T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/997
KARAR NO:2021/180
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:31/10/2018
KARAR TARİHİ:08/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının davacı ile imzalamış olduğu 16/03/2016 tarihli Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi uyarınca ... A.Ş.nezdinde bulunan Vadeli İşlemler ve Opsiyon Piyasasında davalının alım satım emirlerini ... nezdindeki ilgili piyasaya ilettiğini ve gerçekleşen işlemlerden komisyon geliri elde ettiğini, davalının ... nezdinde almış olduğu alım ve satım pozisyonları ve pozisyonların dayanağını oluşturan varlıkların fiyatlarında yaşanan değişimler nedeniyle 10/08/2018-14/08/2018 döneminde yatırdığı teminatın tamamını kaybettiğini, kayıplarının yatırdığı teminatı aşarak 31.803,83 TL olduğunu, diğer varlıkları dikkate alındığında aracı kuruma olan borcunun 31.704,21 TL olduğunu, davalıya müteaddit defalar teminat eksiğini tamamlaması çağrısı yapıldığını, ancak davalının bu çağrıların hiçbirine icabet etmediğini, davacıya olan borcunu ödemekten imtina ettiğini, ...'un Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası Genelgesi uyarınca, piyasa nezdindeki takas merkezine karşı sorumlu olan aracı kurum olup, müşterisi eksik kalan teminatı tamamlamasa da aracı kurumun bu teminatı tamamlana yükümlülüğü altında olduğunu, ...'un ilgili genelgesi uyarınca müşterinin bu teminat borcunu ... Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası nezdindeki takas merkezine olan ödemeyi davacının gerçekleştirdiğini, zararın karşılanması amacıyla davalıya ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosya üzerinden ödeme emri gönderildiğini, ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile itirazın iptaline, icra takibinin devamına, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı tacir olmadığından görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri, davalının ikametgahı ... olduğundan yetkili mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde davalının hesaptaki para dışında riskleri üstleneceği ve risk bedeli olarak belirtilen teminat tutarının olmadığını, davalının riskinin hesaptaki para tutarı kadar olduğunu, aracı kurum olan davacının muhtemel zararları için davalıdan nakit, teminat mektubu, kredili mevduat hesabı, ipotek, senet, çek, kefil ya da benzeri bir teminat almadığını, davacı aracı kurumun ... ile ilgili işlemleri yapması için ... ile sözleşme yapması gerektiğini, davalının tek başına ve doğrudan ... ile ... işlemleri yapma yetkisi bulunmadığını, davacı aracı kurumun davalının her türlü kar ve zararından komisyon almak suretiyle gelir elde ettiğini, ...'ın davacı aracı kurum ile yapmış olduğu
sözleşme uyarınca aracı kurumdan aldığı teminat karşılığında her türlü kar ve zararı aracı kuruma yansıttığını, davacı kurumun davalı ve adına işlem yaptığı gerçek ya da tüzel kişilerle ... işlemleri için gerekli teminatı alıp almamakta insiyatif sahibi olduğunu, davalı ile davacı kurum arasında davalının hesaptaki parası dışında hiçbir belirli teminat belgesi olmadığını, dolayısı ile davalının ancak hesapta bulunan 13.440 TL parasından sorumlu olup bunun dışında zarar halinde davacı aracı kuruma hiçbir teminat ödeme yükümlülüğü altında olmadığını, davacı kurum ile ... arasında yapılan anlaşmalar gereği davacı kurumun uymakla yükümlü olduğu şartların taraflar arasında yapılan Prosedür Anlaşmasında açıkça belirlendiğini, davalının bu yükümlülüklere uymasını gerektiren tedbirlerin alımının davacı kuruma ait olduğunu, teminat alınmaması durumunda davalının ancak hesabında bulunan para tutarında sorumlu olacağını, davalının hesaptaki 13.440 TL parası gittiği gibi üzerine 31.162,10 TL daha zarara sokacak şekilde işlem yapılmasının davacı aracı kurumun hatasından kaynaklandığını, eğer davacı aracı kurum 09/08/2018 tarihindeki olağanüstü USD artış oranını dikkate alarak davalıdan ek teminat isteseydi ya da kendiliğinden işlemi bloke ederek iptal etseydi ne davalının zarar edeceğini ne de davacı aracı kurumun davalının parasını zarara uğratacağını, diğer bir konunun ise ...'nın olağanüstü durumlarda ... sistemini geçici olarak durdurma hakkını kullanmaması olduğunu, bir çırpıda %50 oranında TL'nin değer kaybetmesinin ...ve davacı aracı kurum tarafından dikkate alınmadığını, sınırsız potansiyel riskin davalının kabul ettiği ve yasaların da koruduğu bir risk olmadığını, TMK.2.maddesi uyarınca davacı kurumun davalının sınırsız potansiyel riski bildiği ve ödemekle yükümlü olduğu defiinde bulunamayacağını, ... ve tüm aracı kurumların 09-10 Ağustos 2018 tarihinde olan dalgalanma sonrasında ... işlemleri ile ilgili sürdürülebilir ve başlangıç teminatları ile ilgili tüm sistemlerini ve kurallarını değiştirdiklerini, bunun da ... dahil tüm aracı kurumların sözleşmelerdeki hükümlerde eksiklik olduğunu ve teminatların ertesi güne ya da gün sonuna kalmadan alınması gerektiğini açıkça ortaya koyduğunu, bu nedenlerle davanın reddine, dava değerini en az %20'si oranında kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, alacağın tahsili ile yapılan takibe vaki itirazın iptali talebidir.
....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... aleyhine 31.704,21 TL sözleşmeden kaynaklanan alacak, 50,85 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 31.755,06 TL üzerinden takip başlatıldığı, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Dosya ...-Menkul Kıymet Uzmanı, mali müşavir ve nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetine tevdi olunmuş, düzenlenen 26/02/2020 tarihli raporda; taraflar arasında imzalanmış 16/03/2016 tarihli Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi hükümleri, davalının imzalamış olduğu 16/03/2016 tarihli Türev Araçlar Risk Bildirim Formu, 16/03/2016 tarihli Uygunluk Testi Dökümü ile davacı tarafından 08, 09, 10, 13/08/2018 tarihlerinde gönderilen SMS'ler yoluyla gerekli teminat tamamlama çağrılarının yapılmış olması hususları dikkate alındığında davalının davacı nezdindeki hesabından 08/08/2018-10/08/2018 tarihleri arasında ... A.Ş.nezdinde bulunan Vadeli İşlemler ve Opsiyon Piyasasında tamamı davalı tarafından verilmiş emirlerle gerçekleştirilmiş olan Endekse ve Dövize dayalı vadeli işlem alım satımları sonucunda oluşan 31.162,10 TL teminat açığı /zararın tamamından davalının sorumlu olduğu belirtilmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ olunmuş, davalı vekili bilirkişi raporuna karşı itirazlarını belirtir 06/03/2020 tarihli dilekçeyi dosyaya ibraz etmiştir.
Dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilerek davalı tarafın itirazlarını irdeler şekilde ayrıca icra takibine konu edilen işlemiş faiz yönünden de hesaplama yapılarak ek rapor tanzimi istenmiş, düzenlenen 08/12/2020 tarihli ek raporda; davacının davalıdan 16/08/2018 takip tarihi itibarı ile toplam alacağının 31.755,26 TL olduğu, anapara alacak tutarı olan 31.704,21 TL'ye takip tarihinden tahsil tarihine kadar değişen oranlarda TCMB gecelik repo borçlanma oranının 3 katı tutarında temerrüt faizi talep edilebileceği, davalının 09/08/2018 tarihinde gün sonuna doğru 4.723,26 TL zarar ettiğinde davacının herhangi bir teminat talep etmediği ve ... işlemlerini sonlandırmadığı iddiasına yönelik olarak davacının sunmuş olduğu SMS kayıtlarına göre davacının 10/08/2018 09:00 itibarı ile "09/08/2018 gün sonu itibarı ile ... margin call tutarınız 4.723,26 TL.dir. Bugün saat 14:45'e kadar para yatırarak ve veya pozisyon kapatarak teminat tamamlamanızı rica ederiz." mesajını gönderdiği belirtilerek kök rapordaki görüşler tekrar edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Öncelikle davalı vekili görev ve yetki itirazında bulunmakla taraflar arasındaki davaya konu edilen işlemin ticari işlem mahiyetinde olmasından dolayı mahkememizin görevli olduğu ve davaya konu edilen uyuşmazlığın para alacağına yönelik olduğundan dolayı davalı vekilinin görev ve yetki itirazlarının reddine karar verilmiştir.
Taraflar arasında 16/06/2016 tarihli Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi akdedildiği, davalının 08.2013 tarihinden beri vadeli işlemler piyasasında işlemler yaptığı, davacı tarafından işlem yaptırmadan önce müşterilere uygulanması zorunlu olan uygunluk testi sonucunda Yüksek Riskli ve Çok Yüksek Riskli Ürünlerin davalıya uygun olduğu sonucuna varıldığı, davalı tarafından 16/03/2016 tarihli Türev Araçlar Risk Bildirim Formunun imzalandığı, davalının 08/08/2018-10/08/2018 döneminde ... piyasasında gerçekleştirmiş olduğu işlemlerin emirlerinin kendisi tarafından verildiği, davalının gerçekleştirdiği işlemlerin sonucunda dolar kurundaki aşırı dalgalanma nedeniyle 31.162,10 TL zarar oluştuğu, taraflar arasındaki sözleşmede, vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinde değer kaybı veya diğer nedenlerle müşterinin mevcut teminatının sürdürme teminatının altına düşmesi halinde yetkili kurumun müşteriye teminat tamamlama çağrısı yaparak teminatı başlangıç teminatı seviyesine çıkarmasını talep edeceği, müşterinin de bu durumda teminatlarını bulunması gereken teminat seviyesine çıkarmakla yükümlü olduğu, müşterinin yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde yetkili kurumun başka bir ihbara veya bildirime gerek olmaksızın Borsa Kurallarına göre pozisyonlarının bir kısmını veya tamamını ters işlem ile tasfiye edebileceği, müşterinin yetkili kurum tarafından pozisyonun ters işlem ile kapatılması veya ters işlem yapılamaması neticesinde hesabında oluşan tüm borcu yetkili kuruma ödemekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir. Davacının 10/08/2018 tarihinde davalıya gönderdiği SMS ile para yatırarak veya pozisyon kapatarak teminatı tamamlamasını bildirdiği anlaşılmakla davalının oluşan teminat zararının tamamından sorumlu olduğu, takip talebinde talep edilen TCMB gecelik Repo Borçlanma faiz oranının 3 katı oranında faiz talebinin taraflar arasında imzalanan sözleşme şartlarına uygun olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne, alacak likit olmadığından şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile,
1-)....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalı borçlu tarafından yapılan itirazın İPTALİ ile, takibin 31.704,21-TL asıl alacak, 50,85-TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 31.755,06-TL üzerinden takip talebindeki kayıtlarla aynen DEVAMINA,
2-)Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-)Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 2.169,18 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 542,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.626,88 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden, kabul edilen dava değeri üzerinden AAÜT uyarınca yapılan hesaplama neticesinde 4.763,26 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 583,40 TL harç, 2.100,00 TL bilirkişi ücreti, 169 TL posta, tebligat ve müzekkere masraflarından oluşan toplam 2.852,40 TL yargılama masrafınının davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK yönetmeliğinin 47/1 maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/03/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır