T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/577 Esas
KARAR NO : 2025/783
DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ : 03/10/2024
KARAR TARİHİ : 13/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu ve davacı sigorta şirketine ... numaralı ve 04/03/2022-04/03/2023 vadeli Genişletilmiş Kasko ... Poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç ile ...plakalı araç arasında 07.10.2022 tarihinde trafik kazası meydana geldiğini ve... plakalı aracın hasara uğradığını, Bunun üzerine ... plakalı araç sahibinin aracında oluşan zararın giderilmesi için müvekkili şirkete başvuruda bulunduğunu ... numaralı hasar dosyası açıldığını, Sigortacılık Kanunu Madde 22/17'ye göre delil niteliğinde olan eksper raporu düzenlendiğini ve araçta meydana gelen hasar miktarının 21.082,09.-TL olduğunun tespit edildiğini, tespit edilen hasar bedelinden 11.632,09.-TL 07/12/2022 tarihinde onarım servisine 9.450,00.-TL’nin ise 11/11/2022 tarihinde sigortalının hesabına ödendiğini, Söz konusu kaza sonrası kolluk kuvvetleri tarafından Maddi Hasarlı Kaza Tespit Tutanağı düzenlendiğini Kaza Tespit Tutanağı incelendiğinde; davalı tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kazanın meydana gelmesinde asli kusuru olduğu ve sürücü değişikliği yapılarak kaza sonrası olay yerini terk ettiğinin tespit edildiğini, yapılan bu ödemenin ardından müvekkili şirketin gerek Türk Ticaret Kanununun 1472. Maddesi, gerekse de Kasko Sigortası Genel Şartları B.4. Maddesi gereği sigortalısının haklarına halef olduğunu, Müvekkili şirketin ilk olarak B.4 maddesi gereği öncelikle ilgili risk için teminat sunan ... plakalı aracın ZMMS poliçesini istinaden sorumlu olan ... Sigorta A.Ş.'ye başvuruda bulunduğunu ancak herhangi bir ödeme alınamadığını, sigortalı araçta meydana gelen hasar bedeli olan 21.082,09.-TL'nin ve bu tutara ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizin davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirkete ait aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalı olduğunu; müvekkili şirketin sorumluluğunun trafik poliçesi teminatı üzerinde ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, sürücünün kaza mahalini terk etmesi nedeni ile sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını, hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek şartıyla müvekkili şirketin sadece gerçek zarardan sorumlu olduğunu, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkili şirketin sorumluluğunun yalnızca poliçe limiti ile sınırlı olduğunu ve Poliçe limitinin 1000.000- TL olduğunu belirtere davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, poliçe ve hasar dosyası, hasar eksper ve rapor bilgisi dosyamız içerisine alınmıştır.
Dosya kusur hasar ve makina mühendisi bilirkişilere tevdi edilmiş, düzenlenen 10/07/2025 tarihli raporda; davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ZMMS Sigortalısı Dava Dışı ...’ın Maliki Olduğu ... Plakalı Aracının Kaza Mahallini Terk Eden Sürücüsünün, 2918 sayılı KTK’nun Madde 81/d’de belirtilen “Trafik kazalarına karışanlar Kazayı; yetkili ve görevli memurlara bildirmek, bunlar gelinceye kadar veya bunların iznini almadan kaza yerinden ayrılmamak, zorundadırlar.” ve Madde 81 Son bendinde belirtilen “Yalnız maddi hasar meydana gelen kazalarda, kazaya dahil kişilerin tümü, yetkili ve görevli kişinin gelmesine lüzum görmezlerse, bunu aralarında yazılı olarak saptamak suretiyle kaza yerinden ayrılabilirler.” kurallarını ihmal ve ihlal ettiğinden ve olay yerini terk ettiğinden, kaza sonrası gerekli tutanakları tanzim etmediğinden ve Kolluk Kuvvetlerini kaza mahalline çağırmadığından, Kolluk kuvvetlerince de düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağında da belirtildiği üzere, tarafımızca Olay Yerini Terk Eden firari sürücü olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ZMMS Sigortalısı Dava Dışı ...’ın Maliki Olduğu... Aracın Olay Yerini Terk Eden Firari Sürücüsünün; 07.10.2022 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, ASLİ ve TAM KUSURLU olduğu, KUSUR ORANINININ %100 (Yüzdeyüz) olduğu, davacı ... Sigorta A.Ş.’nin Kasko Sigortalısı Dava Dışı ...’in Maliki Olduğu Dava Konusu ... Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ...’in; 07.10.2022 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu, dava konusu ...plakalı aracın hasar onarımı ile ilgili dosya kapsamında yer alan ödeme belgeleri, yedek parça tedarik faturaları ile birlikte dava konusu ... plakalı aracın hasarlı fotoğrafları kül halinde değerlendirildiğinde ekspertiz raporu içeriğinde onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olduğu; hasar onarımının yapılması için yedek parça ve işçilik dahil, iskontolu ve KDV dahil (sadece yedek parçada) toplam 21.082,09TL hasar onarım tutarının serbest piyasa şartlarına, dava konusu aracın modeli, yaşı ve markasına göre makul ve kadri maruf olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu, trafik kazalarında sigorta şirketinin kusurluya rücu hakkı; Sigorta şirketinin, sigortalıya tazminatı ödedikten sonra, kazadaki kusurlu kişiden hasar tutarını talep etmesine rücu denir. Sigorta şirketinin bu şekilde sigortalının yerine geçmesine, hukukta “halefiyet ilkesi” denir. Halefiyet bu kapsamda, sigorta şirketinin, ödediği tazminat tutarı kadar sigortalı yerine geçerek üçüncü şahıslardan zararının giderilmesini isteyebilme hakkıdır. Halefiyet sayesinde, sigorta şirketleri üçüncü şahıslara rücu edebileceği, davalı ... Sigorta A.Ş. trafik poliçesi limitleri dahilinde (araç başı 100.000TL) sigortalısının kusur oranı ile tutardan sorumluluğu bulunduğu, trafik sigortası limitleri üzerinde kalan taleplerden ruhsat sahibinin sorumluluğu bulunduğu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na istinaden; Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemeyeceği belirtilmiştir.
Dava; 07.10.2022 tarihinde meydana gelen kaza olayı nedeniyle davacı ... Sigorta A.Ş. Tarafından 04.03.2022-04.03.2023 tarihlerini kapsar şekilde tanzim edilen ... no'lu Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalısına ait ... plakalı araçta oluşan hasar bedeli için yapılan ödemenin TTK 1472 maddesi kapsamında halefiyet yoluyla hasara sebebiyet verdiği iddia olunan karşı taraf adına kayıtlı ... plakalı araç ZMMS sigortacısı davalıdan rücuen tahsiline yönelik alacak davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Öncelikle haksız fiil tarihi, ekspertiz rapor tarihi(09.11.2022), zararın tutarı ve yükümlüsünün öğrenme tarihi, ödeme tarihi(11.11.2022), başvuru tarihi ve arabulucuk süreci dikkate alınarak (25.09.2024) TTK 1420 maddesi uyarınca zamanaşımı defi'i yönünden davalının itirazının reddine, TTK 4-5 maddesi uyarınca görev itirazının reddine, HMK 19/2 mad uyarınca usulüne uygun olmayan yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Somut olayda sürücü ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... ili ... ilçesi ... Mahallesi...kodlu Devlet karayolu Kuzey Yol Haliç köprüsü girişleri mevkii, ... istikametine orta şeritten seyir halindeyken aracının arka kısımlarına aynı istikamette gerisinde seyir halinde bulunan sürücüsü belli olmayan ve kaza sonrası olay yerini terk eden ...plakalı aracın sürücüsünün seyri esnasında aracının ön kısımları ile çarpması ve çarpma sonrası kaza mahallini terk etmesi sonucu çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmaktadır.
Karayolları Trafik Kanunu ve Poliçe Genel Şartları gereğince “Karayolu”nda meydana gelen zararlarda poliçe limiti dahilinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır.
Trafik kazalarında sigorta şirketinin, sigortalıya tazminatı ödedikten sonra “halefiyet ilkesi” kapsamında, ödediği tazminat tutarı kadar sigortalı yerine geçerek üçüncü şahıslardan zararının giderilmesini isteyebilme hakkı saklıdır.
Kasko Genel Şartları B.4. Hasar ve Tazminatın Sonuçları maddesinde rücu hakkı başlıklı 4.3. Maddesinde "Sigorta şirketi ödediği tazminat tutarınca sigortalıya halef olur. Sigorta şirketi ödediği tutar için rücu talebini, sigorta limitleri dahilinde, öncelikle ilgili risk için teminat sunan sigorta şirketine yöneltir. Sigorta şirketi ilgiliye karşı sahip olduğu rücu hakkını ilgili risk için sigorta teminatının bulunmadığı durumda kullanabilir. Sigorta ettiren ve sigortalı, sigortacının açabileceği davaya veya takibe yararlı ve elde edilmesi mümkün belge ve bilgileri vermeye zorunludur." hükmünü havidir.
Türk Ticaret Kanunu'nun 1427. maddesi gereğince; "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." hükmü uyarınca davacı şirketin kasko sigortalısına ödemiş olduğu tazminatı zarara sebebiyet verenlere karşı talep hakkı doğmaktadır.
Somut olayda, sürücü ...’in sevk ve idaresindeki... plakalı aracı ile ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... kodlu Devlet karayolu... köprüsü girişleri mevkii, ... istikametine orta şeritten seyir halindeyken aracının arka kısımlarına aynı istikamette gerisinde seyir halinde bulunan sürücüsü belli olmayan ve kaza sonrası olay yerini terk eden ... plakalı aracın sürücüsünün seyri esnasında aracının ön kısımları ile çarpması ve çarpma sonrası kaza mahallini terk etmesi sonucu çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği meydana geldiği, Mahkememizce kusur hasar ve makina mühendisi bilirkişilerden aldırılan rapor ile; davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ZMMS Sigortalısı Dava Dışı ...’ın Maliki Olduğu ... Plakalı Aracının Kaza Mahallini Terk Eden Sürücüsünün, 2918 sayılı KTK’nun Madde 81/d’de belirtilen “Trafik kazalarına karışanlar Kazayı; yetkili ve görevli memurlara bildirmek, bunlar gelinceye kadar veya bunların iznini almadan kaza yerinden ayrılmamak, zorundadırlar.” ve Madde 81 Son bendinde belirtilen “Yalnız maddi hasar meydana gelen kazalarda, kazaya dahil kişilerin tümü, yetkili ve görevli kişinin gelmesine lüzum görmezlerse, bunu aralarında yazılı olarak saptamak suretiyle kaza yerinden ayrılabilirler.” kurallarını ihmal ve ihlal ettiğinden ve olay yerini terk ettiğinden, kaza sonrası gerekli tutanakları tanzim etmediğinden ve Kolluk Kuvvetlerini kaza mahalline çağırmadığından, davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ZMMS Sigortalısı dava dışı ...’ın Maliki Olduğu ... Aracın Olay Yerini Terk Eden Firari Sürücüsünün; 07.10.2022 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, ASLİ ve TAM KUSURLU olduğu, KUSUR ORANINININ %100 (Yüzdeyüz) olduğu, davacı ... Sigorta A.Ş.’nin Kasko Sigortalısı Dava Dışı ...’in Maliki Olduğu Dava Konusu ...Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ...’in; 07.10.2022 tarihli çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasar onarımı ile ilgili dosya kapsamında yer alan ödeme belgeleri, yedek parça tedarik faturaları ile birlikte dava konusu ... plakalı aracın hasarlı fotoğrafları kül halinde değerlendirildiğinde ekspertiz raporu içeriğinde onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olduğu; hasar onarımının yapılması için yedek parça ve işçilik dahil, iskontolu ve KDV dahil (sadece yedek parçada) toplam 21.082,09TL hasar onarım tutarının serbest piyasa şartlarına, dava konusu aracın modeli, yaşı ve markasına göre makul ve kadri maruf olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. trafik poliçesi limitleri dahilinde (araç başı 100.000TL) sigortalısının kusur oranı ile tutardan sorumluluğu bulunduğu, trafik sigortası limitleri üzerinde kalan taleplerden ruhsat sahibinin sorumluluğu bulunduğu değerlendirilmiş olup, kazanın oluş şekli ve dosya kapsamı ile uyumlu kusur-hasar değerlendirmesine mahkememizce de itibar edilmiştir.
Davaya konu kaza olayı ile ilgili olarak, davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. Tarafından davacı sigorta şirketi adına düzenlenmiş 02.11.2022 tarihli faturaya karşılık 07/10/2022 tarihinde 6.504,58 TL ödemenin yapıldığı, yine dava dışı ... Ltd. Şti. Tarafından davacı sigorta şirketi adına düzenlenmiş 26.10.2022 tarihli 5.127,51-TL'lik faturanın düzenlendiği, faturaya karşılık 07/12/2022 tarihinde 5.127,51-TL'lik ödeminin yapıldığı, dava dışı ... Ltd. Şti.tarafından davacı şirket adına düzenlenmiş 25/10/2022 tarihinde 3.097,42 TL tutar ile düzenlenmiş olduğu, davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... adına 9.450,00 TL ödemenin yapıldığı, dava konusu ... plakalı aracın hasar onarımı ile ilgili dosya kapsamında yer alan ödeme belgeleri, yedek parça tedarik faturaları ile birlikte dava konusu ... plakalı aracın hasarlı fotoğrafları kül halinde değerlendirildiğinde ekspertiz raporu içeriğinde onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olduğu; hasar onarımının yapılması için yedek parça ve işçilik dahil, iskontolu ve KDV dahil (sadece yedek parçada) toplam 21.082,09TL hasar onarım tutarının serbest piyasa şartlarına, dava konusu aracın modeli, yaşı ve markasına göre makul ve kadri maruf olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu, davacı sigorta şirketinin ödemiş olduğu bedelin rücuen tahsili için davalı tarafa başvuruda bulunduğu ve davalı tarafça hasar bedeli olan 21.082,09 TL'nin ödemediği, söz konusu tutardan davalının sorumlu olduğu anlaşılmakla neticeten davanın kabulü ile, 07.10.2022 günlü kaza olayı nedeniyle davacı ... Sigorta A.Ş. Tarafından 04.03.2022-04.03.2023 tarihlerini kapsar şekilde tanzim edilen ... no'lu Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalısına ait ... plakalı araçta oluşan hasar bedelinden davalı şirketin sigortalısının kusuru (%100) oranında hesaplanan 21.082,09-TL alacağın ödeme/temerrüt tarihi 07.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine(Sigortanın Poliçe limiti 100.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere) karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
1-07.10.2022 günlü kaza olayı nedeniyle davacı ... Sigorta A.Ş. Tarafından 04.03.2022-04.03.2023 tarihlerini kapsar şekilde tanzim edilen ... no'lu Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalısına ait ... plakalı araçta oluşan hasar bedelinden davalı şirketin sigortalısının kusuru (%100) oranında hesaplanan 21.082,09-TL alacağın ödeme/temerrüt tarihi 07.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine(Sigortanın Poliçe limiti 100.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere),
2-Harçlar Kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 1.440,12-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 427,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.012,52-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 21.082,09-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Peşin/nisbi Harcı, 10.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 91,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 10.518,60TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
6-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar davacı vekili yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda okunup usulüne uygun anlatıldı.
13/10/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır