T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/678
KARAR NO:2023/40
DAVA:Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:22/10/2021
KARAR TARİHİ:16/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin satıcısı olduğu ürünleri online alışveriş sitelerinde ve kendi internet sitesi üzerinden sattığını, ilgili ürünlerin dağıtımı için davalı taşıyıcı ile anlaştığını, davacı şirketin davalının Cağaloğlu şubesine uyuşmazlığa konu olan 10 adet ürünün teslimatının yapılması için teslim ettiğini, ancak ilgili ürünlerden bazılarının, teslimat şubede hareketsiz kaldığını, bazılarının transfer aşamasında hareketsiz kaldığını, bazılarının transfer aşamasında kaybolduğunu, bazı ürünlerin teslim edildiğini ancak teslimat sırasında hasara uğradığını, bazı ürünlerin taşıma sırasında kolisinin açıldığını, içinden parçalar alındığını, bazı ürünlerin alıcıya ulaşılamaması sebebi ile teslim edilemediğini ancak ürünün davacı şirkete de iade edilmediğini, bazı ürünlerin ise kamera kayıtları ile tespit ettikleri üzere alıcıya teslim edilirken sayıca eksik teslim edildiğini, kargo dağıtım aşamasında kaybolduğunu, davalının gönderilerin dağıtım konusunda kusurlu davrandığını, üzerine düşen sorumluluğu tam ve gereği gibi yerine getirmediğini, uğranılan zararın ödenmesi amacıyla davalıya ... 40.Noterliğinin 25/05/2021 tarih ... yevmiye sayılı ihtar çekildiğini, davalı yanın zararı karşılamadığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 25.266 TL maddi zararın haksız fiilin gerçekleştiği tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının mezkur taşımada kendisinden beklenen tüm dikkat ve özeni eksiksiz şekilde getirmiş olup davacıya karşı herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, taşıyıcının sorumluluğunun, taşıma sözleşmesi ile taşıyana yüklenen yükümlülüklerin ihlali hallerinde yani taşıyana yöneltilebilir bir kusurun varlığı halinde söz konusu olduğunu, teslim anında kargo içeriğinin davalı tarafında kontrol edilmesi şeklinde davalının bir yetkisi bulunmadığını, göndericilerin beyanına göre gönderim yapıldığını, eşyanın niteliği ve değerinin taşıyana teslim anında beyan edilmediğini, TTK md.864 uyarınca gönderenin kusuru olmasa da, taşıma senedine taşınan bilgilerdeki gerçeğe aykırılıklar ile yanlışlık ve eksikliklerden doğan zararın göndericiye ait olduğunu, davacı tarafça TTK 900.maddesinde düzenlenen hükme uygun olarak bildirim yapılmadığını, olayda tam tazminata hükmedilmesini gerektiren koşullar bulunmadığını, TTK 886 uyarınca tam tazminata hükmedilebilmesi için zararın meydana gelmesinde taşıyıcının kast ve pervasız davranış kusurunun varlığının da ispat edilmesi gerektiğini, işbu taşımada davalının kusurlu olduğu kabul edilse dahi ağır kusur ve hile durumunun mevcut olmadığını, talep edilen tazminat talebi fahiş olup TTK hükümleri uyarınca taşıyanın sınırlı sorumluluğu prensibi benimsendiğini, bir an için davalı şirketin söz konusu olayda sorumluluğu bulunduğu kabul edilecek olsa dahi TTK 882 hükmüne uygun olarak gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogram için 8,33 özel çekme hakkı istenebileceğini, ancak davacının taleplerinin TTK 882.maddesine aykırı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, fatura, taşıma ve kargo takip belgeleri, ihtarname, dosyaya celp olunmuştur.
Dosya taşıma uzmanı, mali müşavir ve nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetine tevdi olunmuş, düzenlenen 08/06/2022 tarihli raporda; davacı tarafından satışı yapılan ürünlerin, alıcılarına davalı şirket tarafından teslimi ile ilgili olarak, alıcılarına teslim edilemeyen, ancak, davacıya da geri iade edilmeyen Ürünler (Kargolar) ile ilgili olarak Taşıma mevzuatı çerçevesinde, davalının tazmin yükümlüğünın dava tarihi itibariyle 10.413,75.TL olarak tespit ve hesaplandığı , işbu tazmin edilebilecek tutarın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesine uygun olarak değişen oranlarda işleyecek avans faizinin talep edilebileceği belirtilmiştir. Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ olunmuş, taraf vekilleri tarafından rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya ibraz edilmiştir.
Dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilerek tarafların itirazları değerlendirilmek suretiyle ek rapor tanzimi istenmiş, düzenlenen 18/11/2022 tarihli ek raporda; davacı tarafından satışı yapılan ürünlerin, alıcılarına Davalı şirket tarafından teslimi ile ilgili olarak, alıcılarına teslim edilemeyen, ancak, davacıya da geri iade edilmeyen ürünler (kargolar) ile ilgili olarak taşımıma mevzuatı çerçevesinde, davalının tazmin yükümlüğünün dava tarihi İtibariyle 10.413,75.TL olarak tespit ve hesaplandığı, mahkemenin taşımacının sınırlı sorumluluğu değil de tam tazminata hükmetmesi halinde tazmin edilecek tutarın, dava tarihi itibariyle hesaplanan 10.413,75.TL tazminata 7.773,30 TL ilavesi ile 18.187,05 TL olabileceği,
işbu tazmin edilebilecek tutarın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesine uygun olarak değişen oranlarda işleyecek avans faizinin talep edilebileceği belirtilmiştir. Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi tazminat davasıdır. Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından müşterilerine İnternet üzerinden satışı yapılan ürünlerin kargolanarak müşterilere teslimi için taşıma hizmetinin davalı tarafından yapıldığı, taşıması yapılan 10 müşteriye kargoların ya hiç teslim edilmediği, eksik teslim veya teslim alınmayan, veya kargoda kaybolan ürünlerin gönderici davacı şirkete iade edilmemesi nedeniyle uğranılan zararaın tazminine ilişkindir. TTK.nun 873 maddesinde, " Taşıyıcı, eşyayı, kararlaştırılan sürede, bir süre kararlaştırılmamışsa şartlar dikkate alındığında özenli bir taşıyıcıya tanınabilecek makul bir süre içinde, teslim etmekle yükümlüdür. 874.maddesinde, " Eşya, taşıma süresini izleyen yirmi gün içinde teslim edilmezse, hak sahibi ona zayi olmuş gözüyle bakabilir. Sınır ötesi taşımalarda bu süre otuz gündür. " denilmektedir. TTKnun 875.maddesinde "Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur" denilmektedir. TTKnun 876.maddesinde "(1) Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur" denilmektedir.
TTK 878.maddesi ile zıya, hasar ve teslimdeki gecikme; a) Sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması yahut güverteye yükleme yapılması, b) Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama, c) Eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılması, d) Eşyanın; özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliği, e) Taşınacak paketlerin gönderen tarafından yetersiz etiketlenmesi halleri halinde taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. Gönderi üzerinde konulmuş bir değer yoksa kaybı veya zayi halinde tazminat TTK madde 882 VI sorumluluk sınırları ile belirlenmektedir. Gönderinin tamamının zıyai ve hasarı halinde 880 ve 881.maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogram için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Özel çekme hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir. TTK 883-(1) ile "Taşıyıcı, zıya veya hasardan
sorumlu olduğu hâllerde, 880 ilâ 882 nci maddelere göreödenmesi gereken tazminatı ödedikten başka, taşıma ücretini geri verir ve taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderleri de karşılar." denilmektedir.
TTK MADDE 880– (1) Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır.
(2) Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir. (3) Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır. TTK. Madde 889. (1) Eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmezlerse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği varsayılır. Bildirimde, zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesi şarttır. (2) Birinci fıkradaki karine, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerlidir.
(3) Gönderilen, taşıyıcıya, teslim süresinin aşıldığını, teslimden itibaren yirmi bir gün içinde
bildirmezse, gecikmeden kaynaklanan hakları sona erer.
(4) Teslimden sonra yapılan bildirimin yazılı olması şarttır. Bildirim, telekomünikasyon
araçları yardımıyla da yapılabilir. Bildirimde bulunanın kim olduğu herhangi bir şekilde
anlaşılıyorsa, imzaya gerek yoktur. Sürenin korunması için bildirimin zamanında
gönderilmiş olması yeterlidir.(5) Zıya, hasar veya gecikme teslim sırasında bildirilirse, bu bildirimin yukarıdaki
hükümlere uygun olarak eşyayı teslim edene yapılması yeterlidir.
Bilirkişi heyeti tarafından gönderiler tek tek incelenmek suretiyle yukarıda belirtilen hükümler uyarınca hesaplamalar yapılmış, davaya konu taşımalarda tam tazminat istenmesi koşulunun kast ve pervasızca davranış olacağı, davalı kargo şirketi kusurlu olmakla birlikte ağır kusur ve hile durumunun mevcut olmadığı, ayrıca kaybolan, adresine teslim edilemeyen kargo için müracaatın yazılı yapılması gerektiği, alıcısına teslim edilemeyen kargolar için, davacının gönderilere ilişkin faturaları dava dilekçesine ekleyerek tam tazminat ödenmesini talep etmekle birlikte kaybolan
teslim edilmeyen kargolar için yazılı ve 7 gün içerisinde müracaat yapılması gerektiği, tazminat talebinin süresi içinde yapılmadığı değerlendirilerek buna göre
taşıma firması tarafından iade edilen ürünler toplamı 11.807 TL, SDR hesaplaması yapılabilen ... teslimatı için 945,70 TL, Burak Alan teslimatı için 939,25 TL ile teslimi yapılamayan ürünler yönünden 8.528,80 TL ile toplamda davalının 10.413,75 TL tazminattan sorumlu olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesinden kaynaklanan TTK 882.maddesi uyarınca belirlenen 10.413,75 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesinden kaynaklanan TTK 882.maddesi uyarınca belirlenen 10.413,75-TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 711,36 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 431,49 TL harcın mahsubu ile bakiye 279,87 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
4-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden red edilen miktar itibarı ile AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi, müzekkere, posta, tebligat masraflarından oluşan toplam 2.578,50 TL yargılama masrafının kısmen kabul ve red oranına göre hesaplanan 1.062,76 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, Ayrıca bu dava nedeniyle yatırılan 431,49 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı tarafça sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından hüküm kurulmasına yer olmadığına,
7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul reddi oranında yapılan hesaplama neticesinde 544,05 TL'sinin davalıdan, 775,95 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazine adına gelir kaydına,
8-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. 16/01/2023
Katip ... Hakim ...
e-imza e-imza