T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/609 Esas
KARAR NO : 2025/614
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/09/2023
KARAR TARİHİ : 07/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Asıl ve Birleşen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu 27/09/2021 tarihli trafik kazasının ... plaka sayılı araç ile müvekkiline ait ... plaka sayılı araç arasında meydana geldiğini; ... plaka sayılı aracın maliki ... A.Ş. olsa da işbu şirket tarafından söz konusu ... plaka sayılı aracın davalı ... A.Ş.ye "uzun süreli kira sözleşmesi" ile kiralandığını; araç uzun süreli olarak kiralanırsa işleten sıfatının kiracıya geçtiğini; davalının söz konusu aracını kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işletirken ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunurken kazanın meydana geldiğini; 27/09/2021 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile ... ili ... istikametinden ... istikametine doğru seyir halindeyken kırmızı ışıkta geçerek aynı istikamette seyir halindeki davacı şirkete ait ... plaka sayılı araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, maddi hasarlı trafik kazası tutanağından ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi tramer davacı şirketin ... A.Ş. Türkiye'nin bir çok ilinde, personel ve öğrenci taşımacılığı alanında, 1.000'in üzerinde araç sayısına sahip filosuyla başarıyla faaliyet gösteren, servis hizmeti sağlayan ... olduğunu, davacı şirketin verilen servis hizmetini kendi araçlarıyla karşılarken bünyesinde şoför "pozisyonunda işçiler istihdam etmekte olduğunu; Davaya konu 27/09/2021 tarihli maddi hasarlı trafık kazası sonucunda müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın 20 gün boyunca serviste kaldığını; serviste kaldığı süre boyunca müvekkili şirketin işbu hizmeti vermeye devam edebilmek için araç kiraladığını ve bu araçların günlük bedelinin 800,00-TL olduğunu, işbu hususların taraflarınca alınan ekspertiz raporuyla da sabit olduğunu belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulü ile 7.500,00-TL tutarındaki kazanç kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 25.09.2023 tarihli dava dilekçesi ile konu kaza nedeniyle aracının 20 gün boyunca serviste kaldığını, davacı, araç ile yapıldığı iddia edilen işin devam edebilmesi için günlüğü 800 TL'den başka bir araç kiraladığını iddia ederek; kazanç kaybı tazminatı talebi ile huzurdaki davayı ikame ettiğini, davacının huzurdaki dava ile “kazanç kaybı” tale ; diğer yandan dava dilekçesi ile kazaya karışan aracının yerine yeni bir araç kiraladığını ve aracın öz; iği işi kiralanan araç ile yaptığını doğrudan kendisi beyan ettiğini, davacının ikame araç ile kazaya karışan aracın özgülendiği işin yapıldığını ikrar ettiğini; dolayısıyla huzurdaki davada talep edilen kazanç kaybı tazminatına ilişkin bir zarar doğmadığının doğrudan davacı tarafından ikrar edildiğini, buna ilave olarak davacının her ne kadar kazanç kaybı adı altında tazminat talep etmekte ise de aracın hizmet verdiğine ilişkin sözleşme ve fatura sunmadığını ve kazanç kaybını delile dayandırmadığını, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemesi kaydıyla aracın aylık geliri hesaplanarak bu gelirden işletme masrafi olarak tenzil edilip davacı'nın kazaya karışan aracına ilişkin net kazancının ve kaza sonucu oluşan hasara ilişkin makul servis süresinin tespit edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu maddi hasarlı trafik kazası sonucunda davacı şirkete ait ... plakalı araçta değişmesi gereken hasarlı parçalar ve malzemeler ile onarım ve montaj işçilikleri için toplam hasar miktarının 87.481,36-TL olarak tespit edildiğini; buna ilişkin ekspertiz raporunun ekte iletildiğini, hasar bedeline ilişkin karşı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen ... A.Ş.'nin hasar bedeline ilişkin 20.000,00-TL ödeme yaptığını, limit tüketildiğinden davalıdan bakiye 67.481,36-TL talep edilmekte olduğunu, İşbu hasar neticesinde araçta değer kaybı meydana geldiğini; müvekkiline ait aracın 2017 model, ... marka ve tipte olduğunu, ekspertiz raporu ile değer kaybı bedelinin toplam 30.000,00-TL tespit edildiğini, karşı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen ... A.Ş. Tarafından değer kaybı için taraflarına 22.500,00-TL ödeme yapıldığını, bu nedenle limit tükendiğinden HMK 109 uyarınca şimdilik limit üstü bakiye 1.000,00-TL'nin taraflarına ödenmesini talep ettiklerini, ayrıca değer kaybı ekspertiz raporu için toplam 655,00-TL ödeme yapıldığını ve yargılama gideri olarak kabul edilmesini talep ettiklerini, müvekkiline ait araçta meydana gelen hasarın ve hasardan kaynaklı değer kaybının kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ettiklerini belirterek 1.000,00-TL değer kabı ile 67.481,36-TL hasar bedeli toplam 68.481,36TL'nin kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili 13/02/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının davacı'ya ait araçta oluşan hasar bedeli ve değer kaybı talepleri ile ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosya üzerinden davalı aleyhine dava ikame ettiğini, davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan Ekspertiz Raporu uyarınca hasar bedelinin KDV dahil 87.481,36 TL olduğu, değer kaybının ise 30.000 TL olduğunun bildirildiğini, buna karşın değer kaybı bakımından huzurdaki davada “şimdilik 1.000 TL” talep edildiğini, davacı tarafından değer kaybı ve hasar bedeline ilişkin olarak oluşan zararların aracın kasko ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatından karşılandığını; hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemesi kaydıyla bir an için davalının dava konusu talepler nedeniyle sorumlu olduğu varsayımında dahi Davacı'nın mükerrer tahsilat yapmasının mümkün olduğunu, kabul anlamına gelmemesi kaydıyla, davacı/ birleşen dosya davacısı tarafından sunulan ekspertiz raporunda her ne kadar 87.481,36 TL tutarında hasar ve 30.000 TL tutarında değer kaybı meydana geldiği öne sürülmüş olsa da belirlenen bu tutarların gerçek hasarın çok üzerinde olduğunun yine Davacı'nın sunmuş olduğu kazaya ilişkin fotoğraflar ile birlikte değerlendirildiğinde kuşkuya yer bırakmayacak şekilde açık olduğunu, davacı tarafından talep edilen tazminat tutarlarının sigorta teminatı kapsamında tazmin edilmesi gerekebileceğini belirterek davanın dava dışı sigortacı ... A.Ş.'ye ihbar edilmesini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulüne uygun davetiyeler tebliğ edilmiş olup, ... Ticaret Odasından davaya konu aracın kaza tarihi itibariyle günlük kira bedelinin KDV dahil 720,00 TL olduğuna ilişkin bilgi, hasar dosyası, eksper raporu, araç trafik tescil kayıtlar, kaza tespit tutanağı bilgisi dosyamız içerisine alınmıştır.
Dosya mali müşavir, kusur hasar zarar uzmanı, sigorta/aktüeryadan oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, düzenlenen 11/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda; ihbar olunan ... A.Ş.’nin ZMMS ve Kasko Sigortalısı Dava Dışı ... A.Ş.’nin Maliki ve Davalı ... A.Ş.’nin “Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi İle” İşleteni Olduğu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...’ın, 27.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; ASLİ ve TAM KUSURLU olduğu, kusur oranınının %100 (Yüzdeyüz) olduğu, davacı ... A. Ş.’nin Maliki Olduğu Dava Konusu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...’in; 27.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasarının, dosya münderecatında yer alan kaza ile uyumlu olduğu, hasar onarımının yapılması için iskontosuz KDV hariç 64.515,16TL orijinal yedek parça ve KDV hariç 19.025,00TL işçilik olmak üzere toplam 83.540,16TL (KDV Hariç) ve KDV Dahil 98.577,39TL onarım tutarının kaza tarihindeki serbest piyasa şartlarına göre kadri maruf olduğu,...Tic. A.Ş. tarafından davacı yana 26.11.2021 tarihinde ... Numaralı KDV Dahil 88.137,60 TL’lik E-Fatura düzenlenmiş olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu, İhbar olunan ... A.Ş.’nin dava konusu aracın hasar onarımı için 20.500,00TL ödeme yapılmış olduğu, takdir Mahkemeye ait olmak üzere, taraflarınca hesaplanan hasar onarım tutarının Mahkemece kabulü durumunda dava konusu aracın bakiye hasar onarım tutarının (98.577,39 TL-20.500,-TL) 78.077,39TL olacağı, ... Tic. A.Ş. tarafından hasar onarımı için davacı yana düzenlenmiş 88.137,60 TL’lik fatura dikkate alınmış olduğunda bakiye hasar onarım tutarının (88.137,60 TL-20.500,-TL) 67.637,60 TL olacağı, taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu hasar onarım tutarının Mahkemece kabulü durumunda dava konusu aracın bakiye hasar onarım tutarının 66.981,36 TL olacağı, dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 27.09.2021 itibariyle değer kaybının, kadri marufunda 49.750,00TL olacağı; İhbar olunan ... A.Ş. tarafından davacı vekiline 22.500,00-TL ödeme yapılmış olduğu, İhbar olunan ... A.Ş.’nin dava konusu aracın değer kaybı için 22.500,00TL ödeme yapılmış olduğu hususunun Mahkemece kabul edilmesi durumunda, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere, taraflarınca hesaplanan değer kaybı tutarının Sayın Mahkemece kabulü durumunda dava konusu aracın bakiye değer kaybı tutarının 27.250,00TL olacağı, taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu ve düzenlettirilmiş olduğu raporda belirtilen 30.000,00TL değer kaybı tutarının Mahkemece kabulü durumunda sigorta şirketi tarafından ödenen tutarın tenzili sonucu dava konusu aracın bakiye değer kaybı tutarının (30.000,00 – 22.500,00=) 7.500,00TL olacağı, dava konusu ... plakalı aracın 27.09.2021 kaza tarihli hasar onarımı için makul onarım süresinin 15 (Onbeş) işgünü olacağı, işbu hasar onarım süresince Kazanç Kaybına uğrayacağı, davacının 15 günlük süredeki kazanç kaybı(ikame araç) zararının 10.800,00 TL olduğu, davacının talebi mümkün ekspertiz ücreti alacağının 655,00 TL olduğu, davalıya ait aracın kullanım şekli hususi gözükmekte olup, temerrüdün 27.09.2021 olay tarihinde gerçekleşmiş olacağı, davalının işleteni olduğu aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan ... poliçe limitinin tamamını davacıya ödemesi nedeniyle, zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamında ödenecek başkaca tutarın söz konusu olmayacağı, buna göre de yukarıda belirlenen tutarların tamamının davalının sorumluluğunda bulunduğu, hasar miktarı ve değer kaybı ve kazanç kaybı yönünden yapılan değerlendirmeler sonucu Mahkemece taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda değerlendirme yapılacağının kabulü halinde, davacı kazanç kaybı alacağının 10.800,-TL, Değer Kaybı alacağının 7.500,-TL, Hasar bedeli alacağının 66.981,36 TL ve Ekspertiz ücreti alacağının 655 TL olarak tespit edilmiş olduğu, bu tutarlar esas alınarak davacının (10.800,-TL+7.500,-TL+66.981,36 TL+655 TL) 85.936,36 TL Alacağı için kaza tarihi olan 27.09.2021 tarihinden dava tarihi olan 25.09.2023 tarihine kadar avans faiz oranları üzerinden hesaplanmış faiz tutarı 26.029,18 TL, yasal faiz oranı olan %9 oranı üzerinden hesaplanmış faiz tutarı 15.426,17 TL olarak hesaplanmış olduğu, takdirin Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.
Dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, düzenlenen 06/01/2025 tarihli ek raporda; ihbar Olunan ... A.Ş.’nin ZMMS ve Kasko Sigortalısı Dava Dışı ... A.Ş.’nin Maliki ve Davalı ... A.Ş.’nin “Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi İle” İşleteni Olduğu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...’ın; 27.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; ASLİ ve TAM KUSURLU olduğu, KUSUR ORANINININ %100 (Yüzdeyüz) olduğu; davacı ... A. Ş.’nin Maliki Olduğu Dava Konusu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...’in; 27.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasarının, dosya münderecatında yer alan kaza ile uyumlu olduğu, hasar onarımının yapılması için iskontosuz KDV hariç 64.515,16TL orijinal yedek parça ve KDV hariç 19.025,00TL işçilik olmak üzere toplam 83.540,16TL (KDV Hariç) ve KDV Dahil 98.577,39TL onarım tutarının kaza tarihindeki serbest piyasa şartlarına göre kadri maruf olduğu, ...Tic. A.Ş. tarafından davacı yana 26.11.2021 tarihinde ... Numaralı KDV Dahil 88.137,60 TL’lik E - Fatura düzenlenmiş olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu; İhbar olunan ... A.Ş.’nin dava konusu aracın hasar onarımı için 20.500,00TL ödeme yapılmış olduğu, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere taraflarınca hesaplanan hasar onarım tutarının Sayın Mahkemece kabulü durumunda dava konusu aracın bakiye hasar onarım tutarının (98.577,39 TL-20.500,-TL)=78.077,39TL olacağı, ...Tic. A.Ş. tarafından hasar onarımı için davacı yana düzenlenmiş 88.137,60 TL’lik fatura dikkate alınmış olduğunda bakiye hasar onarım tutarının (88.137,60 TL-20.500,-TL) 67.637,60 TL olacağı, taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu hasar onarım tutarının Sayın Mahkemece kabulü durumunda dava konusu aracın bakiye hasar onarım tutarının = 66.981,36 TL olacağı, dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 27.09.2021 itibariyle değer kaybının, kadri marufunda 50.050,00TL olacağı; İhbar olunan ... A.Ş. tarafından davacı vekiline 22.500,-TL ödeme yapılmış olduğu, İhbar olunan ... A.Ş.’nin dava konusu aracın değer kaybı için 22.500,00TL ödeme yapılmış olduğu hususunun Mahkemece kabul edilmesi durumunda takdirin Mahkemeye ait olmak üzere; taraflarınca hesaplanan değer kaybı tutarının Mahkemece kabulü durumunda dava konusu aracın bakiye değer kaybı tutarının= 27.550,00TL olacağı, taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu ve düzenlettirilmiş olduğu raporda belirtilen 30.000,00TL değer kaybı tutarının Mahkemece kabulü durumunda sigorta şirketi tarafından ödenen tutarın tenzili sonucu dava konusu aracın bakiye değer kaybı tutarının (30.000,00 – 22.500,00=) 7.500,00TL olacağı, dava konusu ... plakalı aracın 27.09.2021 kaza tarihli hasar onarımı için makul onarım süresinin 15 (Onbeş) işgünü olacağı, işbu hasar onarım süresince Kazanç Kaybına uğrayacağı, davacının 15 günlük süredeki kazanç kaybı(ikame araç) zararının= 10.800,00 TL olduğu, davacının talebi mümkün ekspertiz ücreti alacağının = 655,00 TL olduğu, davalıya ait aracın kullanım şekli hususi gözükmekte olup, temerrüdün 27.09.2021 olay tarihinde gerçekleşmiş olacağı, davalının işleteni olduğu aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan ... Sigortanın poliçe limitinin tamamını davacıya ödemesi nedeniyle, zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamında ödenecek başkaca tutarın söz konusu olmayacağı, buna göre de yukarıda belirlenen tutarların tamamının davalının sorumluluğunda bulunduğu, hasar miktarı ve değer kaybı ve kazanç kaybı yönünden yapılan değerlendirmeler sonucu Mahkemece taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda değerlendirme yapılacağının kabulü halinde; davacı kazanç kaybı alacağının 10.800,-TL, Değer Kaybı alacağının 7.500,-TL, Hasar bedeli alacağının 66.981,36 TL ve Ekspertiz ücreti alacağının 655 TL olarak tespit edilmiş olduğu, bu tutarlar esas alınarak davacının (10.800,-TL+7.500,-TL+66.981,36 TL+655 TL) 85.936,36 TL Alacağı için kaza tarihi olan 27.09.2021 tarihinden dava tarihi olan 25.09.2023 tarihine kadar avans faiz oranları üzerinden hesaplanmış faiz tutarı 26.029,18 TL, yasal faiz oranı olan %9 oranı üzerinden hesaplanmış faiz tutarının 15.426,17 TL olarak hesaplanmış olduğu takdirin Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.
ISLAH: Davacı vekili 10/06/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile; dava dilekçesinde 1.000,00-TL değer kaybı tazminat taleplerini davalının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte aynen ifasına karar verilmesini talep ettiklerini, dava dilekçesinde 67.481,36-TL hasar bedeli tazminat taleplerini davalının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte aynen ifasına karar verilmesini talep ettiklerini, kazanç kaybına ilişkin tazminat taleplerini 25/09/2023 tarihli dilekçede belirtildiği üzere fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak , belirsiz alacak davası olarak ikame edildiğini, 7.500,00-TL kazanç kaybı tazminat taleplerini bilirkişi raporu doğrultusunda 3.300,00-TL daha arttırarak toplam 10.800,00-TL’nin HMK madde 107 kapsamında davalının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, 27.09.2021 tarihinde meydana gelen kaza olayı nedeniyle davalı tarafça uzun dönem kiralama sözleşmesine istinaden kiralanan ... plakalı sayılı aracın davacıya ait ... plaka sayılı araca çarpması sonucu asıl dosyada davacının kazanç kaybı bedeli, birleşen dosya kapsamında ise davacıya ait araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı tutarının tahsiline ilişkin olarak açılan (haksız fiilden kaynaklanan) alacak davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliler, bilirkişi kök ve ek raporları, tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Öncelikle Davalı tarafça süresi dahilinde yapılan zamanaşımı definin kaza tarihi(27.09.2021), zararın öğrenilme tarihi, davacı tarafça zararın tahsili için aracın maliki ... aleyhine ....30.İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasıyla takip başlatılmış olduğu ve bu takipte uzun dönem kiralama sözleşmesinin öğrenilme tarihinin 22.02.2022 tarihi olduğu, arabuluculuk başvuru tarihi ile dava tarihi tarihi arasındaki süreyle KTK 109 md., TBK 154-156. Maddesi hükmü dikkate alınarak tazmin talebinin süresinde yapıldığının tespitiyle zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönünden davalının itirazının reddine,
Uyuşmazlığın taraflarının tacir ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmelerini ilgilendirdiği, uyuşmazlığın esasının haksız fiil - tazminat sorumluluk hallerine dayalı bulunduğu, davanın nispi ticari dava olduğu anlaşılmakla TTK 4-5 mad. uyarınca görev itirazının reddine,
Asıl davada alacak miktarının (kusur oranı tespiti, hasar tespiti, oranım süresi, kira kaybı vs) bilirkişi incelemesini gerektirdiği, bu nedenle belirsiz alacak davası açılmasına engel bir durum olmadığı birleşen dosyada davanın kısmi alacak davası şeklinde açıldığı anlaşılmakla bu yöndeki itirazlarının reddine,
HMK 16. maddesinde haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemelerinin de yetkili olduğu belirtilmiş olup, zarar görenin (davacı) yerleşim yeri Kağıthane/İstanbul adresi olmakla Mahkememiz yargı alanı içerisinde bulunduğu anlaşılmakla yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder”, şeklinde ifade edilmiştir.
TBK 49/1. Maddesine göre: '' Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' O halde zarar verenin, zarar görenin durumunun haksız fiilden önceki duruma getirilmesi ve maddi kaybının tam olarak giderilmesi esastır. Yapmış olduğu haksız fiille zarar veren işletenin verdiği zararı eksiksiz olarak gidermesi gerektiğinden, gereği yapılması zorunlu olan sigorta poliçesi ile işletenin sorumluluğunu üstlenen sigortacının da meydana gelen zarardan, dava dışı davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması nazara alınarak tamamından sorumlu olacağı açıktır.
Somut olayda, sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... ili ... ilçesi...yolu üzerinde ... istikametinden ... istikametine seyri esnasında Küçükyalı mevkiine geldiği esnada ön ilerisinde bulunan trafik ışıklarının kendisine kırmızı yandığı esnada seyrine devam ederek aracının ön kısımları ile aynı kavşak bölgesinde kendisine yeşil yanan trafik ışıklarından geçiş yapmakta olan sürücü ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol ön ve yan komple kısımlarına çarpması sonucu çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yeterli izahatı içerir, denetlenebilir ve hükme esas alınabilir Mali Müşavir, Kusur - Hasar Uzmanı ve Sigortacı bilirkişiler tarafından hazırlanan rapora göre ihbar olunan ... A.Ş.’nin ZMMS ve Kasko Sigortalısı dava dışı ... A.Ş.’nin maliki ve davalı ...A.Ş.’nin “Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi İle” İşleteni olduğu ... plakalı aracın sürücüsü dava dışı ...’ın; 27.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, 2918 sayılı KTK'nun 47/b-c maddesi ile 84/a maddesi uyarınca belirtilen asli kusurlardan kırmızı ışıklı trafik işaretinde geçme kusuru nedeniyle asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranınının %100 (Yüzdeyüz) olduğu; davacı ... A. Ş.’nin maliki olduğu dava konusu ... plakalı aracın sürücüsü dava dışı ...’in, 27.09.2021 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, atfı kabil kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasarının, dosya münderecatında yer alan kaza ile uyumlu olduğu, hasar onarımının yapılması için iskontosuz KDV hariç 64.515,16TL orijinal yedek parça ve KDV hariç 19.025,00TL işçilik olmak üzere toplam 83.540,16TL (KDV Hariç) ve KDV Dahil 98.577,39TL onarım tutarının kaza tarihindeki serbest piyasa şartlarına göre kadri maruf olduğu,. ...Tic. A.Ş. tarafından davacı yana 26.11.2021 tarihinde ... Numaralı KDV Dahil 88.137,60 TL’lik E - Fatura düzenlenmiş olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu; İhbar olunan ... A.Ş.’nin dava konusu aracın hasar onarımı için 20.500,00TL ödeme yapılmış olduğu, davacı tarafın talebi ve ... A.Ş. tarafından hasar onarımı için davacı yana düzenlenmiş 88.137,60 TL’lik fatura dikkate alındığında bakiye hasar onarım tutarının (88.137,60 TL-20.500,-TL) 67.637,60 TL olacağı, diğer taraftan Yargıtay 17.HD'nin içtihatları dikkate alınarak aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek kaza tarihi itibariyle dava konusu kaza öncesindeki hasarsız ikinci el değerinin 563.600,00-TL, kaza sonrası ikinci el değerinin 513.850,00-TL olduğu ve değer kaybının kadri marufunda 49.750,00-TL olduğu, İhbar olunan ... A.Ş.’nin dava konusu aracın değer kaybı için 22.500,00TL ödeme yapılmış olduğu dikkate alındığında dava konusu aracın bakiye değer kaybı tutarının= 27.550,00TL olacağı, yine dava konusu aracın hasar onarımında sol ön çamurluk, sol ön kapı, sol sürgülü kapı paneli, sol arka çamurluk paneli değişimi gerektiği değerlendirildiğinde, Yargıtay içtihatlarında belirtilen makul oranım süresinin davacının dava konusu ... plakalı aracını kullanamamasından dolayı 15 gün araç mahrumiyeti kaybına maruz kalacağı ve emsal ücret araştırması sonucuna göre (720,00-TL günlük kiralama bedeli*15 gün=)10.800,00-TL kazanç kaybı bedeli olduğu tespit edilmiş olup, olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun kusur değerlendirilmesine ve bilirkişi raporunda bu yönden yapılan hesaplamalara itibar edilerek davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu hasar onarım tutarının 67.481,36 TL olduğunun kabulü gerektiği yine taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu 1.000,00-TL değer kaybı tutarının kabulü gerektiği, raporda dava konusu ... plakalı aracın kullanamamasından dolayı 15 gün araç mahrumiyeti kaybına maruz kalacağı değerlendirilerek 10.800,00-TL kazanç kaybı hesaplanmış ise de davacı İlkem Turizm tarafından kazaya karışan ... plakalı araç maliki ....AŞ aleyhine başlatılan ....30.İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyası kapsamında 20 günlük kazanç kaybı bedeli olarak 16.000,00-TL alacak talebinde bulunduğu ve borçlu tarafça dosyaya 03.02.2022 tarihinde 8.500,00-TL ödeme yapıldığı, alınması gereken harçların düşülmesinden sonra kalan 7.943,25-TL'nin alacaklıya ödendiği anlaşılmakla söz konusu ödeme tutarının mahsubu ile (10.800,00-TL -7.943,25-TL=) 2.856,75-TL bakiye kazanç kaybı alacağının bulunduğu anlaşılmış olup, Mahkememizce asıl dava yönünden; davacının davasının KISMEN KABULÜ ile, 2.856,75-TL bakiye kazanç kaybı alacağının haksız fiil tarihi olan 27.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, Mahkememiz Dosyasıyla Birleşen ... 4.asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E ...K sayılı dosyası yönünden; davacının davasının kabulü ile, 1.000,00-TL değer kaybı ve 67.481,36-TL hasar kaybı olmak üzere toplam 68.481,36-TL alacağın haksız fiil tarihi olan 27.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesine karar karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile, 2.856,75-TL bakiye kazanç kaybı alacağının haksız fiil tarihi olan 27.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
B-MAHKEMEMİZ DOSYASIYLA BİRLEŞEN İSTANBUL 4.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ... E ...K SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;
1-Davacının davasının KABULÜ ile, 1.000,00-TL değer kaybı ve 67.481,36-TL hasar kaybı olmak üzere toplam 68.481,36-TL alacağın haksız fiil tarihi olan 27.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesine,
2-Asıl dava yönünden;
-Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 615,40-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 269,85-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 345,55-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 2.856,75-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 7.943,25-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
-Davacı tarafından yapılan; 269,85-TL Peşin/nisbi harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Birleşen dava yönünden;
-Harçlar Kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 4.677,96-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.169,50-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 3.508,46-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Davacı tarafından yapılan; 1.169,50-TL Peşin/nisbi Harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 10.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 655,00 TL Eksper ücreti, 343,00 TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 11.498,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 10.346,01-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 3.000,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 300,58 TL'lik kısmının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalıya verilmesine,
6-Asıl dava yönünden Arabuluculuk yoluna başvurulmuş olup, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul red oranı dikkate alınarak 1.188,40 TL'lik kısmının davalıdan, 1.931,59 TL'lik kısmının davacıdan tahsili ile hazine adına gelir kaydına,
7-Birleşen dava yönünden Arabuluculuk yoluna başvurulmuş olup, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazine adına gelir kaydına,
8-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK yönetmeliğinin 47/1 maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. 07/07/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır