T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/668
KARAR NO:2021/365
DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki İnanç Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:24/11/2020
KARAR TARİHİ:26/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki İnanç Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya sebebiyet veren olayların başlangıç noktasının ... tarafından .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ve yine aynı mahkemenin ... Esas sayılı dosyaları kapsamında davalı şirkete davalı şirket yetkilisi ...'na, taraflarına ve davacı şirket ve yetkilisi ...'e dava açılmış olması olduğunu, ..., ... tarafından kendisine ve taraflarına karşı açılmış tüm davalardan feragat edileceği düşüncesi ile 14/06/2016 tarihli temlik sözleşmesi imzalandığını, ... ile anlaşma yoluna gidilmesinin gündeme geldiğini ve davacı ile davalı şirket arasında bu hususun görüşüldüğünü, 14/06/2016 tarihli temlik sözleşmesinin irade sakatlığı sebebiyle geçersiz olduğunun sabit olduğunu, işbu geçersiz sözleşme ile bağlı kalınmak istenmediği süresi içinde davalı şirkete bildirildiğini, temlik sözleşmesi imzalanırken görüşmeler sırasında davalı şirket yetkilisi ... tarafından 14/06/2016 tarihli ibranamenin davacıdan gizlendiğini ve böylece ... temlik sözleşmesini imzalamasının sağlandığını, davalı şirket yetkilisi tarafından ...'e ... ile yapılacak anlaşmaya .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının da dahil edileceği söylenerek yanıltıldığını, davalı şirketin aldatıcı fiillerinin öğrenilmesinin ardından hem 27/01/2017 tarihli mail ile hem de .... Noterliğinin 14/02/2017 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşme ile bağlı kalınmak istenmediğinin süresi içerisinde davalı şirkete ve ...'na bildirildiğini, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalı şirketin temlik yoluyla aldığı 34.000,00 USD 'nın ( yapılmış olan ödemelerin payları oranında) taraflarına ödenmesi gerektiğini belirterek 16/04/2016 tarihli temlik sözleşmesinin geçersizliğinin tespitine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında davalı ...Ş.'ye yapılan ödemeden şimdilik 650,00 USD'nin ödeme tarihinden itibaren kamu bankalarınca USD'ye uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; menfi tespit istemine konu miktarın 34.000 USD olduğunun açık olduğunu, Harçlar Yasasının 28.maddesi uyarınca menfi tespite konu miktar üzerinden harç yatırılması gerektiğini, dava değerinin 650 USD olarak gösterilip bu miktar üzerinden harç yatırıldığını, böyle bir yol izlenmesinin yasaya aykırı olduğunu, harcın tamamlanması gerektiğini, geçersizliği iddia edilen sözleşmenin 14/06/2016 günlü olduğunu gibi 30/06/2016 günü de .... İcra Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında davacının temlik işlemini yaptığını, sözleşme tarihi ve temlik işleminin icra dosyasında yapılış tarihine göre 2 yıllık zamanaşımı süresinin çoktan dolduğunu, davacının iddia ettiği .... Asliye Hukuk Mahkemesindeki dosya ile davalı şirketin hiçbir ilgisinin olmadığını, davacı tarafın .... Asliye Hukuk Mahkemesindeki ... sayılı dosyası da kapsayacağını o sözleşmeyi imzaladım iddiasının inandırıcı olmadığını, sözleşmesi imzalandıktan 16 gün sonra davacı tarafın 30/06/2016 günü icra müdürlüğüne gidip temlik beyanında bulunmasının kaldırıldığı iddiası ile bağdaşmadığını, 14/06/2016 günlü sözleşme uyarınca .... Asliye Hukuk Mahkemesindeki birlikte davalı olunan 2015/332 ve ... sayılı dosyalarında davaların davacısının 21/06/2016 günü feragat bildiriminde bulunduğunu, aynı davacının yalnız davacı tarafından davalı olduğu .... Asliye Hukuk Mahkemesindeki ... sayılı dosyada feragat bildiriminde bulunmadığını, davacının bu gerçeği bilmesine rağmen 30/06/2016 günü icra müdürlüğüne gidip temlik beyanında bulunmasının söylediklerini doğru olmadığını belgelediğini belirterek zamanaşımı nedeniyle davanın reddine, hukuksuz davanın esas yönünden de reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; taraflar arasında akdedilmiş olan 14/06/2016 tarihli temlik sözleşmesinin irade sakatlığı sebebi ile geçersiz olduğunun tespiti ile .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamında davalı şirkete yapılan ödemenin iadesine ilişkin alacak davasıdır.
.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası Uyap sistemi üzerinden, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.
Dosya delillerinin incelenmesinde;
1-... ATM'nin 2014/... E 2015/... K sayılı dosyasında davacıların ....A.Ş. Ve .... A.Ş. Olduğu, davalılar ... ...A.Ş., ..., ... olduğu, dava konusunun genel haciz yoluyla vaki takibe itirazın iptali davası olduğu, 12.11.2015 tarihinde davanın kabulü ile, davalıların ....İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında itirazın iptali ile 195.000-USD asıl alacak üzerinden takibe devam edilmesine karar verilmiş olduğu, kararın Yargıtay ...HD'nin 2016/... E ... K sayılı ilamıyla onanmasına karar verilerek kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
2- ....İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında alacaklılar ....A.Ş. Ve ....A.Ş. olduğu, borçluların ....Tic.A.Ş., ... San A.Ş., ... San A.Ş. olduğu, takip tutarının 196.469,18-USD, takip tarihinin 24.01.2013 olduğu, takip dosyasında mevcut 06.01.2017 tarihli tutanakta; dosyada 971.219,39-TL tahsilat yapılmış olduğu, ....A.Ş.'nin icra dosyası üzerinden ....A.Ş.'ye 34.000,-USD (tahsil tarihi itibariyle 120.516,40-TL) temlik etmiş olduğu, buna göre ....A.Ş.'ye 584.189,24-TL ödeneceğinin, 43.698,09-TL'nin ise ....A.Ş.'ye ödeneceğinin (temlik tutarı düşüldükten sonra) kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
3-....AHM'nin ... E sayılı dosyasında davacının ..., davalıların ....A.Ş. Ve ....A.Ş. olduğu, 28.06.2016 tarihinde davanın feragat nedeniyle reddine karar verildiği, kararın İnmar (...'e tebliğ tarihinin 22.09.2016 olduğu anlaşılmıştır.
4-....AHM'nin ... E sayılı dosyasında davacının ..., davalıların ....A.Ş. Ve ....A.Ş. olduğu, 30.06.2016 tarihinde karar verilmesine yer olmadığına dair davanın reddine karar verildiği, kararın 22.09.2016 tarihinde (temyizden feragat dilekçesi) kesinleştiği anlaşılmıştır.
5-....AHM'nin ... E sayılı dosyasında davacının ..., davalıların ....A.Ş. Ve şirket yetkilisi ... olduğu, dava tarihinin 18.12.2015 olduğu, dava konusunun vekaletten haksız azil sebebiyle 27.369,28-Euro'nun tahsili talebine ilişkin olduğu, dosyanın 14.07.2020 tarihinde karar çıktığı ve taraflar arasında düzenlenen 10.07.2020 tarihli sulh protokolü kapsamında davanın kabulüne karar verildiği, kararın 16.07.2020 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafa ....İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında davalı şirketin temlik yoluyla aldığı 34.000 USD talep edildiği ancak nispi harcın yatırılmadığı anlaşılmakla talep sonucunu açıklaması ve harç eksikliğini tamamlaması için süre verilmiş, davacı vekili 25/02/2021 tarihli dilekçesi ile, davalının temlik sözleşmesi dolayısıyla temin ettiği toplam meblağın faiziyle beraber davacıya iadesi için şimdilik 650 USD'lik kısmi dava açtıklarını, ....İcra Müdürlüğü dosyasından tahsil edilecek alacağın yarısının davacıya, kalan yarısının davalı şirkete ait olduğunu, davacının ilgili icra dosyasındaki payından 34.000 USD'sini davalı şirkete temlik ettiğini beyanla davayı HMK.109 uyarınca kısmi dava olarak ikame ederek ilgili icra dosyasında davalı şirketin tahsil ettiği bedelden geçersiz temlik sözleşmesi dolayısı ile davacıya ait olan miktarın şimdilik 650 USD 'sinin kamu bankalarınca USD'ye verilen en yüksek mevduat faizi ile birlikte ödenmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacı şirket yetkilisi ...'in, dava dışı ... tarafından açılan tüm davalardan feragat edileceği düşüncesi ile 14/06/2016 tarihli temlik sözleşmesini imzaladığı, davacı şirket yetkilisi ile davalı şirket yetkilisi ... arasında yapılan görüşmede, davalı şirket yetkilisinin ...'a bir miktar para verilmesi karşılığında ...'ın ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas, ... esas ve ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyalarından feragat etmeyi kabul ettiğini, ...'ın işbu 3 davadan feragat etmesi için talep ettiği ücretin kendileri tarafından karşılanacağını ve davacının ....icra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasındaki alacağının 34.000 USD'lik kısmının kendilerine temlik edilmesi halinde davacının kendisine düşen yükümlülüğü yerine getirmiş sayılacağını, bu nedenle 14/06/2016 tarihli temlik sözleşmesinin imzalanmasının gerekli olduğunu ifade ettiği, temliknamede yalnızca ....Asliye Hukuk Mahkemesindeki ...-405 esas sayılı dosyalarının yer aldığı, ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının yer almadığı, davalı şirket yetkilisinin işbu sözleşmenin sadece temlik yapıldığını gösteren ve kendi aralarında imzaladıkları usulü bir sözleşme olduğunu, ... ile yapılacak olan anlaşmada ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasınında anlaşma kapsamına alınacağını, kendisine güvenebileceğini ifade ettiği, davacı şirket yetkilisinin bu söyleme güvenerek ve ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından da feragat edileceğini düşünerek temliknameyi imzaladığı, henüz taraflar arasında temlik sözleşmesi imzalanmadan davalı ile ...'ın 14/06/2016 tarihli ibraname ile karşılıklı olarak ibralaştıkları ve bu ibraname kapsamında ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasını dahil etmedikleri öğrenilmiş olduğu iddia edilmiştir. Davacının iddiası, kasıtlı bir şekilde bu ibranamenin kendisinden gizlendiği ve temlik sözleşmesi imzalamaya ikna edildiği yönündedir. Davalı şirket tarafından ibraname gizlenmiş ve ...'e ...'ın ....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından da feragat edeceği söylenerek ... aldatılmış, iradesi sakatlanmıştır.
... daha sonra bu durumu adliyeye gittiğinde öğrendiğini, derhal davalı şirket yetkilisine mail attığını, iradesinin hile ve aldatma sonucu sakatlandığını, temlik sözleşmesinin baştan itibaren geçersiz olduğunu iddia etmiş, bu hususta davalı şirket yetkilisine 27/01/2017 tarihli maili ve ....Noterliğinin 14/02/2017 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesini göndermiştir. TBK.39.maddesi gereğince 1 yıl içinde sözleşme ile bağlı olmadığını bildirmiş olup sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında davalı şirketin temlik yoluyla aldığı 34.000 USD 'nin yapılmış olan ödemelerin payları oranında şimdilik 650 USD'sinin tahsilini talep etmiştir.
Sözleşmesel ilişkilerde bir taraf, sözleşmenin şeklinde, sözleşmenin konusunda, sözleşme yapmak istediği kişide hataya düşerse ve söz konusu hata esaslı ise ortada bir irade sakatlığı halinin bulunduğu söylenebilecektir. Somut olayda, ...'ın....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından feragat edeceğine dair yazılı bir beyanı olmadığı gibi, temliknamede de bu dosyadan feragat edileceği belirtilmemiş olup davacı basiretli bir tacir gibi davranmamıştır. Kaldı ki ... esas sayılı dosyada davalı şirket davanın tarafı olmayıp, davanın tarafı olmadığı bir dosyada davacı ...'ın feragat edeceğini bildirmesi hayatın olağan akışına da uygun değildir. Tüm dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde, olayımızda esaslı hata hallerinin bulunmaması ve davacının hile yolu ile iradesinin sakatlandığı iddiası TMK 2.mad. belirtilen dürüstlük kuralı ile bağdaşmayacağı gibi TMK 3/2 maddesi uyarınca da durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamayacaktır.
Öte yandan TBK m. 82 uyarınca, sebepsiz zenginleşmeden doğan taleplerde zamanaşımı süresi, hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten itibaren iki yıl ve her halde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacak olup, somut olayda davacının gönderdiği ....Noterliği'nin ihtar tarihi 14/02/2017, davacının arabuluculuğa başvuru tarihi ise 03/09/2020 olup BK. 82. Maddesinde belirtilen süre de dolmuş olmakla neticeten davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 59,30 TL karar harcının peşin alınan 87,99 TL harçtan mahsubu ile 28,69 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip ve istek halinde sahibi davacıya iadesine,
3-Davalı duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 26/04/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır