T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/347
KARAR NO: 2022/356
DAVA: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)
DAVA TARİHİ: 21/05/2021
KARAR TARİHİ: 23/05/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, görevli tedarik şirketi olan dava dışı ...'ın ticarethane grubu sözleşmesi abonesi olarak, ... hizmet/tesisat numaralı kullanım yerinde elektrik enerjisi kullandığını, davalı şirket tarafından belirtilen kullanım yerinde elektriği kesilmiş sayacı kullanıma açıp enerji kullanıldığına dair iddia içeren 08/04/2021 tarih ... seri numaralı kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı ile 27/04/2021 tarih ... seri numaralı kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı tanzim edildiğini, müteakiben davalı şirket tarafından 08/04/2021 tarihli tutanağa dayanılarak 19/04/2021 tarihli 44.309,32 TL bedelli ve 27/04/2021 tarihli tutanağa dayanılarak 29/04/2021 tarihli 31.124,46 TL bedelli fatura ile davacı adına toplam 75.433,78 TL kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirildiğini, aldırılan 18/05/2021 tarihli uzman mütalaasında belirtildiği üzere, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin m.35 ila m.49 hükümleri uyarınca somut olayda abone davacının elektriğinin kesilebilmesi için öngörülen ikinci bildirim ve kesme ihtarının tanzim edilmemesi ve tebliğ edilmemesi sebebiyle mevzuata uygun bir elektrik kesilmesi işlemi yapılmamış olup, mevzuata uygun kesilmeyen elektrik enerjisinin kullanılması halinin ise m.42/1-ç bendine göre kaçak elektrik tüketimi kapsamında olmadığını, sözleşmeli abone olan davacının kullandığı elektrik tüketim bedelinin, mezkur tutanaklarda tespit edilen sayaç endeks bilgileri ile tabi olduğu, normal tarife ve tüketici grubu esas alınarak hesaplanması gerektiğini, bu bağlamda hesaplamaya göre davaya konu 44.309,32 TL bedelli faturanın 14.769,80 TL kısmı, 31.124,46 TL faturanın ise 15.562,23 TL kısmının haksız ve hukuka aykırı olarak tahakkuk ettirildiğini, davacı tarafından söz konusu faturalardan sorumlu olunan kısımların EFT işlemiyle ödendiğini, bu nedenlerle öncelikle HMK.m.389 vd.hükümleri uyarınca davacının kullanmakta olduğu elektrik enerjisinin davalı şirket tarafından kesilen fatura borcundan dolayı kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacının davaya konu 19/04/2021 tarih 44.309,32 TL bedelli faturanın 14.769,80 TL ve 29/04/2021 tarih 31.124,46 TL bedelli faturanın 15.562,23 TL kısmından borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememiz 31/05/2021 tarihli tensip ara kararı ile, elektrik enerjisinin verildiği yerin işyeri olup, kesinti halinde ticari faaliyetin yürütülemeyeceği, ihtiyati tedbire konu edilen hususun bizatihi dava konusu olması kapsamında gecikmesinde sakınca bulunan hal olduğu dikkate alınarak dava süreci boyunca davacıya ait işyerinde kaçak elektrik fatura tutarlarının %20'si oranında teminat yatırılmak şartıyla elektrik kesintisi uygulanmamasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı uygulanmasına karar verilmiştir.
Davacı vekili 17/06/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile, davacı tarafından davaya konu faturaların sorumlu olmadığı tutarlarının elektrik enerjisinin kesilmesi baskısı altında ihtirazi kayıtla davalıya ödenmiş olup menfi tespit istemiyle açılmış olan davayı HMK.m.176 vd.hükümleri uyarınca ıslah etmek suretiyle istirdat davasını dönüştürdüklerini, davaya istirdat davası olarak devam edilmesine, davacıdan haksız ve hukuka aykırı olarak tahsil edilmiş olan 30.332,03 TL'nin ödemenin yapıldığı 24/05/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıya muhtelif tarihlerde bir çok defa güç aşımı ve enerji kesme ihbarı yapıldığının tespit edildiğini, buna rağmen davalı tarafından, davacının yükümlülüklerini yerine getirmeden enerji kullanmaya devam ettiğinin tespit edilmiş olup davaya konu tüketim noktasında güç aşımı nedeniyle hizmet alımının durdurulduğu tespitiyle 08/04/2021 tarihinde H/418615 ser numaralı zabıt düzenlendiğini, davacının mevzuata aykırı enerji kullandığı tespit edildiğinden davalı şirket tarafından 44.309,32 TL tahakkuk ettirildiğini, yapılan hesaplamanın Elektrik Piyasası Tüketici Yönetmeliğine uygun olarak yapılmış olup herhangi bir hata olmadığını, yine aynı tüketim noktasında güç aşımı nedeniyle hizmet alımının durdurulduğu tespit edilerek mahalde 08/04/2021 tarihinde H/418615 seri numaralı zabıt tanzim edilerek zabıt tespit tarihinde K0460063 mühür ile enerji kesildiğinin tespit edildiğini, kaçak kontrol ekiplerinin mahalde 27/04/2021 tarihinde yaptığı kontrolde davacının mevzuata aykırı şekilde enerjisi kesik sayacı açarak kullanım yaptığı anlaşılmakla H/422849 seri numaralı zabit tanzim edildiğini ve 31.124,46 TL tutarında tahakkuk ettirildiğini, davacının muhtelif zamanlarda mükerrer olarak kaçak elektrik kullandığı tespit edildiğinden tarifenin 2 katı gözönüne alınarak hesaplama yapıldığını, davalı şirketin tahakkukunun usul ve yasaya uygun olduğunu, delil olarak dayanılan uzman görüşünün tutanak tarihinde yürürlükte olan mevzuata aykırı olduğunu, davalı şirket görevlilerince yapılan incelemeler sonucunda hazırlanan tutanakların yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden olup kaçak elektrik kullanmadığını iddia eden davalının bu hususu ispatlaması gerektiğini, davacının ödediği bedellerin iadesi taleplerinin kabulü mümkün olmayıp serbest irade ile ödenen bedelin geri istenemeyeceğini, mevzuat, Yargıtay ve BAM içtihatlarının da bu yönde olduğunu, TBK.78.maddesine göre borçlanmadığı edimi kedi isteğiyle yerine getiren kimsenin bunu ancak kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebileceğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; davalı Elektrik Dağıtım Şirketinin... hizmet/tesisat no'lu abonesi olan davacı şirketin kaçak elektrik enerjisi tüketildiğinin tespiti nedeniyle düzenlenen faturaların Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'ne uygun olmadığı, hesaplamaların hatalı yapıldığı iddiasına dayalı davacı şirketin davalıya borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit davasıdır.Yargılama sürecinde borçlu bulunmadığının tespitine ilişkin meblağda ödenmiş bulunduğundan davacı talebi istirdat talebine dönüşmüştür.
...'tan davaya konu kaçak elektrik kullanım tutanakları, fatura ve tüm kayıtları getirtilmiştir.
Dosya elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 12/12/2021 tarihli raporda; Dava konusu tutanaklar öncesinde, 09/03/2021 tarihinde güç aşım gerekçeli, yani davacının sözleşme gücünün üzerinde elektrik tüketmesine rağmen davalı kuruma proje sunarak güç artırım müracaatı yapmaması nedeniyle, K0508379,2021-03-09, meter, beyaz, mühür, kırmızı mühür ile elektriğinin kesildiğinin anlaşıldığı, yine sunulan belgelerden, 01.09.2020 tarihinde güç aşımından dolayı 1.ihtar ; 15.09.2020,15.10.2020, 16.02.2021,16.03.2021 tarihlerinde kesme ihbarnamesinin düzenlenmiş olduğu, dava konusu fatura içeriklerinden, davacı işletmesinde davalı kuruma bildirilen kurulu gücün 8,35 kw. olduğu, dava konusu tutanak içeriklerinden ise davacı işletmesinde 73,2 kw. ve 76 kw. güç tespit edildiği, davacının, dava konusu tutanak tarihleri öncesinde güç artırım talebinde bulunmadığı, aksi yönde davacı tarafça sunulmuş belge bulunmadığı, bu durumun, davacının reaktif- kapasitif fatura yükümlülüğünden dahi muaf olacağı anlamına geleceği, Kompanze sistemin sağlanmaması ile bölgede gerilim yükselmelerine sebebiyet verilebileceği, davacının güç artırım talebinde bulunmaksızın elektrik
tüketimine devam etmesinin davalı kurumun bölgedeki güç planlamasına da olumsuz etki sağlayacağı, davalı kurumca dava konusu tutanak tarihleri öncesinde, davacıya geç aşımı gerekçeli K0508379,2021-03-09, meter, beyaz, mühür, kırmızı mühür ile uygulanan elektrik kesme işleminin uygun ve teknik gerekçeli olduğu, davalı kurumca sunulmuş kesme mührü gözetilerek, davacının elektriğinin tutanak tarihleri öncesinde kesilmiş olduğunun davalı kurumca ispat edildiği, her bir tutanak ve kaçak tahakkuku için değerlendirme yapılmış olup, faturalar ve davalı kurum uygulamasının mevzuata uygun olduğu belirtilmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, davacı vekili rapora karşı beyan ve itirazlarını dosyaya ibraz etmiştir.
Davacı tarafın itirazları, dosyaya sunulan uzman raporu ile mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu arasında çelişki bulunduğu görülmekle söz konusu çelişkiler giderilmek ve taraf beyan ve itirazları değerlendirilmek sureti ile dosya yeni bir elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 09/03/2022 tarihli raporda; Zabıt sureti ve eklerin dosyada bulunduğu, Bahse konu zabıt üzerine kaçak kullanım şeklinin net olarak yazılmış olup, davacının usulüne uygun olarak elektriği kesik sayaçtan kaçak enerji kullandığı için kaçak elektrik kullandığı tespiti ile düzenlendiği, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği ‘nin ilgili maddeleri doğrultusunda şüphelinin kurumun iznini almadan, elektriği kesik elektrik sayacından kaçak elektrik kullanıldığı kanaatine varıldığı, dosyada bulunan belge/bilgi/bulgu ışığında elektrik sayacından kaçak elektrik enerjisi tüketildiği için Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği ‘nin ilgili maddeleri doğrultusunda kaçak elektrik tüketim tahakkuk hesaplaması yapıldığı, davacı tarafın, idareye kaydı olmayan elektrik sayacından kaçak elektrik enerjisi kullandığı ve Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde- 42 ‘ ye göre kaçak elektrik enerjisi tükettiği kanaatine varıldığı, Yargıtay 3.Hukuk Dairesi 2015/11944 E. – 2015/20510 K. Sayılı kararı ile kaçak elektrik tutanaklarının aksi sabit oluncaya kadar geçerli olan resmi belgelerden olduğu, bu nedenle ispat yükünün bu belgenin aksini iddia eden tarafa düştüğünün belirtildiği, Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin E. 2009/6751 /K. 2010/1572 /T. 23.3.2010 sayılı kararına istinaden ,
davacı tarafın, abone olmaksızın Enerji dağıtım hizmet bedelinden ve KDV ‘sinden de sorumlu olduğu kanaatine varıldığı, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin E. 2001/5395 K. 2001/9448 T. 15.10.2001
Kaçak Elektrik Kullanımı - Kaçak Elektrik Tüketim Tespit Tutanağının Aksi Kanıtlanmadıkça Geçerli Kabul Edileceği, ...’ın yetkililerinin ... adına 09/03/2021 tarihinde elektrik kesme işlemi yaptığı, kaçak elektrik tespit tutanaklarının tarihlerinin ise 08/04/2021 ve 27/04/2021 tarihleri olduğundan, davalı kurum yetkililerinin elektrik kesme işlemini ... (TC Kimlik No:...) için yazılan kaçak elektrik tespit tutanaklarının tarihlerinden önce yaptığı, kaçak tespit tutanakları elektrik faturalarının tahakkuku hesaplaması yapılmış olduğu, kaçak elektrik tutanaklarının ve elektrik faturalarının ilgili mevzuata uygun olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; her ne kadar davalı taraf tanık dinlenmesini talep ederek zamanaşımı ve husumet itirazında bulunmuş ise de, taraflar arasındaki abonelik sözleşmesi, tespit edilen uyuşmazlığa konu kaçak kullanım tespit tutanağı ve fatura tarihleri, taraflar arasında ticari satış bulunduğu (BK 231, TTK 23 mad.) ve dava tarihi dikkate alınarak tanık dinletme talebinin, zamanaşımı define ilişkin itirazın ve husumet itirazının reddine karar verilmiştir.
Teknik bilirkişi tarafından yapılan incelemeler neticesinde, davacı adına 08/04/2021 H/418615 seri nolu ve 27/04/2021 tarih ... seri nolu kaçak elektrik tespit tutanakları tanzim edildiği, her iki tutanakta da borcundan dolayı kesilen elektriğin sayacını kullanıma açıp enerji kullandığının tespit edildiğinin şerh edildiği, davaya konu işbu tutanaklar öncesinde 09/03/2021 tarihinde davacının sözleşme gücünün üzerinde elektrik tüketmesine rağmen davalı kuruma proje sunarak güç artırım müracaatı yapmaması üzerine güç aşımı gerekçeli elektriğinin kesildiği, davacıya 01/09/2020 tarihinde güç aşımından dolayı 1.ihtarın yapıldığı, 15/09/2020, 15/10/2020, 16/02/2021 ve 16/03/2021 tarihlerinde kesme ihbarnamesinin düzenlenmiş olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği, Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi , Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri , madde 42- (1) "Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir" hükmü doğrultusunda davacı şirketin tüketimlerinin kaçak elektrik tüketimi olarak kabul edilebileceği, (3. Hukuk Dairesi 2015/11944 E. , 2015/20510 K.) davalı kurum uygulamasının ve düzenlenen faturaların mevzuata uygun olduğu anlaşılmakla davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 80,70 TL karar harcının peşin alınan 518,00 TL'den mahsubu ile fazla alınan 437,30 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 5.100,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan 76,00 TL posta masrafı yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin takdiren üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. 23/05/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır