T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/137
KARAR NO: 2020/861
DAVA: Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/02/2020
KARAR TARİHİ: 25/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı kooperatife ait ... ili, ... ilçesi, ... ... ... Bölgesinde 294 ada, 1 nolu parsel üzerinde inşa edilen ... Grubu olarak adlandırılan 60 adet taşınmazdan 18 nolu taşınmaza ortak olmak üzere müracaat ettiğini ve taraflar arasında ödeme planı tanzim edildiğini, bu plan dahilinde davacının 15/02/2017 tarihine kadar bedelin %10'u olan 125.000 TL'yi, 28/02/2017 tarihine kadar bedelin %30'u olan 375.000 TL'yi ödediğini, 2017 Mart ve 2017 Aralık ayları arasında ise her ay 75.000 TL'yi ödemeyi taahhüt ettiğini, ödemelerini düzenli bir şekilde tediye eden davacının Nisan ayının son ödeme gününün hafta tatiline denk gelmesi, ertesi gününde 1 Mayıs işçi bayramı olması nedeniyle 75.000 TL'lik bedeli 2 Mayıs günü ödemek zorunda kaldığını, aynı şekilde Eylül ayının son günü Cumartesi gününe denk geldiğinden ve ertesi günde Pazar olduğundan ödemenin 2 Ekim Pazartesi gününe sarktığını, davacının iradesi dışında ve herhangi bir kusuru olmaksızın meydana gelen bu sarkmalar nedeniyle davalının genel kurulca belirlenen aylık %2 vade farkı işlettiğini, davacıdan 15.000 TL talep ettiğini, yapılan ikaz üzerine bu miktarın 3.000 TL'ye indirildiğini, ....Noterliğinin 10/04/2018 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile bu şekilde uygulamanın hukuka aykırı olduğu izah edilmişsede herhangi bir düzeltmeye gidilmediğini, davacının icra tehditi altında ödeme yapmak zorunda kaldığını, bedelin iadesi için ... Tüketici Hakem Heyetine başvurulduğunu, ancak başvurunun heyetçe reddedildiğini, Borçlar Kanunu bu konuda yeterince açık olup tatil gününe rastlayan ifa günlerinin kendiliğinden tatil olmayan ilk güne geçeceğinin emredici bir düzenleme olduğunu, davalı kooperatifin emredici düzenlemeye aykırı olarak davacının temerrüde düştüğünden bahisle vade farkı almaya çalışmasının sebepsiz zenginleşme teşkil ettiğini, Tüketici Hakem Heyeti kararına karşı itiraz amacıyla ... Tüketici Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile açtıkları davada mahkemenin kararın gerekçesini isabetsiz bulduğunu, yanlızca ortada bir tüketici işlemi bulunmaması, tarafların tacir olması gerekçesi ile başvurunun reddi gerektiğini, bu sebeple kararın gerekçesinin düzeltilerek onanabileceğini belirttiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacıdan haksız olarak tahsil edilen 3.000 TL'nin ödeme gününden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ... Tüketici Hakem Heyetine aynı konuya ilişkin yapmış olduğu talep ve başvurunun esastan reddedildiğini, davacının 2017 Nisan ve Eylül aylarına ilişkin aidat borçlarını vadesinde ödememiş olup gecikmeli olarak ödediğini, davalı kooperatif tarafından 20/05/2017 tarihli Genel Kurul kararı uyarınca gecikmeler sebebiyle davacının 2017 Nisan ve Ekim aylarına ilişkin aidat borçlarına %2 vade farkı uygulanarak davacıdan işbu bedelin davalı kooperatife ödenmesinin talep edildiğini, davacı yanın davalı tarafından gecikilen her ay için işletilen aylık %2 vade farkı uyarınca kendisinden talep edilen meblağı davalıya ödediğini ve davacıdan 3.000 TL tahsil edildiğini, davacı tarafın davalıya karşı aynı konu ve talebe ilişkin açmış olduğu ... Tüketici Mahkemesi ... esas sayılı davasının ... karar sayılı kararı ile reddedildiğini ve hükmün kesinleştiğini, Yargıtay kararları uyarınca davanın kesin hüküm nedeniyle dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, davacı tarafından tüketici hakem heyetine yapılan başvuru ve ardından tüketici mahkemesine taşınan dava ve huzurdaki davanın davacı tarafından 1 aylık hak düşürücü süre içinde açılmadığını, 2017 Nisan ve Eylül ayı aidatlarına ilişkin olarak davacıdan tahsil edilen 3.000 TL temerrüt faiz alacağının kooperatifin 20/05/2017 tarihli genel kurul toplantısında tüm üyelerin oybirliği ile alınan 5-B nolu karara dayanmakta olup davacının temerrüt faizi talep edilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğu yönündeki iddia ve beyanlarının yersiz ve mesnetsiz olduğunu, 20/05/2017 tarihli genel kurul toplatısında alınan 5-B nolu kararda davacı tarafın hazır bulunduğunu, alınan karara olumlu oy kullandığını ve bu konuda bir ihtirazi kayıt ileri sürmediğini, bu nedenlerle davanın reddine, %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava taraflar arasında düzenlenen 24/02/2017 tarihli ortaklık sözleşmesi uyarınca davalı kooperatife ait 294 ada 1 parselde kain 18 nolu taşınmaz tahsis edilen davacının ödemelerinden kaynaklanan gecikme sebebiyle vade farkı uygulanması sonucu ödediği bedelin istirdadına ilişkin alacak davasıdır.
... Tüketici Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası getirtilmiştir.
Dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilerek davalı kooperatif defter ve kayıtlarında inceleme yapılarak ortaklık sözleşmesi uyarınca belirlenen aidat alacaklarının ve vade tarihlerinin belirlenerek davacı tarafça yapılan ödemelerin tarihide karşılaştırılmak suretiyle davalı kooperatifin vade farkından kaynaklı alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının ne olduğu, davacı tarafça yapılan ödemelerin iadesinin gerekip gerekmediği hususlarında rapor tanzimi istenmiş, düzenlenen 26/10/2020 tarihli raporda; davalı kooperatifin 2017 yılına ait ticari defter ve kayıtlarının sahibi lehine delil vasfı taşıdığı, davacı tarafın davalı kooperatifin 24.2.2017 tarihli Ortaklık Sözleşmesi ile 308 no.lu ortağı olduğu ve bu kapsamda davacıya ... Grubu 294/1 parseldeki 18 no.lu işyerinin 625 m2 arsa payının 1.250.000.- TL bedelle tahsis edildiği, davalı kooperatifin 20.5.2017 tarihli Olağan Genel Kurul Toplantı Tutanağının 5/B. Maddesinde; " 294/1 Parsel ... grubu ortaklarından 500.000.-TL peşin, Mart/2017 ayından başlayarak 10 ay 75.000.-TL toplam 750.000.-TL ile birlikte totalde 1.250.000.- TL tahsil edilmesine oy birliği ile karar verildi, ortaklardan toplanması gereken aidatların geciken ödemelerine aylık %2 vade farkı uygulanacağı oy birliği ile kabul edildi." dendiği, davalı kooperatif kayıtlarında, davacının Nisan/2017 ayında yapması gereken 75.000.-TL tutarındaki 4.taksit aidat ödemesini 10.5.2017, Eylül/2017 ayında yapması gereken 75.000.- TL tutarındaki 9. Taksit aidat ödemesini 10.10.2017 tarihinde yaptığı kayıtlı ise de, dava dosyasına ibraz edilen banka ödeme dekontları üzerinden yapılan incelemelerde, davacının Nisan/2017 ayında yapması gereken 75.000.-TL tutarındaki ödemeyi 2.5.2017 tarihinde, Eylül/2017 ayında yapması gereken 75.000.- TL tutarındaki ödemeyi 2.10.2017 tarihinde davalı kooperatifin banka hesabına banka havalesi yoluyla yapmış olduğu, davalı kooperatifin ise davacı tarafından yapılan bu ödemeleri kayıtlarına 10.5.2017 ve 10.10.2017 tarihlerinde intikal ettirmiş olduğu, davalı kooperatifin geç ödeme gerekçesiyle davacıya 2.5.2017 tarihli Genel Kurul Kararına istinaden aylık %2 vade farkı olarak 31.12.2017 tarihinde 3.000.-TL tutarında vade farkı uyguladığı, davacının davalı kooperatife ....Noterliğinin 10.4.2018 tarih ... yevmiye no.lu ihtarnamesini keşide ederek ödemelerinde gecikme olmadığından bahisle 3.000.-TL tutarındaki vade farkına itiraz ettiği, davacının 16.5.2018 tarihinde 3.000.-TL tutarındaki vade farkını banka havalesi kanalıyla davalı kooperatifin banka hesabına " Ihtirazi Kayıt" koyarak ödediği, davalı kooperatifin genel kurul kararında taksit ödeme ifa günlerinin belirtilmediği, söz konusu kararda ifa günlerinin ay olarak belirtildiği, TBK.'nun 91/2.Maddesinin;" Borcun ifası için gün belirtilmeksizin sadece ay belirlenmişse, bundan o ayın son günü anlaşılır." hükmü gereği davacının Nisan/2017 ve Eylül/2017 olarak belirtilmiş olunan itilafa konu Nisan/2017 ve Eylül/2017 aidat taksitlerini ilgili ayların son günleri olan 30.4.2017 ve 30.9.2017 tarihlerinde ödemesinin gerektiği, ödeme günü olarak belirlenen 30.4.2017 tarihinin Resmi Tatil olan Pazar gününe, onu takip eden 1.5.2017 Pazartesi tarihinin ise Resmi Tatil olan İşçi Bayramına tesadüf etmiş olması nedeniyle davacının 30.4.2017 tarihinde ödemesi gereken 75.000.-TL.Iık aidat taksit tutarını tatil tarihlerini takip eden ilk iş günün olan 2.5.2017 Salı günü, yine ödeme günü olarak belirlenen 30.9.2017 tarihinin Hafta Sonu Tatili olan Cumartesi gününe, onu takip eden 1.10.2017 tarihinin Resmi Tatil olan Pazar gününe tesadüf etmesi nedeniyle davacının 30.9.2017 tarihinde ödemesi gereken 75.000.-TL.Iık aidat taksit tutarını tatil tarihlerini takip eden ilk iş günü olan 2.10.2017 Pazartesi günü ödediğinin görüldüğü, TBK.'nun 93.Maddesinin;" İfa zamanı veya sürenin son günü, kanunlarda tatil olarak kabul edilen bir güne rastlarsa, kendiliğinden bu günü izleyen ve tatil olmayan ilk güne geçer. Aksine anlaşma geçerlidir." hükmünde olduğu, TBK.'nun 93.maddesinde, " Aksine anlaşma geçerlidir." hükmü bulunduğundan terditli değerlendirmede bulunulduğu, TBK.'nun 93.Maddesi;" İfa zamanı veya sürenin son günü, kanunlarda tatil olarak kabul edilen bir güne rastlarsa, kendiliğinden bu günü izleyen ve tatil olmayan ilk güne geçer." hükmü esas alındığında, davacının ifa günlerinin 2.5.2017 ve 2.10.2017 olarak belirlendiği, davacı taksit aidat ödemelerini İfa günleri olan 2.5.2017 ve 2.10.2017 tarihlerinde gerçekleştirmiş olduğundan, ifada gecikme bulunmadığından, davalı kooperatifin davacıdan vade farkı tahsil hakkının olmadığı, davalı kooperatifin davacıdan 16.5.2018 tarihinde 3.000.-TL olarak tahsil ettiği vade farkı tutarını davacıya 16.5.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile iade etmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan hesaplamalar sonucunda; davacı ... ...'ın davalı ... Yapı Kooperatifi'nden 21.2.2020 dava tarihi itibariyle 3.000.-TL asıl alacak ve 974.73 TL İşlemiş faiz olmak üzere toplam 3.974.73 TL alacaklı olduğu, 3.000.-TL asıl alacak tutarına 21.2.2020 dava tarihinden itibaren %13.75 ve değişecek oranlarda avans faizi talebinde bulunabileceği, TBK.'nun 93.Maddesi;" İfa zamanı veya sürenin son günü, kanunlarda tatil olarak kabul edilen bir güne rastlarsa, kendiliğinden bu günü izleyen ve tatil olmayan ilk güne geçer. Aksine anlaşma geçerlidir." Hükmü kapsamında değerlendirme yapılması halinde ise; davalı Kooperatifin 20.5.2017 tarihli Genel Kurul Toplantı Tutanağının 5/B. Maddesine ve TBK'nun 91/2.Maddesi hükmüne göre davacının aidat taksit ifa tarihlerinin 30.4.2017 ve 30.9.2017 olarak tespit edildiği, davalı Kooperatifin 20.5.2017 tarihli Genel Kurul Toplantı Tutanağının 5/B. Maddesi hükmü " Aksine Anlaşma " olarak değerlendirilerek, tatil günlerine tesadüf eden 30.4.2017 ve 30.9.2017 aidat taksit ifa tarihlerinin kendiliğinden bu günleri izleyen ve tatil olmayan ilk güne geçmeyeceğinin, aidat taksit ifa tarihlerinin 30.4.2017 ve 30.9.2017 olduğunun, davacının taksit aidat ifa tarihleri olan 30.4.2017 ve 30.9.2017 tarihlerinin geçmesi ile temerrüde düşmüş olduğunun kabulü halinde, davalı kooperatifin davacıdan talep edebileceği vade farkının toplam 197.26 TL olacağı, davalı kooperatifin davacıdan 197.26 TL vade farkı tahsil etmesi gerekirken, davalı kooperatifin davacıdan 16.5.2018 tarihinde 3.000.-TL vade farkı tahsil ettiğinden, davalı kooperatifin davacıdan fazla tahsil etmiş olduğu (3.000-197.26= 2.802.74) 2.802.74 TL vade farkı tutarını davacıya 16.5.2018 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte iade etmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan hesaplamalar sonucunda, davacı ... ...'ın davalı .... Toplu İşyeri Yapı Kooperatifi'nden 21.2.2020 dava tarihi itibariyle 2.802.74 TL asıl alacak ve 910.64 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.713.38 TL alacaklı olacağı, 2.802.74 TL asıl alacak tutarına 21.2.2020 dava tarihinden itibaren %13.75 ve değişecek oranlarda avans faizi talebinde bulunabileceği belirtilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Davalı tarafın hak düşürücü süreye ilişkin itirazının uyuşmazlık konusunun istirdat talebine ilişkin olması ve arabuluculuk süreci de gözönünde bulundurulmak suretiyle reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafın kesin hüküm itirazının incelenmesinde, ... Tüketici Hakem Heyeti kararının itirazen incelenmesi sonucunda ... Tüketici Mahkemesinin ... esas, ... karar sayılı kararıyla "uyuşmazlığın ticari olduğu" gerekçesiyle Hakem Heyeti kararının başvurunun esastan reddine dair kararının düzeltilerek onanmasına karar verildiği, usule ilişkin nihai kararların davanın esası hakkında kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden dolayı kesin hüküm itirazının reddine karar verilmiştir.
TBK 91/2.maddesi uyarınca "Borcun ifası için bir ayın başlangıcı veya sonu belirlenmişse, bundan ayın birinci ve sonuncu günü; ayın ortası belirlenmişse, bundan da ayın onbeşinci günü anlaşılır. Borcun ifası için gün belirtilmeksizin sadece ay belirlenmişse, bundan o ayın son günü anlaşılır." TBK.madde 93.maddesi ise "İfa zamanı veya sürenin son günü, kanunlarda tatil olarak kabul edilen bir güne rastlarsa, kendiliğinden bu günü izleyen ve tatil olmayan ilk güne geçer.Aksine anlaşma geçerlidir" şeklinde hüküm altına alınmıştır. Davalı kooperatifin genel kurul kararında taksit ödeme ifa günlerinin belirtilmediği, ifa günlerinin ay olarak belirtildiği, buna göre davacının uyuşmazlığa konu aidat taksitlerini o ayın son günü ödemesi gerektiği, yukarıdaki hükümlerde de açıkça ifade edildiği üzere, taraflarca aidat bedelinin vadesi olarak farklı bir tarih kararlaştırılabilir. Zira, ilgili hüküm bir tamamlayıcı hükümdür. Bu doğrultuda taraflarca aksi bir düzenleme varsa, bu düzenlemeye itibar edilir. Ancak taraflar arasında aksine bir düzenleme bulunduğuna ilişkin herhangi bir delil dosyaya sunulmamıştır. Davacının uyuşmazlığa konu 2017 Nisan ve Eylül aidat taksitlerini ayların son günü resmi tatil gününe denk gelmesi nedeniyle bu günü izleyen ve tatil olmayan ilk günde ödediği, ifada gecikme bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile;
1-... Koop. 20/05/2017 tarihli Genel Kurul Toplantı Tutanağı 5/B mad uyarınca 2017/Mart ve 2017/Aralık aylarına ait taksit ödemelerine % 2 vade farkı uygulanmak suretiyle davalı Kooperatif tarafından tahsil edilen 3.000,00-TL'nin ödeme tarihi 16.05.2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 204,93 TL nispi karar harcından peşin alınan 54,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 150,53 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 3.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 124,40 TL harç, 700,00 TL bilirkişi ücreti, 74,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 898,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde ilgili tarafa İADESİNE,
Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı okunup usulüne uygun anlatıldı.25/12/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır