T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/340 Esas
KARAR NO : 2025/737
DAVA : Tazminat (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/04/2017
KARAR TARİHİ : 01/10/2025
Mahkememizin 2017/328 Esas, 2020/60 Karar, 22/01/2020 tarihli kararı İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesinin ...Esas, ...Karar, 08/04/2021 tarihli ilamı ile Kaldırılmakla Mahkememiz yukarıdaki esasına kaydı yapılan Tazminat (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacılar ile davalılardan ....AŞ arasında 20/12/2010 tarihinde bayilik sözleşmesi imzalandığını, sonrasında ise ..., ... ve ...markaları ile "..." tek markası altında birleştiğnii ve davacı ile 05/02/2015 tarihinde yeniden bir bayilik sözleşmesi imzalandığını, marka birleşmesi yapılırken tüzel kişilikler korunarak ... ve ... markalarının ... olarak güncellendiğini, ortada haklı bir sebep yokken davalı şirketler tarafından ... 22.Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile davacılar ile aralarındaki 20/12/2010 tarihli sözleşmenin 10/06/2016 tarihi itibariyle feshedildiğinin bildirildiğini, davacının davalı şirketlere güvenerek bir takım yatırımlar yaptığını, bu haksız fesih nedeniyle davacının büyük zarara uğradığını, davacının davalı şirketlerden ....AŞ'nin öngördüğü bütün şartları yerine getirdiğini, davalılar tarafından yapılan haksız fesih neticesinde davacıya portföy tazminatı ödenmesi gerektiğini, yine taraflar arasındaki sözleşmenin imzalandığı tarihten bugüne kadar davalılara verilen teminat mektuplarına komisyon ödendiğini, davacının talebine rağmen davalılar tarafından teminat mektuplarının iade edilmediğini, davacının halen komisyon ödemeye devam ettiğini, yine davalı şirketlerin davacı şirkete tutturulamayacak hedefler belirleyerek davacıya eksik prim ödediklerini, ortalama işlem sayısı 170 olan bir konuda davacıya 3800 işlem hedefi getirdiklerini, bu nedenlede eksik prim ödediklerini, ayrıca davacının sözleşme için ödemiş olduğu damga vergisi bulunduğunu, sözleşmenin haksız feshi ile birlikte davacıdan geri alınması gereken sim kartlar ve aksesuarlar bulunduğunu ve bunların geri alınmadığı gibi değerlerinin ve damga vergisinin de ödenmediğini, davacının hizmetlerinden haksız kesintiler yapıldığını ve sözleşmenin feshi ile davacının büyük zararlara uğradığını, anılan nedenlerle davacının davasının kabulü ile şimdilik 10.000,00 TL denkleştirme bedelinin, 5.000,00 TL rekabet sınırlaması nedeniyle tazminat bedelinin, 1.000,00 TL teminat mektubu komisyonu zararının, 1.000,00 TL prim alacağı bedelinin, 5.000,00 TL masraf ve yatırım bedelinin, 5.597,76 TL haksız yere ödenen damga vergisi bedeli, 1.000,00 TL iade alınmayan sim kart ve aksesuar bedeli, 5.000,00 TL kapatılan firma bedeli ve 5.000,00 TL davacıdan haksız yere kesilen hizmet bedelinin faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili sunmuş olduğu ıslah dilekçesi ile; dosyaya sunulan bilirkişi raporu doğrultusunda dava değerini toplam 3.414.070,57 TL'ye yükselttiklerini beyan etmiş olup, yapılan ıslaha ilişkin harç mahkememiz veznesine yatırılmıştır.
CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin 10/11/2010 tarihli ... Sözleşmesini ... 3.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile haklı bir sebep olmaksızın ve üç aylık ihbar süresine uymaksızın kendi iradesi ile feshettiğini, davalı şirket ile davacı şirket arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca davacı şirketin fesih nedeniyle hak, tazminat, zarar vb.talep etmesinin mümkün olmadığını, davacının denkleştirme tazminatı isteminin süresinde olmadığını, yine davacı tarafından sözleşmenin haksız feshedildiğinden davacı şirketin denkleştirme tazminatı talebinde bulunamayacağını, yine taraflar arasındaki sözleşmelerde öngörülen rekabet yasağı süresinin sona erdiğini, davacı şirketin aynı faaliyet kolunda faaliyette bulunamadığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, davacı şirketin prim alacağının davalı şirkete faturalandırılıp gönderildiği kadarı ile cari hesabına işlendiğini ve mahsup edildiğini, davalı şirket nezdinde hak etmiş olduğu başkaca prim alacağı bulunmadığını, yine sözleşmeye ilişkin davacının teminat mektubunun davalı şirketlerde olmadığını, teminat mektubunun davacıya iade edildiğini, ayrıca davacının talep etmiş olduğu masraf ve yatırım giderleri, iade alınmayan sım kart ve aksesuarlar için bayiyi devralan ... bayi kodlu ...Şirketi tarafından davacı şirkete 200.478,95 TL ödeme yapıldığını, davacı şirketi ile davalı şirketler arasında yapılan tüm sözleşmelerde damga vergisinin davacı tarafından ödeneceğinin hüküm altına alındığını, yine davacının menfi ve müspet zararlar arasında şirket değeri adı altında hesaplanacak bir tazminatın yasal dayanağı bulunmadığını, anılan nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava 6102 sayılı TTK'nın 121 ve devamı maddelerine göre acentelik sözleşmesinin haksız feshi sebebiyle; denkleştirme tazminatı, rekabet sınırlaması dolayısı ile tazminat, teminat senedi komisyonu zararı tazmini, prim alacağı, masraf ve yatırım giderleri tazmini, damga vergisi tazmini, iade alınmayan sim kart ve aksesuarların değeri tazmini, sözleşme öncesi var olan işletmenin sözleşme gereği kapatılması nedeniyle firma değeri tazmini, sözleşmenin devamında yapılan haksız kesintiler tazmini talebidir.
Talep hakkında ilk olarak Mahkememizin ... Esas, ... Karar, 22/01/2020 tarihli kararı ile davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiş, taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulmuş, İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar, 08/04/2021 tarihli ilamı ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. Bu sebeple kaldırma kararı doğrultusunda dosya yeni esasa kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı ile davalılardan ...AŞ arasında ilk olarak 20.12.2010 tarihli bayilik sözleşmesi yapılmıştır. Bilahere 05.02.2015 tarihli sözleşme ile de diğer davalılarla bayilik ilişkisi kurulmuştur. Her iki sözleşme de davalıların müşterek vekilinin keşide ettiği ... 22. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile üç ay sonradan başlamak üzere feshedilmiştir. Bu fesih ihtarnamesinde gerekçe olarak ise; 20.12.2010 tarihli sözleşmenin 5.2. maddesinde belirtilen 5 yıllık sürenin dolması bu sözleşmenin fesih sebebi olarak gösterilmiş; bilahere imzalanan 05.02.2015 tarihli sözleşmenin 20.1.ix maddesinde yer alan "diğer iştirakler arasında var olan diğer sözleşenin her ne sebeple olursa olsun sona ermesi, bu sözleşme için de haklı fesih sebebi olduğu düzenlemesi gösterilmiştir.
Bilindiği üzere acentenin portföy tazminatı talep edebilmesi için dört koşulun gerçekleşmesi gerekir: 1-Acentelik sözleşmesinin denkleştirme talep edecek şekilde sona ermiş olması, 2-Acentelik sözleşmesi sona erdikten sonra müvekkilin, acentenin çabasıyla oluşturulan yeni müşteri çevresinden önemli menfaatler elde etmeye devam etmesi, 3-Sözleşmenin sona ermiş olması nedeniyle acentenin, müvekkiline devrettiği yeni müşteri çevresinden gelir elde etme imkanını kaybetmiş olması, 4-Acenteye denkleştirme ödenmesinin hakkaniyete uygun (hakkaniyetin bir gereği) olması ( Özge Ayan, Acentenin Denkleştirme Talep Hakkı, Seçkin Yayınları, Ankara 2008, s. 146 vd; Arslan Kaya, Ticaret Kanunu Şerhi- Birinci Kitap Ticari İşletme- Yedinci Kısım-Acentelik, 2. Basım, İstanbul 2016, s.247 vd). Bundan sonra, koşulları varsa, alacağın hesaplanmasına geçilmelidir.
Denkleştirme alacağının hesaplanma şekli konusunda mevzuatta bir formül verilmemiştir. Bu durumda karşılaştırmalı hukuktan ve 6102 sayılı TTK'nın 122. maddesindeki düzenlemeden ve Yargıtay uygulamasından hareketle bir hesaplama yöntemi uygulanmalıdır.
Denkleştirme talebinin temelinde, acentenin (olayımızda bayinin) kendi çabasıyla oluşturduğu yeni müşteri çevresinin, sözleşme ilişkisi sona erdiğinde müvekkile devredilmiş olması ve bu yeni müşteri çevresinin ekonomik bir değerinin olması yatmaktadır. Bu nedenle, öncelikle oluşturulan yeni müşteri çevresinin tespiti yapılmalıdır. Acentenin göreve başladığı tarihte mevcut olan müşteri çevresi hariç, yeni oluşturulan müşteri çevresi belirlenmelidir.
Bundan sonra hesaplama üç aşamada yapılır:
Birinci aşamada, acentenin kendi çabasıyla kazandırdığı yeni müşteri çevresinden müvekkilin elde ettiği/ elde etmesi muhtemel menfaatler/gelirler hesaplanır. Daha sonra, acentenin yeni müşteri çevresiyle işlem yapamayacak olması nedeniyle uğradığı gelir kaybı hesaplanır. Bu kayıp, acentelik sözleşmesi devam etseydi, acentenin temel edimleri karşılığında elde edeceği ücret (provizyon) gelirleridir. Burada temel bir kural vardır: Müvekkilin menfaati, acentenin ücret kaybı kadardır. Bu nedenle, müvekkilin elde edeceği menfaatin, acentenin gelir kaybı kadar olduğu ilkesinden hareketle, öncelikle acentenin gelir kaybının hesaplanması uygun olacaktır. Bu hesaplama yapılırken, acentenin temel ediminin karşılığı olan ücretler esas alınmalı ve maliyetler düşüldükten sonraki net gelir esas alınmalıdır. Acenteye arızi olarak ödenen ücretler bu hesaplamada dikkate alınmamalıdır. Acentenin bir yıllık gelir kaybı bulunmalıdır.
Gerek müvekkilin elde edeceği menfaat miktarının gerekse acentenin yoksun kaldığı toplam gelir miktarının hesaplanabilmesi için, yeni müşteri çevresinin müvekkille ne kadar süreyle ticari ilişkide bulunacağının, somut olayın özelliklerine göre tahmin edilmesi gerekir.
Daha sonra, işin niteliğine ve acentelik ilişkisinin devam ettiği süredeki veriler dikkate alınarak, yıllık müşteri kayıp oranı belirlenir. Yeni müşterilerle müvekkilin tahmini ilişki süresi esas alınarak her yıl için belirlenen miktarlardan, müşteri kayıp oranında indirim yapılır. Her yıl için bulunan zararlar toplanır.
Bulunan bu ham alacak üzerinden, acentenin denkleştirme alacağını peşin olarak alacağı düşünülerek, faiz indirimi yapılır ve birinci aşamadaki ham alacak bulunur.
İkinci aşamada hakkaniyet denetimi yapılır. Bu aşamada üst sınır dikkate alınmaz. Somut olayın özelliklerine göre, hakkaniyet ilkesi gereğince alacak tutarında indirim veya artırım yapılabilir. Örneğin, müvekkilin markasının tanınmışlığı yeni müşteri çevresinin oluşumunda etkili olmuşsa, alacak miktarından uygun bir oranda indirim yapılmalıdır. Acente olağanüstü çaba göstermiş, önemli reklam ve tanıtım çalışmaları yapmışsa alacak miktarı hakkaniyet gereği artırılabilir. Hakkaniyet ölçüsü de uygulanarak, acentenin denkleştirme alacağı hesaplanmış olur.
Üçüncü aşamada, hesaplanan denkleştirme alacağının, yasal üst sınırı aşıp aşmadığı denetlenir. Eğer üst sınırın altındaysa hesaplanan alacağa aynen hükmedilir; üst sınırı aşıyorsa, alacak tutarı üst sınıra indirilerek hüküm altına alınır. Denkleştirme talebinin üst sınırı, 6102 sayılı TTK’nın 122/2. maddesinde şöyle tanımlanmıştır: “Tazminat, acentenin son beş yıllık faaliyeti sonucu aldığı yıllık komisyon veya diğer ödemelerin ortalamasını aşamaz. Sözleşme ilişkisi daha kısa bir süre devam etmişse, faaliyetin devamı sırasındaki ortalama esas alınır”. Üst sınırın hesaplanmasında, ilk basamaktaki hesaplamadan farklı olarak, acentenin her türlü geliri hesaplamaya dahil edilmeli ve bürüt gelir esas alınmalıdır. Üst sınır acentenin alacak talebini sınırlayan bir düzenleme olduğundan, hesaplamanın bu şekilde yapılması hakkaniyete uygun olacaktır. Yukarıda açıklandığı üzere, hesaplama aşamalarla yapılmalı ve üst sınır denetimi en son yapılmalıdır.
Mahkememizin, istinaf kaldırma kararından evvel hükme esas aldığı raporda böyle bir hesaplama yapılmadığına istinaf kaldırma kararında da işaret edilmiştir. Bu sebeple istinaf kaldırma kararında işaret edildiği minvalde inceleme yapılması için dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Dava dışı ... Şti.'nin ticari defter ve belgeleri dosyamız içerisine alınmıştır.
Bilirkişi heyetince sunulan 07/08/2023 tarihli raporda; davacının menfi zarar kapsamında masraf ve yatırım gideri talebi bulunduğu anlaşılmakla, sözleşmenin feshi sebebi ile davacı tarafça yapılan masraf ve yatırımların neler olduğu hususunda; 24.07.2018 tarihli Bilirkişi Raporunun 26. maddesinde ...'nın belirlediği standartlar doğrultusunda bayilik ofis ve hizmet merkezi oluşturabilmek için yapmış olduğu yatırım ve harcamaların faturalar bazında toplam tutarının 153.182,79 TL olarak hesaplandığı, bozma kararı öncesinde ibraz ettiğimiz ... E. sayılı dosyada belirtildiği üzere, davacının teminat mektuplarından kaynaklanan zararının 2.750,00 olduğu, davacı şirketin Dava Tarihi itibariyle iade alınmayan ürünlerin TL cinsinden karşılığının 7.746,85 olduğu, davacının ticari defterleri incelenmek sureti ile, davacının taraflar arasındaki sözleşme fesih tarihinden önce yürürlükte bulunan 05/02/2015 tarihli sözleşme uyarınca prim alacağının bulunup bulunmadığı, varsa ne miktarda prim alacağının bulunduğu hususunun dosya kapsamında yer alan 24.07.2018 tarihli Bilirkişi Raporunda 21.428,32 TL olarak hesaplandığı, davacı tarafın TTK.123 maddesi uyarınca rekabet sınırlaması sebebi ile satışların maliyeti giderlerinin düşülmesi ile bir yıllık ortalama gelire denk gelen 257.969,05 TL tazminat talebinde bulunabileceği, ancak dava dışı şirketin 2012 yılı ticari defterleri incelenmiş olup, Davalı şirketin istinaf dilekçesinde belirttiği davacının işletmeyi dava dışı bir firmaya devrederken devir bedeli aldığı yönündeki iddialarına yönelik dava dışı şirket kayıtlarında araç satış bedelleri olan 58.800,00 TL dışında bir hareket görülmediği, ancak devir bedelinin ödenip ödenmediğinin bilinemediğinden, ödendi ise davalının bunu ispat etmesi durumunda bu bedelin portföv tazminatından düşülmesi gerektiği belirtilmiştir.
Dosya yeniden İstinaf karar ilamı, taraf itirazları, bir önceki raporlardaki çelişkilerin giderilmesi konusunda ek rapor aldırılmak için Mali Müşavir, Haksız Rekabet Portföy Uzmanı, Telekomünikasyon Uzmanı, İletişim Sektör Uzmanı ve Nitelikli Hesaplama Uzmanından oluşan bilirkişilere tevdi edilmiş, düzenlenen 05/02/2025 tarihli raporda; taraflar arasında yapılmış olan sözleşmeler gereği davacının davalılardan talep ettiği, denkleştirme tazminatı ve Rekabet yasağı koşullarının oluşup, oluşmadığı ve davacının taleplerine sözleşmelerin geçerliliğine ilişkin nihai kararda takdir yüce mahkemeye ait olmak üzere, davacının haksız fesih iddiası ile talep ettiği tazminat ve alacak talepleri ile ilgili olarak; 24.07.2018 tarihli bilirkişi raporunda yer alan sektör ve teknik bilirkişilerce yapılan tespitte; davacının, bayiliğinin sonlanmasından önce ... ve ... A.Ş. Sistemlerinden alınan döküm, Mart 2012 tarihli çıktı ve dosyaya sunulan portföy adetlerinden, davacının 2010-2012 Mart ayı itibariyle kendi imkanları ile oluşturmuş olduğu tespit edilen alt bayi portföyünde 188 adet alt bayi bulunduğunun tespit edilmiş olduğu, davalı şirket ticari defter kayıtlarında davacı ile olan işlemlerinin dışında alt bayiler için kayıt tutulmadığının beyanı ile, davalıların bilgisayar sistem kayıtlarında, davacının, davalı firmalara kazandırdığı tespit olunan 188 alt bayiye ait işlem ve kayıtların, teknik bilirkişi incelemesine sunulmadığı, daha sonra gönderilen whatsapp mesajı ekinde yer alan raporlarda davacının davalı firmaya kazandırdığı alt bayi işlemleri nin davacının sözleşmenin fesih tarihi sonrası , sözleşmenin son bulacağı tarihe kadar, 2016-2020 yılları arası gerçekleşen işlem karşılığı 747.835.-TL olduğu, bayiliklerin iptali gerekçesi ile davalı uhdesinde kaldığı değerlendirilen prim ve komisyon tutarlarının, prim sistematikleri gerekçesi ile sunulmadığı, davacının istinaf kararı sonrası portföy ve rekabet tazminatı hesaplamanın brüt gelir üzerinden yapılması gerektiği itirazlarına ilişkin olarak bilirkişi raporumuzda yapılan tazminat hesaplamalarının, davacının, davalıdan elde ettiği komisyon, prim ve benzeri gelirler ile davalıdan alım satım amaçlı alınan ürünlerden elde edildiğine kanaat getirilen brüt kar tutarlarının, davalı ticari kayıtlarında yer alan, davacı muavin kayıtlarında tespit olunan hasılat ve satışların maliyeti sonucu hesaplanan brüt satış karı ve, ... 1.AHM tarafından görevlendirilen sayın bilirkişinin davacı ticari kayıtları üzerine yaptığı inceleme sırasında edinilen bilanço ve mali verilerde yer alan hasılat ve satışların maliyeti ve brüt kar tutarları üzerinden ayrı ayrı ayrı hesaplama yapıldığı, davalı şirket vekilinin bilirkişi istinaf kararı sonrası bilirkişi heyetinin hazırlamış olduğu ek rapora ilişkin yapmış olduğu 07.09.2023 tarihli itiraz beyanında, Davacının denkleştirme tazminatı taleplerinin gerek AİM gerekse ADM sözleşmelerinde yer alan açık hükme göre talep edilemeyeceği, denkleştirme tazminatı koşulları oluşmadığı ve hesaplamanın TTK 122 ve taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı yapıldığı, davacının elinde kalan malzeme ve stok giderlerinin ürünün alım tarihindeki döviz karşılığı ve yıpranma payları sebebi ile müvekkil şirketten istenemeyeceği, davacının rekabet yasağı kapsamındaki talebinin ...Bayilik sözleşmesinin ... 3.Noterliğinden davacının keşide ettiği... tarih, ... yevmiye no.lu ihtarname ile sonlandırılması sebebi ile müvekkillerinden talep edilemeyeceği itiraz gerekçeleri ve istinaf mahkemesinin bozma kararında yer alan müvekkil ve bayi yönünden hakkaniyet indirimi ya da ilavesi hususlarındaki nihai değerlendirmenin sayın mahkemenin takdirinde olduğu, Portföy Tazminatı ve Rekabet Yasağı Tazminatı hesaplamalarının dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile davalı ve davacı kayıtlarından tespit olunan hasılatlar, satışların maliyeti ve ortalama brüt kar tutarlarından, sözleşmenin fesih tarihi 10.06.2016'dan geriye dönük 1 yıllık işlemler ve 4 yıllık ortalama brüt kar tutarlarından hesaplandığı, Portföy tazminatı tutarının fesih tarihi itibariyle net değerinin, davacının brüt satışlarında 2013 yılına göre, 2014, 2015 ve 2016 gerçekleştiği değerlendirilen %20 müşteri kayıp oranı, sözleşmenin fesih tarihi ve sonrasında sözleşmenin son bulacağı tarihe kadar bankalarca mevduata verilen %25 ortalama risksiz faiz oranından hesaplanmış olduğu, yapılan hesaplama ve açıklamalar sonucu; Tazminat hesaplamalarında esas alınacak brüt kar tutarları ile, heyetlerince tespit olunan davacının diğer alacak talepleri ile ilgili olarak; Portföy Tazminatı ve Rekabet Yasağı Tazminatı hesaplamalarının, davalı ticari kayıtlarındaki, davacı cari hesaplarında tespit olunan fatura işlemler göre tespit olunan, hasılat, satışların maliyeti sonucu hesaplanan brüt kar tutarları üzerinden yapılması halinde;Hesaplanan portföy tazminatı, rekabet yasağı tazminatı ve diğer alacak talepleri ile ilgili olarak yapılan inceleme ve tespitler sonucu; davacının davalı ile olan sözleşmenin fesh edilmemiş olsa dahi, sözleşmenin kendiliğinden son bulacağı 04.02.2020 tarihine kadar geçecek olan 3 yıl, 7 ay 25 günlük sürede mahrum kalacağı toplam brüt kar tutarı olan 498.108,10 TL'nin %20 müşteri kayıp ve 2016-2020 arası ortalama risksiz %25 faiz oranı üzerinden sözleşme fesih tarihi itibariyle davacının mahrum kalacağı brüt kar tutarının 272.800TL olarak hesaplandığı, bu tutarın davacının 2012 ile 2016 arası 45 aylık sürede sağladığı hesaplanan ortalama brüt kar tutarı 187.606,08 TL'den fazla olması sebebi ile, 187.606,08 TL'nin davacı tarafından talep edilen denkleştirme tazminatına esas alınabileceği, Rekabet Yasağına ilişkin esas alınacak tazminat tutarının, davacının davalı ile olan sözleşmesinin davalı tarafından fesh edilme tarihi, 15.06.2016 tarihinden geriye doğru 12 aylık sürede davacının, davalı ile olan ticari faaliyetinden elde ettiği hesaplanan brüt kar tutarı olan 136.698,84 TL tutarında olabileceği, Mahkemenin 30.04.2018 tarihli ara kararı ile görevlendirilen ve aralarında, heyetlerinde yer alan sektör ve teknik bilirkişilerinde yer aldığı heyet tarafından hazırlanmış olan bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, davacının, davalılar distribitör firması, dava dışı ... firmasından satılmak üzere satın alındığı çeşitli aksesuar ve sim kartlarından sözleşmenin feshi sonrası davacı, ...'dan, iade alınmadığı anlaşılan satılması mümkün olmadığı değerlendirilen stoktaki malzemelerin envanter adet ve TL değerlerinin; 1.872 adet sım kart ve çeşitli Aksesuarlar karşılığı, 6.193,43 TL olduğunun tespit edilmiş olduğu, bunların değerinin 10.06.2016 tarihi itibariyle yabancı para cinsinden değerinin (1 USD=2,9061)6.193,43/2,9061TL=2.131,18 USD olduğu, yabancı para cinsinden belirlenmiş tutarın dava tarihi itibariyle değerinin (1 USD =3,6496)7.777.95 TL, rapor tarihi itibari ile değerinin(1 USD.35,82) 76.338,87 TL olduğunun hesaplanmış olduğu, sözleşmenin fesih tarihinden sonraki dönemde davacının ödediği teminat mektubu komisyon toplam tutarının 700.01 TL olduğu, ... 1.Aliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı talimatı ile, davacı kayıtları üzerine inceleme yapmak üzere atanan bilirkişi tarafından, davacı kayıtları üzerine yapılan incelemede, davacının ... tarafından belirlenen standartlara uygun ofis merkezi yatırım masraflarının 153.182,79 TL olarak belirlenmiş olduğu, davacının prim alacak taleplerine ilişkin olarak davalı kayıtlarında, sözleşme fesih tarihinden sonra 23.06.2021 tarihinde 28.851,31 TL hakediş bedeli açıklaması ile ... adına imzasız gider pusulası düzenlendiği, gider pusulası tutarının davacı cari hesabına alacak kaydedildiği, alacak tutarının davacı borçlarına mahsup edildikten sonra 22.811,35 TL olarak Davacının ... Bankasında bulunan... no.lu hesabına ödendiği, davacı cari hesabının inceleme tarihi itibariyle 59.-TL alacak bakiyesi verdiği, bu tutarın davacı alacak tutarına eklenmesinin gerekeceği, davalı şirketin, davacının dava dışı ... şirketinden devir bedeli aldığı yönündeki iddiaları üzerine dava dışı şirketin ticari defterlerini inceleyen bilirkişi heyetince; Dava dışı şirketin, davacı ile olan işlemlerinde 58.800.-TL'lik araç satışı dışında işleme rastlanılmadığı, dava dışı şirket tarafından, davacıya devir bedeli ödendiğinin davalı tarafından ispatı halinde bu tutarın portföy tazminatından düşülmesinin gerekeceği sonuç ve kanaatine varıldığı, heyetimizce düzenlenen iş bu rapor tarihi itibariyle, davalı iddiasını kanıtlayacak her hangi bir bilgi yada belgenin dava dosyasında tespit edilemediği, hesaplanan Tazminat ve alacak tutarlarının hangisinin ödeneceğine ilişkin nihai karar takdiri Mahkemeye ait olmak üzere, hesaplanan tazminat ve alacaklar toplam tutarının dava tarihi itibariyle 486.026,67 TL olduğu, takdiri mahkemeye ait olmak üzere , dava konusu denkleştirme ve rekabet yasağı tazminat tutarları esas alınacak hesaplamaların, davacı ticari kayıt ve mizanlarından tespit olunan hasılat, satışların maliyeti ve brüt satış karı tutarlarının, ... 1 AHM tarafından görevlendirilen bilirkişi tarafından tespit olunan mali verilere göre hesaplanması halinde; davacının tazminat ve alacak talepleri ile ilgili olarak yapılan inceleme ve tespitler sonucu davacı lehine hesaplanan tazminat ve alacak tutarlarının aşağıdaki gibi olacağı; sözleşme fesih tarihi 10.06.2016'dan, sözleşmenin kendiliğinden fesh olacağı 04.02.2020 tarihine kadar, davacının dava dosyasına ibraz edilen sözleşmenin fesih öncesi en son döneme ait 2015 yılı faaliyet sonuçları üzerinden, sözleşmenin kendiliğinden son bulacağı tarihe kadar geçecek olan 1.330 günlük sözleşmesiz dönemde elde edemediği gelir olarak hesaplanan net brüt satış karı tutarının toplam tutarının 590.434 .- TL olacağının hesaplandığı, bu tutarın davacının 2012-2015 yılları arasında sağladığı ve tavan tutar olarak belirlenen 4 yıllık brüt satış karı ortalama tutarı 303.879.-TL'den daha büyük olması sebebi ile, davacının, davalılardan talep edebileceği denkleştirme tazminatı tutarının 303.879.-TL olabileceği, davacının sözleşmenin feshinden önceki en son dönem olan 2015 yılında sağladığı brüt satış karı tutarı olan, 295.864.-TL 'nin Rekabet Yasağı tazminat tutarına esas alınabileceği, Denkleştirme ve Rekabet Yasağı tazminat tutarları dışında davacının talep ettiği maddi zararlardan , Mahkemenin 30.04.2018 tarihli ara kararı ile görevlendirilen aralarında, heyetlerinde yer alan sektör ve teknik bilirkişlerce de hazırlanan bilirkişi raporundan, davacının, davalılar distribitör firması olduğu anlaşılan dava dışı ... firmasından satılmak üzere satın alındığı tespit olunan çeşitli aksesuar ve sim kartlarının sözleşmenin feshi sonrası davacı, ...'dan, iade alınmadığı anlaşılan stoktaki malzemelerin envanter ve stok değerlerinin; 1.872 adet sım kart ve Aksesuarlar karşılığı, 6.193,43 TL olduğunun tespit edilmiş olduğu, bunların kıymetinin 10.06.2016 tarihi itibariyle yabancı para cinsinden değerinin (1 USD=2,9061)6.193,43/2,9061TL=2.131,18 USD olduğu, bu tutarın dava tarihi itibariyle (1 USD =3,6496)7.777.95 TL, rapor tarihi itibari ile (1 USD.35,82) 76.338,87 TL olduğunun hesaplandığı, sözleşmenin fesih tarihinden sonraki dönemlerde, davacının ödediği olarak ... Bankası tarafından bildirilen teminat mektubu komisyon toplam tutarının 700.01 TL olduğu, davacı kayıtları üzerine ... 1.AHM tarafından atanan sayın bilirkişi tarafından yapılan davacı kayıtları üzerine incelemede bulunan sayın bilirkişinin, ... tarafından belirlenen standartlara uygun davacı kayıtlarından tespit ettiği ofis merkezi yatırım masraflarının faturalardan 153.182,79 TL olarak belirlendiği, davacının prim alacak taleplerine ilişkin olarak davalı kayıtlarında, sözleşme fesih tarihi 10.06.2016'dan sonra davalı ... kayıtlarında davacı adına açılmış cari hesap kayıtlarında, 23.06.2021 tarihinde 28.851,31 TL hakediş bedeli açıklaması ile ... adına imzasız gider pusulası düzenlendiği, gider pusulası tutarının davacı cari hesabına alacak kaydedildiği, prim alacak tutarına bir kısım davacı borçları mahsup edilmesi sonrası 22.811,35 TL'nin, davalı tarafından, davacının iş bankasında bulunan ...no.lu hesabına ödendiğinin tespiti ile, davacının, davalılardan prim alacağı bulunmadığı kanaatine varıldığı, davacı cari hesabının inceleme tarihi itibariyle 59.-TL davacı lehine alacak bakiyesi verdiğinin tespiti ile, bu tutarın davacı alacak tutarına eklenmesi gerekeceği, hesaplanan Tazminat ve alacak tutarlarının hangisinin ödeneceğine ilişkin nihai karar takdiri mahkemeye ait olmak üzere, yukarıda hesaplanan tazminat ve alacaklar toplam tutarının dava tarihi itibariyle 761.462,75 TL olduğu, davalı şirketin, davacının dava dışı ...şirketinden devir bedeli aldığı yönündeki iddialarına ilişkin olarak, davacı ile, dava dışı ... arasında araç satışı dışından, davacıya devir bedeli ödendiğine dair dava dışı ... elde edilmiş her hangi bir ödeme tespitinin yapılmamış olduğunun anlaşıldığı, ya da davalı tarafından ibraz edilmiş her hangi bir ödeme belgesi yada davalının iddiasını kanıtlayacak her hangi bir bilgi yada belgenin dava dosyasından tespit edilememiş olduğunun, davacının, dava dışı şirketten devir bedeli tahsil ettiğine ilişkin her hangi bir belge ya da belgelerin ibrazı halinde, bu tutarın portföy tazminatından düşülmesinin gerekeceği belirtilmiştir.
Dosya yeniden bilirkişilere tevdi edilmiş, düzenlenen 15/07/2025 tarihli ek raporda; İstanbul BAM 14.HD. Nin ...E.,... no.lu 08.04.2021 tarihli kesin kararında yer alan hak düşürücü sürenin hukuki değerlendirmesi, acentalık sözleşmesinin, davacının davalılardan denkleştirme talep edecek şekilde sona erip, ermediği ve diğer istinaf karar kaldırma kararları hakkında takdir yüce mahkemeye ait olmak üzere ve,Sayın mahkenin yapmış olduğu görevlendirme, tarafların itirazları, dava dosyası ile, tarafımıza ibraz edilen bilgi ve belgeler üzerine yaptığımız incelenme, değerlendirmeler ve hesaplamalar sonucu; Hesaplanan Portföy Tazminatı ve Rekabet Yasağı tazminat tutarları, davalılar ve davacı ticari kayıtlarında yer alan hasılat ve brüt satış kar tutarlarından, taraflar arasındaki sözleşmenin 10.06.2016 tarihli sözleşme fesih tarihi öncesi ve sözleşmenin kendiliğinden son bulacağı değerlendirilen 04.02.2020 tarihine kadar, davacının mahrum kalabileceği kar tutarı üzerinden ayrı ayrı belirlenmiş, davacının diğer alacak talepleri ile ilgili ile her hangi bir ayrımın olmadığı, kanaati ile, davacı taleplerinin haklılığı ve davalıların itirazlarının değerlendirilmesi, davacı taleplerinin, davalılar tarafından, ödenip, ödenmeyeceği, ya da davacının tazminata hak kazanıp, kazanmadığı, alacak talep ve tutarlarının, nelerden ve hangi tutarda olması gerektiği hususlarında takdir tamamen yüce mahkemeye ait olmak üzere, davalıların ticari defter kayıtlarında, ... ve ...’in davacı ile ticari ilişkisi olduğu, ... şirketinin davacı ile ticari ilişkisinin tespit edilemediği, Davacının, ... ile olan ticari ilişkininin, satılmak üzere, 2012 ve 2013’te satın alınan eksik stok modem alımı ile ilgili olduğu, taraflar arasındaki diğer ticari faaliyetlerin, davacı ile ...arasında gerçekleştiği kanaatine vardığımızı, davacının talepte bulunduğu tazminat ve alacak talepleri hesaplamalarının, öncelikle davacının, davalılarla olan hizmet sözleşmesinin fesh edildiği 10.06.2016 tarihinden geriye dönük ticari faaliyetler sonucu elde edilen 1 ve 4 yıllık hasılat ve brüt satış karları ile, sözleşmenin fesih tarihi 10.06.2016’dan sonra, sözleşmenin kendiliğinden son bulacağı değerlendirilen 04.02.2020 tarihine kadar geçecek sürede, davacının elde edemediği, mahrum kaldığı değerlendirilen ve hesaplanan hasılat ve kar ortalamaları üzerinden karşılaştırmalı yapılan hesaplama ve değerlendirmeler sonucu ve takdiri Mahkemeye ait olmak üzere, davalı ticari kayıtları, mali verilerinde yer alan hasılat ve brüt satış karları üzerinden üzerinden portföy ve rekabet yasağı tazminat hesaplamasının yapılması halinde; davacının talep edebileceği hesaplanan portföy tazminatı tutarının en son davacı lehine hesaplanan prim tahakkuku ile birlikte, (187.606,08 TL +7.212,83) 194.818,91 TL olarak hesaplandığı, davacı tarafından, bu tutarın 1.276,46 TL’sin, ... A.Ş.’ ye ait olduğu, kalan 193.542,45 TL’sinin ... istenebileceği, davacının, Rekabet Yasağına ilişkin talep edebileceği tazminat tutarının tamamının ...e ait, en son davacı lehine hesaplanan prim tahakkuk alacağı ile birlikte, (136.698,84 +28.851,31) 165.550,15 TL tutarında olabileceği, davacı ticari kayıtları, mali verilerinde yer alan hasılat ve brüt satış karları üzerinden üzerinden portföy ve rekabet yasağı tazminat hesaplamasının yapılması halinde; davacının, davalılardan talep edebileceği denkleştirme tazminatı tutarının en son davacı lehine hesaplanan prim tahakkuku ile birlikte, (303.879.-+7.212,83)311.091,83 TL olabileceği, davacının, bu tutarın 1.276,46 TL’sin, ...A.Ş.’den, kalan 309.815,37 TL’sinin, ...istenebileceği, davacının Rekabet Yasağına ilişkin talep edebileceği tazminat tutarının tamamının ...’e ait olmak üzere en son davacı lehine hesaplanan prim tahakkuku ile birlikte, ( 295.864.- +28.851,31) 324.715,31 TL tutarında olabileceği, bilirkişi raporları incelemesi sırasında heyetimizde yer alan sektör ve işletme uzmanı bilirkişiler tarafından daha önceki bilirkişi incelemelerinde de tespit olunan, davacının, davalılara kazandırdığı belirlenen 188 adet alt bayinin yaptığı işlemlerden, davacı lehine tahakkuk etmesi gerektiği değerlendirilen prim alacakları tutarının, dava dışı... lehine tahakkuk ettirilmiş olabileceği yönündeki değerlendirmeler ile, davacının bu yöndeki iddiasının, dava dışı ... şirketinin ticari defter kayıtları üzerine yapılacak inceleme ile tespit edilebileceğine kanaat getirildiği, ancak yapılan inceleme, hesaplama ve karşılaştırmalar sonucu, portföy tazminatına esas alınacak tavan tutarının, davacının, davalılar ile sözleşmenin feshine kadar gerçekleştirdiği faaliyetler sonucu hesaplanan brüt satış karı üzerinden belirlenebileceği kanaati ile, davalıların tarafımıza ibraz etmediği ya da ibrazdan kaçındığı değerlendirilen, davacının davalılara kazandırdığı 188 alt bayiden dava dışı Hedef’in temin etmiş olabileceği prim alacak tutarı belirlenmiş olsa dahi, 188 alt bayiden sağlanacak her tutarda prim alacak tutarının, sözleşmenin feshinden sonra gerçekleşebilecek işlemler sonucu davacının mahrum kalacağı kar tutarına eklenebilecek bir alacak olacağı, yapılan mali inceleme ve hesaplama sonucu 188 alt bayiden elde edildiği halde davacıya yansıtılmadığı değerlendirilen prim alacak tutarının mahrum kalınan kar tutarına eklenmesi gerekeceği, davalı ve davacı mali verilerinin incelenmesi sonucu, davacı ile davalılar arasındaki sözleşmenin 10.06.2016’da feshinden sonra sözleşmenin kendiliğinden fesh olacağı 04.02.2020 tarihine kadar Davacı lehine mahrum kalınan kar tutarının yıllık ortalama müşteri kayıp oranı ve risksiz faiz oranı ortalamaları üzerinden yapılan hesaplama sonucu net değerinin, davalı ticari kayıtlarına göre, 272.800 TL , davacı ticari kayıtlarına göre , 590.434 .- TL olarak hesaplandığı, davacının sözleşmenin feshi sebebi ile elde edemediği değerlendirilen, davalıya kazandırdığı 188 alt bayiden elde edemediği prim alacağı tutarının, geleceğe matuf tahakkuk etmemiş prim alacağı olarak, yukarıda; davalı ticari kayıtlarına göre, 272.800 TL , davacı ticari kayıtlarına göre , 590.434 .- TL olarak hesaplanan, mahrum kalınan kar tutarına eklenmesi gerektiği, bu halde mahrum kalınan kar tutarının, davacı adına , davalıya kazandırdığı 188 alt bayiden elde edilebilecek prim alacaklarının tamamının da mahrum kalınan kar tutarına ekleneceği, mahrum kalınan kar tutarının daha fazla tutarda olacağının aşikar olduğu, Portföy Tazminatı hesaplamasında, davacı ile olan hizmet sözleşmesinin fesih tarihi olan, 10.06.2016 tarihinden önce, davacının, davalılar ile geçmişe dönük 4 yıl içerisinde gerçekleştirdiği ticari işlemler sonucu, davacının elde ettiği hasılat ve brüt satış karları ortalamaları üzerinden, davacının, davalılardan talep edebileceği portföy tazminatı tutarının davalı ticari kayıtlarına göre 187.606,08 TL , davacı ticari kayıtlarına göre 303.879.-TL olarak hesaplandığı, bu tutarların yukarıda davalı kayıtlarına göre, 272.800 TL , davacı ticari kayıtlarına göre , 590.434 .- TL olarak hesaplanan mahrum kalınan brüt kar tutarlarının net değerinden daha düşük tutarda olması nedeni ile, geçmişe dönük hasılat ve brüt satış karları üzerinden hesaplanan ortalama kar tutarının, portföy tazminatına esas alınacak tavan tutarı olması gerektiği kanaatine varıldığından, davacının, davalılara kazandırdığı tespit olunan 188 bayiden sağlayabileceği her tutarda prim alacak tutarının mahrum kalınan kar tutarına eklenmesi gereken kar tutarı olarak hesaplanacak portföy tazminat tutarına olumlu etki yaratmayacağı kanaatine ulaşılmış olduğu, Mahkemenin 30.04.2018 tarihli ara kararı ile görevlendirilen ve aralarında, yeniden oluşturulan bilirkişi heyeti içerisinde de yer alan sektör ve işletme uzmanı sn. bilirkişilerin yer aldığı bilirkişi heyetince hazırlanan bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, davacının, davalılar distribitör firması, dava dışı .... firmasından satılmak üzere satın alındığı çeşitli aksesuar ve sim kartlarından sözleşmenin feshi sonrası davacı, ...'dan, iade alınmadığı anlaşılan satılması mümkün olmadığı değerlendirilen stoktaki malzemelerin envanter adet ve TL değerlerinin; 1.872 adet sım kart ve çeşitli Aksesuarlar karşılığı, 6.193,43 TL olduğunun tespit edilmiş olduğu, Stok malzemelerinin yabancı para cinsinden değerinin; Sözleşme fesih tarihi olan, 10.06.2016 tarihi itibariyle, (1 USD=2,9061)6.193,43/2,9061TL=2.131,18 USD olarak belirlediği, Stok malzemelerin TL karşılıklarının; dava tarihi itibariyle (1 USD =3,6496)7.777.95 TL, kök rapor tarihi itibari ile,(1 USD.35,82) 76.338,87 TL, iş bu ek raporun hazırlanış tarihi itibariyle ( 1 USD=39,48 ) 84.138,98 TL , olarak hesaplanmış olduğu,...’tan gönderilen 05.03.2018 tarihli yazı içeriğinde yer alan davacı banka hesap kayıtlarına göre, 10.06.2016 tarihi olan sözleşmenin fesih tarihinden sonra, davacının ...’a ödediği teminat mektubu komisyon toplam tutarının 700.01 TL olduğu, ... 1.Aliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı talimatı ile, davacı kayıtları üzerine inceleme yapmak üzere atanan bilirkişi tarafından, davacı kayıtları üzerine yapılan incelemede, davacının ... tarafından belirlenen standartlara uygun ofis merkezi yatırım masraflarının 153.182,79 TL olarak belirlenmiş olduğu, mahkemenin ...E sayılı dosyasına ilişkin almış olduğu 22.01.2020 tarihli, 7 no.lu ara kararı ve ... no.lu gerekçeli kararında; Damga vergisinin taraflar arasında yapılan sözleşmede davacı tarafından ödeneceğinin belirlenmiş olması ile, Damga Vergisi yönünden açılan davanın reddine, karar verdiği, ancak 20.12.2010 tarihli 5 yıllık sözleşme süresinin 20.12.2015 tarihinde son bulduğundan, sözleşmenin erken feshinde dolayı 5 yıl süreli sözleşmeden dolayı tahakkuk eden damga vergisi yönünden davacının üzerinde haksız damga vergisi tutarı kalmadığı, 20.12.2015 te yapıldığı anlaşılan, yenilenen ikinci sözleşmenin de 1 ‘er yıllık olarak yapıldığı ve sözleşme süresinin azami 5 yıl süre ile uzatılabileceği sözleşmede belirlenmiş olduğu ve sözleşmenin 10.06.2016 tarihinde fesh edilmiş olması ile, davacının erken fesih sebebi ile talep edebileceği damga vergisi tutarının 20.12.2015-20.12.2016 dönemi için ödenmesinin gerekeceği, değerlendirmesi ile, ve uzatılan hizmet sözleşmesinde, sözleşme bedelinin belirlenmemiş olduğu, bu halde; Sözleşmeye göre hesaplanacak damga vergisi hesaplanmasında, tutarı sözleşmede yer almayan ve sözleşme tutarı önceden bilinmeyen hallerde, damga vergisinin dönem sonunda yapılan iş tutarına göre beyan edilip, ödenebileceği, davacının vermiş beyanlarında ve davacı kayıtları üzerine yapılan incelemede 2016 yılında ödenmiş her hangi bir damga vergisi ödemesi ile ilgili yapılmış her hangi bir tespite rastlanmadığı, bu halde; Davacının, 2015-2016 yılı sözleşme döneminin, sözleşmenin fesih tarihi itibariyle yaklaşık 6 aylık süresinin tamamlandığı, geriye kalan tamamlanmamış 6 aylık süreye ait davacının ödediği damga vergisi ödemesinin bulunması halinde, takdiri yüce mahkemeye ait olmak üzere, çalışılmamış süreye ait damga vergi tutarının sözleşmenin erken feshi nedeniyle, davacı tarafından, davalıdan talep edilebileceği, davalılar kayıtlarında, davacı ile davalı arasında gerçekleşen alım ve komisyon tutarının yaklaşık 120.000.-TL üzerinden hesaplanan damga vergisi %0948 den yaklaşık 1.200 TL çalışılmayan 6 aylık döneme isabet edecek damga vergisi tutarının 1.200 TL/2= 600 TL olabileceği, ancak bu tutarın, davacı tarafından beyan edilip, ödendiğinin davacı tarafından belgelendirilmesi gerekeceği, davacının prim alacak taleplerine ilişkin olarak davalı kayıtlarında, sözleşme fesih tarihinden sonra 23.06.2021 tarihinde 28.851,31 TL hakediş bedeli açıklaması ile ... adına imzasız gider pusulası düzenlendiği, gider pusulası tutarının davacı cari hesabına alacak kaydedildiği, alacak tutarının davacı borçlarına mahsup edildikten sonra 22.811,35 TL olarak Davacının ... Bankasında bulunan ... no.lu hesabına ödendiği, davacının, davalıdan prim alacağı bulunmadığı, davacı cari hesabının inceleme tarihi itibariyle 59.-TL alacak bakiyesi verdiği, bu tutarın davacı lehine hesaplanacak alacak tutarına eklenmesinin gerekeceği, davalı şirketin, davacının dava dışı ... şirketinden devir bedeli aldığı yönündeki iddiaları üzerine dava dışı şirketin ticari defterlerini inceleyen bilirkişi heyetince; dava dışı şirketin, davacı ile olan işlemlerinde 58.800.-TL'lik araç satışı dışında işleme rastlanılmadığı, dava dışı şirket tarafından, davacıya devir bedeli ödendiğinin davalı tarafından ispatı halinde bu tutarın portföy tazminatından düşülmesinin gerekeceği sonuç ve kanaatine varıldığı, heyetçe düzenlenen iş bu ek rapor düzenlenme tarihi itibariyle, davalı iddiasını kanıtlayacak her hangi bir bilgi yada belgenin dava dosyasında tespit edilemediği, davacının, dava dışı şirketten devir bedeli tahsil ettiğine ilişkin her hangi bir belge ya da belgelerin davalılar ya da dava dışı ... tarafından dava dosyasına ibraz edilmesi halinde, bu tutarın davacı adına tahakkuk edecek alacak tutarlarından düşülmesinin gerekeceği belirtilmiştir.
Davalı ... ile ilk yapılan sözleşme devam ederken, aynı marka altında faaliyet gösterecek olan diğer davalılarla yapılan yeni sözleşme, davacıda ilişkinin devam edeceğine dair bir güven doğurduğu muhakkaktır. O halde, yeni sözleşme kurulduktan sonra davalı tarafın ilk sözleşmeyi sırf süre dolduğundan bahisle yenilememesi ve yeni sözleşmenin de ilk sözleşmenin yenilenmemesine bağlı olarak feshedilmesi TMK 2. maddesine aykırı görülmüş ve bu sebeple davalı tarafın yaptığı fesih, haksız bir fesih olarak kabul edilmiştir.
Az evvel de ifade edildiği üzere, her üç davalı şirketin hizmetlerini "..." markası altında markalaştırmış olsa da, üç şirketin de hukuki varlıkları ayrı ayrı devam etmektedir. Bu sebeple her bir şirketin davacı ile ilişkisi olup olmadığına göre davalıların sorumluluklarının tayini gerekir. Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesinde, davacının davalılardan ... şirketi ile fiili bir ticareti tespit edilmemiştir. Ticaretinin fiilen ... ve ... ile olduğu anlaşılmıştır. Bu sebeple fiilen ticari ilişkiye girmediği, mal ve hizmet sağlanmayan ... AŞ aleyhine açılan davanın tümden reddi gerekmiştir.
Diğer davalılarla yapılan sözleşmeler gereği, haksız fesihten kaynaklı olarak denkleştirme tazminatı ödemeleri gerektiği kuşkusuzdur. Bu bağlamda bilirkişilerce, istinaf kaldırma kararında belirtilen usulde yapılan hesaplama neticesinde 1.276,46 TL denkleştirme tazminatından davalı ...AŞ’nin, 193.542,45 TL denkleştirme tazminatından da davalı ... AŞ’nin sorumlu olduğu hesaplandığından, denkleştirme tazminat miktarlarını bu minval üzere kabul etmek gerekmiştir.
Yine bilirkişilerce rekabet yasağından kaynaklı olarak ... AŞ'nin sebep olduğu zarar 165.550,15 TL olarak hesaplanmış olup, sözleşmenin haksız feshi sebebiyle bu miktardan bu şirketin sorumlu olduğunun kabulü gerekmiştir. Diğer davalı ... tarafından meydana getirilmiş bir haksız rekabet zararı tespit edilmediğinden bu kalem bakımından ... aleyhine talebin reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacının yaptığı masraf ve yatırım giderleri de bilirkişiler tarafından 153.182,79 TL olarak hesaplanmış, malzeme bedelleri de 6.193,43 TL olarak hesaplanmış olup, davacının sözleşmenin devam edeceği güvencesi ile bu masrafları yapmış olması ve sözleşmenin haksız feshedilmiş olması sebebiyle bunların da davalı ... tarafından tazminine karar vermek gerekmiştir.
Yine davacı tarafın davalı tarafa verdiği teminat mektuplarına ilişkin bankalara 2.750.00 TL komisyon ödediği bilirkişilerce hesaplanmış olup, sözleşmenin devam edeceği ümidi ile davalıya tevdi edilen bu komisyonlar için davacı uhdesinde bu mali kaybın meydana geldiğinin ve sözleşmenin haksız feshi sebebiyle bu miktarın dahi ödenmesi gerektiği kabul edilmiştir.
Sözleşme ister haklı feshedilsin, ister haksız feshedilsin, sözleşmenin devamı süresince davacının kazandığı primlerin davacıya ödenmesi gerekmektedir. Bu bağlamda mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesinde davalı ...'in 21.428,32 TL eksik prim ödediği anlaşıldığından bunun da tazminine karar vermek gerekmiştir.
Tarafların ticari defter ve kayıtları ile dosyaya delil bildirme süresi içerisinde sunulan tüm delillerden, davacının başkaca bir zararı tespit edilemediğinden, yukarıda sayılanlar dışındaki talepler yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... Aş aleyhine açılan davanın reddine,
2-Diğer davalılar aleyhine açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine.
-1.276,46 TL denkleştirme tazminatının, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-193.542,45 TL denkleştirme tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-Davalı ... AŞ aleyhine rekabet yasağı talebinin reddine,
-165.550,15 TL rekabet yasağı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı...AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-6.193,43 TL malzeme bedellerinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-153.182,79 TL masraf ve yatırım giderlerinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-2.750,00 TL komisyon giderinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-21.428,32 TL prim alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... AŞ’den alınarak davacıya verilmesine,
-Diğer alacak kalemlerinin ve miktarların reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 37.155,42-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 21.893,13-TL'nin yatıran tarafa iadesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 85.589,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan ... A.Ş.'den ve ...A.Ş.'den müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (Davalı ... AŞ 1.276,46 TL'si ile sınırlı olarak)
5-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 30.000,00-TL asgari vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... A.Ş. ve ...A.Ş.'ye verilmesine
6-Davalı ... Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 30.000,00-TL asgari vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacılar tarafından yapılan (yatırılan harçtan/harçlardan iadesine karar verilen kısım düşüldükten sonra kalan); 37.155,42 TL Harcın davalılardan (87,19-TL'sinin ... A.Ş.'den, 37.068,23-TL'sinin ...A.Ş.'den) müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan; 31.650,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.600,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 33.250,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 5.238,11-TL lik kısmının davalılardan (12,29-TL'sinin ... A.Ş.'den, 5.225,82-TL'sinin ...A.Ş.'den) müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Davalılar tarafından yapılan 50.000,00 bilirkişi ücreti, 5.300,00 Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 55.300,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 46.588,19 TL'lik kısmının davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
10-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.01/10/2025
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır