T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/274
KARAR NO:2023/151
DAVA:Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:20/04/2022
KARAR TARİHİ:08/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı dava dilekçesinde özetle; ... Mah.yapılacak konut kurasının 2019'da kendisine çıktığını, peşinat ve taksitlerin yüksek olması nedeniyle kura hakkını 20/12/2021 tarihinde davalılara noterde vekalet vermek suretiyle 200.000 TL karşılığı devir ettiğini, anlaşmazlık yüzünden genel vekaleti 14/03/2022 tarihinde azil ettiğini, verdikleri 200.000 TL ile oğlunun üstüne aldığı otomobili iade ettiğini, davalı ...'in üstüne satış verdiğini, davalıların ise ellerinde bulunan 1.200.000 TL senedi iade etmediklerini, arabayı verdikleri halde 350.000 TL daha istediklerini, daireyi almakla tehdit ettiklerini, bu nedenlerle dava konusu senedin protesto edilmemesi ve ödenmemesi konusunda tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiş, safahatta davacı ön inceleme duruşmasında, ...nin ... Kayabaşı mahallindeki yapılacak olan konutlardaki kuradan çıkan hakkını 200.000 TL'ye davalılara sattığını, teminat olarak da davaya konu ettiği 1.200.000 TL'lik bonoyu verdiğini, konut hakkının satışından kaynaklı olarak kendisine ödenen 200.000 TL ile de araba aldığını, daha sonra davalılar ile aralarında anlaşmazlık çıktığından konut satışından vazgeçtiklerini, kendisinin de arabayı davalılara iade ettiğini, ancak davalıların senedi geri vermediklerini, bu nedenlerle borçlu olmadığının tespitini talep ettiğini beyan etmiştir.
CEVAP: Dava dilekçesi davalılara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup süresi içinde cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı ..., davacının ...deki konut hakkını 200.000 TL karşılığında satın aldıklarını, aynı konutun daha sonra öğrendiklerine göre başkalarına da satıldığını, konut hakkını satın aldıktan sonra davalıya 20/12/2021 tarihinde banka yoluyla 200.000 TL ödediklerini, ancak davacının daha sonra satıştan caydığını, kendilerinin de davacıdan vermiş oldukları parayı ve kur farkından kaynaklı alacaklarını talep ettiklerini, ancak kendisinin verdikleri para ile satın aldıkları aracı iade ettiğini, bu aracı 155.000 TL bedelli olarak sattıklarını, bakiye zararları karşılanmadığı için teminat senedi olarak almış oldukları 1.200.000 TL bedelli bonoyu iade etmediklerini, zararları karşılandığında bonoyu iade edeceklerini, 100.000 TL civarında zararlarının olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'de alınan beyanında, diğer davalının beyanlarına aynen katıldığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup araç satış sözleşmesi, ... 1.Noterliğinin 14/03/2022 tarih ve ... yevmiye sayılı düzenleme şeklinde azilname, taraflar arasında düzenlenen tarafların ve şahit ...'nın imzasını taşıyan bila tarihli protokol, ... 58.Noterliğinin 09/03/2022 tarih ve ... yevmiye sayılı muvafakatname, ... 58.Noterliğinin 09/03/2022 tarih ve ... yevmiye sayılı düzenleme şeklinde vekaletname, ... 58.Noterliğinin 20/12/2021 tarih ve 28102 yevmiye sayılı muvafakatname, ... 58.Noterliğinin 20/12/2021 tarih ve 28103 yevmiye sayılı düzenleme şeklinde vekaletname, banka dekontları, senet aslı celp olunmuştur.
Mahkememizin 25/04/2022 tarihli ara kararı ile, dosya kapsamı yaklaşık ispata elverişli olmadığından, tedbir talep edilen senedin tanzim tarihi, lehtarı, vade tarihi gibi bilgilerinin belirtilmediği anlaşıldığından tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce istirdatı talep edilen bono bedelinin 1.200.000 TL olması nedeniyle eksik harcın ikmali için davacıya kesin süre verilmiş, verilen kesin süre içerisinde davacı tarafından adli yardım talebinde bulunulmuş, mahkememizin 18/07/2022 tarihli ara kararı ile davacının adli yardım talebinin dava harcı yönünden kabulü ile harç yönünden davacının adli yardımdan yararlandırılmasına, yargılama masraf ve giderleri yönünden ise adli yardım talebinin reddine karar verilmiştir.
Dava, ...deki kura hakkının satışına ilişkin olarak verilmiş olan teminat senedi nedeniyle davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine yönelik menfi tespit davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının ... ... ... mahallinde yapılacak olan konutlardaki kura hakkını 200.000 TL bedel karşılığında davalılara satışını yaparak devrettiği, 200.000 TL'nin davalı ... tarafından 20/12/2021 tarihinde banka yolu ile davacıya ödemesinin yapıldığı, taraflar arasında buna ilişkin bila tarihli tarafların ve şahit ...'nın imzasını taşıyan protokol başlıklı belgenin imzalandığı, davacı tarafından davalı ... adına teminat senedi olmak üzere 20/12/2021 tarihli 1.200.000 TL bedelli senet düzenlenip verildiği, davacının 200.000 TL ile otomobil satın aldığı, daha sonra taraflar arasında çıkan anlaşmazlık üzerine kura hakkının satışından vazgeçildiği, davacının oğlu ...'ün ... 58.Noterliğinin 10/03/2022 tarih ve 07023 yevmiye sayılı araç satış sözleşmesi ile 200.000 TL satış bedeli ile davalı ...'e aracın satışını yaptığı,... tarafından ... 58.Noterliğinin 31/03/2022 tarih ve ... yevmiye saylı araç satış sözleşmesi ile aracın 155.000 TL bedelle 3.kişiye satışının yapıldığı, ancak davalılar tarafından bakiye zararlarının karşılanmadığından bahisle teminat senedinin davacıya iade edilmediği anlaşılmıştır. Somut olayda; davacı tarafından dava konusu senedin ... ... ... mahallinde yapılacak olan konutlardaki kura hakkının satışına karşılık teminat olarak verildiği ve satışın yapılmadığı sabittir. Teminat senetlerinin hangi hukuki ilişki ve ne için verilmişse sadece bunun için geçerli olabileceği, davalı yanın da kabulünde bulunan protokol içeriğine göre dava konusu senedin yapılan bir alış-veriş nedeniyle verildiği, ancak taraflar arasında çıkan anlaşmazlık nedeniyle satıştan vazgeçildiği, davalı ... tarafından banka havalesi yoluyla ödenen 200.000 TL ile araç satın alındığı, satıştan vazgeçilmesi üzerine davalı ...'in noterlikte düzenlenmiş olan araç satış sözleşmesi ile 200.000 TL bedelle davacının oğlundan aracı satın aldığı, bu satış işlemi ile birlikte davacıya ödenen 200.000 TL'lik bedelin ...'e iade edilmiş olduğu, her ne kadar bu davalı tarafından aracın daha sonra 3.şahsa 155.000 TL'ye satıldığı ve zarar ettiği ileri sürülmüş ise de, davalı ... davacıya verdiği 200.000 TL ile satın alınan otomobili davacının oğlundan 200.000 TL bedelle geri satın almıştır. Bu satın alma ile davacıya verdiği 200.000 TL'yi geri almış olup, daha sonra otomobilin daha düşük bedelle satılması kendi insiyatifinde olan ve kendi verdiği kararla olmuştur. Dolayısıyla bundan kaynaklı bir zarar mevcut ise bunun sorumluluğu da davalı ...'dedir. Dolayısıyla araç davacıya ödenen bedel karşılığı satın alındığından ve davalı tarafından araç için başkaca bir bedel ödendiği iddia ve ispat edilmediği gibi davalı beyanına göre bu aracın davacıya verilen bedel karşılığı geri alındığı ve asıl borç ilişkisine dayalı bedelsizlik durumu gerçekleşmiş bulunmakla davalının ... kura hakkının devri karşılığı almış olduğu teminat senedini iade etmesi gerektiği anlaşılmakla davalı ... yönünden açılan davanın kabulü ile davaya konu 1.200.000 TL bedelli senet nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine, davalı ...'in ise bahse konu senette lehtar, ciranta, hamil durumunda bulunmadığı anlaşılmakla bu davalı aleyhine açılan davanın ise reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... yönünden açılan davanın KABULÜ ile, borçlusu ..., Lehtarı ... olan 20/12/2021 keşide tarihli, 20/12/2021 vade tarihli 1.200.000,00 TL bedelli senet nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine,
2-Davalı ... aleyhine açılan davanın bu davalının senette lehtar, ciranta, hamil konumunda bulunmadığından bunun aleyhine açılan davanın reddine,
3-Dosyada kasada bulunan senedin hüküm kesinleşinceye kadar delil olarak muhafazasına,
4-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 81.972,00 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70-TL'nin mahsubu ile bakiye 81.891,30-TL harcın davalı ...'den tahsili ile Hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan; 565,50 TL tebligat, posta ve müzekkere masraflarından oluşan yargılama masrafının davalı ...'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine, ayrıca bu dava nedeniyle yatırılan 80,70 TL peşin harcın davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, tarafların yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/03/2023
Başkan ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Katip ...
E-İMZALI