T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/85 Esas
KARAR NO:2023/846
DAVA:Menfi Tespit
DAVA TARİHİ:03/02/2023
KARAR TARİHİ:28/12/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacılardan ... ... Ltd. Şti.keşidecesi ... ve Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin lehtarı olduğu 24/12/2022 tarihli 100.000,00 TL Bedelli çeke dayalı olarak, alacaklı görünen ... ... Teks. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından davacılardan sadece keşideci ... ... Ltd. Şti. aleyhine, .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı kambiyo yoluna özgü icra takibi başlatıldığını, çek bedelini keşideci / borçlu gözüken davacı ... ... Ltd. Şti.'den tahsil etmeyi hedeflendiğini, Lehtar - ciranta görünen diğer davacı ... ... Ltd. Şti.'nin ise icra takibine dahil edilmediğini, enterasan olanın 30/12/2022 tarihinden beri çalıntı pek çok çeki hem lehtar ... .. Şti.ve hem de keşideci / borçlular aleyhine icra takibine geçen ihtiyati haciz alarak lehtar ve keşidecilerin mal varlıklarına haciz uygulatan alacaklı gözüken ... .. Şti.'nin davaya konu ettikleri icra takibinde olduğu gibi sonradan başlattığı icra takiplerinde sadece keşideci hakkında icra takibi başlattığını, lehtar ... ... Şti.'ye icra takibinde borçlu olarak takip yapmadığını, oysa çekte ciro silsilesi ve bütünlük gereği borçluların tümüne karşı takip başlatması ve istediği borçludan tahsil cihetine gidilmesi gerektiğini, takibe dayanak çekin kambiyo niteliğini haiz olmadığından kambiyo senetlerine özgü icra takibi yapılamayacağından takibin iptali gerekeceğini, davacılardan lehtar ... ... Şti.'nin keşideci / davacı ve diğer pek çok müşterilerinden almış olduğu 18 adet çeki zayi ettiğini düşünürken sonrasında ise çalınmış olduğunun anlaşıldığından .... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında çeklere ilişkin ödemeden mene dair ihtiyati tedbir kararı verildiğini, ancak çeklerden 06/12/2022 tarihli, 79.000,00 TL bedelli olanın henüz ihtiyati tedbir kararı çıkmadan sahte ciro ve başkaca cirolar gösterilerek işbu davaya konu icra takibinin dayanağı çekin arka yüzündeki aynı göstermelik cirolar ve kişilerce göstermelik şirketler üzerinden takasa ibraz ettirmek suretiyle tahsil edildiğini, akabinde de çeklerin dört adedinin 30/12/2022 tarihinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esas, ... Esas, ... Esas, ... Esas dosyalarından yılın son gününde icra takibine konulduğunu 30.12.2022 tarihinde gelen e-tebligat ile öğrendiklerini, halen de ödemeden men kararı verilen çeklerin kambiyon yolu ile icraya konu edilmekte olduğunu, açılan icra takiplerine karşı imzaya / borca itirazla davaların açıldığını, ayrıca yine açılan davalar ile çek bedellerinin tamamında teminat yatırılarak ihtiyati hacizlerin kaldırıldığını, bu haliyle davacı şirketçe zayi edildiği düşünülen çeklerin çalınmış olduğunun anlaşıldığını, çekleri gayri yasal olarak eline geçiren alacaklı gözüken ... şti.'nin göstermelik cirolar yaratarak kendisini de yetkili hamil göstererek bankaya takasa verip, ... üzerinden işlem yaptırarak icra takiplerine geçtiğini, adli işlem yapılacağını bildiğinden çekleri tahsil için bankaya kendisi ibraz etmeyerek takasa koydurarak kendisi muhatap olmadan ibraz sürecini tamamladığını, bunun üzerine İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma sayılı dosyası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, keşideci davacı ... .. Şti.'nin iş bu icra takibine konu edilen çeki karşılıksız olmadığını, ödenmeyişinin sebebinin karşılıksız olması değil ödemeden men kararı olması sebebiyle olduğunu, kambiyo vasfını yitirmiş bu çeke dayalı olarak kambiyo takibi yapılmayacağı gibi icra takibinde alacaklı gözüken %10 çek tazminatı talep edilmiş oluşunun da yasaya aykırı olup bu yönüyle de takibin iptalinin gerektiğini, davacıların başlatılan takipler neticesinde, bankalar nezdinde vs. tamamen mağdur olduğunu belirterek davalının, alacaklı göründüğü .... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı kambiyo yoluna mahsus icra takibinde; çekin arka yüzündeki davacı lehtar ... VE GIDA SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.'ye ait gözüken kaşe ve ciro imzanın davacı-lehtar şirkete ait olmayışı, sahteliği, ciro silsilesindeki kopukluk nedeniyle, çeki bankaya ibraz eden ve icra takibi başlatan takip alacaklısı gözüken ... ... Teks. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin; yetkili/meşru hamil olmayışı nedeniyle davacılar lehtar ... ...Ltd. Şti. ve keşideci ... ... Ltd. Şti.'e müracaat hakkı bulunmadığı nedeniyle imzaya ve borca itirazlarının kabulüne, yine davacılardan lehtar ... ... Ltd. Şti. adına yapılmış sahte cirodan sonra; icra takibinde alacaklı görünen ... ... Ltd. Şti. de dahil, sonraki diğer cirolar ile davacı ... ... Ltd. Şti.'nin hiç bir ticari fiili hukuki ilişkisi olmayışı / borçsuzluğu nedenleriyle alacaklı görünene asıl alacak ve fer'ileri için borçlu olmadıklarının tespiti ile davacılardan icra takibine konu edilen çekin lehtarı ... ... Ltd. Şti. yönünden; İmzaya / borca itirazlarının kabulü ile borçlu olmadıklarının tespitiyle senetin (çek) iptaline, / T.T.K. M. 758 Hükmünce davacıya çekin iadesine, icra takibine konu edilen çekin keşidecisi ... ... Ltd. Şti. yönünden; Kambiyo yoluna özgü icra takibinde; lehtar/ciranta ... ...Ltd.'e ait gözüken imzanın sahteliği, ... ... Ltd. Şti'ye ait olmayışı nedeniyle icra takibinde alacaklı görünen yetkili hamil olmayan şirkete borçlu olmadığının tespitiyle kambiyo vasfını yitirmiş senete (çek) dayalı icra takibinin ve senetin iptaline, öncelikle; icra takibinden önce çeklerin iptali için başvurdukları .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı, 14.12.2022 tarihli ödemeden men'e dair ihtiyati tedbir kararı, beyan ve izahları, sundukları tatbike medar imza asıllarını havi belgeler, karakol tutanağı vs. mevcut delilleri bütün olarak değerlendirilerek İİK 72/3 ve ilgili hükümlerince, alacağın % 15'inden aşağı olmamak üzere mahkememizce takdir edilecek teminat karşılığında, ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesine yatacak paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ivedi olarak tensiple ihtiyati tedbir kararı verilmesini, haksız icra takibi nedeniyle davalı alacaklı aleyhine % 20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmolunmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin dosyada yatan paranın alacaklı tarafa ödenmemesi hususundaki ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebinin Mahkememizin 08/02/2023 tarihli ara kararı ile "Davacının tedbir talebinin İİK 72/3 maddesi uyarınca borcunun tamamının %20'si oranında nakdi teminat mahkeme veznesine yatırıldığı yada ayni miktarda Kat'i ve süresiz banka teminat mektubu verildiği takdirde; .... İcra Müdürlüğü'nün ...E. Sayılı dosyasına yatırılacak paranın tedbiren dava sonuçlanıncaya kadar alacaklıya VERİLMEMESİNE," şeklinde karar verilmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılardan ... şirketinin dava konusu çekin keşidecisi olup çekteki imzasına bir itirazının bulunmadığını, dava dilekçesinde, dava konusu çekin ... şirketi tarafından keşide edildikten sonra çekin lehtarı olan ... şirketine verildiğinin belirtildiğini, davacının dava konusu çeki keşide edip çekin lehtarına verdiğini beyan ettiğine göre hem çekteki imzasını hem de çekteki borç ilişkisini kabul etmiş anlamında olduğunu, bu nedenle çekin keşidecisi olan davacının, dava konusu çekten ötürü davalıya karşı sorumlu olduğunu, dava dilekçesinde, çekteki imzanın çekin lehtarı olan ... şirketi yetkilisine ait olmadığı iddia edilmiş ise de ; çekteki lehtar imzasının sahte olması, TTK 677 maddesinde belirtilen imzaların istiklali prensibi gereği çekteki imzasına itiraz etmeyen keşideciyi sorumluluktan kurtaran bir sebep olmadığını, çekin keşidecisi olan ... şirketinin, çekin lehtarı olan ... şirketinin imzasının sahteliğine dayaranarak sorumluluktan kurtulmasının mümkün olmadığını, çekin ... şirketi elinde kaybolduğu iddiasıyla çek iptal davası açılması, davaya taraf olmayan davalıyı bağlamadığı gibi davacıyı borçtan kurtaran bir sebepte olmadığını, zaten çekte ödeme yasağı bulunmasının çekin icra takibine konu edilmesine engel teşkil etmediği gibi davalının kötüniyetli olduğunu da göstermediğini, dava konusu çekin ciro silsilesinde bir kopukluk bulunmadığından davalının TTK'nun 790. maddesine göre yetkili ve meşru hamil olduğu, çekin ciro yoluyla geçmesi nedeniyle davalının çekin kayıp/çalıntı olup olmadığı hususunda bir bilgisinin olmadığını, davalının çekte ödeme yasağı bulunduğunu çeki bankaya ibraz anında öğrendiğini, bu nedenle iyiniyetli olduğunu, davalının dava konusu çeki aralarındaki ticari ilişkiye istinaden ...şirketinden aldığını, çekte ödeme yasağı bulunması nedeniyle çek bedelini tahsil edemediğini ve bu nedenle de büyük bir mağduriyet yaşadığını, hatta çeki kendisine veren ...şirketi ve yetkilisi hakkında ...Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... nolu dosyası ile suç duyurusunda dahi bulunduğunu, davalının somut olayda hiçbir kötüniyeti bulunmadığını, bizzat suçun mağduru olduğunu, davacı çekteki imzanın kendisine ait olmadığını iddia etmiş ise de Y19. HD'nin 1992/... E, 1993/... K sayılı ilamında, yetkisiz temsilcinin düzenlediği başka çekleri benimseyip ödeyen davacının, dava konusu çekten sorumlu olacağının karara bağlandığını, davacı tarafın takibe konu çekte lehtar dava dışı ... Tekstil şirketi sonraki ciranta olduğu, dava konusu çekin davacı tarafından davadışı ... Tekstil şirketine verilip verilmediğinin ortaya çıkması için her iki şirketin ticari defterlerinin incelenmesi gerektiğini, davacının çekin kaybolduğunu / çalındığını iddia etmiş ise de çekin nerede ve nasıl kaybolduğuna yönelik hiçbir bilgi vermediğini ve iddiasının haklı gösteren inandırıcı hiçbir delil sunmadığını, bir an için çekteki imzanın davacı şirket yetkililerine ait olmadığı varsayımında dahi, davalı aleyhine tazminata hükmedilmesine yasal olanak bulunmadığını, davalının tazminata mahkum edilebilmesi için icra takibinin haksız ve kötüniyetli olması gerektiğini, dava konusu çek incelendiğinde; çekin davalıya ciro yoluyla geçtiği ve davacı ile davalı arasında başka cirantalar bulunduğunun görüleceğini, davalının çeki davacıdan almadığından, çekteki imzanın davacıya ait olup olmadığını bilecek durumda olmadığını, bu nedenle iyiniyetli olduğunu, yani çekteki imzanın davacı şirket yetkililerine ait olmadığı tespit edilse dahi davalının tazminatla sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, bir an için çekteki imzanın davacı ... şirketi yetkililerine ait olmadığı varsayımında dahi, olaylarında istirdat şartlarının oluşmadığını, kötüniyetin veya ağır kusurun bulunması gereken zamanın çekin bankaya ibraz anı değil, çekin iktisap anı olduğunu, davacının davalının kötüniyetli olduğunu yani iktisap anında çekin çalıntı olduğunu bile bile bu çeki iktisap ettiğini somut delillerle ispat etmesi gerektiğini, davacı çekteki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığını ileri sürmüş ise de çekteki imzanını davacıya ait olmamasının TTK 792'ye göre açılan çek istirdat davalarında önem arz etmeyeceğini davalının kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğuna dair dosyada hiçbir delil bulunmadığından davanın reddi gerektiğini belirterek davanın reddine, davacıların %20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyası, .... İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/... Esas ve 2023/... Esas, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas... Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma, .... İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyalarının UYAP sureti, ... Ticaret Sicil Müdürlüğünden ticaret sicil kayıtları, davacı şirket yetkilisi ...'ın imza örnekleri, .... ATM'nin ... D.iş dosya aslı, davacı vekilince sunulan .... Noterliğine ait ... yevmiye numaralı Araç satış sözleşmesi aslı, .... İcra Müdürlüğünden gelen 100.000,00 TL bedelli çek aslı dosya içerisine alınmıştır.
Davacı vekili 27/12/2023 tarihli dilekçesi ile iş bu dosyanın .... ATM'nin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep etmiştir.
....ATM ... esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacının ... ve Gıda San.Tic.Ltd.Şti., davalının ... ... Teks.San.ve Dış Tic.Ltd.Şti., davanın 04/01/2023 tarihinde açılan menfi tespit davası olduğu, davacı tarafından ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında takibe dayanak 18/12/2022 tarihli 33.000 TL bedelli çekteki kaşe ve ciro imzanın davacı şirkete ait olmayışı, sahteliği nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti ile takibin iptaline karar verilmesinin talep edildiği, dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır.
Dava, menfi tespit ve çekin istirdatı davasıdır.
Bilindiği üzere 6100 sayılı HMK.nun 166. maddesi uyarınca "(1) Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar." denilmektedir.
Mahkememizdeki iş bu dava ile ....ATM ... Esas sayılı dosyasının tarafları ve konusu itibariyle birbirini etkileyecek nitelikte olduğu, anılan yasanın 4. fıkrası uyarınca "Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır" denilmektedir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; mahkememizin iş bu dava dosyası ile .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası arasında fiili ve hukuki bağlantısının mevcut olduğu, taraflarının, konusunun ve sebebinin aynı olduğu, davacı vekilinin birleştirme talebinde bulunduğu anlaşılmakla biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek olması ve yargılama ekonomisi ile birlikte farklı kararların önlenmesi amacıyla dava dosyamızın .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine, yargılamaya önce açılan dava olan .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası üzerinden devam olunmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava dosyamız ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası arasında HMK.'nun 166. maddesi gereğince fiili ve hukuki irtibat bulunması, biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek olması ve yargılama ekonomisi ile birlikte farklı kararların önlenmesi amacıyla dava dosyamızın .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE,
2-Esasın bu şekilde kapatılmasına, yargılamaya ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas Sayılı dava dosyası üzerinden devam edilmesine,
3-HMK 166/3 maddesi uyarınca, birleştirme kararının ilk davanın açıldığı mahkemeye derhal bildirilmesine,
4-Yargılama giderlerinin görevli ve yetkili Mahkemece nazara alınmasına,
Dair, tarafların yokluğunda, esas hükümle birlikte istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 28/12/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır