T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/847 Esas
KARAR NO:2022/280
DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:21/07/2017
KARAR TARİHİ:19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesi ile, davacının oğlu ...'ın davalı ...Tic.ve San.A.Ş.'den 12/01/2016 tarihinde 87.000TL.bedelle sıfır km, ... palakalı ... marka aracı satın aldığını, aracın daha sonra davacı tarafından oğlundan satın alındığını, aracın üretici firmasının ... A.Ş. Olduğunu, davacının aracı servis taşımacılığı için satın aldığını ve aracın servis taşımacılığında kullanıldığını, aracın henüz 20.000 km. kullanılmasına rağmen arızaların başladığını, aracın muhtelif arızalar nedeniyle muhtelif tarihlerde bir çok kez servise götürüldüğünü, araçtan beklenen verimin bir türlü alınamadığını, aracın tamirinin olması gerektiği şekilde yapılmadığını, araçta birçok parçanın değiştirilmesine rağmen problemlerin sonlanmadığını, bunun üzerine davalılara aracın ayıplı mal kabul edilerek misliyle değişimi için ihtarname gönderildiğini, ancak ihtara rağmen bir netice alınamaması üzerine zorunlu olarak işbu davanın ikame edildiğini, ayıplı aracın ayıpsız misliyle değişimine ve fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL Maddi zararın yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili vermiş olduğu 20/04/2021 tarihli dilekçesi ile, kazanç kaybına yönelik taleplerini ıslah ederek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 11.770,50TLnin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalılara usulüne uygun tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.
Davalı ... A.Ş. vekili 25/08/2017 tarihli cevap dilekçesinde; davaya konu aracın ticari nitelikte araç olduğunu, aracın ticari amaçla satın alınıp kullanıldığını, bu nedenle Tüketici Mahkemelerinin görevli olmadığını, görevsizlik kararı verilmesini, ticari ihtilaf taşıyan somut olay yönünden davanın zamanaşımına uğradığını, araçta üretim kaynaklı herhangi bir sorun bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı Akgün A.Ş.'nin ise davaya cavap vermediği gibi duruşmaya da katılmadığı görülmüştür.
DELİLLER ve GEREKÇE:
....Tüketici Mahkemesinin ... sayılı 20/03/2018 tarihli görevsizlik kararı üzerine dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin 2018/847 esas sırasına kaydı yapılmış, taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, fatura, ruhsat sureti, iş emirleri, servis formları, ihtarname, yazışmalar, servis iş kabul formu, personel taşıma sözleşmesi, davacıya ait aracın vardiya başı kazancını gösteren kira sözleşmesi, faturalar kooperatifin ödemelere ilişkin belgeleri, çizelge celp olunmuştur.
Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup, bilirkişiler Makine Mühendisi ..., Aktüer Dr ... tarafından tanzim olunan 24/06/2020 tarihli bilirkişi raporunda; araçta meydana gelen klima arızası, motor arızası, sürgülü kapı arızası, şanzıman arızası gibi arızaların aracın kullanımından kaynaklanabileceğini, dava tarihi itibariyle aracın 120.000 km olması sebebiyle arızaların kullanıcıdan mı yoka araçtan mı kaynaklı olacağı hususunun tespitinin mümkün olmayacağını, araçta gizli ve açık ayıp olmadığını, aracın ayıplı mal olmadığı tespit edilmiş olmakla, mahkemenin farklı görüşte olması halinde, davacının araç mahrumiyeti giderim bedelinin hakkaniyetli olarak hesaplanabilmesi için ... ile akdedilen servis taşımacılığı sözleşmesi ve davacının servis taşımacılığına ilişkin vardiya başı kazançlarının belgelendirilmesi gerektiğini, söz konusu bilgilerin dava dosyasına sunulmadığından davacının maliki olduğu aracın arıza sebebi ile servis dışı kaldığı günlere ilişkin kazanç kaybı hesabının mümkün olmadığını, davacı tarafından toplam 1.000TL maddi tazminat talep edildiğini belirtmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş olup rapora karşı beyanlar dosyaya ibraz edilmiştir.
Tarafların beyanları doğrultusunda dosya talimat yolu ile dava konusu aracın incelenmesi için bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi Mak Yük Müh ... tarafından tanzim olunan 04/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; dava konusu ... plakalı araçta yaptığı inceleme sonucunda, şikayet konusu sağ sürgülü kapının imalat hatasından kaynaklı tam kapanmadığını, yolcuların konforunun ve güveninin bozulmasına neden olduğunu, ayrıca içeriği kapı aralıklarından toz ve kışın soğuk hava girmesine neden olmasından dolayı komple yenisiyle ve kapı mekanizmaları ile birlikte bedelsiz olarak değiştirilmesi gerektiğini, şanzımanın değiştirilmesinin aracın değerini düşürmediğini, ancak değişecek sağ sürgülü kapı sebebiyle aracın orjinalliği ve hasarsızlığı bozulacağından emsal hasarsız model ve marka minibüslere göre 2.el piyasa rayiç değerinde düşme olacağını, bu yüzden arcın misliyle değiştirilmesi yerine bedel indiriminin yapılmasının daha uygun olduğunu, ayrıca gizli ayıplı ürünlerde bedel indiriminin tespitinin Yargıtay içtihatlarında bedel indirimin belirlenmesinde, hasarsız ikinci el piyasa rayiç değerinden hasarlı haldeki ikinci el piyasa rayiç değeri düşülerek bulunacak bedelin indiriminin daha reel olduğunun tespit edildiğini, buna göre dava konusu aracın dava tarihi itibariyle dava konusu aracın kasko değerinin 99.600TL, ikinci el piyasa rayiç değerinin ise 101.500TL olup, hasarsız halde, hasarlı halde orjinalliği kaybolacağından ikinci el piyasa rayiç değerinin 92.100TL olduğunu, piyasadaki oto galericilerden ve yetkili servislerinden alınan fiyatlara göre, dava konusu aracın bedel indiriminin 101.500TL - 92.100TL = 9.400TL olmasının uygun olduğunu belirtmiştir.
Bilirkişi raporlarına karşı beyan ve itirazlar doğrultusunda dosya yeni bilirkişilerden oluşan heyete tevdi edilmiş olup, bilirkişiler Makine Mühendisi ..., Makine Yüksek Mühendisi ... ve Makine Mühendisi ... tarafından tanzim olunan bilirkişi raporunda; araçta meydana gelen klima arızası, motor arızası, sürgülü kapı arızası, şanzıman arızası gibi arızaların aracın kullanımından kaynaklanamayacağını, bu tip arızaların tümünün elektrik elektronik arıza kaynaklı olabilecek arızalar olup, dosyada sunulan belgelerde en son verinin aracın 220.000km olması sebebiye arızaların kullanıcıdan mı yoksa araçtan mı kaynaklı olacağı hususunun tespitinin ise araçta üretim kaynaklı arızalar nedeni ile gizli ve açık ayıplar olduğunu, araç mahrumiyeti giderim bedelinin hakkaniyetli olarak hesaplanabilmesi için ... ile akdedilen servis taşımacılığı sözleşmesi ve davacının servis taşımacılığına ilişkin vardiya başı kazançlarının belgelendirilmesi gerektiğini, söz konusu bilgilerin dava dosyasına sunulmadığından davacının maliki olduğu aracın arıza sebebi ile servis dışı kaldığı günlere ilişkin kazanç kaybı hesabının dosyada belirtilen 175TL/1.vardiya bedeli ile yapılan hesaplama ile: 57 vardiya x 175TL/1.vardiya + KDV olmak üzere toplam = 9.975TL + KDV (1.795,50TL) = 11.770,50TL kazanç kaybı oluştuğunu, davacının aracının günümüzdeki ikinci el değerinin 120.000TL olacağını, 2021 model araç ile değişiminin model yılı, kullanım kilometresi, teknolojik güncel donanımlar ile aracın mevcut donanımı ile motor özellikleri birebir örtüşemeyeceğinden muadil olarak değişiminin mümkün olmayacağını belirtmişlerdir. Bilirkişi raporuna karşı itirazlar doğrultusunda dosya bilirkişilere yeniden tevdi edilmiş olup, tanzim olunan 25/03/2022 tarihli ek raporda, tarafların beyan ve itirazlarını ayrıntılı inceleyerek kök rapordaki görüşlerini tekrar etmişlerdir.
Dava, davalılar tarafından davacıya satılan ticari arcın ayıplı olduğu iddiasıyla aracın ayıpsız misliyle değişimi ve maddi tazminat talebine ilişkindir.
Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının savunması, tanzim olunan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının oğlunun davalılardan ...Tic ve San AŞ'den 12/01/2016 tarihinde 87.000TL bedele 0 kilometre, ... plaka sayılı ... şasi ve 02404251 motor numaralı ... marka aracı satın aldığı, aracın daha sonra davacı tarafından oğlundan satın alındığı, davalılardan ... AŞ'nin üretici firma olduğu, diğer davalı ...Tic ve San AŞnin diğer davalı şirket olan ... AŞnin ...'daki yetkili satıcısı olduğu, ayın zamanda servis ve yedek parça hizmeti de verdiği, davacının mezkur aracı ...'nde S.S.192 numaralı ... Taşımacılık Kooperatifine üye olmak suretiyle servis taşımacılığı hizmetinde kullandığı, aracın ilk servis kaydının 07/04/2017 tarihinde olduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalılar tarafından davacıya satılan ticari aracın ayıplı olduğu belirtilerek, aracın ayıpsız misliyle değişimi ve davacının uğradığı maddi tazminatın davalılardan tahsili noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
Ayıp ihbarının süresinde yapılmadığı iddia edilmiş ise de ayıbın gizli ayıp niteliğinde olması, aracın arızalar nedeniyle bir çok defa servise gittiği son tamir sonrasında davacının aracın üretim kaynaklı ayıplı olduğuna kanaat getirip ihtar (... 4. Noterliği 22/03/2017 tarihli ... Y. Nolu) gönderildiği buna göre TBK 223/2. maddesi uyarınca ayıp ihbarının süresinde olduğu kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu tanzim olunan ve mahkememizce de kabul gören bilirkişi raporuna göre, aracın 13/01/2016 tarihinde trafiğe çıktığı, aracın trafikte hareket etmeye başladığı 13/01/2016 tarihinden dosyaya sunulan verilere göre 12/03/2018 tarihleri arasında kayıtlara göre 20 defa servis ziyaretinde bulunduğu, aracın 13/01/2016-13/03/2018 tarihleri arasında 4 defa klima arızası, 3 defa sürgülü kapı arızası, 3 defa debriyaj arızası, 3 defa şanzıman arızası yaşamış olduğu, aracın ticari amaçlı üretilmiş bir araç olduğu ve ticari olarak servis personel taşımacılığı amacı ile kullanılmış ve kullanılmakta olduğu, araçta meydana gelen klima arızası, motor arızası, sürgülü kapı arızası, şanzıman arızası gibi arızaların aracın ürünün imalat ve montaj kaynaklı olduğu, tüm arızaların garanti kapsamında üretici tarafından karşılanmış olduğu, aracın gizli ve açık ayıplı olduğu, üreticinin ayıplarını garanti kapsamında gidermiş olduğu, aracın arızaların giderilmesi süresinde aracın ticari işlemin yapamamış olduğu ve yerine başka araç görevlendirilmiş olduğu, aracın ilgili arızalar nedeni ile toplamda 19 gün serviste almış olup 19 x 3 vardiya = 57 vardiya hizmet dışı kaldığı, 175,00TL/vardiya bedeli ile 57 vardiya x 175TL= 9.975TL + KDV (1.795,50TL) = 11.770,50TL kazanç kaybı oluştuğu, davacının oluşan işbu maddi zararından yetkili satıcı ve üretici şirket olan davalıların müşterek ve müteselsilen sorumluluğunun bulunduğu kanaatine varılmakla, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 11.750TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, davacının aracın ayıpsız misliyle değişimi talebi yönünden yapılan incelemede ise, bilirkişi raporunda üretim kaynaklı ayıplar bulunsa da araçtaki ayıpların tamir edilerek giderilmiş olması nedeniyle aracın ayıpsız misliyle değiştirilmesinin hakkaniyete uymayacağı kanaatine varılarak buna ilişkin talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ve dosya içeriğine göre;
1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 11.750,00-TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
2-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 802,64TL nispi karar harcının peşin alınan 1.486,80TL (peşin harç 201,10TL + tamamlama ile 1.285,70TL)den mahsubu ile fazla alınan 684,16TLnin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 5.100,00TL ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4)-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti ve posta masrafı olmak üzere toplam5.910,50TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Ayrıca dava açılırken davacı tarafından harç olarak yatırılan 802,64TLnin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5)-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalılar üzerinde bırakılmasına,
6)-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, 5235 sayılı Kanun'un 33-(1), 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-(1) ve devamı maddeleri uyarınca, gerekçeli kararın usulen taraflardan her birine tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre dahilinde, Mahkememize dilekçe ile başvurmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 19/04/2022
Katip ...
E-İMZALI
Hakim ...
E-İMZALI
İşbu evrak, 5070 sayılı Elektronik İmza Yasası kapsamında imzalanmıştır.