T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/152 Esas
KARAR NO:2024/514
DAVA:Tespit
DAVA TARİHİ:21/03/2019
BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... SAYILI DOSYASI
DAVA:Haksız Rekabet
DAVA TARİHİ:05/08/2019
BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS, ... KARAR SAYILI DOSYASI
DAVA:Alacak (Haksız rekabet hukuksal nedenine dayanan)
DAVA TARİHİ:07/10/2019
KARAR TARİHİ:03/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan asıl ve birleşen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11.12.2019 tarihinde davacı şirket, ...’nda faaliyet lisansı ve hizmet izin belgesi almak için gerekli olan şartlardan 8 adet bölgesel tecrübeli Kılavuz Kaptan istihdam edilmesi şartını yerine getirmek için pay yapısının aynı olduğu ... nezdinde yıllarca çalışan ... Liman Bölgesinde oldukça tecrübeli 8 adet kılavuz kaptan ile iş sözleşmeleri akdettiğini, İş sözleşmeleri uyarınca, davalı 8 adet kılavuz kaptanın hizmete başlayacağı tarih ise, yönetmelik uyarınca davacı şirket, ... Liman bölgesinde B sınıfı hizmet izin belgesini alacağı tarih olarak kararlaştırıldığını. İş sözleşmelerinde bulunan, işe geç başlama şartının,yönetmelikten kaynaklandığını ve bu durumun davalı şirket içinde geçerli olduğunu, Davalı 8 Kılavuz Kaptanın, 11.02.2019 tarihli iş akitlerinin imzalanmasının, kendi rıza ve kararları ile olduğunu, davalı 8 Kılavuz Kaptana karşı hiçbir aldatma veya korkutma olmadığını, ...’nun, davacı şirket firması kurulmadan önce davalı 8 kılavuz kaptan ile imzalanan iş akitlerinin, 20.02.2019 tarihinde İdareye ilgili akitleri sunarak, davacı şirket tarafından sözleşmelerin kabul edildiğini, Davalı şirketin, davalı 8 adet kılavuz kaptan ile, davacı şirketin iş akdi akdettiği tarihten sonraki 10 gün içerisinde, hizmet izin belgesi aldığı tarihten başlamak kaydı ile iş sözleşmeleri ve/veya çalışma taahhütleri akdettiğini ve davalı şirketin, davalı 8 adet kılavuz kaptana hayatın olağan akışına aykırı olacak şekilde çok büyük meblağlar yatırdığını, bu ücretlerin transfer bedeli olduğunu, bu transferlerdeki amacın davalı 8 Kılavuz Kaptanı davacı şirket bünyesinden kopartarak, ... için kılavuzluk hizmet belgesi almaya yönelik olduğunu, bunun davalı şirket ile davalı 8 kılavuz kaptanın kötü niyetli iş birliği olduğunu, 22.02.2019 tarihinde davalı şirketin, ... limanında Faaliyet izin belgesi almak için İdareye başvurduğunu, Davalı şirketin, davalı 8 kılavuz kaptanla akdettiği sözleşmeleri bu başvuru sırasında sunduğunu, 25.02.2019 tarihinde, davalı 8 adet kılavuz kaptanın, iş akitlerinden 14 gün sonra, hepsi birden ve aynı tarihte davacı şirket ile yaptıkları sözleşmelerin geçersiz olduğunu ihtarname ile bildirmekle beraber aynı tarihte ...’ tan istifa ettiklerini ve ... ... Hizmet Sahasında hizmet vermeye devam ettikleri sürece ...’a hizmet verebileceklerini, ihtarname ile bildirdiklerini, Davalı şirketin faaliyet lisansı ve hizmet izin belgesi alması için 8 tecrübeli kılavuz kaptana ihtiyacı olduğundan dolayı, davalı şirketin ve davalı 8 kılavuz kaptanın ortak hareket ederek, davacı şirketin izin belgesini almasını engellediğini, Davalı şirketin, davalı 8 bölgesel tecrübeye sahip kılavuz kaptanı istihdam ettiğini bakanlığa bildirerek, davalı şirketin kılavuzluk hizmet izin belgesi değerlendirmesinde, davacı şirket önüne geçmeyi planladığını, Davalı 8 kılavuz kaptanın, davalı şirkete ortak olmasının, davacı şirkete karşı haksız rekabete yönelik iş birliği olduğunu, davacı şirketin, davalılar tarafından yapılan iş birliği nedeni ile, kılavuzluk hizmet izin belgesi değerlendirilmesinde çok zayıf duruma düştüğünü ve hizmet izin belgesini alamadığını, Yönetmeliğin 17.madde, 10. Fıkrasının yürürlükten kaldırıldığını ve bu maddenin davacı şirketin kılavuzluk hizmet izni alması önünde bir engel oluşturmadığını, ... ve davacı şirketin ortaklık yapılarının aynı olmasının, yönetmeliğe aykırı olmadığını, Davacı şirketin ortaklık yapısının herhangi bir faaliyet lisansı almasına engel olmadığını ve davacı şirketin idare tarafından faaliyet lisansı aldığını, Davacı şirket bünyesinde çalışan kılavuz kaptanlara yapılan ödemelerin, çalışmalarına karşılık hak ettikleri ücret olarak ödendiğini ve davacı şirketin mevcut kılavuz kaptanlarının iş sözleşmelerini, hizmet izin belgesi alamamasına müteakip, karşılıklı olarak sonlandırdığını ve istihdamındaki 4 kılavuz kaptanın hizmet izin belgesi alan ... firması ile anlaşarak, çalışmaya devam ettiğini belirterek haksız rekabetin tespitine, men'e ve anılan haksız rekabetin ulusal basında ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile kaptanlar arasında hiçbir zaman iş sözleşmesi kurulmadığını ve hüküm / sonuç doğurmadığını, TTK M. 355 uyarınca davacı şirketin 19/02/2019 tarihinde tescil olduğunu, 25/02/2019 tarihinde ilan edildiğini, yanı davacı ile kaptanlar arasındaki sözleşmelerin henüz daha davacının tüzel kişiliğini kazanmadan önce imzalanmış olduğunun açık olduğunu, davacının tarafa dahi olmadığı sözde hizmet akitlerine dayanarak davalıya haksız rekabet ithamında bulunabilmesinin mümkün olmadığını, TBK'nın M.36-39 uyarınca korkutma ve aldatma sebebiyle kaptanların sözleşme ile bağlı olmadığını, kaptanların davacının korkutma ve aldatma amaçlı sözleşme imzalatma eylemine karşılık kanuni haklarını kullanmak suretiyle bu sözleşmelerle bağlı olmadıklarını, korkutulduklarını ve aldatıldıklarını ifade edilerek ihtar ettiğini, dolayısıyla kaptanların bağlı olmadıkları bir sözleşmeye dayanılarak ileri sürülen haksız rekabet iddiaları gerçeği yansıtmadığı gibi herhangi bir hukuki dayanağının da bulunmadığını, davacı ile kaptanlar arasındaki sözleşmelerin TBK M.170 uyarınca geciktirici koşullara bağlı olduğunu, sözleşmelerin hüküm ve sonuç doğurmamış olup kaptanların davacının hiçbir zaman çalışanı olmadığı gibi bir bordrosunun da görünmediğini, davacının dava dilekçesinde vurguladığının aksine faaliyet lisansını almadığını, davalının kaptanlara rayicin çok üzerinde para aktardığını ileri süren davacının kaptanlara vaatlerinin hayret verici derecede yüksek olduğunu, davacının bizzat kendi sunduğu sözleşmeden anlaşıldığı üzere belirlenen bu ödemelerle davacının her bir kaptana yıllık toplam 554.400,00 TL ödediğini, bu açık durum karşısında davacının nasıl olup da davalının kaptanlara ödediği belirsiz bedelin fahiş olduğunu ileri sürebildiğini, bu iddianın samimiyetten uzak olup davadaki iddiaların dayanaksız olduğunun göstergesi olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN .... ATM'NİN ... ESAS SAYILI DOSYA
DAVA:Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle; davacı şirketin ...'nda faaliyet lisansı ve hizmet izin belgesi almak için gerekli olan şartlardan olan 8 adet bölgesel tecrübeli klavuz kaptan istihdam edilmesi şartını yerine getirmek için pay yapısının aynı olduğu ... ... ... Tic. A.Ş. Nezdinde yıllarca çalışan ve ... Liman bölgesinde oldukça tecrübeli davalı kılavuz kaptanlar ile 11/02/2019 tarihinde iş sözleşmeleri akdettiğini, 8 adet kaptanın hizmete başlayacağı tarihin yönetmelik uyarınca müvekkil şirketin ... Liman bölgesinde B sınıfı hizmet izin belgesini alacağı tarih olarak kararlaştırıldığını, 8 adet kılavuz kaptan hepsi birden ve aynı tarihte, müvekkil şirketle yapılan iş akitlerinden 14 gün sonra sözleşmeden istifa ettiklerini bildirir ihtarnameler keşide ettiğini, davalı 8 adet kılavuz kaptanın banka hesaplarına piyasa rayicinin çok üzerinde ve ekonomik hayatın olağan akışına aykırı olacak şekilde çok büyük meblağlar yatırıldığını, davalıların ... A.Ş. İle birlikte kötüniyetli işbirliği sağlayarak müvekkili şirketin ... B sınıfı kılavuzluk faaliyet lisansı ve hizmet izin belgesini almasını engellediğini, olayda açık bir şekilde haksız rekabetin söz konusu olduğunu, ... A.Ş.'nin davalılarla yapmış olduğu haksız rekabet eyleminin tespiti ve meni için ... A.Ş.'ye karşı .... ATM nezdinde 2019/152 esas sayılı dava dosyası ile dava ikame edildiğini, aynı eylemden kaynaklı davalıların haksız rekabet için işbirliği yaptığı Avrupa Klavuzluk A.Ş.'ye karşı açmış oldukları haksız rekabetin tespiti, men'i ve ulusal gazetelerde yayınlanması talepli İstanbul ... ATM'nin... esas sayılı dosyası ile iş bu davanın birleştirilmesine, davalılar hakkında haksız rakabetin tespitine, men'e ve anılan haksız rakbetin ulusal basında ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin ileri sürdüğü haksız rekabet bakımından, gerekli şartların oluşmadığını, davacının haksız rekabet iddiası bakımından davalı müvekkillerin pasif husumet ehliyeti olmadığından, davanın konusuz ve davacıya hukuki yararının bulunmadığını, davacı şirket ile davalı 8 Kılavuz Kaptan arasında geçerli bir hizmet akit bulunmadığı ve davacının, davalılara karşı her ne ad ve nam olursa olsun husumet ehliyetine sahip olmadığını, Davacı şirketin, davalı 8 Kılavuz Kaptan ile imza ettiği 11.02.2019 tarihli sözleşmelerin TTK m.355 uyarınca geçersiz olduğunu, hukuken hiçbir hüküm ve sonuç doğurmayacağını, Davacı taraf ile davalı 8 kılavuz kaptanın 11.02.2019 tarihinde imzaladığı sözleşmenin, davacı şirketin tescil edildiği 19.02.2019 tarihinden önce olması sebebi ile, Davacı şirket ile davalı 8 adet kaptan arasında hiçbir zaman iş sözleşmesi kurulmadığı ve hüküm / sonuç doğmadığını. Davacı şirketin müvekkillerine atfettiği ve keza atfedebileceği bir kusur daha da önemlisi haksız rekabet teşkil edecek bir eylem bulunmadığını, Dava dilekçesinde Türk Ticaret Kanunu'nun haksız rekabete ilişkinhükümlerinden söz edildiği görülmekte ise de müvekkillerinin davacı şirketten istifa ederek davalı şirkette çalışmaya başlamaları durumunun hangi haksız rekabet halinin oluşturduğu açıklanmadığını, yalnızca dürüstlük kuralına aykırılıktan söz edildiğini; Davalı 8 Kılavuz Kaptanın hiçbir zaman davacı şirketin çalışanı olmadığını, Davalı 8 Kılavuz Kaptanın bir an için Davacı şirket çalışanı olduğu kabul edildiğinde dahi söz konusu durumun davalı 8 Kılavuz Kaptanın bakımından haksız rekabet teşkil etmeyeceğini, Davalı 8 Kılavuz Kaptanın davacı şirket ile kurulduğu iddia edilen (sözde) iş ilişkisini feshetmek bakımından haklı sebepleri olduğunu, Davalı 8 kılavuz kaptanın davacı şirket ile hizmet akdi imzaladıkları tarihte, ... çalışanı olduklarını, Davacı şirket ve ... firmalarının ortaklık yapılarının aynı olduğunu, ... genel müdürünün, davacı şirketin kurulmuş bir şirket olduğunu belirterek, sözleşme üzerine taraf olarak davacı şirketin henüz tescil dahi edilmemiş ve tüzel kişilik kazanmamış olan unvanını yazarak, kılavuz kaptanları henüz var olmayan davacı şirket ile sözleşme imzalamaya, ... ile olan iş sözleşmelerinin sona erdirileceği tehdidi ile zorladığını, Davalı 8 Kılavuz Kaptanın imzaladığı sözleşmelerin Türk Borçlar Kanunu m.36-39 uyarınca geçersiz olduğunu, Hukuken hiçbir hüküm ve sonuç doğurmayacağını, Davalı 8 Kılavuz Kaptanın, 11.02.2019 tarihli sözleşmelerin imza atıldığı tarihte henüz kurulmamış bir şirket olduğunu öğrendiklerinde, davacı şirkete bu konuda ihtarname gönderdiklerini, söz konusu sözleşmelerin korkutma ve aldatma ile imza altına alındığını ifade ederek sözleşme ile bağlı olmadıklarını ihtar ettiklerini. Davacı şirket ile davalı 8 kılavuz kaptanın imzaladığı sözleşmeler geciktirici koşula bağlı olduğu için, sözleşmelerin hüküm ve sonuç doğurmamış olduğunu ve geciktirici koşulun gerçekleşmediğini, 8 kılavuz kaptanın hiçbir zaman davacı şirket çalışanı olmadığı gibi bordrosunda görülmediğini, Davalı şirketin, Davalı 8 kılavuz kaptana yapılan ödenmenin, fahiş ve hayatın olağan akışına aykırı olmadığını, davacı şirketin de aynı şekilde kendi bünyesinde çalışan 4 kılavuz kaptana ödemeler
yaptığını, bunun tespiti için adları anılan davacı şirketin 4 kılavuz kaptanına düzenlemiş olduğu bordrolarında ve banka hesaplarından görülebileceğini, davacı şirket ortakları olan; ... ... A.Ş., 2. ... ... A.Ş. , ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş.’ nin ... firmasınında ortaklık yapısında olduğundan, davacı şirketin ve ... arasında organik bağ İçerisinde olduklarını, Ortaklık yapısının aynı olduğu ...’ın, römorkörcülük hizmeti veren bir şirket olarak yönetmelik sonrasında römorkör hizmetleri lisansı başvurusunda bulunduğunu, Ortaklık yapısı aynı olan ... ve davacı şirketin, ...’ın römorkör hizmet lisans başvurusunda bulunduğundan dolayı, davacı şirketin kılavuzluk hizmet izni alabilmesinin yönetmelik hükümlerine aykırı olduğu için mümkün olmadığını. 31.12.2018 tarihli yönetmelik yürürlüğe girdiği tarihten yönetmelikte değişiklik yapılan 14.03.2019 tarihine dek yasaklar ve yükümlülükler başlıklı 17 inci maddenin 10. Fıkrasında belirtilen hükümler gereği, ... hizmet sahasında kılavuzluk hizmeti vermek üzere hizmet izin başvurusunda bulunmak için kurulması planlanan davacı şirket ortaklarının, ... başta olmak üzere pek çok yerde Ana Acente, Tali Acente veya koruyucu gemi acenteliği yapmakta olduklarını, Bu kapsamda, davacı şirketin yönetmelik kapsamında gerekli şartları sağlayamayan bir şirket olduğunu ve 11.02.2019 tarihli sözleşmedeki geciktirici koşulun Aslında gerçekleşmesinin mümkün olmadığını, Aynı yönetmeliğin 17. Maddesinin dördüncü fıkrası gereği, yürütülen hizmetin niteliğine bağlı olarak bir hizmet sahasına kılavuzluk ya da römorkörcülük hizmeti veren bir şirketin sahip ortak ve yöneticileri ile . 1. derece yakınlarının başka bir kılavuzluk ve römorkörcülük şirketinde görev almaları kılavuzluk ve römorkörcülük alanda faaliyette bulunmaları açık bir biçimde yasaklandığından, davacı şirketin karşısına bir başka engel olarak çıkacağını, Davacı şirketin faaliyet lisansını almasının, imkânsız olduğunu belirtmesine rağmen, hali hazırda faaliyet lisansını almış olduğunu, Davacı şirketin her ne kadar hizmet izni almamış olsa da hizmet iznini alan ...’e kılavuz kaptan sağlayarak söz konusu hizmetten gelir elde ettiğini, Davacı şirket bünyesinde bulunan Kılavuz Kaptanları, Hizmet izin belgesi alan ... şirketine temin ederek bu firmanın hizmet vermesini sağladığını, Tazminat talebi için kusur ve illiyet bağı olmadığını. Davacı şirketin ileri sürdüğü iddialar ile meydana geldiğini iddia ettiği sonuçlar arasında uygun illiyet bağının olmadığını, Davalı 8 kılavuz kaptanın ... firmasından istifa etmesini müteakip, ...firmasının stajyer kılavuz kaptan alarak, bu kılavuz kaptanları yetiştirerek davacı şirkete devretmeyi planladığını, Davacı şirketin hizmet izin belgesi almak için elinde yeter sayıda kılavuz kaptanı olmasına rağmen hizmet izin belgesini alamadığını, ... Hizmet sahasında ... Römorkör isimli üçüncü Bir firmanın hizmet izin belgesi alması ile, davacı şirketin hizmet izni alamamasının, davalı 8 kılavuz kaptanın, davalı şirket ile antlaşması ile hiçbir neden-sonuç ilişkisinin olmadığını, davacı şirketin iddia ettiği gibi, bölgesel yüksek tecrübeye sahip olmanın hizmet izni almak için önemli ve tek neden olmadığını, Davacı şirketin faaliyet lisansını ilk başvurusunda alamamasının sebebinin davalı 8 Kılavuz Kaptan’ın davacı şirkete çalışmıyor olmaları olmadığını, daha sonra kabul edilmesinin nedeninin, yönetmelikte belirtilen diğer eksikliklerden kaynaklandığını, Davacı şirketin kendine idare tarafından verilen sürede yönetmelikten kaynaklanan eksiklikleri tamamlayarak, faaliyet lisansı aldığını, Davacı şirketin, faaliyet lisans başvurusunda 12 Kılavuz Kaptan istihdam ederek daha avantajlı bir konumda başvuruda bulunduğunu, Hizmet izninin verilmesinin bir idari karara bağlı olduğunu, davalı 8 Kılavuz Kaptanın, davacı şirketin çalışanı olsalardı dahi, hizmet izini alabileceğinin hiçbir garantisi olmadığını, İdari bir karar ile verilecek hizmet izninin, yine bir idari karar ile iptal edilebileceği ve varsayımsal olarak 15 yıl boyunca davacı şirkete kalacağı iddiasının kabul edilemeyeceğini, Davacının gerçekleştiğini ileri sürdüğü haksız rekabet bakımından gerekli şartların oluşmadığını, bu nedenle bu iddiaya dayalı olarak tazminat talebinde bulunamayacağını, Davacının, davalılara atfettiği ve keza atfedebileceği bir kusur daha da önemlisi haksız rekabet teşkil edebilecek bir eylem olmadığını, Tazminat talep edilebilmesi için kusurun bulunmadığını ve davacı tarafından ispatlanamadığını, Davalı 8 Kılavuz Kaptanın diğer şirkette çalışmaya başlamasının kusur olarak kabul edilemeyeceğini, Çalışan bakımından iş değişikliğinin anayasal bir hak olduğu ve davalı 8 Kılavuz Kaptanın, davalı şirketin yalnızca çalışanı değil teşebbüs hürriyeti kapsamında ortak olduklarını, davalı 8 kılavuz kaptanın savcılık ifadelerinde görüldüğü üzere; davacı şirketin yöneltmiş olduğu hiçbir suçlamanın kabul edilmediği, ... isimli firmada uzun yıllar çalıştıklarını, bu Şirketin genel müdürü Altan Köseoğlu tarafından davacı şirket adına kendilerine zorla yeni hizmet sözleşmesi dikte ettirildiğini, 11.02.2019 tarihinde imzalanan sözleşmenin henüz herhangi bir karşılığının olmadığının fark edilmesi üzerine ihtarname çekilerek sözleşmenin geçersiz olduğunu ihtar ettiklerini belirttiklerini, 18.07.2019 tarihinden itibaren, ... Limanındaki kılavuzluk hizmetleri için, İdare tarafından yetkinin, ... Firmasına verildiğini, bu yetkilendirme sonrasında söz konusu Hizmet Sahasında ne davacı şirketin ne de davalı şirketin faaliyette bulunamadığını, İleri sürülen hukuki dayanak ve sebebin ortadan kalktığını, bu suretle davanın konusuz kalmış olup Davacı nezdinde ne hukuka aykırılık ne de zarar doğmadığını, beyan ederek davanın öncelikle pasif husumet yokluğundan reddine, Mahkeme aksi kanaatte olması halinde her halükarda esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN .... ATM'NİN ... ESAS SAYILI DOSYA
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davacı şirketin Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığı'nın 31/12/2018 tarihinde yürürlüğe koymuş olduğu Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği uyarınca İstanbul-...'da bulunan liman içinde, kılavuzluk hizmetini yerine getirmek amacı ile kurulduğunu, Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığı Deniz ve İç Sular Genel Müdürlüğü'nün 25/01/2019 tarihli genelgesi ile müvekkili şirketin kılavuzluk hizmeti vermek için kurulduğu ...'nın kılavuzluk hizmeti için B sınıfı Kılavuzluk hizmet sahası olarak kararlaştırıldığını, Yönetmelik uyarınca İstanbul ... limanında bir kuruluşun kılavuzluk hizmeti vermesi için B sınıfı faaliyet lisansı ve ayrıca ... hizmet izin belgesine sahip olması gerektiğini, Yönetmeliğin 5/4 maddesinde bu hususun düzenlendiğini, anılan Yönetmeliğin 8/1-b maddesinde faaliyet lisansı almak için Gemi adamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinde belirtilen kılavuz kaptan yeterlilik belgesine sahip en az 8 kaptanın istihdam edilmesi gerektiğinin belirtildiğini, ...'nda kılavuzluk faaliyeti göstermek için sadece belirtilen faaliyet lisansının alınması yeterli olmayıp, aynı zamanda B sınıfı hizmet izin belgesi alınması gerektiğini, Hizmet izin belgesini alan kılavuzluk şirketinin Yönetmeliğin 13. Maddesi uyarınca ...'nda 15 yıl tek başına kılavuzluk hizmetini vereceğini, müvekkili şirketin ...'nda faaliyet lisansı ve hizmet izin belgesi almak için gerekli olan şartlardan olan 8 adet bölgesel tecrübeli kılavuz kaptan istihdam edilmesi şartını yerine getirmek için pay yapısının aynı olduğu ... ... Römorkaj Pilotaj Tic. A.Ş. Nezdinde yıllarca çalışan ve ... Liman Bölgesinde oldukça tecrübeli davalı kılavuz kaptanlar ile 11/02/2019 tarihinde iş sözleşmeleri akdettiğini, anılan iş sözleşmelerinin akdedilmesine müteakip müvekkili şirketin söz konusu sözleşmeleri 20/02/2019 tarihli yazı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Merkez Birimleri Deniz ve İç Sular Düzenleme Genel Müdürlüğü'ne B sınıfı kılavuzluk faaliyet lisansı almak için sunduğunu, söz konusu sözleşmelerin Bakanlığa sunulmasının akabinde müvekkili şirketin iş akdi imzaladığı davalı 8 adet kılavuz kaptan hepsi birden ve aynı tarihte, yani müvekkili şirketle yapılan iş akitlerinden 14 gün sonra müvekkili şirkete ... Noterliği'nin 25/02/2019 tarihli 8 farklı yevmiyeli ihtarnameyi keşide etmek sureti ile şirketle akdettikleri sözleşmenin geçersiz olduğunu, ... A.Ş.'nin diğer davalılarla yapmış olduğu haksız rekabet eyleminin tespiti ve meni için sadece ... A.Ş.'ye karşı İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ...esas sayılı dava dosyası ile dava ikame edildiğini, iş bu dava ile İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/152 esas sayılı dava dosyası arasında çok açık bir bağlantı olduğundan; iş bu davanın İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ikame ettikleri 2019/152 esas sayılı dava dosyasında birleştirilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, davalıların ... A.Ş. İle birlikte kötüniyetli işbirliği sağlayarak müvekkili şirketin ... B Sınıfı Kılavuzluk Faaliyet Lisansı ve Hizmet İzin Belgesini almasını engellediğini, olayda çok açık bir şekilde haksız rekabetin söz konusu olduğunu, davalıların eyleminin her şeyden önce TTK'nın 54/II maddesinde düzenlenen haksız rekabetin genel hükmüne aykırı olduğunu, davalıların eyleminin TTK 55/1-E maddesine açıkça aykırı olduğunu, davalıların eyleminin TTK 55/1-B maddesine aykırılık teşkil ettiğini, sonuç olarak; ayrıntılı olarak açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, dosyalar arasında açık bağlantı nedeni ile iş bu dava dosyasının İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dava dosyasında birleştirilmesini, davalıalrın haksız rekabet teşkil eden eylem ve işlemleri nedeni ile müvekkili şirketin uğradığı şimdilik 100.000 TL'lik belirsiz alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalılardan müteselsil olarak tahsili ile hükmedilecek maddi tazminatın ulusal yayın araçları ile ilanı, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasını dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ...cevap dilekçesinde özetle; davacı ile kaptanlar arasında hiçbir zaman iş sözleşmesinin kurulmadığını, hüküm / sonuç doğurmadığını, TTK M.355 uyarınca davacı şirketin 19/02/2019 tarihinde tescil edildiğini, 25/02/2019 tarihinde ilan edildiğini, davacının organik bağ ile bağlı olduğunu beyan ve ikrar ettiği ... dahi davacının kaptanlarla akdettiği iş sözleşmelerini kabul etmediğini, husumet itirazında bulunduklarını, kılavuz kaptanların hiç bir zaman işvereni olmayan davacının huzurdaki dava bakımından husumet ehliyetinin bulunmadığını, TBK'nın M.36-39 uyarınca korkutma ve aldatma sebebiyle kaptanların hükümsüz sözleşmeler ile bağlı olmadıklarını, davacı ile kaptanlar arasındaki sözleşmelerin TBK M.170 uyarınca geciktirici koşula bağlı olduğunu, sözleşmelerin hüküm ve sonuç doğurmadığından kaptanların davacının hiçbir zaman çalışanı olmadığı gibi bordrosununda görünmediğini, tazminat talebi için kusur ve illiyet bağının olması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulüne uygun davetiyeler tebliğ edilmiş olup, SGK belgeleri, hesap hareketleri, davalılar birleşen dosya davalıları vekilinin sunmuş olduğu 07/02/2019 tarihli toplantı tutanağının ıslak imzalı ve orijinal hali, ... ... Römorkaj Ticaret A.Ş.'nin firma sicil kayıtları, klavuz kaptanlarına ödenen ücretlere ilişkin bilgi, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından ... Hizmet Sahasında kılavuzluk ve römorkörcülük hizmetlerinin sunulmasına ilişkin süreçlere ilişkin bilgi, Makam olurları, ... A.Ş.'den davalı klavuz kaptanların iş sözleşmeleri ile işe giriş ve çıkış bildirgeleri, ... Bankasından yapılan ödemelere ilişkin bilgileri içeren CD, klavuz kaptanları ...'a ödenen ücretlere ilişkin bordro dosyamız içerisine alınmıştır.
Dosya Mali Müşavir, Sektör Uzmanı, Nitelikli Hesaplama Uzmanı bilirkişiye tevdi edilmiş, 09/06/2021 tarihli raporda; davalı kaptanların aynı anda davacıyla hizmet sözleşmelerini feshetmeleri, sonrasında yine aynı anda davalı şirkette işe girişlerinin yapılmaları, bu süreçte davalı kaptanlardan bazılarının banka hesaplarına davalı şirketçe ödemeler yapılması olguları birlikte değerlendirildiğinde, ayartma suretiyle haksız rekabet eyleminin gerçekleştiği, ... Liman sahasındaki kılavuzluk hizmet iznini bakanlık oluru ile dava dışındaki ... şirketinin alması sonrası, davanın taraflarının bu bölgede herhangi bir kılavuzluk hizmeti vermesi mümkün olamadığı, ayrıca davacının ... bakımından B sınıfı faaliyet lisansı aldığının da görüldüğü, 04.07.2019 tarihine kadar davacı, ... Limanında geçici olarak kılavuzluk hizmeti de sunduğu, bu durum karşısında haksız rekabet neticesinde uğranılan zarardan veya elde etmesi mümkün görülen menfaatten söz etmek mümkün olmadığı, davacı şirketin B sınıfı faaliyet lisansı alması sonrası hizmet iznini alamamasına ilişkin dava dosyasındaki deliller ve olgular ışığında, davalıların sözleşme feshi ve davalı şirket nezdinde geçmesinin etken olmadığı belirtilmiştir.
Dosya davacı ve davalıları vekillerinin itirazları tek tek irdelenmek üzere yeniden bilirkişilere tevdi edilmiş, düzenlenen tarihli ek 14/09/2022 tarihli ek raporda; davacı tarafça incelemeye ibraz edilen; 2019 yılı yasal defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı, davacı ile davalı kaptanlar arasında akdedilen hizmet sözleşmeleri ile davacı yasal defter kayıtları birlikte incelendiğinde davacının ayrılan 8 kaptan ile birlikte toplam 12 kaptan için ödemesi gereken aylık Net ücret (12 x 30.800,00=) 369.600,00 TL iken, davalı kaptanların iş akitlerinin fesih tarihinden sonra yeni alınan 8 kaptan ile işten ayrılmayan mevcut 4 kaptana aylık (12 x 46.200=)554.400 TL net maaş vermeye başladığı, bu çerçevede 12 kaptanın net maaş yönünden 1 yıllık Net maaş farkının (554.400-369.600= 184.800x12=) 2.217.600 TL olarak tespit edildiği, davacı tarafça Kaptanlara ödenen net Maaş dışında ayrıca vergi ve SGK tutarlarında da fazladan ödeme yapıldığı birlikte değerlendirildiğinde, davacı tarafça ayrılan 8 kaptan yerine işe alınan 8 kaptan ile işten ayrılmayan mevcut 4 kaptana iş akitlerinin sona erdiği 17.07.2019 tarihine kadar fazladan ödenen tutarları; yeni işe alınanı 8 kaptana Ücret+SGK/Vergi yönünden 499.885,40 TL, İhbar tazminatı yönünden 258.009,46 TL ihbar tazminatı olmak üzere toplamda 757.894,86 TL, işten ayrılmayan mevcut 4 kılavuz kaptana Maaş + vergi-SGK +İhbar Tazminatı ve İzin Ücret tutarları farkının 1.455.512,42 TL, İkramiye maliyetleri Net İkramiye + Vergi tutarları toplam 8.091.258,00 TL olmak üzere toplamda davacının fazladan katlandığı personel maliyetlerinin (757.894,86 TL + 1.455.512,42 + 8.091.258,00 TL =) 10.304.665,28 TL olarak hesaplandığı, Yönetmeliğin 13.maddesi kapsamında 15 yıllık kılavuzluk hizmeti yönünden kar kaybı tutarının 542.667.583,80 TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.
Dosya yeniden bilirkilere tevdi edilmiş, düzenlenen 16/06/2023 tarihli 2. ek raporda; davalılar vekilinin müvekkillerinin 11.02.2019 tarihinde Davacı ... aslında henüz kurulmadığını ve müvekkillerinin hiçbir zaman davacı şirketin kadrosuna geçmediğini, sözleşme tarihinde davacı şirketin hiç kurulmadığını beyanına istinaden, İstanbul Ticaret Sicil Kayıtları incelendiğinde davacı şirketin 11.02.2019 tarihinde imzalanan sözleşmelerden 8 gün sonra resmi kuruluşunun yapıldığının görüldüğü, diğer yandan davalının sektörel ve hukuki itirazları ile ilgili olarak gerekli açıklamalar bilirkişi kök ve ek raporunda detaylı olarak açıklanmış olup, görüşlerimizde herhangi bir değişiklik meydana gelmediği, bilirkişi ek raporlarında yapılan hesaplamalarda herhangi bir değişiklik meydana gelmediği belirtilmiştir.
TALEP ARTIRIM: Birleşen dosyalar davacısı 22/11/2023 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; birleşen tazminat davalarında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile bedeli 100.000-TL'yi 542.567.583,30-TL artırarak 542.667.583,30-TL'ye çıkardıklarını belirterek anılan tutarın dava tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile davalılardan müteselsil olarak tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl dava; davalı şirketin haksız rekabet yaptığı iddiası ile s öz konusu haksız rekabetin tespiti, meni ve haksız rekabetin ulusal basında ilanına yöneliktir.
Birleşen davalar; birleşen dosya davalısı ile diğer birleşen dosya davalıların birlikte haksız rekabet işlemek suretiyle davacı ... zarara uğrattıkları iddiası ile haksız rekabetin tespiti, meni ve bundan kaynaklı tazminat davasıdır.
Yapılan yargılama, asıl davada ve birleşen davada davacı tarafın iddiaları, davalının beyanları, tanzim olunan bilirkişi rapor ve ek raporları, icra takip dosyası ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Birleşen davada davalı olan klavuz kaptanların önce 11.02.2019 tarihinde davacı ile hizmet akdi yaptıkları, davacının Bakanlık nezdinde lisans almak için yaptığı müracaat süreci devam ederken, henüz hizmet akitlerinin üzerinden 14 gün gibi kısa bir süre geçtikten sonra davalı klavuz kaptanların iş akitlerini feshettikleri, diğer davalı şirketle iş akdi yaptıkları dosya içerisine alınan sözleşmeler ve ihtarnamelerden anlaşılmıştır. Davalı klavuz kaptanların davacı ile yaptıkları sözleşmeye göre işe başlama tarihlerinin lisans aldıktan sonra olduğu açıkça yazılmıştır. Davacının da Bakanlık nezdinde lisans işlemlerine gecikmeksizin başladığı ve süreci devam ettirdiği sunulan müracaat belgelerinden ve lisans belgelerinden anlaşılmaktadır. Dolayısı ile davalı klavuz kaptanların bu kadar kısa sürede iş akitlerini sona erdirecek haklı bir sebepleri olduğunu kabul etmek mümkün olmamış. Bu durumda davalıların fikir ve eylem birliği içerisinde davacının işçilerini ayartmaları sureti ile haksız rekabete yol açtıkları sabit görüldüğünden, haksız rekabetin varlığını kabul etmek, buna bağlı olarak da tespit ve men davalarının kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacının tazminat talebine gelince;
Davacının dava dilekçelerinde de ifade ettiği üzere, davalı klavuz kaptanları işe almaktaki yegane gayesi, Bakanlığın ... limanında klavuzluk hizmetini alabilmek ve bu hizmetten gelir elde etmektir. Dolayısı ile eğer ki davalıların haksız rekabet olarak kabul edilen ayartma eylemleri sebebiyle davacı bu işi alamamış ise elbette ki işi alamamaktan kaynaklı zararları, haksız rekabet sebebiyle tazminat hakkı doğuracaktır. Haksız rekabet eylemi ile davacının işi alamaması arasında böyle bir nedensellik bağı tespit edilemez ise, bu durumda haksız rekabet vuku bulsa dahi, somut olayın bu özelliği sebebiyle davacı tazminat isteyemeyecektir.
Mahkememizce bu hususta Bakanlık birimleri ile yazışmalar yapılmış, işin ne davacı şirkete ve ne de davalı şirkete verilmediği bildirilmiştir. İşin dava dışı ... şirketine verildiği görülmektedir. Bakanlığın gönderilen cevabi yazısında açıkça davacının yeterli klavuz kaptana sahip olmaması, işin verilmeme sebebi olarak belirtilmemiştir. O halde, davacının klavuzluk hizmetini almama sebebi, klavuz kaptanların ayartılması değildir. Davacı sebebin bu olduğunu ispat edememiştir. Dolayısı ile haksız rekabet eylemi ile kar beklentisi yapılan klavuzluk hizmetinin alınmaması arasında illiyet bağı ispat edilemediğinden, hizmetten gelecek kar da davacının zararı olarak kabul görmemiş, tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl dava ile birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davasının ayrı ayrı kabulüne,
Asıl davanın davalısı olan ... A.Ş 'nin birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında davalı olan kılavuz kaptanları ayartmak suretiyle kendi uhdesine alarak haksız rekabet yaptığının tespitine,
Davalıların bu haksız rekabet eyleminden menlerine,
İş bu kararın ulusal çapta yayın yapan bir gazetede özetinin ilanına,
2-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davasının reddine,
3-Asıl dava yönünden;
A)Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL peşin harçtan önceden yatırılan 44,40 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 383,2 TL harcın davalı ...Ş 'den alınarak hazineye irat kaydına,
B)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
C)Davacı tarafından yatırılan 44,40 Peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas dava yönünden;
A)Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL peşin harçtan önceden yatırılan 44,40 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 383,2 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
B)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
C)Davacı tarafından yatırılan 44,40 Peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davası yönünden:
A)Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL peşin harçtan önceden yatırılan 1.707,75 TL peşin harç + 9.265.697,90 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 9.267.405,65 TL'den mahsubu ile fazla yatırılan 9.266.978,05 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
B)Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan toplam 10.005,75 TL yargılama giderinin asıl dava ve birleşen davalar yönünden kabul ve red oranları dikkate alınarak ve 1/3 oranında hesaplama yapılarak 6.670,5 TL masrafın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı ... Klavuzluk Hiz. A.Ş. tarafından yapılan toplam 6.050,00 TL yargılama giderinin asıl dava ve birleşen davalar yönünden kabul ve red oranları dikkate alınarak ve 1/3 oranında hesaplama yapılarak 2.016,6 TL masrafın davacıdan alınarak ilgili davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinden bırakılmasına,
8-Davalı ... tarafından yapılan toplam 6.000,00 TL yargılıma giderinin asıl dava ve birleşen davalar yönünden kabul ve red oranları dikkate alınarak ve 1/3 oranında hesaplama yapılarak 2.000,00 TL masrafın davacıdan alınarak ilgili davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinden bırakılmasına,
9-Birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı davası yönünden Arabuluculuk yoluna başvurulmuş olup, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazine adına gelir kaydına,
10-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, asıl ve birleşen dosya davacı vekillerinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.03/07/2024
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır