüketimi olarak kabul edilebileceği, tutanaktan 1 yıl öncesine ait ortalama tüketim değeri ile tutanak sonrası ortalama tüketim değeri arasındaki bariz farkın bulunması nedeniyle davalı kurumun 180 gün kaçak tahakkuku ve ilave 180 gün kaçak ek tahakkuku = 360 gün toplam kaçak tahakkuk süresi olabileceği görüşüne varıldığını, ancak tutanakta sayacın 01/06/2017 tarihinde takılması ve tutanak öncesi sayaç için de dosya kapsamındaki 15/08/2018 tarihli tutanakla işlem yapıldığından ek tahakkuk döneminin 01/06/2017 tarihinden itibaren başlatılması gerektiğini, kaçak ek tahakkukuna esas olan dönemin 01/06/2017- 13/10/2017 tarihleri arasındaki süre olması gerektiği aksi halde davacının mükerrer kaçak tahakkuk talebine tabi kalacağını, davalı kurumca 2 adet ütü kazanı çalışıyormuş gibi 40 kw güç değerinin dikkate alındığını ancak bunun davalı tarafça ispat edilemediğini, herhangi bir belge, bilgi de sunulmadığını, bu sebeple sadece 1 adet ütü kazanın tüketebileceği tüketim hususuna göre kaçak ek tahakkuk için 1 adet ütü kazanı gücüne tekabül eden 20 kw güç değerinin dikkate alınması gerektiğini, yapılan hesaplamalar neticesinde davacı vekilinin, davalı kurumca talep edilen 43.636,40-TL tutarındaki kaçak ve kaçak elektrik tahakkuk toplam tutarının 27.344,74-TL tutarından sorumlu tutulabileceği, davacı vekilinin 16.291,66-TL menfi tespit talebinin olabileceği yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
(4)Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup, tarafların beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi için dosya yeniden Elektrik Elektronik Mühendisi ...'a tevdii edilerek 09/03/2021 tarihinde tanzim olunan bilirkişi ek raporunda özetle; dosya kapsamında sunulan kira kontrat bilgilerinden davacı ... tarafından 01/06/2017 tarihinden başlamak üzere tutanağa konu ... Mh. ... Cd. ... Sk. No: 3 Kat: 2 ... adresinde ticari faaliyete başlanılmış olduğu, harici hat tespiti yapılan elektirik sayacının da 01/06/2017 tarihinde takılmış olduğu hususu dikkate alındığında dava konusu edilen kaçak ve kaçak ek tahakkuk dönemlerinde 01/06/2017 tarihinden başlanmak kaydı ile davacının sorumlu tutulabileceği, davalı vekilinin madde 3 itirazı bakımından, 01/06/22017 tarihinde takılan harici hat çelilerek kullanılan sayaç davalı kurum görevlilerince 01/06/2017 tarihinde muayene edildiği, muayene esnasında harici hat çekili olsa davalı kurum görevlilerince kaçak tespit tutanağı tutulabileceğini bu nedenle 01/06/2017 tarihi öncesine gidilemeyeceği, 01/06/2017 tarihi öncesinde başka bir sayacın takılı olduğu - hatta kira kontratına göre davacının mahalde bulunmadığı, davalı kurumca davacı, kaçak tahakkuk döneminde 20 kw güç değerinden, kaçak ek tahakkuk döneminde ise 40 kw güç değerinden sorumlu tutulduğu, kaçak ek tahakkuk döneminde davacının 40 kw gücü harici olarak kullandığına ilişkin belge / bulgu bulunmadığını, tarafınca yapılan hesaplamalarda mevzuatça belirtilen harici hat üzerinde tespit edilen gücün dikkate alındığını, kanun hükmünde yer alan 12 aylık sürenin, davalı kurumun davacıyı sorumlu tutabileceği en uzun / sınır süre olduğunu, davacı tutanaktan 12 ay önce mahalde bulunmuyorsa 12 ay sürenin tamamından sorumlu tutulamayacağı, davalı kurum vekilinin ütü sayısına yapmış olduğu itiraz bakımından, mevzuatın çok açık olduğu ve yapılan hesaplamalarda harici hat üzerinde tespit edilen elektiriksel cihazlara ait güç değerinin dikkate alınacağının açıkça belirtildiği, kök rapordaki kanaatinin aynen devam ettiğini, davacı vekilinin güç değil de günlük tüketimin 109,75 kwh dikkate alınması gerektiğine yönelik itirazı bakımından mevzuatın açık olduğu, sadece harici hat üzerinde tespit edilen cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplama yapılabileceği şeklindeki mevzuat hükmüne uygun tespitler doğrultusunda kök rapordaki kanaatlerinin aynen devam ettiğini, davacı vekilinin kurulu gücün %60 kullanma faktörünün dikkate alınması gerekeceği yönündeki itirazı bakımından, dava konusu kaçak elektirik tespit tutanağında harici hat üzerinde 29 amper - 30 amper - 30 amper akımlar tespit edildiği, bu akımlar doğrultusunda tarafınca kök raporda tespit edilen gücün davacının harici hat üzerinden geçirdiği 1 adet ütünün gücü ile uyumlu olduğu, davacı vekilinin, kaçak tahakkukunda 180 günlük sürenin azami süre olduğu yönündeki itirazı bakımından, davacının tüketimlerinin tutanak tarihinden geriye 314 gün boyunca düşük seyrettiğinden 180 günlük azami kaçak tahakkuk süresinin dikkate alınması gerektiği, açıklanan sebepler ile kök raporda belirtilen görüş ve kanaatlerinin aynen devam ettiğini bildirmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava; hizmet sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının kaçak elektrik kullanımı olduğu belirtilen adreste 01/06/2017 tarihinde ticari faaliyete başladığı ve aynı tarihte sıfır endeks değerli sayacın takıldığı, tesisata ait mahalde davalı kurum tarafından 14/04/2018 tarihinde yapılan kontrolde abonenin kofradan harici hat alarak TMŞ vasıtasıyla kaçak elektrik kullanıldığının tespit edilerek 19.718,50 TL kaçak tahakkuku, 23.917,90 TL ek kaçak tahakkuku olmak üzere toplam 43.636,40 TL kaçak elektrik faturası tanzim edildiği, davacı taraf ise işyerindeki 2 ütü makinesinden birinin arızalı olduğu, elektrik tüketim değerinin yanlış belirtildiği , gerçek tüketim değeri olan 13.500,00 TL dışında kalan 30.136,40 TL'den borçlu olmadıklarının tespiti bakımından eldeki davayı açtığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce açılan davada taleplerin savunmaların değerlendirilmesi bakımından muhtelif tarihlerde teknik bilirkişiden raporlar alınmış olup bilirkişi tarafından yapılan tespitler neticesinde öncelikle davacı tarafça ticari faaliyetin yürütüldüğü tutanağa konu olan adreste davalı kurum görevlilerince tespiti yapılan harici hat alarak kaçak elektrik kullanıldığı hususu sabittir. Davalı kurumca tutanak tarihinden geriye doğru 360 gün üzerinden 180 gün için kaçak tahakkuku kalan 180 gün için ise kaçak ek tahakkuku tahakkuk ettirildiği ve tutanak tarihinden önceki ilk 180 günlük kaçak tahakkuku için 1 adet ütü kazanı 181. Gün ile 360. Gün arasındaki dönem için 2 adet ütü kazanı çalışıyormuş gibi 40 kw üzerinden hesaplama yapıldığı ancak davacının sayacının gümlük tüketim ortalamasının 11,37 kw olduğu, ihtilafsız dönem ile harici hat çekilerek kullanılan dönem arasında bariz fark bulunduğu, ilgili yönetmelik hükümleri de dikkate alınarak yapılan hesaplama ile davacının 18.839,02 TL kaçak tahakkuktan sorumluluğunun bulunduğunu, kaçak ek tahakkuk hesabının yine mevzuata uygun olarak tutanak tarihinden bir yıl geriye dönük hesaplamasının yapılabileceği ancak sayaç 01/06/2017 tarihinde takıldığından bu tarihten itibaren ek tahakkuk döneminin başlatılması gerektiği aksi halde mükerrer kaçak tahakkuk bedelinin söz konusu olabileceği, o halde 01/06/2017- 13/10/2017 tarihleri arasında kaçak ek tahakkuk hesaplanması gerektiğini, ayrıca davalı tarafça 2 ütü kazanının kullanıldığına dair bilgi belge de sunulmadığından ve tüketim ortalamaları da kıyaslandığında 1 adet ütü kazanın çalıştığının tespit edilmesi ile belirtilen hususular neticesinde yapılan hesaplama ile davacının 8.505.72 TL ek tahakkuktan sorumlu olduğunu, davalı kurumca 43.636,40 TL tutarlı kaçak ve ek tahakkuk toplamı tespit edilmişse de; yapılan tespitlerle davacının sorumlu tutulması gereken kaçak tahakkukun 18.839,02 TL ve 8.505.72 TL ek kaçak tahakkukun olmak üzere toplam 27.344,74 TL'den sorumluluğu olduğu, kurumca talep edilen 43.636,40 TL'den davacının sorumlu olduğu tutar çıkartıldığında davacının 16.291,66-TL'den sorumlu olmadığı anlaşılmaktadır. Belirtilen nedenlerle davacının hat çekmek suretiyle kaçak elektrik kullanıldığı sabit olmakla davalı kurumun tahakkuk ettiği fiyatın fazla olduğu, davalı kurumun kaçak ve ek kaçak tahakkuku toplamı olarak 27.344,74 TL tahsil etmesi gerekirken 43.636,40 TL tahakkuk yaptığı, mahkememizce tespit edilen borç miktarı olan 27.344,74 TL tahakkuk edilen miktardan düşüldüğünde davacıya 16.291,66-TL fazla tahakkuk yapıldığı anlaşılmakla, davacının 30.136,40 TL kaçak tüketimden borcunun olmadığından bahisle açmış olduğu davasının kısmen kabulü ile açıklanan nedenlerle davacının 16.291,66-TL enerji bedelinden kaynaklı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
(1)Davanın KISMEN KABULÜNE; davacının 16.291,66-TL enerji bedelinden kaynaklı davalıya borçlu olmadığının tespitine,
(2)Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 1.112,88-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 514,66-TL harçtan mahsubu ile bakiye 598,22-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
(3)Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 514,66-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
(4)Davacı tarafından yapılan; 35,90-TL başvuru harcı, 700,00-TL bilirkişi ücreti, 169,50-TL tebligat, posta ve müzekkere masraflarından oluşan toplam 905,40-TL yargılama masrafından davanın kabulü reddi oranında yapılan hesaplama neticesinde 489,46-TL yargılama masrafının davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
(5)Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen miktar itibariyle AAÜT uyarınca 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
(6)Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen miktar itibariyle AAÜT uyarınca 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine,
(7)Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK yönetmeliğinin 47/1 maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
(8)Davacı tarafından yatırılan teminatın talep halinde ve karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, 5235 sayılı Kanun'un 33-(1), 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-(1) ve devamı maddeleri uyarınca, gerekçeli kararın usulen taraflardan her birine tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre dahilinde, Mahkememize dilekçe ile başvurmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.10/06/2021
Katip ...
✍e-imzalıdır.
Hakim ...
✍e-imzalıdır.