T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/603 Esas
KARAR NO:2023/221
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:22/09/2021
KARAR TARİHİ:06/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil alacaklı şirket ile borçlu arasındaki ticari ilişkinin bulunduğunu, davalı-borçlu ... Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin davacıya olan 23.600,00-TL asıl alacak bedelli Cair Hesap Ekstresi borcundan dolayı .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını ve borçlunun itiraz ettiğini, davacı şirket ve davalı arasında ticaret defter ve belgeleri incelendiğinde davalı şirket ile davacı arasında ticari ilişki olduğunun görüleceğini, takibe esas ve dilekçe ekinde sunduğu 17/03/2021 tarihli faturadan anlaşılacağı üzere davalının 23.600,00-TL davacı şirkete borçlu olduğunu, sonrasında davalı-borçlu borcunu ödememekte ısrar ettiğini, yapılan bu itiraz kötü niyetli olarak takip aşamasını uzatmak ve davacının alacağına kavuşmasını ertelemek amacıyla yapılmış olduğundan bahisle itirazın iptalini, borçlunun haksız itirazının iptalini ve takibin devamını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin, gayrimenkul kiralama ve satışı işlemlerinde danışmanlık hizmeti verdiğini " ... Mah. ... Cad. No: 36-38 E-F ..../ İstanbul" adresindeki işyerinin aylık net 40.000,00-TL bedelle kiralayan ... San. Ve Dış. Tic. A.Ş. tarafından kiracı/davacıya kiralanmasında danışmanlık hizmeti verdiğini, dava dışı ... AŞ ile davacı arasında imzalanan 10/12/2020 başlangıç tarihli kira sözleşmesi bulunduğunu, davalının, davacıya verdiği işbu kiralama danışmanlık hizmetine ilişkin olarak fatura düzenlediğini, bedelini de peyder pey tahsil edebildiğini, davacının söz konusu taşınmazı kiralayarak, danışmanlık hizmetini aldığını ve fatura bedelini ödediğini, sonrasında herhangi bir ayıp ihbarı da söz konusu olmadığını, buna göre tek taraflı ve haksız şekilde düzenledikleri iade faturası herhangi bir borç doğurmayacağı gibi müvekkil tarafından kabul edilmeyerek ticari defterlere de işlenmediğini, müvekkilin davacıya takibe konu iade faturasından dolayı herhangi bir borcu bulunmadığını beyanla davanın reddini, takibinde haksız ve kötü niyeti sabit olan davacının İİK 'nun 67/2 maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ile mahkumiyetini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:
(1)Taraflara usulüne uygun olarak tebligatlar yapılmış olup; .... İcra Müdürlüğü'ünün 2021/... Esas sayılı dosyası mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava; itirazın iptali davasınıdır.
.... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; ...Sistemleri Dağıtım Pazarlama Ve Sanayi Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından borçlu ... Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine 23.600TL asıl alacak, 991,20TL geçmiş gün faizi olmak üzere toplam 24.591,20TL alacak üzerinden icra takibi yapıldığı, borçlunun itirazı üzerine alacaklı tarafından itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmıştır.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu(TBK)'nun 520/1. Maddesine göre, simsarlık sözleşmesi, simsarın taraflar arasında bir sözleşme kurulması imkânının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması hâlinde ücrete hak kazandığı sözleşmedir. Anılan maddenin 3. Fıkrasında ise taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesinin, yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmayacağı düzenlenmiştir.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)’nun 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. TTK'nın 5/1. Maddesine göre de, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakmakla görevlidir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden itibaren yasanın 5/3. maddesi gereği Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi haline gelmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)’nun 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. TTK'nın 5/1. Maddesine göre de, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakmakla görevlidir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden itibaren yasanın 5/3. maddesi gereği Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi haline gelmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.
Somut olaya konu dava, her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olmadığından ticari dava niteliğinde değildir. Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin taraflardan yalnızca birinin ticari işletmesi ile ilgili olması halinde dahi davanın ticari dava olarak kabul edilmesi mümkün değildir. Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, taraf vekillerinin duruşmadaki beyanları ve tüm deliller ve belgeler dikkate alındığında davalının emlak danışmanlığı hizmeti verdiği ve davaya konu uyuşmazlığın emlak kiralamada ilişkisinden kaynaklandığı dikkate alınarak TTK'nın 4/1. maddesinin alt bentlerinde sayılan dava türlerinden de olmadığına kanaat getirilmiştir. Bu haliyle uyuşmazlığın çözümünde Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli değildir. Davaya konu uyuşmazlığın çözümünde genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi(HMK m.2) görevli olup, mahkemenin görevli olması(HMK m.114/1-c) dava şartları arasında sayıldığından mahkemece, dava şartlarının mevcut olup olmadığının, davanın her aşamasında kendiliğinden(HMK m. 115/1) değerlendirilmesi gerekmektedir. Belirtilen bu nedenlerle mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla davacının davasının görev yönünden usulden reddine, görevli mahkemelerin genel görevli mahkeme İstanbul Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunun tespitine dair karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, görev hususunun 6100 Sayılı HMK 114/1-c hükmü kapsamında "dava şartı" niteliğinde olması nedeniyle HMK 115/2, fıkrası uyarınca DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 20. Maddesi uyarınca bu görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde taraflardan birinin kararı veren mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edildiğinde dava dosyasının görevli İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
3-Dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
4-HMK m. 331/2 hükmü gözetilerek; dosyanın görevli İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesi halinde, yargılama harç ve giderleri hususunda görevli İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesince karar verilmesine; aksi durumda talep üzerine dosyanın ele alınarak yargılama giderleri hususunda bir karar verilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, 5235 sayılı Kanun'un 33-(1), 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-(1) ve devamı maddeleri uyarınca, gerekçeli kararın usulen taraflardan her birine tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre dahilinde, Mahkememize dilekçe ile başvurmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 06/04/2023
Katip ...
✍e-imzalıdır.
Hakim ...
✍e-imzalıdır.