T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/304 Esas
KARAR NO: 2022/442
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 29/04/2022
KARAR TARİHİ: 07/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile, davacının...Bankası AŞ Siteler/İkitelli Şubesinin ... ıban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 3985 çek numaralı çekin zilyedi olduğunu, davacının zilyedi iken çekin kaybedildiğini ve akibetinin ne olduğunun davacı tarafından bilinmediğini, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra davacı tarafından muhatap bankaya talimat verildiğini, ancak çeki eline geçiren kişinin, davacının hatırladığı kadarıyla çekin imzalı olmasından ötürü çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesinin halen söz konusu olduğunu beyanla, çek hakkında ödeme yasağı kararı verilerek çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin 12/05/2022 tarihli dilekçesi ile çekin bilgilerini bildirmiş, dava konusu edilen çekin...AŞ Siteler/İskitelli Şubesine ait ...müşteri numaralı müşteri ..., hesap numarası ... ıban numaralı ...çek numaralı çek olduğu görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, TTK nun 818/20 madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762 ve 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
".TTK’nun 730/20 madde ve bendi yollamasıyla aynı yasanın 669 vd maddeleri uyarınca rızası dışında elinden çıkması nedeniyle çekin iptalini isteme hakkı hamile aittir... keşideci ... elinden çıkan çek bedelinin kendisinden istenmesi halinde borçlu olmadığının tespitini isteyebilir. Ancak çek hamiline tanınan iptal davası açma hakkını kullanamaz. Mahkemece davanın öncelikle bu bedenle reddi gerekirken...” (Y.11.HD.’nin 31.05.1999 gün E.99/3094, K 99/4676 sayılı karar)
“TTK’nun 730/20 maddesi uyarınca çeklerde de uygulanması gereken TTK’nun 669. ve onu izleyen maddelerde olduğu gibi çekin ziya nedeniyle iptal davası açma hakkı lehdar ve hamile tanınmış bir hak olup, keşidecinin bu yasal hükümlere dayanarak iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır...” (Y.11.HD.’nin 18.06.1990 gün E.89/4807, K 90/4817 sayılı kararı) denilmekte olup, keşidecinin doğrudan doğruya mahkemeye bu konuda çek iptali davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası ancak hamil tarafından açılabilir. Dosyanın tetkikinde; davacının zayi olduğundan iptalini istediği çeklerin keşidecisi olduğu, çek iptal davasını sadece hamilin açabileceği, keşidecinin çek iptali davası açma hakkı bulunmadığından, davanın reddine dair, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan neden ve gerekçelere göre;
1-Davacının çek keşidecisi olduğu, çek iptal davasını sadece hamil açabileceği, keşidecinin çek iptali davası açma hakkı bulunmadığından, davanın REDDİNE,
2-Davacının yaptığı masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Harç peşin olarak alındığından, ayrıca alınmasına yer olmadığına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avanısının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Bölge Adliye Mahkemesi İSTİNAF yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/06/2022
Katip ...
E-İMZALI
Hakim ...
E-İMZALI
İşbu evrak, 5070 sayılı Elektronik İmza Yasası kapsamında imzalanmıştır.