T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/529
KARAR NO:2021/705
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:23/08/2019
KARAR TARİHİ:27/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından Nakliyat Abonman/Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... ... ... A.Ş.’nin ilgili bulunduğu iş makinası emtiaları, davalının sorumluluğunda tam ve hasarsız olarak teslim edilmiş olmasına karşın, emtia, ...’dan ...’ye sevki esnasında, davalının sorumluluğunu gerektirecek şekilde alıcısına emtianın hasarlı teslim edildiğini, olay sonrası düzenlenen Trafik Kaza Tespit Tutanağı ve Ekspertiz raporuna göre, davalının kendisinden beklenen gerekli dikkat ve ağırlaştırılmış özenin gösterilmemesi nedeniyle dava konusu kazanın meydana geldiğinin kesinlik kazandığını, bu aşamada davacı şirkete yapılan hasar ihbarına müteakip yapılan inceleme sonucu hasarın nevi ve miktarı kesin olarak belirlenmiş ve davacı şirketçe sigortalısına 151.572,69 Euro sigorta tazminatı ödenmiş olduğunu, huzurdaki dava açılmadan önce, davalı ve dava dışı ... Sigorta A.Ş. aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, dosya borçluları tarafından takibe itiraz edilmiş olmakla, dava dışı (takip borçlusu) ... Sigorta A.Ş. tarafından, dava açılmadan önce, davacı şirkete 138.082,06 Euro ödendiğini, davalı tarafça ödenmeyen 13.490,53 Euro bakiye alacak ve ödeme tarihinden itibaren işlemiş faizi bakımından, itirazın iptalini talep etme zorunluluğu hasıl olduğunu belirterek fazlaya dair dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla; .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamını, 13.490,53 EURO hasar bedelinin, ödeme tarihi olan 08.04.2014 tarihinden itibaren işleyecek Euro Reeskont avans faizi, yargılama giderleri ve ücreti vekalet ile birlikte davalıdan tahsili ile karar kesinleşinceye kadar davalı adına kayıtlı taşıma yapılan/kazaya karışan ... ve ... plakalı araçların kaydına teminatsız ihtiyati tedbir- ihtiyati haciz konulmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketin sorumlu tutulacağı her tür bedelden onun sorumluluğunu üstlenmiş olan ... Sigorta A.Ş.'nin aynen sorumlu tutulması gerektiği-gerekeceğinin tartışmasız olduğunu, ... Sigorta A.Ş'nin davaya dahil edilmesini talep ettiklerini, aksi takdirde davanın usulden reddi gerektiğini, davalı şirketin, (dava dışı ... ... AŞ'den leasing yoluyla alınmış) dava dışı ... İnş. Malz. Elek. Ür. Nak. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... ... 282 marka kaya delici iş Makinasını, ... ...'ye taşınmak üzere teslim aldığını, taşımayı yapan aracın 19.05.2018 tarihinde kazaya karışması sonucunda taşınan emtianın hasar gördüğünü, hasar üzerine dava dışı ... İnş. Malz. Elek. Ür. Nak. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., kendi (mal) sigortacısı olan ... Sigorta AŞ'ne durumu ihbar etmiş ve hasar bedelinin ödenmesini talep etmiş olduğunu, durum aynı zamanda davalı şirket tarafından da ... Sigorta AŞ'ne ihbar edilmiş ve mevcut sigorta poliçesi kapsamından gerekli işlemlerin yapılmasının istenmiş olduğunu, davacı şirket; hasarın kendisine ihbarı üzerine ekspertiz çalışmaları başlattığını, ekspertiz çalışmaları sonucunda, taşınan iş makinasında oluşan hasar bedelini 151.572 Euro olarak belirlediğini ve belirlediği bu hasar bedelini dava dışı sigortalısına ödemiş/ödediğini iddia ettiğini, ödediği bu hasar bedelini rücuen hem davalıdan hem de davalının taşıyıcı olarak sorumluluğunu üstlenmiş bulunan ... Sigorta A.Ş.'den .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Numaralı dosyasından ilamsız icra takibi yoluyla talep ettiğini, ancak ilamsız icra takibine itirazda bulunan ... Sigorta A.Ş. sonradan haricen öğrenildiğine göre-davacı ...Ş. ile haricen temasa geçerek-kendince saptadığı ve fakat hangi esaslara göre saptadığını bilemedikleri-138.082,06 Euro’yu, ...'ye ödediğini, bakiye talebi ise ödeme dışında tuttuğunu, davalı şirketin taşımacı sıfatıyla sorumlu olacağı bedeli ödemek zorunda olan-ve dava dışında tutulan-... Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğu bu bedeli nasıl belirlediği, ...ne ne zaman ödediği, hususları hiç bilinmediğinden bunların yargılama sırasında Mahkemece celbini talep ettiklerini, davalı şirket tarafından taşınan davacı şirkete ait emtiada (iş makinasında) doğrudan oluşmuş zararın tamamı, davalı şirketin taşıma sigortacısı ... Sigorta A.Ş.tarafından karşılandığını, bu ödeme ile birlikte davacı şirketin taşınan emtiada oluşan zarar ile ilgili olarak talep edebileceği hiçbir bedel kalmadığını, davanın bu açıdan da reddi gerektiğini belirterek usule son derece aykırı bir işlem olması sebebiyle ya ... Sigorta A.Ş.'nin davaya dahil edilmesi ya da işbu davanın usulden reddini, taşınan emtiayı kullanacak araç için seçilen sürücünün her tür belgesinin mevcut olması ve oluşan kazanın sürücünün hatasından değil, sürücünün iradesi dışındaki faktörlerden kaynaklanmış olması sebebiyle davanın esastan reddini, davacı şirketin halefiyet hakkını kazanmış sayılıp sayılmadığının incelenmesini, halefiyet hakkı kazanmamış ve yapılan ödemenin ex-gratia ödeme olduğunun saptanması halinde davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddini, hangi esaslara göre belirlendiği belli olmayan 151.572 EURO hasar bedeli isteminin bilirkişiler marifetiyle belirlenmesini, bu belirlemenin yapılmasından sonra yapılan tespitin sigortacılık mevzuatına ve tekniğine uygun olmadığının saptanması halinde reddini, aynı şekilde rücu edilebilecek bedelin belirlenmesinde de taşıma hukuku ilkelerine göre inceleme yapılmasını, yapılacak inceleme sırasında rücu edilemeyecek bedellerin saptanması halinde bunlara ilişkin bedelin reddini, davacı şirket tarafından talep edilen hasar bedelinin tamamı davalı şirketin taşıma sigortacısı ... Sigorta A.Ş. tarafından karşılanmış olduğundan ve bu ödeme ile birlikte davacı şirketin taşınan emtiada oluşan zarar ile ilgili olarak talep edebileceği hiçbir bedel kalmamış olduğundan fazla talebin reddini, davalı şirketin sorumluluğunu üstlenmiş bulunan ... Sigorta A.Ş.'ye ait hasar dosyası ile davacı şirketin bu olaya ilişkin hasar dosyasının celp ettirilip her iki sigorta şirketinin tespitleri arasındaki farklılığın belirlenmesini, bu tespit yapıldıktan sonra davacı şirketin fazla isteminin reddini, ilamsız icra takibinde ve itirazın iptali niteliğindeki işbu davada istenen faizlerin reddini, davalı şirketin taşıyıcı sıfatından kaynaklanacak tüm sorumluluklarının en geniş biçimde ... Sigorta A.Ş. tarafından Taşıyıcı Sorumluluk Sigortası ile teminat altına alınmış olması sebebiyle öncelikle ... Sigorta A.Ş.'nin de davaya dahil edilmesine ancak bu sağlanamadığı takdirde davanın HMK 61. Maddesine istinaden ... Sigorta A.Ş.'ye ihbarına ve davalı şirketin sorumluluğunu gerektirecek bakiye bir zarar bulunduğunun saptanması halinde fazla talebin tamamının ... Sigorta A.Ş. tarafından karşılanmasının sağlanması gerektiğini belirterek davanın tümden reddini, masraf ve yargılama giderlerinin davacıya yüklenmesini, talebin haksız olduğunun saptanması halinde davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava itirazın iptali davasıdır.
....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı tarafından borçlu aleyhine 151.572,659 EURO asıl alacak, 18.637,113 EURO geçmiş gün faizi olmak üzere 170.209,82 EURO alacak üzerinden takip başlatıldığı, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebine ilişkin Mahkememizin 27/08/2019 tarihli tensip ara kararı uyarınca vadesi gelmiş bir alacağın bulunduğunun ve bu alacağın miktarının tespiti ancak yargılama sonunda tespit edilebileceğinden dosyaya sunulan delilerin yaklaşık ispatı sağlayacak vasıfta olmadıklarından İİK 257. 258.maddelerindeki şartlar oluşmadığından reddine, ihtiyati tedbir talebinin ise HMK 389/1 maddesine göre ancak uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceğinden reddine karar verilmiştir.
... Sigorta A.Ş.'ye yazılan müzekkere ile hasar dosyası evrakları ve poliçe sureti ve eksper raporu celp edilmiştir.
Dosya Taşımacılık Uzmanı, Sigorta Eksperi ve Makina Mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, düzenlenen 16/09/2020 tarihli raporda; dava dışı sürücü (... çekici-... dorse) ...’nun %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, dava konusu 1 adet ... 282 model, ... seri numaralı sondaj makinesinin taşıma esnasında kısmen hasarlanması sonucu meydana gelen toplam hasar/zarar tutarının
KDV DAHİL 151,572.67 EUR olabileceği, dava konusu kazanın davacı ... tarafından düzenlenen ... no.lu Poliçe kapsamında ve vadesinde meydana geldiği, Poliçe şartları gereği davacı ... Sigortanın dava dışı sigortalısının/... ... ... firmasının ... ... sözleşmesi gereği, ... firmasına (KDV dâhil toplam 151,572.59 EUR) ödediği, bu bakımdan halefiyet ilkesi gereği rücu hakkına sahip olduğu, davalı taşıyıcı firmanın TTK 882’nci maddesi 2.fıkrası gereği, meydan gelen hasardan sınırlı sorumlu olabileceği, ancak bu sınırın tespiti için gerekli olan değişen ve/veya onarılan parçalara ait brüt ağırlık bilgisinin dosya kapsamında mevcut olmadığından, davalının sorumluluk sınırının tespit edilemediği belirtilmiştir. Davacı ... Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılarak Abonman poliçe ve zeyilleri celp edilmiştir.
Mahkememizin 07/12/2020 tarihli celse ara kararı uyarınca davalı vekili 15/12/2020 tarihli beyan dilekçesi ile hasar gören parçaların / materyallerin toplam ağırlığının azami 1.200 kg tuttuğu, bunun da davalının sorumluluğunun 1.200 kg x 8,33 SDR = 9.996 SDR ile sınırlı olduğunu gösterdiğini belirtmiş, davacı vekili ise davacı nezdinde bulunan bilgi ve belgeler arasında parçaların ağırlığına ilişkin bir bilginin yer almadığını, bu nedenle davacı şirket sigortalısı ... ... ... A.Ş.'ye müzekkere yazılmasını talep etmiştir.
... ... ... A.Ş.'ye yazılan müzekkere cevabında, şirketlerinde bu konuda ancak sözleşme konusu ekipmana ve satıcı firma tarafından kesilen ağırlık ve paketleme listesi bulunduğunu, ayrıca aynı konuda hasarlanan ekipmanın hasarlanışına ait kronolojisini ve niteliğini, miktarını özetleyen ... Hiz.Ltd.Şti.'nin 13/03/2019 tarihli ekspertiz raporu bulunduğunu, bu raporda hasarlanan ve değişen parçalar konusunda ayrıntılı bilgi verildiğini, rapora göre ekipman hasar bedeli 777.580,63-TL (128.451,41-euro olarak belirlenmiştir) ve davacı ... sigorta A.Ş tarafından şirketlerinde sigorta ettirilen - hasar gören ekipmana dair toplamda 151.572,59-euro (hasar 128.451,41-euro + 23,121.18 euro- kdv’si) ... ... İthalat İhracat San.ve Tic.Ltd.Şti.'nın hesaplarına tam ve eksiksiz olarak (27/09/2018-08/04/2019-26/04/2019 tarihli 3 ADET ÖDEME DEKONTU ile) ödendiği bildirilmiştir.
Dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, düzenlenen 21/05/2021 tarihli raporda; davalı taşıyıcı firmanın TTK 882’nci maddesi 2.fıkrası gereği, meydan gelen hasardan sınırlı sorumlu olabileceği tutarın hesaplanabilmesi için gerekli olan değişen ve/veya onarılan parçalara ait brüt ağırlık bilgisine ait taraflarca beyan edilen verilerin doğruluğunun denetlenemediğinden sorumluluk sınırının tespit edilemediği, bu verinin değişimi yaptığı belirtilerek fatura düzenleyen (... Mah. ... ... Sok. No:9/1 .../... adresinde mukim olduğu anlaşılan kep adresi: ...) ... MAKİNA A.Ş.’den değişen parçalara ait imza ve kaşeli servis formu ile bu parçaların ağırlık bilgilerinin, envanterlerine girişteki paketleme listesi kopyaları ile birlikte müzekkere ile talep edilebileceği, taraflarca beyan edilen ağırlık bilgisinin doğruluğu heyetimizce denetlenmemesine Mahkememizce kabul görebilecek taraf bilgisine göre; 20.178,74EURO veya 12.045,36EURO olabileceği, sunulan Poliçenin incelenmesi sonucunda; kök rapor sonrası dosyaya ibraz edilen Nakliyat Emtia Abonman Sigorta Poliçesi ve Zeyillerinin kök rapordaki sigorta değerlendirmesini değiştirecek içeriğe sahip olmadığı, aksine kök rapordaki değerlendirmeleri destekler nitelikte olduğu, davalı vekilin itiraz dilekçesinde yer alan ödeme ve faizlere ilişkin hususların Sigorta Eksperi olarak uzmanlık alanlarına girmediği, bu hususların Sigorta Hukuku ve Sigorta Muhasebesi konusunda uzman bilirkişi tarafından değerlendirilmesinin daha uygun olacağı belirtilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ... şirketine Nakliyat Abonman/Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalı iş makinesinin davalı tarafından ... ...'ye sevki esnasında sürücünün %100 kusuru ile meydana gelen trafik kazası neticesinde emtianın hasarlandığı, yapılan inceleme neticesinde davacının sigortalısına 151.572,69 Euro ödeme yaptığı, yapılan ödeme ile davacının sigortalısının haklarına halef olduğu, alacağın tahsili için ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosya ile davalı ve davalının sigortacısı dava dışı ... Sigorta aleyhine takip başlatıldığı, davalının sigortacısı tarafından davacıya 138.082,06 TL ödeme yapıldığı, davacının davalıdan bakiye 13.490,53 Euro alacak ve ödeme tarihinden itibaren işlemiş faiz talep ettiği, bilirkişi heyeti tarafından yapılan tespit ile eksper raporunda tespit edilen parça-malzeme-işçilik kalemleri değerlendirildiğinde belirlenen KDV dahil 151.572,67 EUR hasar tutarının onarım tarihi itibarı ile serbest piyasa koşullarında kabul edilebilir ve makul olduğu, hasar tespiti için ... Sigorta A.Ş.firmasının yaptırdığı ekspertiz incelemesi ile davacı ... şirketi tarafından yaptırılan ekspertiz raporlarında dikkate alınan kalem ve tutarların birebir örtüştüğü tespit edilmiştir.
TTK.'nın 875/1. maddesi uyarınca "Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur."
Davalının meydana gelen zarar nedeniyle sorumluluğunun belirlenmesi amacıyla tazminata esas alınacak değer de TTK'nın 880. maddesinde belirlenmiş olup, taşıyıcının sorumluluğu kural olarak, eşyanın tamamı değerini kaybetmişse tamamının, eşyanın bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır (TTK m. 882/2). Ancak, zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı Kanunda öngörülen sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz (TTK m. 886) Somut olayda meydana gelen trafik kazası neticesinde emtianın hasarlandığı, hasarın oluşumunda davalı firmanın zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin bulunmadığı anlaşılmakla meydana gelen hasardan sınırlı sorumlu olacağı değerlendirilmiştir. Ekspertiz raporuna göre hasar emtianın tamamında değil bir kısmında meydana gelmiş olup hasar gören parçalar sovtaja tabi tutulmuş onarıma gidilerek parçalar değiştirilmiştir. Ancak dosya kapsamında değişen/onarılan parçaların brüt ağırlık bilgisi bulunmadığından taraf vekillerine bu hususta kesin süre verilmiş, taraf vekilleri tarafından dosyaya sunulan/celbedilen belgelerin bilirkişi teknik heyeti tarafından incelenmesi neticesinde, davacı tarafça sunulan değişen parçaların brüt ağırlık bilgisine göre taşıyıcının sorumluluğunun 20.178,74-EURO olabileceği, davalı tarafından sunulan ağırlık bilgisine göre 12.045,36-EURO olabileceği, taraflarca beyan edilen ağırlık bilgisinin doğruluğunun denetlenemediğinden davalının sorumluluk sınırının belirlenemediği anlaşılmakla keza davacı tarafça dosyaya sunulan 18.06.2021 tarihli beyan dilekçesinde dosyaya taraflarınca sunulan parça ağırlık bilgisinin yetkili servisten alınmış olup, doğruluğu konusunda herhangi bir şüphe bulunmadığını belirtmiş olmakla dosyada mevcut tüm delillerin tetkiki neticesinde ispat edilemeyen davanın reddine, davacının takipte kötü niyetli olduğu sabit olmadığından şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının sübut bulmadığından REDDİNE,
2-Davacının takipte kötü niyetli olduğu sabit olmadığından davalı tarafın kötü niyet tazminat talebinin REDDİNE,
3-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 59,30 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 1.040,13 TL harçtan mahsubu ile bakiye 980,83 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-Davalı duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden, reddedilen miktar itibariyle AAÜT uyarınca 11.995,71 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
8-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.27/09/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır