T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/239
KARAR NO:2021/873
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ:14/04/2020
KARAR TARİHİ:08/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından 02/03/2018 tarihinde ... İşletme Müdürlüğü hizmet sahası içinde bulunan ... ilçesi, ... Mah. ....Sok.N... adresinde yapılan çalışma esnasında davacı şirketin enerji dağıtım altyapısına dahil olan kablo ve tesisata hasar verildiğini, meydana gelen tesis hasarı ve enerji kesintisinin davacı şirketin yüklenici şirkete tarafından giderilmiş olup hasarın onarımında sarf edilen malzeme, montaj ve işçilik bedellerinin zarar verenden tahsili amacıyla KDV dahil toplam 1.002,02 TL borcun davalıya tahakkuk ettirildiğini, hasar bedellerinin ödenmemesi üzerine borçlu aleyhine 1.002,02 TL hasar bedeli ve 63,99 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.066,01 TL'nin tahsili amacıyla ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile ilamsız takip yapıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; gerek idare eliyle gerekse anlaşmalı yüklenici firmalar eliyle mezkur adreste ve tarihte herhangi bir çalışma yapılmadığını, davalı idare ihale makamı olup çoğu altyapı çalışmalarının ihale yüklenicisi firmalar tarafından gerçekleştirildiğini, bu doğrultuda her türlü sorumluluğun yüklenici firmaya ait olduğunu, davanın süresi içinde açılmadığını, davalı idarenin olayda kıstı, kusuru, ihmali bulunmadığı gibi zararla davalı idare arasında bir illiyet bağının kurulmasının da mümkün olmadığını, davacının kendi altyapı tesislerinin izin ve ruhsatlara uygun şekilde yapılıp yapılmadığı, hasara bu tür bir mevcut aykırılığın sebep olup olmadığının bilinemediğini, eldeki davada personel veya eleman bedeli adı altında işçilik ücretleri ve araç bedellerinin hasara katılamayacağını, bu bedellerin davacının kendi işinde çalıştırdığı işçilere ve araç sürücülerine ödediği ücretlerin yakıt giderleri gibi genel işletme giderleri olduğunu, gerçek zarar ilkesi gereği hesaplamaya katılamayacağını, davalı idarenin davacıya kesinleşmiş bir borcu olmadığını, dolayısı ile idarenin temerrüdü söz konusu olmadığından ancak dava tarihinden sonrası için faiz istenebileceğini, bu nedenlere davanın usulden reddine, talebin kabul görmemesi halinde esastan reddine, alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; ... adına yapılan kazı çalışması sırasında davacıya ait tesisata zarar verildiği iddiasına dayalı olarak talep edilen alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası getirtilerek incelendiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine 1.002,02 TL hasar bedeli, 63,99 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.066,01 TL üzerinden takip başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından işletme müdürlüğü hizmet alım sözleşmesi sureti dosyaya ibraz edilmiştir,
... Büyükşehir Belediye Başkanlığı Yol Bakım ve Altyapı Koordinasyon Daire Başkanlığı Altyapı Koordinasyon Müdürlüğü'nün 16/06/2020 tarihli cevabi yazısı ile, ... ilçesi, ... Mah. ...Sokak üzerinde ... Genel Müdürlüğüne 05/01/2018 tarihinde kazı çalışması yapması için Altyapı Kazı Ruhsatı verildiği bildirilmiştir.
Dosya elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 15/09/2021 tarihli raporda; dosya kapsamına sunulan hasar tespit tutanağı ve yazışmalar kapsamında hasarın varlığının sabit olduğu,davacıya ait alt yapı tesislerinin standartlar çerçevesinde tesis edildiği, davalı tarafça bu durumun aksini ispat eden bir tespit bulunmadığı, tutanak kayıtlarına da herhangi bir şerh düşülmediği, ayrıca davalı şirketçe çalışma yapılan atık su hat derinliği davacının yer altı kablo güzergâhından daha fazla olduğu, davacı şirkete müterafik kusur bakımından yeterli delil bulunmadığı, ... bünyesinde çalışan AOB (Arıza Onarım Bakım) görevlilerince arızanın giderildiği, üstelik dosya kapsamında yer alan ... Sistem İşletme Müdürlüğünce davalıya gönderilen 14/09/2018 tarihli yazı içeriklerinde hasarın ekiplerince tamir edildiğinin açıkça belirtildiği, arızayı gideren AOB (Arıza Onarım bakım) tarafından davacıya kesilmiş herhangi bir fatura bulunmadığı, sunulan 01.02.2018 tarihli Hizmet Alım Sözleşmesi tarafı şirket (...) tarafından dava konusu hasar ile ilgili olarak kullanılan malzeme ve yapılan işçilik bedelini gösterir davacıya kesilmiş herhangi bir fatura veya iş emri vb. belge örneğine rastlanmadığı, sözleşme Madde-10 içeriğinde “Yüklenici her ayın sonunda şirketin belirlediği kriterlerde yapılan işi bildirerek sirketin onayını almasından sonra fatura düzenleyecek ve ödeme ertesi ay içerisinde yapılacaktır.” şeklinde açık hüküm yer aldığı, dosya kapsamında yer alan Hasar Tespit Tutanak formu, iş görev emri ve Hasar Süreci Bilgilendirme formunda 01.02.2018 tarihli Hizmet Alım Sözleşmesi tarafı şirket (...) yetkili imzasına da rastlanmadığı, açıklanan nedenlerle davacı tarafından arızanın kendi elemanları dışında özel adam tutularak onarımının yapıldığı hususunun belgelendirilemediği kanaatine varıldığı, işçilik, montaj, araç, personel giderlerinin davacı kurumca talep edilemeyeceği, %25 ceza bedel talebine ilişkin davacı talebi olamayacağı kanaatine varıldığı, hasar adresindeki çalışma davalının yüklenicisi tarafından yapılmış olsa dahi gerek idarenin (...) gerekse idare tarafından görevlendirilen yapı denetim görevlilerinin yüklenici şirket üzerinde denetim gözetim yetkisi olacağı görüş ve kanaatine varıldığı (Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin E.2007/16515 ve K.2007/17740 sayılı22.11.2007 tarihli kararı da gözetilerek) açıklanan nedenlerle takibin toplam 139,19 TL. (KDV dahil kablo malzeme bedeli) * 8,89 TL. (takip tarihine kadar işlemiş faiz) - 148,08 TL.üzerinden davalı ... Genel Müdürlüğü adına devam edebileceği, sunulan Alt Yapı Ruhsat Formu doğrultusunda hasar mahallinde davalı tarafça çalışma yapıldığı hususu sabit olup ruhsat içeriklerinde “Altyapı kazı çalışmasının, çalışmanın yapılacağı güzergahta bulunan mevcut altyapı tesislerine zarar verilmeden yapılması şartı” getirildiği, bu duruma rağmen hasara sebebiyet verildiği belirtilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Öncelikle davalı tarafın hak düşürücü süreye yönelik itirazının, davalı tarafça takip dosyasına 03/12/2018 tarihinde itirazda bulunulmuş olması ve söz konusu itiraz dilekçesi ve durdurma kararının davacı tarafa tebliğ edilmemiş olmasından dolayı dava yasal hak düşürücü süre içinde açıldığından reddine, davalı tarafça süresi dahilinde yapılan zamanaşımı defiinin olay ve icra takip tarihi arasındaki süreyle genel zamanaşımı dikkate alınarak tazmin talebinin süresinde yapıldığının tespitiyle reddine, davalı vekilince görev itirazında bulunulmuş ise de, tarafların tacir olması ve uyuşmazlığa konu edilen hususun ... adına yapılan kazı çalışmaları sırasında davacıya ait tesisata zarar verildiği iddiasına dayalı maddi tazminat talebine dayanmasından dolayı 6102 Sayılı TTK.nun 4/1 ve 5/1 maddeleri uyarınca davalı tarafın görev itirazının reddine karar verilmiştir.
Somut olayda davalı tarafından yapılan çalışmalar esnasında davacıya ait yer altı kablo hattının hasara uğradığı dosya kapsamına göre sabittir. Türk Borçlar Kanunu 49/1. maddesi “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.”
Davalının meydana gelen zarar sebebiyle 3. şahıslara karşı asıl işveren sıfatıyla sorumlu tutulması gerektiği esas olup mahkememizce de yeterli izahatı içerir, denetlenebilir ve hükme esas alınabilir nitelikteki teknik bilirkişi raporu ile davacıya ait alt yapı tesislerinin standartlar çerçevesinde tesis edildiği, hasara uğrayan yer altı kablosunun ancak bir iş makinesi ile kopartılabileceği, hasara çalışma yapan operatörün tedbirsizliği ve dikkatsizliği nedeniyle sebebiyet verdiği, davalı şirketçe çalışma yapılan atık su hat derinliğinin davacının yer altı kablo güzergahından daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Hasara uğrayan kablonun onarımı davacı çalışanlarınca ilave kablo ve ek malzemesi kullanılarak giderilmiştir.
Davacı tarafça davalıdan hasara uğrayan kablolar için malzeme, işçilik, araç, personel,%25 ceza bedeli talep edilmekle birlikte; Yerleşik Yargıtay içtihatları ile de belirtildiği üzere zarar gören ancak haksız fiil nedeniyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilecektir. Zarar görenin zararı giderebilmek için kendi çalıştırdığı isçilerine ödediği ücretler genel idare giderleri olup, haksız fiil meydana gelmese dahi ödenmesi gereken giderlerden olduğu, hasarın giderilmesi için özel olarak işçi tutup çalıştırma veya harcama yapma söz konusu ise ve özel olarak işçi tutup çalıştırıldığının ve harcama yapıldığının kanıtlanması halinde işçilik bedelinin ödenebileceği belirtilmektedir. Davacı tarafından arızanın kendi elemanları dışında özel adam tutularak onarımının yapıldığına ilişkin dosyaya sunulmuş bir belge bulunmadığı nazara alınarak; davacı kendi çalışanları tarafından yapılan işçilik, montaj, araç ve personel giderlerini davalıdan talep edemeyeceği değerlendirilmiştir.
Yine davacı tarafından %25 ceza bedeli talep edilmekle birlikte bu oranda bir ceza bedeline ilişkin taraflar arasında bir sözleşme bulunmadığı, %25 ceza bedeli kapsamında talep dağıtılamayan enerji bedeli ise, otomatik olarak üretilmeyen ancak kullanıldığı anda üretilen elektriğin satılamadığından bahisle dağıtılamayan/satılamayan enerji bedeli talebinin olamayacağı değerlendirilmiş, talep eşik kesinti süre aşım bedel talebi ise, Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği kapsamında davacı şirketin orta gerilimde bildirimsiz kesintilerde 24 saate kadar alçak gerilimde bildirimsiz kesintilerde 48 saate kadar abonelerine tazminat ödememe hakkı bulunduğundan ve dava konusu arızanın bu süreler aşılmayacak şekilde elektrik kesintisine sebep olabileceği anlaşılmakla bahse konu arıza için davacı şirketin eşik kesinti süre aşım bedeli talep edemeyeceği, üstelik davacı tarafından herhangi bir abonesine ait kesinti kaynaklı tazminat ödendiğine ilişkin belge bulunmadığı, davacıya ait herhangi bir şalt malzemesi veya tesisin hasara uğradığının belgelenemediği, talep etüd koordinasyon bedel talebi ise, uzman, mühendis, müdür, bölge müdürü personeli davacı bünyesinde görevli personel olduğundan davacı tarafça dışarıdan personel hizmeti alınmadığından davacının talebinin olamayacağı değerlendirilmiştir
Belirtilen bu sebeplerle davalı tarafından yapılan çalışmalar esnasında davacıya ait yer altı kablo ve tesisat hattının hasara uğradığı dosya kapsamına göre sabit olup, haksız fiil hükümleri çerçevesinde davacının davalı kurumdan olan taleplerinden kablo malzeme bedelini talep edebileceği, diğer taleplerinin ise yukarıda açıklanan sebepler nedeniyle davalıdan istenemeyeceği anlaşılmış olduğundan; davanın kısmen kabulü ile davalının .... İcra Müd.'nün ... E. İcra dosyasına yapmış olduğu itirazının 139,19 TL asıl alacak, 8,89 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 148,08 TL alacak üzerinden iptaline, takibin bu miktarlar üzerinden devamına, ayıca alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden, alacak likit ve belirlenebilir olmadığından şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalı borçlu tarafından yapılan itirazın 139,19-TL asıl alacak ve 8,89-TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 148,08-TL alacak üzerinden üzerinden İPTALİ ile, takibin bu miktarlar üzerinden DEVAMINA, asıl alacak tutarına takip tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek % 9,00 oranında ve TCMB tarafından belirlenen değişen oranlarda yasal faiz uygulanmasına,
2-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 54.40 TL harcın mahsubu ile 4,90 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan; 800,00 TL bilirkişi ücreti, 88,50 TL tebligat, posta ve müzekkere masraflarından oluşan toplam 888,50 TL yargılama masrafından davanın kabul reddi oranında yapılan hesaplama neticesinde 123,42 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacının üzerinde bırakılmasına,
Ayrıca davacı tarafça dava açılırken yatırılan 54,40 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden, kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca hesaplanan 148,08 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden, reddedilen miktar itibariyle AAÜT 13/3 maddesi uyarınca uyarınca hesaplanan 148,08- TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davada haklı çıkma oranına göre 183,36 TL'sinin davalıdan, 1.136,34 TL'sinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
8-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı okunup usulüne uygun anlatıldı. 08/11/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza