T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/587
KARAR NO:2021/679
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:16/09/2021
KARAR TARİHİ:21/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının keşidecisi bulunduğu ... A.Ş.'ye ait 13/09/2021 keşide tarihli ... nolu 4.779,00 TL tutarlı çekin ... San.ve Tic.A.Ş.adına keşide edildiğini, çekin ilgili şirkete kargo ile gönderilmiş olup gönderi kargo firmasından sorgulandığında gönderinin teslim edilmediğini, nerede olduğu hakkında herhangi bir bilgilerinin olmadığını ve araştırdıklarını beyan ettiklerini, söz konusu gönderinin son olarak kaybolduğunun beyan edilmesi üzerine davacı tarafından çek ile ilgili TTK.711/3 maddesi gereğince men yasağı dilekçesinin ilgili bankaya verildiğini, bu nedenlerle çekin iptali ile ödeme yasağı kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; TTK nun 818/20 madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762 ve 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
“...TTK’nun 730/20 madde ve bendi yollamasıyla aynı yasanın 669 vd maddeleri uyarınca rızası dışında elinden çıkması nedeniyle çekin iptalini isteme hakkı hamile aittir... keşideci ... elinden çıkan çek bedelinin kendisinden istenmesi halinde borçlu olmadığının tespitini isteyebilir. Ancak çek hamiline tanınan iptal davası açma hakkını kullanamaz. Mahkemece davanın öncelikle bu bedenle reddi gerekirken...” (Y.11.HD.’nin 31.05.1999 gün E.99/3094, K 99/4676 sayılı kararı)
“TTK’nun 730/20 maddesi uyarınca çeklerde de uygulanması gereken TTK’nun 669. ve onu izleyen maddelerde olduğu gibi çekin ziya nedeniyle iptal davası açma hakkı lehdar ve hamile tanınmış bir hak olup, keşidecinin bu yasal hükümlere dayanarak iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır...” (Y.11.HD.’nin 18.06.1990 gün E.89/4807, K 90/4817 sayılı kararı)
Açıklanan nedenlerle, keşidecinin doğrudan doğruya mahkemeye bu konuda çek iptali davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası ancak hamil tarafından açılabilir.
Somut olayda davacı çekin keşidecisi olup, iptalini istediği çek yönünden haklı ve meşru son hamil değildir. Bu minvalde talepte bulunanın son ve meşru hamil olmadığı, ödemeden men yasağı talimatı verilerek aynı amaca ulaşılabileceği gerekçesiyle 6100 Sayılı HMK 138, 320-(1) maddesince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda davanın ve tedbir talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın ve tedbir talebinin REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK yönetmeliğinin 47/1 maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
5-Dosya üzerinden karar verilmekle gerekçeli kararın re'sen davacı vekiline tebliğine,
Dair, evrak üzerinden yapılan inceleme sonucunda; 5235 sayılı Kanun'un 33-(1), 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-(1) ve devamı maddeleri uyarınca, gerekçeli kararın usulen davacıya tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre dahilinde, Mahkememize dilekçe ile başvurmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 21/09/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza