T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/845 Esas
KARAR NO : 2025/218 Karar
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 27/12/2021
KARAR TARİHİ : 04/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Olay günü olan 06/09/2018 tarihinde, ...Kavşağında ... sevk ve idaresindeki ... Plakalı araç ile ... idaresindeki tescilsiz siyah motosikletin çarpışması sonucunda yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının tescilsiz motosiklette yolcu konumunda olduğunu, davacının söz konusu kaza dolayısıyla yaralandığını, ... Hastanesi, ... Bölge Devlet Hastanesi, ...Üniversitesi ... Eğitim Araştırma Hastanesi ve ...Merkezinde tedavi altına alındığını, davaya konu kazaya ilişkin ... Üniversitesi Hastaneleri Adli Tıp Anabilim Dalı 20/11/2020 tarihli Adli Tıp Kurul Raporu düzenlendiğini, söz konusu rapora göre başvurucu davacının geçirmiş olduğu kaza neticesinde %28 oranında maluliyeti olduğu belirlendiğini, kazaya ve davacının sakatlanmasına sebep olan aracın tescilsiz olması sebebiyle meydana gelen zarardan ... Hesabı sorumlu olduğunu, davacıya ödenmesi gereken 5.900,00-TL daimi maluliyet (sakatlık), 50,00 TL sürekli bakıcı gideri ve 50,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 6.000,00-TL tazminatın davalı ... Hesabı'na başvuru tarihi olan 22/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zamanaşımı nedeniyle reddini talep ederiz. Kaza ve dava tarihi dikkate alınarak davadaki taleplerin zamanaşımına uğradığını, kazaya neden olan aracın mevcut statüsü cinsi nedeniyle davalı kurumun sorumluluğu bulunmadığını, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davanın kesin hüküm nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddi gerekeceğini, geçici bakıcı gideri tazminatından davalı kurumun sorumluluğu bulunmadığını, davayı ve faizi kabul anlamına gelmemekle beraber dava konusu uyuşmazlıkta temerrüt gerçekleşmediğini, davanın açılmasına davalı kurum sebep olmaması nedeniyle yargılama giderleri ve avukatlık ücretinden de sorumlu tutulamayacağını, davanın işleten malik / sürücü ...'e ihbarına, davanın öncelikle başvuru şartlarının oluşmaması ve kesin hüküm nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine, aksi kanaat halinde ise zamanaşımı nedeniyle reddine, aksi kanaat halinde ispatlanamayan davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat davasına ilişkindir.
Taraflara usulüne uygun tebligatlar yapılmış olup, Hastane evrakları, bilirkişi incelemesi, ilgili meslek odalarından emsal ücret araştırması, tanık, keşif her türlü yasal delil dosya arasına alınmıştır.
Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli kusur raporunda özetle; Sanık sürücü ...'ın tali kusurlu olduğunu, sürücü ...'in asli kusurlu olduğunu, mağdur yolcu ...'ın kusursuz olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli kusur raporunda özetle; Sürücü ...'ın %20 kusurlu olduğunu, sürücü ...'in %80 kusurlu olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Davacının maluliyet oranın tespiti için ... Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığına sevkedilmiş ve kişinin sürekli iş göremezlik oranının % 25 olduğu, 06.09.2018 tarihinden itibaren kişinin tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı (temizlik, banyo, tuvalet, yeme-içme, vb.) ihtiyaç süresinin 2 ay olduğu, 06.09.2018 tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında 100 özürlü sayılması gerektiği tespit edilmiştir.
Dosyanın Aktüerya Hesap Uzmanı ...'a tevdi edildiği, bilirkişinin 05/09/2024 tarihli raporunda özetle; 06.09.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalının %80 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre belirlenen zarardan, davacının ehliyetsiz sürücünün aracına binmiş olması ve sürücü ile aralarında yakın akrabalık ilişkisi bulunmaması nedeniyle ayrı ayrı %20 müterafik kusur ve %20 hatır taşıması indirimi sonucu davacı ...'ı geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının 2.461,37 TL, sürekli iş göremezlik dönemine ait %25 maluliyet oranı ile ilgili maddi zararının 1.367.718,89 TL olduğunu, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik dönemine ilişkin maddi zararının davalının kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu 360.000,00 TL'lik sakatlık teminat limitinin üzerinde olması nedeniyle davacının geçici ve sürekli iş gücü kaybı zararından, davalının Sorumluluğunun 360.000,00 TL'lik limit ile sınırlı olacağını, bakıcı gideri nedeniyle maddi zararının 1.948,32 TL olduğunu, bakıcı gideri nedeniyle maddi zararının 1.948,32 TL olduğunu, bakıcı gideri zararının sağlık gideri teminat limiti içinde kalması nedeniyle davalının bakıcı giderinin tamamından sorumlu olacağını, başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüt tarihinin 02.08.2019 olarak belirlendiğini, dava dilekçesinde yasal faiz talep edildiği tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin 07/09/2024 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde özetle ; Bakıcı gideri için 1.948,32 TL'nin, geçici iş göremezlik tazminatı için 2.461,37 TL'nin, sürekli iş göremezlik tazminatı için 360.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte taraflarına ödenmesine, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda yapılan yargılama, toplanan deliller, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, aşamalarda aldırılan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı ile yapılan değerlendirmede;
06/09/2018 tarihinde, ... Kavşağında ... sevk ve idaresindeki ... Plakalı araç ile ... idaresindeki tescilsiz siyah motosikletin çarpışması sonucunda yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacının tescilsiz motosiklette yolcu konumunda olduğu, davacının söz konusu kaza dolayısıyla yaralandığı ve maddi zararının tazmini için iş bu davayı ikame ettiği anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez ve ... 3. Asliye Ceza Mahkemesinin ... E sayılı dosyasından alınan Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin 06/11/2019 tarihli kusur raporunda özetle; sanık sürücü ...'ın tali kusurlu olduğunu, sürücü ...'in asli kusurlu olduğunu, mağdur yolcu ...'ın kusursuz olduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Mahkememizce dosyada kusur raporu alınması için dosya ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilmiş ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli kusur raporunda özetle; Sürücü ...'ın %20 kusurlu olduğunu, sürücü ...'in %80 kusurlu olduğu tespit ve rapor edilmiş iş bu raporun ceza dosyasında alınan raporla uyumlu olduğu anlaşılmıştır.
Davacının maluliyet oranın tespiti için ... Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığına sevkedilmiş ve kişinin sürekli iş göremezlik oranının % 25 olduğu, 06.09.2018 tarihinden itibaren kişinin tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı (temizlik, banyo, tuvalet, yeme-içme, vb.) ihtiyaç süresinin 2 ay olduğu, 06.09.2018 tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında 100 özürlü sayılması gerektiği tespit edilmiştir.
Bundan sonra davacının tespit edilen sürekli iş göremezlik oranı uyarınca maddi zararının hesaplanması için bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin 05/09/2024 tarihli raporunda özetle; 06.09.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalının % 80 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre belirlenen zarardan, davacının ehliyetsiz sürücünün aracına binmiş olması ve sürücü ile aralarında yakın akrabalık ilişkisi bulunması nedeniyle ayrı ayrı % 20 müterafik kusur ve %20 hatır taşıması indirimi sonucu davacı ...'ı geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının 2.461,37 TL, sürekli iş göremezlik dönemine ait % 25 maluliyet oranı ile ilgili maddi zararının 1.367.718,89 TL olduğu, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik dönemine ilişkin maddi zararının davalının kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu 360.000,00 TL'lik sakatlık teminat limitinin üzerinde olması nedeniyle davacının geçici ve sürekli iş gücü kaybı zararından, davalının Sorumluluğunun 360.000,00 TL'lik limit ile sınırlı olacağı, bakıcı gideri nedeniyle maddi zararının 1.948,32 TL olduğu, bakıcı gideri zararının sağlık gideri teminat limiti içinde kalması nedeniyle davalının bakıcı giderinin tamamından sorumlu olacağı, başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüt tarihinin 02.08.2019 olarak belirlendiği, dava dilekçesinde yasal faiz talep edildiği tespit ve rapor edilmiştir.
2918 sayılı KTK.nın 91. Maddesinde motorlu araçların trafik sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, ... Hesabı Yönetmeliği'nin 9. maddesinde trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu bedensel zararlar için Güvence Hesabına başvurulabileceği düzenlenmiştir. Somut olayda kazaya karışan aracın ZMMM sigorta poliçesi olmadığından Güvence Hesabına karşı dava açılmıştır.
... Hesabı Yönetmeliğinin ilgili maddeleri aşağıdaki gibidir; Hesaba başvurulabilecek haller, MADDE 9 – (1) (Değişik: RG-19.06.2009-27263) Hesaba zorunlu sigortalara ilişkin olarak;
a)Sigortalının veya sigortayı yaptırmakla sorumlu olanın tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b)Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için başvurulabilir.
Yargıtay 17. ve 4. Hukuk Dairesinin bu konudaki emsal kararları özetle; Maluliyete ilişkin alınacak raporlarda "... kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir." şeklindedir.
Davacının sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zararı ise geçici iş göremezlik süresinin bittiği tarihten itibaren maluliyetle orantılı hesaplanmıştır.
Haksız fiile dayanan tazminat istemlerinde; haksız fiilin unsurlarından olan zarara ilişkin tüm tespitlerin doğru biçimde yapılması ile zarara etki eden tüm hususların dikkate alınması gerekir. Yukarıda anılan yasal düzenlemeler gereği, tazminatı belirleme konusunda tek yetkili olan mahkemece, zararı doğuran ya da ağırlaştıran durumların (müterafik kusurun) re'sen dikkate alınması zorunlu olduğundan, bu hususta bir itiraz olup olmadığına bakılmaksızın gerekli incelemelerin yapılması şarttır.(Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 09/04/2018 tarih, ... - ...E.K. Sayılı içtihadı).
Emniyet kemerinin takılmaması, kask kullanılmaması gibi koruyucu önlemlerin alınmaması; alkollü olduğunu bildiği sürücünün aracına binilmesi; ehliyetsiz sürücünün aracında seyahat edilmesi ve istiap haddi üzerinde yolcu taşınması gibi durumlar TBK 52 madde anlamında zararın doğmasında ya da artmasında etkili davranışlar olarak kabul edildiğinden zarar görenin müterafik kusurunu oluşturur. Zarar görenin müterafik kusurunun olması durumunda yerleşik yargısal uygulamalara göre tazminat miktarından %20 oranında indirim uygulanması gerekir. Müterafik kusur indirimi sebebiyle yapılabilecek azami indirim oranı % 20'dir. Birden fazla müterafik kusur oluşturan davranış bulunsa bile indirim oranı % 20'yi aşamaz (17. Hukuk Dairesi ....- 2...) Ayrıca, müterafik kusur sebebiyle indirim yapılması için davalının bu hususu savunma olarak ileri sürülmesi şart değildir. Dosya kapsamında hal ve şartlara göre tazminattan indirim yapılmasını gerektirir.
Tüm bu açıklamalar doğrultusunda 06/09/2018 tarihinde, Pınarbaşı Mahallesi Sevgi Caddesi 2216. Sokak Kavşağında ... sevk ve idaresindeki ... Plakalı araç ile ... idaresindeki tescilsiz siyah motosikletin çarpışması sonucunda yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacının tescilsiz motosiklette yolcu konumunda olduğu, davacının söz konusu kaza dolayısıyla yaralandığı ve % 25 oranında malul kaldığı, dosya kapsamına uygun denetime açık ve hükme elverişi bilirkişi raporu ile davacının yukarıda açıklanan müterafik kusuru da gözetilerek yapılan hesaplamada, davacının geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının 2.461,37 TL, sürekli iş göremezlik dönemine ait % 25 maluliyet oranı ile ilgili maddi zararının 1.367.718,89 TL olduğu, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik dönemine ilişkin maddi zararının davalının kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu 360.000,00 TL'lik sakatlık teminat limitinin üzerinde olması nedeniyle davacının geçici ve sürekli iş gücü kaybı zararından, davalının sorumluluğunun 360.000,00 TL'lik limit ile sınırlı olacağı anlaşıldığından, bu talepler yönünden davanın kısmen kabulüne, yine bakıcı gideri nedeniyle maddi zararının 1.948,32 TL olduğu, bakıcı gideri zararının sağlık gideri teminat limiti içinde kalması nedeniyle davalının bakıcı giderinin tamamından sorumlu olacağı anlaşıldığından bakıcı gideri yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatına yönelik talebinin KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE, 360.000,00 TL alacağın temerrüt tarihi olan 02/08/2019 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davacının bakıcı giderine yönelik tazminat talebinin KABULÜNE, 1.948,32 TL alacağın temerrüt tarihi olan 02/08/2019 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 24.724,69-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.359,30-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 23.365,39-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 57.912,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 2.461,37-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan; 59,30-TL Peşin/nisbi Harcı, 1.300,00-TL Tamamlama Harcı, olmak üzere toplam 1.359,30-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ,
7-Davacı tarafından yapılan; 1.578,00-TL ATK Faturası, 895,75 TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 2.473,75-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 2.457,04-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafından yapılan; 4.100,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 27,69-TL'lik kısmının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davalı üzerinde bırakılmasına,
9-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davada haklı çıkma oranına göre 8,92-TL'sinin davacıdan, 1.311,08-TL'sinin davalıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
10-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı.04/03/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır