T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/233 Esas
KARAR NO:2022/583
DAVA:İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ:30/03/2021
KARAR TARİHİ:28/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile, davacı ile davalı arasında 12/10/2015 tarihli ... sayılı Finansal Kiralama Sözleşmesinin ... 40.Noterliğnin 08/02/2016 tarih ve ... yevmiye nolu bildirimi, ... 40.Noterliğinin 04/03/2016 tarih ve ... yevmiye nolu bildirimi, 12/12/2018 tarihli ...-A sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 30/09/2019 tarihli ...-B sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesi ve 26/03/2020 tarihli ...-C sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesinin akdedilerek sözleşme konusu malların kiralandığını ve yine davacı ile davalı arasında 09/06/2017 tarih ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi, ... 40.Noterliğinin 24/08/2017 tarih ve ... yevmiye nolu bildirimi, ... 40.Noterliğinin 04/01/2018 tarih ve 121 yevmiye nolu bildirimi, 12/12/2018 tarihli ...-A sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 30/09/2019 tarihli ...-B sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesi ve 26/03/2020 tarihli ...-C sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesi akdedilerek sözleşme konusu malların kiralandığını, finansal kiralama sözleşmesinde belirlenen kira ödememe planındaki kira bedellerinin zamanında ödenmemesi sonucu davalıya ihtarname keşide edilerek ihtarnamede belirtilen kira bedellerinin 60 günlük süre içinde ödenmesi, aksi halde finansal kiralama sözleşmesinin fesh edileceğinin bildirildiğini, ancak bu süre içinde ihtarnamede belirtilen kira bedellerinin ödenmediğini, ihtarnamenin 25/08/2020 tarihinde davalıya tebliğ edildiğini, temerrüt nedeniyle davcının fesih hakkının doğduğunu, ayrıca davalının 1 yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üst üste 8 adedini zamanında ödemediğini, davalının 24/04/2020 tarihinden bu yana ödemesi gereken kiralarını davacıya ödemediğinden noter kanalı ile fesihname gönderilerek üç gün içinde sözleşme konusu malların davacıya iade edilmesi ve borçların 3 gün içinde ödenmesinin ihtar edildiğini, ihtarnamenin davalıya 30/11/2020 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak malların halen iade edilmediğini, bunun üzerine ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile menkulün davacıya iadesi yönünde tedbir kararı verildiğini beyanla, tedbir kararının kesinleşene kadar devamı ile finansal kiralama sözleşmesine konu menkulün davacıya iade edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davalı şirketin adresi olan İzmir mahkemelerinin yetkili olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın haksız olduğunu, davacı yanda iddia edilenin aksine davalı tarafından ödenmemiş herhangi bir kira bedeli bulunmadığını, davalının su ürünleri yetiştiriciliği konusunda faaliyet gösterdiğini ve bir kısım ürünlerin tek üreticisi konumunda olduğunu, davacı tarafın tek taraflı feshinin haklı veya geçerli bir nedene dayanmadığından, haksız fesih neticesinde talep olunan malların istirdadına yönelik davanın reddi gerektiğini, sözleşme konusu ekipmanların istirdadı halinde davalı şirket bakımından telafisi güç zararların ortaya çıkacağını, öte yandan çok sayıda canlı ürünün de telef olacağını, bu nedenle kiralanan ekipmanların davalı şirketten alınması istemi ile alınan tedbir kararının infazı için başlatılacak icra işlemlerinin durdurulması gerektiğini, davacı şirketin tek taraflı feshinin geçersiz olduğunu beyanla, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ve GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, finansal kiralama sözleşmeleri, tadil sözleşmeler, ihtarnameler, fesihname, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası, makine-ekipman değerleme raporları, e defter beratları, muavin defter kayıtları celp olunmuştur.
Mahkememizin 09/09/2021 tarihli ara kararı ile, tarafların tacir olduğu ve finansal kiralama sözleşmesinin 49.mad uyarınca İstanbul Mahkemelerinin yetkili olacağına dair yetki sözleşmesi yapıldığı anlaşıldığından HMK 17.mad gereği yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafından tasarruf yetkisi talebinde bulunulmuş olup, 6361 sayılı yasanın 31/3 maddesinde kiralayan şirkete dava ve tedbire konu malın rayiç bedeli kadar teminat yatırması halinde tasarruf yetkisi verildiğinden, mahkememizin 11/11/2021 tarihli ara kararı ile davacı kiralayan şirketin tedbiren elinde bulundurduğu dava konusu emtiaların satışı bakımından yetki verilmesi talebi ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup, bilirkişi SMMM Seda Ağır tarafından tanzim olunan 03/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda; 1501131401 sözleşme ve 1700136801 nolu sözleşme kapsamında ödenmeyen kira borçları için davalı tarafından ihtarname tarihine kadar olan borçların 60 günlük süresi içinde ödenmediği görülmekle, davacının sözleşmeye ait finansal kiralama sözleşmesini feshi hakkı oluştuğunu ve malın iadesi şartlarının oluştuğunu, davacının bu sözleşme kapsamında 25/11/2020 fesih tarihine kadar 5.615TL, 30/03/2021 tarihine kadar ise 29.534,95TL alacaklı olduğunu, 1501131402 nolu sözleşme kapsamında ise, 25/11/2020 fesih tarihine kadar 3.068,00TL, 30/03/2021 dava tarihine kadar ise 13.752,81TL alacaklı olduğunu, 1700136801 nolu sözleşme kapsamında; 25/11/2020 fesih kadirine kadar 32.410TL, 30/03/2021 dava tarihine kadar ise 257.484,86TL, 1700136802 nolu sözleşme kapsamında 25/11/2020 fesih tarihine kadar 1.610,00TL, 30/03/2021 dava tarihine kadar ise 10357,23TL alacaklı olduğunu belirtmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş olup rapora karşı beyanlar dosyaya ibraz edilmiştir.
Dava, davacı ile davalı arasında akdedilen FKS uyarınca davalıya teslim edildiği belirtilen sözleşmeye konu malların davalının sözleşmeye aykırı davranışları sebebiyle aynen iadesine yönelik mal iadesi davasıdır.
Finansal Kiralama konusu mal, 6361 Sayılı yasanın 9. maddesi gereğince, kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Anılan Yasanın 23. maddesi hükmü gereğince de, kiracı, sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malın zilyedi olup; malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 Sayılı Yasanın 27. maddesine göre sözleşme süresinin dolması, ve sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 26. maddesi hükmüne göre de; sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 29. maddesi gereğince kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana derhal geri vermekte yükümlüdür.
Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının beyanları, tanzim olunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklanan kira borcunun, keşide edilen ihtarnameye ve ihtarname ile tanınan 60 günlük süre içerisinde davalı yanca ödenmemiş olduğu, davacının sözleşme uyarınca kiralananın teslim borcunu yerine getirdiği, davalı yanın ise sözleşme ile yükümlendiği kira bedelini ödeme edimini yerine getirmediği, buna ilişkin olarak keşide edilen ihtarnamenin sonuçsuz kaldığı, bu nedenle de sözleşmenin davacı yanca haklı nedenle feshedilmiş bulunduğu, davalının temerrüte düşdüğü ve Finansal Kiralama Kanunu ve Finansal Kiralama Sözleşmesi gereği keşide edilen ihtara rağmen de davalı ediminin yerine getirildiğine dair kanıt ibraz edilmediğinden, davacı tarafından açılan dava sabit olmakla davacının davasının kabulü ile, finansal kiralama sözleşmeleri uyarınca teslimi yapılan ve malların davalıdan alınarak davacıya aynen teslimine, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş Esas ... D.iş Karar sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ve dosya içeriğine göre;
1-Davacının davasının KABULÜ ile, 12/10/2015 tarih, ... sayılı, Finansal Kiralama Sözleşmesi; ... 40. Noterliğinin 08/02/2016 tarih ve ... yevmiye nolu bildirimi; ... 40. Noterliğinin 04/03/2016 tarih ve ... yevmiye nolu bildirimi; 12/12/2018 tarihli, ...-A sayılı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi; 30/09/2019 tarihli, ...-B sayılı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi ve 26/03/2020 tarihli, ...-C sayılı finansal kiralama tadil sözleşmesi kapsamında davalıya verilen;
1 ADET ... marka ...-4 Model Sıcak Su kazanı. Seri No:...
3 ADET Paslanmaz Balık Boylama Makinesi (Kuluçkahane modeli)
1 ADET ... Marka, ...-120 Model 103.000 Kcal/h Paket Chiller Grubu
1 ADET ... Model STANDBY 825 kVA, 50 Hz. 1500 d/dk. 231/400 volt, Dizel Motor ..., Otomatik Dizel
Jeneratör Seti (HGA.APD.MI.0825KVA OPEN GEN S6R2-PTAA), Jeneratör aküleri otomatik kontrol panosu ve blok suyu ısıtıcısı ile birlikte
1 ADET ... marka YS100-4 Model Sıcak Su kazanı, Seri No:YS10091501
7 ADET FPZ SCL K05 TD 3 KW 380/400 V-50 HZ BLOWER Seri No: ...
5 ADET ... Polaris Model El Tipi Oksijenmetre Ölçüm ve Kontrol Cihazı, ... Polaris Model, 0-20mg/lt ölçüm
aralıklı, oksijen seviyesini takip imkanı veren, otomatik kalibrasyon özelliği, sıcaklık ölçümü ve tuzluluk ayar seçeneğine
sahip, ışıklı dijital göztergesi ile el tipi oksijenmetre cihazı Seri No: ...
1.177 m2 Galvanizli Çelikten İmal Edilmiş Çelik Konstrüksiyon Sistemi, kullanılan tüm demirler galvanizli ve yenidir
2 ADET TMM 100-B Balık Transfer Pompası Seri no:...
1 ADET ... Marka 3 kanallı Microcounter / PC+Kamera, PC seri no:..., Model no:SP-6135,
Kamera seri no:SG-11-02K40-00-R, Model no:00-11-1C-F7-29-F1,
09/06/2017 tarih, ... sayılı Finansal Kiralama Sözleşmesi; ... 40. Noterliğinin 24/08/2017 tarih ve ... yevmiye nolu bildirimi; ... 40. Noterliğinin 04/01/2018 tarih ve 121 yevmiye nolu bildirimi; 12/12/2018 tarihli, ...-A sayılı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi; 30/09/2019 tarihli, ...-B sayılı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi ve 26/03/2020 tarihli, ...-C sayılı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi kapsamında davalıya verilen;
6 ADET 30 M ÇAPLI KAFES SİSTEMİ (Ana boru :315/PN 10 ATÜ Boru294 m, Üst Boru: 125/PN 12,5 ATÜ boru 94 m, Strafor dolgu: Ø 290 mm çap 294 m, Enjeksiyon dikme:3x315 36 kg 40 adet, Her kafeste Ø 10 m çaplı kuş kulesi, ana boru:225/10 Atü, Üst boru: 125/12,5 atü, Dikme Borusu : 140/12,5 Atü 16 adet 1,5 m uzunluğunda, Dikme sabitleme borusu: 125/10 Atü 32 adet 0,3m uzunluğunda, Çapa Çift tırmak duble tork 1500 kg 8 adet, Çapa Çift tırnak duble 1000 kg 16 adet, Halka Kollektör : 21 adet (ST37 transmisyon çeliği Ø50 mm kalınlığında Ø80cm çapında üretilmiştir, iki adet Ø50mm arzı destek mili ile orta kısmında Ø30 mm çapında transmisyon taşıyıcı halkası vardır, halka artı sistemin altından geçerek mukavemet kazandırılmıştır, komple galvaniz daldırmadır), 8 kollu 56 mm halat:24 adet (220m:315 kg, 52 ton kapasiteli), 8 kollu 52 mm halat:9 adet (220m:268 kg, 46 ton kapasiteli), 8 kollu 40 mm halat:21 adet (220m:158 kg, 28,4 ton kapasiteli), Sapan Halkası 28 mm kalınlığında kapasite 60 ton:24 adet, Zincir kilidi 1-1/8 maksimum kapasite 60 ton:24 adet, Gemi sökümü zinciri:24 adet (52mm/54mm kalınlık), Zincir kilidi 1-1/4 maksimum kapasite 90 ton:24 adet, Şamandıra için 1 inç fırdöndü : 21 adet, Krom pim:87 adet, Polietilen Şamandra 1600 lt:17 adet (LLDPE malzemeden ortalama 15mm et kalınlığı, iç kısmı polistren dolgulu, şamandıra iç karkası destek plakalı komple galvaniz daldırma malzeme, dış kısmında metal çerçeve, alt kısmında 1 inç fırdöndü), polietilen şamandıra 2500 lt:4 adet (LLDPE malzemeden ortalama 15 mm et kalınlığı, iç kısmı polistren dolgulu, şamandıra iç karkası destek plakalı komple galvaniz daldırma malzeme, dış kısmında metal çerçeve, alt kısmında 1-1/4 inç fırdöndü), çakar fener 4 mil kapasiteli : 4adet)
6 ADET AĞ KAFES SİSTEMİ, 30 metre çaplı, 54x20mm
6 ADET AĞ KAFES SİSTEMİ, 30 metre çaplı, 57x60mm
1 ADET ... plakalı ... marka E16C model, Şasi ve motor seri no: ..., Elektrikli Forklift (tüm ekipmanları ile birlikte) tüm ekipman ve aksesuarları ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş Esas ... D.iş Karar sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
3-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 59.918,32TL harçtan peşin alınan 14.979,59TL (dava açılırken 4.269,38 + 10.710,21TL tamamlama ile) harcın mahsubu ile bakiye 44.938,73TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince davacı lehine hesaplanan 114.486,83TL nispi ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından bilirkişi ücreti, tebligat tezkere gideri olmak üzere toplam 1.545,00TLnin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Ayrıca bu dava nedeniyle davacı tarafından yatırılan toplam 14.979,59TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/09/2022
Başkan ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Katip ...
E-İMZALI