T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/198 Esas
KARAR NO : 2025/598
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 27/03/2024
KARAR TARİHİ : 07/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından sigortalı ... plakalı aracın ... nolu Genişletilmiş Artı Kasko sigorta poliçesi kapsamında 18.10.2022-18.10.2023 tarihleri arası dönem için sigortalandığını, 10.07.2023 tarihinde ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın eski hal yolundan ... istikametine seyir halindeyken ... viyadük üzerine geldiği esnada aracının ön kısımlarıyla kendisiyle aynı istikamette aynı şeritte ...'nın sevk ve idaresindeki müvekkili şirket tarafından sigortalı ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarptığını; müvekkili şirket tarafından sigortalı ... plaka sayılı aracın çarpmanın etkisiyle önünde seyir eden sürücüsü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobilin arka kısımlarına çarpması sonucu üç araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kazanın oluşumunda ...plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nın 52/1A kuralını ihlal ettiğinin sürücü beyanları ve kaza yeri incelemesi sonucu tespit edildiğini, kaza sonucu müvekkili şirket tarafından 09.08.2023 tarihinde 2-300.000,00-TL hasar ödemesi yapıldığını, müvekkili şirket tarafından perte çıkan araç için 1.655.200,00-TL sovtaj bedeli ve ayrıca karşı taraf sigortacısından poliçe kapsamında 120.000,00-TL ödeme alındığını, 6102 sayılı TTK md.1472 uyarınca müvekkili şirketin sigortalıya halef olarak ödemiş olduğu sigorta bedelini sorumlulardan rücuen talep etme hakkına sahip olduğunu, meydana gelen kazada ... plakalı araç sürücüsü 96100 kusurlu olduğundan davalı sürücü ve araç malikinin söz konusu hasardan sorumlu olduklarını, kalan alacak miktarı için davalılara karşı rücu şartları oluşmakla ödeme talep edildiğini, ödeme yapılmaması üzerine ödenen tazminat miktarının davalı borçlulardan rücu edilmesi maksadıyla öncelikle ... İcra Dairesi ...E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takibin davalıların itirazları nedeni ile durduğunu belirterek fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak üzere davanın kabulüne, davalıların ... 11.İcra Dairesi...E. Sayılı dosyasına yaptıkları itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; somut olayda davacı sigorta şirketinin müvekkili şirkete rücu edebilme şartları oluşmadığını, kazaya karışan araçların kusur oranlarının, trafik polisi tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı ile yapılan kusur tespitini kesinlikle kabul etmediklerini ve bu duruma itiraz ettiklerini, tarafların kaza kusur oranlarının karayolu mühendisi, sigorta hukukçusu ve trafik bilirkişinden oluşan üçlü bir heyetten alınacak rapor ile tespitini talep ettiklerini, davacı tarafça kaza sonucu 09.08.2023 tarihinde 2.300.000,00-TL hasar ödemesi yapıldığı, perte çıkan araç için 1.655.200,00-TL sovtaj bedeli ve ayrıca karşı taraf sigortacısından poliçe kapsamında 120.000,00-TL ödeme alındığının beyan edildiğini, davacının aldığı ödemelerin limit kapsamında olup olmadığı hususunun araştırılarak ilgili yerlere müzekkere yazılmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle ödediği bedellerin rücuen ödenmesi /tahsili için başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali için işbu davayı açtığını; meydana gelen kazada müvekkilinin hiçbir kusuru olmadığını, müvekkilinin olay günü ..., ... Ve... ile birlikte ...'dan ...'e eve dönerken ...istikametinde seyir halinde giderlerken ... ve ... plakalı araçların sol şeritte kaza yaptıklarını ve tutanak tutarlarken bu arada arkadan gelen araçların da başka bir kazaya sebebiyet vermemesi için hiçbir önlem almamış herhangi bir reflektör, duba, uyarı ikazı vs koymadıklarını; müvekkilinin araç ile seyir halinde iken önündeki kazayı fark ettiğini, araçlara vurmamak için frene bastığını ve direksiyonu sağa kırdığını, ancak araçlara vurmaktan kendisini tam anlamıyla kurtaramadığını; kaza yerinde tutulan polis tutanağını kabul etmediklerini ve söz konusu tutanağa açıkça itiraz ettiklerini, olaya ilişkin olay yerini gören kamera kayıtlarının da kaybolma ihtimaline binaen ivedi olarak ilgili kurumlardan celbini talep ettiklerini, tarafların kaza kusur oranlarının karayolu mühendisi, sigorta hukukçusu ve trafik bilirkişinden oluşan üçlü bir heyetten alınacak rapor ile tespitini talep ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, araç sorgu raporları, ... 11. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosya UYAP sureti, kaza anına ilişkin fotoğraflar, ruhsat bilgileri, kaza tespit tutanağı, ZMMS poliçesi, hasar dosyası dosyamız içerisine alınmıştır.
...11. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğine; davacı tarafından davalılar aleyhine 524.800,00 TL Asıl Alacak (İstenen: Yıllık Reeskont Avans) 71.955,11 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 596.755,11 -TL üzerinden takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçlu ... A.Ş.'ye 20/01/2024 tarihinde, diğer borçlu ..'a 30/01/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu ... A.Ş. vekilince 29/01/2024, diğer borçlu ... vekili tarafından 31/01/2024 tarihinde borca itiraz edildiği, İcra Müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği, işbu itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Dosya kusur ve hasar uzmanı ve Sigorta Uzmanı bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 19/04/2025 tarihli raporda; dava dışı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı Davalı ... Şirketi adına tescilli ... plakalı aracın sürücüsü diğer davalı ...'ın, 10.07.2023 tarihli üç araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; ASLİ ve TAM KUSURLU olduğu, KUSUR ORANINININ %100 (Yüzdeyüz) olduğu, davacı ... Sigorta A.Ş.'nin Kasko Sigortalısı Dava Dışı ...'nın Maliki Olduğu Dava Konusu ... Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ...'nın 10.07.2023 tarihli üç araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasar tespitinin 04.08.2023 Rapor Tarihli ... Dosya Nolu Kasko Kesin Ekspertiz Raporunda belirtildiği hali ile ve dosya münderecatında yer alan Trafik Kazası Tespit Tutanağındaki bilgi ve krokiye göre kaza ile uyumlu olduğu, dava konusu ... plakalı aracın pert total olarak kabul edilebileceği, onarımının ekonomik olmayacağı, 2.300.000,00 TL rayiç değerinden 1.655.200,00TL sovtaj bedelinin tenzili ile hasar tutarı 644.800,00 TL'nin serbest piyasa şartlarına göre makul ve kadri maruf olacağı, dava konusu aracın serbest piyasa rayic değerinden sovtaj değerinin tenzili ile hasar tutarının 644.800,00TL olacağı, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı ... Sigorta A.Ş. adına 26.10.2023 işlem tarihli 120.000,00TL ödemenin tenzili ile bakive hasar tutarının 524.800.00TL olacağı, KTK'nun Madde 85 ve devamı maddeleri doğrultusunda, davalı sürücü....ile diğer davalı ...Sirketi'nin bakiye hasar tutarından Müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, Hukuki takdirin Mahkemeye ait olduğu, trafik kazalarında sigorta şirketinin kusurluya rücu hakkı; Sigorta şirketinin, sigortalıya tazminatı ödedikten sonra, kazadaki kusurlu kişiden hasar tutarını talep etmesine rücu denir. Sigorta şirketinin bu şekilde sigortalının yerine geçmesine, hukukta “halefiyet ilkesi” denir. Halefiyet bu kapsamda, sigorta şirketinin, ödediği tazminat tutarı kadar sigortalı yerine geçerek üçüncü şahıslardan zararının giderilm teyebilme hakkıdır. Halefiyet sayesinde, sigorta şirketleri üçüncü şahıslara rücu edebileceği, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı ... Sigorta A.Ş. Adına 120.000,00TL ödeme yapı trafik poliçesi limitleri dahilinde ... Sigorta'nın sorumluluğunu yerine getirdiği ve bakiye tutardan sorumluluğu bulunmadığı, trafik sigortası limitleri üzerinde kalan taleplerden ruhsat sahibinin / işletenin sorumluluğu bulunduğu belirtilmiştir.
Dava, davacı kasko sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen tazminatın haksız fiile sebebiyet veren araç sürücüsü ve malikinden rücuen tahsili amacı ile yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49/1.maddesi uyarınca; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
Kasko Genel Şartları B.4. Hasar ve Tazminatın Sonuçları maddesinde rücu hakkı aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir:
"4.3.Sigorta şirketi ödediği tazminat tutarınca sigortalıya halef olur. Sigorta şirketi ödediği tutar için rücu talebini, sigorta limitleri dahilinde, öncelikle ilgili risk için teminat sunan sigorta şirketine yöneltir. Sigorta şirketi ilgiliye karşı sahip olduğu rücu hakkını ilgili risk için sigorta teminatının bulunmadığı durumda kullanabilir. Sigorta ettiren ve sigortalı, sigortacının açabileceği davaya veya takibe yararlı ve elde edilmesi mümkün belge ve bilgileri vermeye zorunludur.
Türk Ticaret Kanunu'nun 1427. maddesi gereğince; "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." hükmü uyarınca davacı şirketin kasko sigortalısına ödemiş olduğu tazminatı zarara sebebiyet verenlere karşı talep hakkı doğmaktadır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Somut olayda 10.07.2023 tarihinde saat 02:30 sıralarında sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... ili ... ilçesi ... istikametine seyir halindeyken ... üzerine geldiği esnada aracının ön kısımlarıyla, ön ilerisinde aynı istikamette seyir halinde bulunan sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması, çarpmanın etkisiyle ... plakalı aracın da öne doğru ivmelenmesi ile yine aynı istikamette ön ilerisinde seyir halinde olan sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki... yabancı plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucunda üç araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.Kaza tarihi olan 10/07/2023 tarihinde tutulan Alkol Tespit Tutanağı incelendiğinde sürücüler ..., ..., ...'nın 0,00 alkol durumunun ( promil ) tespit edildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça sunulan ...'a ait dekont incelendiğinde ... A.Ş.'nin hesabına ...Tic. Ltd. Şti. Tarafından ... Sovtaş ödemesi açılması ile 1.655,200.00 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda dava dışı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı davalı ...Şirketi adına tescilli ... plakalı aracın sürücüsü diğer davalı ...'ın, 10.07.2023 tarihli üç araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; 2918 sayılı KTK'nın 84/d ile Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 157/a-4'de belirtilen asli kusurlardan "arkadan çarpma" kusuru nedeniyle asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranınının %100 (yüzdeyüz) olduğu, davacı ... Sigorta A.Ş.'nin kasko sigortalısı dava dışı ...nın maliki olduğu dava konusu ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'nın 10.07.2023 tarihli üç araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; arkadan aniden çarpma neticesinde kısa sürede alabileceği tedbir bulunmadığından atfı kabil kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasar tespitinin 04.08.2023 Rapor Tarihli ... dosya nolu kasko kesin ekspertiz raporunda belirtildiği hali ile ve dosya münderecatında yer alan Trafik Kazası Tespit tutanağındaki bilgi ve krokiye göre kaza ile uyumlu olduğu, dava konusu ... plakalı aracın pert total olarak kabul edilebileceği, onarımının ekonomik olmayacağı, 2.300.000,00 TL rayiç değerinden 1.655.200,00TL sovtaj bedelinin tenzili ile hasar tutarı 644.800,00 TL'nin serbest piyasa şartlarına göre makul ve kadri maruf olacağı, dava konusu aracın serbest piyasa rayic değerinden sovtaj değerinin tenzili ile hasar tutarının 644.800,00TL olacağı, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı ... Sigorta A.Ş. adına 26.10.2023 işlem tarihli 120.000,00TL ödemenin tenzili ile bakive hasar tutarının 524.800.00TL olacağı, KTK'nun Madde 85 ve devamı maddeleri doğrultusunda, davalı sürücü ... ile diğer davalı ... Sirketi'nin bakiye hasar tutarından müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, halefiyet kapsamında, sigorta şirketinin, ödediği tazminat tutarı kadar sigortalı yerine geçerek üçüncü şahıslardan zararının giderilmesini talep hakkı bulunduğu, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı ... Sigorta A.Ş. adına 120.000,00TL ödeme yapıp trafik poliçesi limitleri dahilinde ... Sigorta'nın sorumluluğunu yerine getirdiği ve bakiye tutardan sorumluluğu bulunmadığı, trafik sigortası limitleri üzerinde kalan taleplerden ruhsat sahibinin / işletenin sorumluluğu bulunduğu anlaşılmakla olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun kusur değerlendirilmesine mahkememizce de itibar edilmiş olmakla neticeten davanın kısmen kabulü ile, ... 8.İcra Müdürlüğünün...esas sayılı takip dosyasında davalı borçlular tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile, takibin 57.180,00-TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, işlemiş faiz alacağı yönünden harçlandırılan tutar olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, ... 11.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalı borçlular tarafından yapılan itirazın İPTALİ ile, takibin 524.800,00-TL asıl alacak ve 71.955,11-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 596.755,11-TL üzerinden takip talebindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına,
2-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 40.764,34-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 7.207,31-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 33.557,03-TL harcın davalılardan tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 93.513,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 7.207,31-TL Peşin/nisbi Harcı, 8.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 259,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 15.466,31TL'nin davalılardan tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile müştereken müteselsilen alınarak Hazine adına gelir kaydına,
7-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, davacı vekili ile davalılar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. 07/07/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır