T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/99 Esas
KARAR NO:2022/141
DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:08/02/2021
KARAR TARİHİ:09/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile, davacı ile davalı arasında ... Mah ... Cad No:65 .../... (... ...) ve ... Mah ... Cad No:147 .../... (... ...) adreslerinde kurulu bulunan 2 adet LPG istasyonu için 13/03/2018 ve 10/04/2018 tarihinde 5 yıl süreli birer otogaz bayilik sözleşmesinin (ve onlara ek çerçeve protokoller ve taahhütnameleri) imzalandığını, mezkur sözleşmelere göre ... Gaz'ın davalıya LPG ikmal edeceği, davalının da sözleşme şartlarına göre münhasıran ... Gaz'dan aldığı bu ürünü mezkur iki istasyonda son tüketicilere satacağını, davalının bayilik lisanslarının 6 aydan fazla gayrifaal olması nedeni ile EPDK tarafından (... 2 için 27/02/2020 tarihinde, ... 1 için 28/08/2020 tarihinde) iptal edildiğini, davalının EPDK lisanslarının iptal etmesi ile bayilik yapmasının hukuken imkansız hale geldiğini, bunun üzerine bayilik sözleşmelerinin muaccel borçlarının da ihtar edilerek davacı tarafından feshedildiğini, bayilik sözleşmeleri ile aynı gün davalı ile imzalanan ekli ürün alım taahhütnamelerine göre davalının davacıdan her bir istasyon için ayrı ayrı yılda en az 210 ton otogaz almayı eksik aldığı ton başına ise 120USD cezai şart ödemeyi üstlendiğini, ... ... için 13/03/2018-13/03/2013 ve ... ... için 10/04/2018-10/04/2023 tarihleri arasında yürürlükte kalması gereken bayilik sözleşmelerinin, davalının istasyonları gayrifaal tutması sebebi ile lisans iptali sonucu süresinden önce 29/07/2020 tarihinde sona erdiğini, davalının sözleşmelerin yürürlükte kaldığı sürece eksik ürün alarak, lisansının sona erdiği tarih ile bayilik ilişkisinin normalde son bulması gereken (işlememiş) dönemde ise hiç ürün almayarak cezai şartı muaccel hale getirdiğini, davalının ürün alım taahhütnamelerine aykırı olarak ... ... için 1.026,80 ton, ... ... için ise 1.034,18 ton (toplada 2.060,98 ton) eksik ürün aldığını, ton başına cezai şart tutarı olan 120 USD ile çarpıldığında davalının toplam cezai şart borcunun 247.317,60USD olduğunu beyanla, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla otogaz ürün alım taahhüdüne aykırılıktan doğan 15.000TL cezai şart alacağının sözleşmesel faiz/ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili vermiş olduğu 10/12/2021 tarihli dilekçesi ile davalarını 3.403.081,92TL'ye ıslah ettiklerini belirtmişlerdir.
CEVAP : Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesi ile, davacı ile 5 yıl süreli otogaz bayilik sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 1.istasyon için 13/03/2018 ve 2.istasyon için 10/04/2018 tarihinde imzalandığını, sözleşme hükümlerine göre davacının LPG gaz vereceğini, davalının da alarak LPG gazı son tüketicilere satacağını, davacı ile davalı arasında bir cari hesap açıldığını, davalının bu cari hesaptan 700.000TL alacaklı iken bu paranın davalıya ödenmediğini, 700.000TLye mahsuben gaz siparişlerinin, davacı tarafından yerine getirilmediğini, davacının ayrıca 700.000TL bedelli ... Bankası AŞ'ye ait teminat mektubunu nakde çevirdiğini, LPG gaz alınamadığı için LPG lisansının EPDK tarafından iptal edildiğini, lisansın iptaline LPG gazı vermeyen davacının sebebiyet verdiğini, kusurun davacıda olduğunu, lisansın iptalinden sonra 1.istasyon için 28/08/2020 tarihinde ve 2.istasyon için 27/02/2020 tarihinde EPDK tarafından iptal edilince LPG satışının da mümkün olmadığını, her iki istasyonun LPG satış lisanslarının EPDK tarafından iptal edildikten sonra ürün alınının gerçekleşmediğini, bayilik sözleşmesinde hüküm altına alınan gaz miktarlarının eksik kaldığını, davacının toplam 247.317,60USD miktarda cezai şart talep edebilmesi için TBK uyarınca aranan şartları yerine getirmiş olması gerekmekte olduğunu, TBK hükümlerine göre akaryakıt bayilik sözleşmelerinden doğan cezai şartın ifaya eklenen ceza konulu hükümlerine tabi olduğunu, 5 yıl süreli otogaz bayilik sözleşmesi ve eki taahhütnamede bayinin yıllık asgari alım taahhüdünde bulunmasına rağmen yıllar itibari ile taahhüdüne uyamadığını, davacının ceza koşulunu talep edebilmesi için takip eden yılda henüz bayiye mal vermeden önce ceza koşulu ile ilgili çekince bildirmesi veya bu konuda noterden ihtarname göndermesi gerektiğini, davacı tarafından gönderilen çekince bildirimi ve noterden gönderilmiş bir ihtarname olmadığını, ayrıca davacının yeni yılda ilk fatura ve irsaliyeye koyacağı bir açıklama ile bu koşulu yerine getirebileceğini, böyle bir şartın yerine getirilmediğini, sözleşmenin fesih edildiğini, davacının taleplerinin haksız olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ve GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, bayilik sözleşmesi, noter fesih ihtarı, ürün alım taahhütnameleri, Yargıtay kararları, iadeli taahhütlü kartı, 13855 LPG Otogaz bayilik lisansı sona erdirme talebinin oluruna ilişkin kayıtlar, kurumlar vergisi beyannameleri celp olunmuştur.
Tarafların iddia ve savunmaları, dosyada toplanan deliller nazara alınarak dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup, bilirkişi Bağımsız Denetçi Mali Müşavir ..., Prof Dr..., LPG Sektör Uzmanı ... tarafından tanzim olunan 16/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda; tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelendiğini, davacının, davalıya 2018 yılında 87.055,89TL bedelli 15.875 kg, 2019 yılında ise 131.582,68TL bedelli 23.517 kg otogaz olmak üzere toplamda 218.638,57TL bedelli 39.032 kg otogaz sattığını, her iki tarafın ticari defter ve kayıtlarının birbirini destekler nitelikte olduğunu, Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 2014/4694 esas 2014/6585 karar nolu ilamında özetle her yıl sonunda bir yıl önceki yıllara dair ceza koşullarının (şartların )istenebilmesi takip eden yılda henüz ifaya başlamadan önce çekinde bildirmesi veya ihtar çekilmesine bağlı olduğunu, bunlar yapılmadan müteakip yıla ait ceza koşulu istenemeyeceğinin son yıla ilişkin cezai şart alacağının istenebileceği önceki yıllara ait olanların ise istenemeyeceğinin belirtildiğini ve karara bağlandığını, bu karar gereğince davacı dağıtım şirketinin her yıl sonunda oluştuğunu bildirdiği (ürün alım satış taahhütnamesinde belirtilen yıllık alım miktarı-satın alınan ürün miktarı-eksik alınan miktar) dolayısıyla bildirdiği bu eksik ürün alım miktarına ilişkin ceza bedelinin talep edildiğine dair tebliğ edilmiş herhangi bir belgeye , ihtara dosyada ulaşılamadığını, o itibarla dava konusu cezai şart alacağının davalıdan talep edilemeyeceğini belirtmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş olup rapora karşı beyanlar dosyaya ibraz edilmiş, itirazlar doğrultusunda tanzim olunan 21/10/2021 tarihli ek raporda; 10/04/2018 tarihli ürün alım taahhütnamesi dikkate alındığında, 2018 yılı için 15.875 kg ürün alındığı, 153 ton ürün alınması gerektiğinden, 137.125 kg eksik ürün alındığını, sözleşmedeki kar mahrumiyeti dikkate alındığında 16.455$ ödenmesi gerektiği, 2019 yılı için 23.157 kg ürün alındığı, 210 ton ürün alınması gerektiğinden, 186.843 kg eksik ürün alındığını, sözleşmedeki kar mahrumiyeti dikkate alındığında 22.421$ ödenmesi gerektiğini, 2020, 2021 ve 2022 yılı için taraf defterlerinde ürün alındığının belirlenemediğini, bu durumda 210 ton ürün alınması gerektiğinden 2020,2021 ve 2022 yılları için ayrı ayrı 25.200$ ödenmesi gerektiğini, 2023 yılı için 58 ton ürün alınması gerektiğinden, sözleşmedeki kar mahrumiyeti tutarı dikkate alındığında 6.960$ ödenmesi gerektiğini, 5 yıllık kar mahrumiyetinin toplamda 121.436$ olduğunu, 13/03/2018 tarihli ürün alım taahhütnamesi dikkate alındığında, defter incelemeleri bir bütün halinde ticari ilişkiyi belirttiğinden bayi tarafından alınan tüm ürünlerin belirtilmiş olup, 5 x 210 x 120= 126.000$ isteneceğini, toplam kar mahrumiyetinin 121.436+126.000= 247.436 $ istenebileceğini, davacının talebinin 247.317,60$ olduğunu, fesihten önceki son dönem dikkate alınarak talep edilebilecek cezai şart tutarının hesaplanarak sözleşmenin feshinden önceki bir yıllık dönemde 3.999 kg ürün alınmış olup, 206.001 kg eksik ürün alındığını, 24.720,12$ istenebileceğini, dosyadaki 01/06/2020 tarihli kurumlar vergisi beyannamesine göre davalının zarar bildirdiğinden cezai şart alacağının davalının ekonomik mahvına neden olacak nitelikte görülmekle beraber bu konuda takdirin mahkemeye ait olduğunu belirtmişlerdir.
Dava, taraflar arasında imzalanan otogaz ürün alım taahhüdüne aykırılıktan doğan cezai şart alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının savunması, tanzim olunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında ... Mah ... Cad No:65 .../... (... ...) ve ... Mah ... Cad No:147 .../... (... ...) adreslerinde kurulu bulunan 2 adet LPG istasyonu için 13/03/2018 ve 10/04/2018 tarihinde 5 yıl süreli birer otogaz bayilik sözleşmesi ve onlara ek çerçeve protokoller ve taahhütnamelerin imzalandığı, mezkur sözleşmelere göre ... Gaz'ın davalıya LPG ikmal edeceği, davalının da sözleşme şartlarına göre münhasıran ... Gaz'dan aldığı bu ürünü mezkur iki istasyonda son tüketicilere satacağı hususunun düzenlendiği, davalının bayilik lisanslarının EPDK tarafından (... 2 için 27/02/2020 tarihinde, ... 1 için 28/08/2020 tarihinde) iptal edildiği, bunun üzerine bayilik sözleşmelerinin muaccel borçlarının da ihtar edilerek davacı tarafından feshedildiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın otogaz ürün alım taahhüdüne aykırılık nedeniyle davacının davalıdan cezai şart istemi noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
6098 sayılı TBK'nın 179. maddesinde cezai şartın türleri seçimlik cezai şart (TBK 179/1), ifaya eklenen cezai şart (TBK 179/2) ve ifa yerine cezai şart (TBK 179/3) olarak düzenlenmiş olup, TBK 179.maddesinde " (1)Bir sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumu için bir ceza kararlaştırılmışsa, aksi sözleşmeden anlaşılmadıkça alacaklı, ya borcun ya da cezanın ifasını isteyebilir. 2) Ceza, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi durumu için kararlaştırılmışsa alacaklı, hakkından açıkça feragat etmiş veya ifayı çekincesiz olarak kabul etmiş olmadıkça, asıl borçla birlikte cezanın ifasını da isteyebilir. 3)Borçlunun, kararlaştırılan cezayı ifa ederek sözleşmeyi, dönme veya fesih suretiyle sona erdirmeye yetkili olduğunu ispat etme hakkı saklıdır." düzenlemesi bulunmaktadır.
Taraflar arasındaki 10/04/2018 tarihli ve 13/03/2018 tarihli standart otogaz bayilik sözleşmelerinin incelenmesinde, sözleşmelerin 16.maddesinde sözleşmenin feshinin sonuçlarının düzenlendiği, sözleşmelerin 25.maddesinde ise, bayinin işbu sözleşmeyi ve/veya eklerini, taahhütlerini, mevzuatın herhangi bir hükmünü kısmen veya tamamen ihlal etmesi ve/veya sözleşmenin ... Gaz tarafından 14.madde kapsamında feshi halinde, bayinin ... Gaz'ın diğer zarar, ziyan, kar mahrumiyeti, sözleşmenin diğer hükümlerinde yer alan cezai şart, kar mahrumiyeti, tazminat hakları saklı kalmak kaydıyla cezai şart olarak, ödeme gününde uygulanmakta olan TCMB döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak karşılığı tutarında TL'yi ... Gaz'a ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği, 13/03/2018 ve 10/04/2018 tarihli ürün alım taahhütnamelerinde bayinin yıllık 210 ton mal almayı taahhüt ettiği, eksik kalan miktar üzerinden ton başına 120 $ kar mahrumiyeti ödemeyi kabul ettiği, ... istasyonu için 13/03/2018-13/03/2013 ve ... ... için 10/04/2018-10/04/2013 tarihleri arasında yürürlükte kalması gereken bayilik sözleşmelerinin davalının EPDK lisansının iptal edilmesi üzerine bayilik sözleşmelerinin davacı tarafından 29/07/2020 tarihli noter fesih ihtarı ile fesh edildiği, mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu tanzim olunan bilirkişi raporuna göre, davacının davalıya 2018 yılında 87.055,89TL bedelli 15.875 kg, 2019 yılında ise 131.582,68TL bedelli 23.517 kg otogaz olmak üzere toplamda 218.638,57TL bedelli 39.032 kg otogaz sattığı, bu hususun her iki tarafın ticari defter ve kayıtları ile birbirini destekler nitelikte olduğu, 10/04/2018 tarihli ürün alım taahhütnamesi dikkate alındığında; 2018 yılı için 153 ton ürün alınması gerekirken 15.785kg ürün alındığı, dolayısıyla 137.125 kg eksik ürün alındığı, 2019 yıl için 210 ton ürün alınması gerekirken 23.157 kg ürün alındığı, dolayısıyla 186.843 kg eksik ürün alındığı, 2020, 2021,2022 yılı için 210 ton ve 2023 yıl için 58 ton ürün alınması alınması gerekirken tarafların defterlerinde ürün alındığının belirlenemediği, sözleşmenin feshinden önceki bir yıllık dönemde 3.999 kg ürün alınmış olup, 206.001 kg eksik ürün alındığı, dolayısıyla davacı tarafından yapılan sözleşmenin feshi işleminin haklı fesih olarak değerlendirildiği ve geriye doğru etkili olarak sözleşmenin fesih edildiği, sözleşmenin haklı feshi nedeniyle davalının cezai şart ödemekle mükellef olduğu şeklinde rapor sunulmuştur.
Davacı ile davalı arasında iki adet bayilik sözleşmesi yapılmış olup, bunlardan 1 nolu bayilik sözleşmesi ... Mah ... Cad No:65 adresinde 477 ada 4 parsel ... adresinde kurulu bulunan istasyona ilişkin olduğu ve 13/03/2018 tarihinde akdedilmiş olduğu,
2 nolu bayilik sözleşmesinin ise ... Mah ... Cad No: 147 4781 ada 3 nolu parsele ilişkin olduğu ve 10/04/2018 tarihinde akdedildiği görülmüştür.
EPDK Sıvılaştırılmış Petrol Gazları Daire Başkanlığına yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda 1 nolu sözleşmeye konu ... Cad No: 65 477 ada 4 parsel sayılı taşınmaz üzerine kurulan bayilik lisansının 18/06/2018 tarih 29534 sayılı Başkanlık Oluru ile 3 ay içerisinde yeni sözleşme akdedilmediğinden bayilik lisansının iptal edildiği, 2 nolu sözleşmeye konu ... Cad No: 147 4781 ada 3 parsel sayılı taşınmaza 13/04/2018 tarihli Otogaz Bayilik Sözleşmesi lisansı verildiği ve söz konusu lisansın halen aktif olduğu bildirilmiştir.
Mahkememizce davacı ve davalı ticari defterlerinde yaptırılan incelemede istasyon ayrımı yapılmaksızın her iki sözleşmeye istinaden verilen ürünlerin birlikte ticari deftere kaydedildiği, mahkememizce yaptırılan inceleme sonucu tanzim olunan 21/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda iptal edilen bayilik lisansına ait istasyon için ayrı bir ürün satışının tespit edilemediği, davacı tarafından satılan tüm ürünlerin halen lisansı devam eden bayilik için satış yapıldığı görülmüştür. Bu husus dikkate alındığında, lisansı iptal edilen ... Cad no:65 sayılı adrese ait olan ve 13/03/2018 tarihli 1 nolu sözleşmeye ilişkin 3 aylık süre içerisinde sözleşmenin EPDK'ya ibraz edilmemesi sebebiyle yürürlüğe girmediği ve bu bayiye ilişkin lisansın iptal edildiği görülmüştür. Dolayısıyla davacı ile davalı arasında akdedilen 13/03/2018 tarihli sözleşmenin hiç yürürlüğe girmediği, davacının bu sözleşme uyarınca davalıya hiç ürün satışında bulunulmadığı, davacı tarafından söz konusu bu istasyon için sözleşmenin yürürlüğe girdiği davalıya ürün sattığı ve davalının sözleşme uyarınca eksik ürün aldığı ispatlanamadığından, bu sözleşmede ön görülen cezai şart isteminin bu nedenle reddine karar vermek gerekmiştir. 2 nolu sözleşmeye konu olan istasyon için ise davacı tarafından davalıya mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporlarına göre toplam 39 ton ürün satışının yapıldığı (2018 yılında 15.875kg, 2019 yılında 23.157 kg olmak üzere toplam 39.032kg yani 39 ton ürün satıldığı) söz konusu sözleşmede 5 yıllık ürün alım taahhüdünün 1050 ton olduğu, sözleşme süresi boyunca toplam eksik kalan ürün tonunun 1011 ton olduğu görülmüştür. Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin "a" bendinde sözleşme süresinin hitamımda ve/veya her bir yıllık sözleşme süresinin sonunda eksik kalan miktar üzerine ton başına 120 USDnin ödeme gününde uygulanmakta olan TCMB Döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak TL karşılığında kar mahrumiyeti ödemenin düzenlendiği, her ne kadar davalı tarafından kar mahrumiyeti talebi için Yargıtay'ın uygulamaları gerekçe gösterilerek her bir yıllık dönem sonunda ihtarname çekilmediği ileri sürülmüş ise de, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin "a" bendine göre sözleşme süresinin hitamımda ve /veya her bir yıllık sözleşme süresinin sonunda hesaplanacak eksik ürün miktarına göre kar mahrumiyetinin talep edilebileceği düzenlendiğinden, başka bir anlamda davacı tarafça söz konusu sözleşme ile her bir yıllık dönemlerde ihtarname çekmeksizin sözleşme sonunda yada "c" ve "d" bentlerinde belirttiği gibi her bir yıllık sözleşme hitamımda talep edebileceği gibi sözleşmenin sona ermesinden sonra veya kendi belirleyebileceği dönemlerde talep edilebileceği, ayrıca sözleşmenin feshinde yada sona ermesinde her ne sebeple olursa olsun sona ermesine müteakip ... Gaz tarafından aynı ticari bölgede yeni bir bayilik tesis edilip edilmeyeceğine bakılmaksızın dahi isteyebileceği düzenlenmiş bulunmaktadır. Bu nedenle sözleşmenin feshi sonrası davacının sözleşme süresi sonuna kadar tüm yıllar için eksik ürün alımına dair kar kaybı talebinde bulunabileceği değerlendirilmiştir. Buna göre işbu sözleşme uyarınca davalının 5 yıllık süre boyunca toplam 1050 ton ürün alma taahhüdünde bulunduğu, 2018 ve 2019 yılları boyunca toplam 39 ton ürün aldığı, davalı bayinin eksik ürün alması ve satış faaliyetlerini 6 ayı aşkın süre ile askıya alması sebebiyle sözleşmenin davacı şirketçe fesh edildiği, eksik ürün alımı ve ürün almama eyleminin de yaptırılan ticari defter incelemeleri ile sabit olduğu, bu kapsamda feshin de haklı olduğu sonucuna varılarak, davacının 1050-39 = 1011 ton için kar mahrumiyetini karşılayacak şekilde cezai şart isteminde bulunabileceği, sözleşmede davacının ton başına 120 USD cezai şart talep edebileceği, bunun ise 121.300USD olduğu tespit edilmiştir. Her ne kadar sözleşmedeki düzenlemeler söz konusu bedelin kar mahrumiyeti olduğu belirtilmiş ise de, esasen sözleşmede yapılan bu düzenlemenin yani eksik ürün alımı ifa yerine geçen cezai şart niteliğini taşıdığı değerlendirilmiştir. Kural olarak davalının ve davacının tacir olması, tacirler arasında akdedilen sözleşmelerde düzenlenen cezai şart bedellerinden indirim yapılamayacağı, ancak söz konusu cezai şartın davalı şirketin ekonomik olarak mahvına sebep olması halinde mahkemece söz konusu cezai şarttan makul bir indirimin yapılması gerektiği, bu kapsamda davalı şirketin ekonomik durumu, ilk başta sözleşmeyi imzalanırken satış yapabileceği miktardan daha fazla ürün alım taahhüdünde bulunmuş olması gibi hususlar dikkate alınarak, cezai şarttan takdiren %40 oranında indirim yapılarak davacı lehine davalı aleyhine 72.780USD cezai şarta hükmetmek gerekmiştir. BKnun 99/2 ve 3.maddeleri uyarınca ülke parası dışında başka bir para birimi ile ödeme yapılması kararlaştırılmışsa, sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borcun ödeme günündeki rayiç üzerinden ülke parası ile de ödenebileceği, ülke parası dışında başka bir para birimi ile belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı bu alacağını aynen veya vade yada fiili ödeme günündeki rayiç üzerinden ülke parası ile ödenmesini isteyebilir. Yine yerleşmiş Yargıtay kararları uyarınca alacaklı tarafından yabancı para biriminden aynen ifa talebinde bulunmadığı, vade yada fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden çevrilmesini talep etmediği ve seçimlik hakkını TL cinsinden kullandığı durumlarda, artık talebini belirlemiş olmaktadır ve bu talebi daha sonra değiştiremez. Davacı da dava dilekçesinden önce çekmiş olduğu ihtarname ile davalıyı temerrüde düşürmüş olması itibariyle ve dava tarihi itibariyle yürürlükte olan kur üzerinden talepte bulunması, bu kapsamda vade tarihi itibariyle yürürlükte olan kur üzerinden TL cinsinden talepte bulunulmuş olması sebebi ile sözleşmeye göre talep edebileceği 72.780USD cezai şartın dava tarihindeki kur olan 7,0897TL'den alacak miktarı TL'ye çevrilmiş olup, davacının talep edebileceği 515.989,00TL yönünden davanın kabulü gerektiği kanaatine varılmakla, davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile 515.989,00TLnin (15.000,00 TL'sinin dava tarihi olan 08/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte kalan kısmın ise ıslah dilekçesinde faiz istenmemesi nedeniyle faizsiz olarak) davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, kalan kısımlar yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ve dosya içeriğine göre;
1-Davacının davasının KISMEN KABUL - KISMEN REDDİ ile, 515.989,00TL'nin (15.000,00 TL'sinin dava tarihi olan 08/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte kalan kısmın ise faizsiz olarak) davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2)-Kalan kısımlar yönünden davanın reddine,
3)-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 35.247,20TL nispi karar harcından peşin alınan (dava açılırken 256,17TL + ıslah ile 57.859,97TL) 58.116,14TLnin mahsubu ile bakiye 22.868,94TLnin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
4-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin 198,00TLsinin davalıdan, 1.122,00TLsinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
5)-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 42.849,45TL nispi ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6)-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 115.792,67TL nispi ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7)-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti ve posta masrafı olmak üzere toplam 2.880,60TL yargılama giderinin davanın red ve kabul oranına göre hesaplanan 864,18TLsının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Ayrıca dava açılırken davacı tarafından harç olarak yatırılan 58.116,14TLnin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8)-Davalı tarafından yapılan 50,00TL posta masrafı yargılama giderinin 35,00TLsinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9)-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin ve davalı şirket yetkilisinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/03/2022
Başkan ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Katip ...
E-İMZALI